Thácsfn ng 6, ngàidpa y mưejpn ờmirb i bẩneco y, niêlwjq n hiệxqzi u Thácsfn i-Ninh thứvmcr tưejpn đcamk ờmirb i vua Lýbioa Nhâsjpn n-tôpmze ng củoqlh a Đejpn ạbpay i-Việxqzi t (Ấsjpn t-Mãbqvl o, 1075) bêlwjq n Trung-nguyêlwjq n nhằceqg m niêlwjq n hiệxqzi u Hy-Ninh thứvmcr tácsfn m đcamk ờmirb i vua Thầtcbd n-tôpmze ng nhàidpa Tốwown ng.
Trêlwjq n bếfwjv n Tiềhhan m-long bêlwjq n bờmirb sôpmze ng Hồhhan ng, hoa phưejpn ợwrot ng nởxqzi đcamk ỏjfgt rựkhfj c bầtcbd u trờmirb i. Giòmirb ng sôpmze ng nưejpn ớrjtl c đcamk ụrjtl c ngầtcbd u chảwpkv y siếfwjv t vềhhan hạbpay lưejpn u, trêlwjq n mặpjdg t nưejpn ớrjtl c lềhhan nh bềhhan nh nhữskbo ng khújumn c củoqlh i mụrjtl c nhấjyvv p nhôpmze xuôpmze i giòmirb ng. Buổaslu i sácsfn ng Thăuwkv ng-long vềhhan mùbosb a hèjumn , bầtcbd u trờmirb i xanh ngắceqg t, khôpmze ng gợwrot n chújumn t mâsjpn y tơneco . Tiếfwjv ng ve rêlwjq n rỉjdic nhữskbo ng bảwpkv n nhạbpay c u sầtcbd u dàidpa i liêlwjq n miêlwjq n bấjyvv t tuyệxqzi t. Mặpjdg t trờmirb i đcamk ãbqvl lêlwjq n cao, vưejpn ợwrot t khỏjfgt i nhữskbo ng lũjyvv y tre giàidpa . Mộnpri t chiếfwjv n hạbpay m lớrjtl n thuộnpri c hạbpay m đcamk ộnpri i Đejpn ộnpri ng-đcamk ìxndg nh đcamk ậjfgt u tạbpay i đcamk óskbo từdcxh bao giờmirb . Chiếfwjv n thuyềhhan n cóskbo hai cácsfn i cầtcbd u gỗidpa bắceqg c từdcxh cửsjpn a đcamk ếfwjv n bờmirb . Mỗidpa i cửsjpn a đcamk ềhhan u cóskbo hai thủoqlh y binh đcamk ứvmcr ng gácsfn c.
Hai chiếfwjv c xe song mãbqvl bịmirb t kívfzk n từdcxh cửsjpn a Đejpn ạbpay i-hưejpn ng tiếfwjv n vềhhan phívfzk a bếfwjv n Tiềhhan m-long. Bấjyvv t cứvmcr ai liếfwjv c qua cũjyvv ng biếfwjv t đcamk âsjpn y làidpa hai chiếfwjv c xe rấjyvv t lớrjtl n, thuộnpri c loạbpay i chởxqzi lưejpn ơneco ng thựkhfj c. Mấjyvv y viêlwjq n thủoqlh y thủoqlh cóskbo nhiệxqzi m vụrjtl tưejpn ớrjtl i hoa trong vưejpn ờmirb n cảwpkv nh bếfwjv n Tiềhhan m-long ngơneco ngácsfn c nhìxndg n chiếfwjv c xe, rồhhan i nóskbo i vớrjtl i nhau:
– Kìxndg a xe chởxqzi lưejpn ơneco ng thựkhfj c xuốwown ng chiếfwjv n thuyềhhan n kìxndg a. Chắceqg c chiếfwjv n thuyềhhan n nàidpa y lạbpay i sắceqg p ra khơneco i hẳslcq n!
Hai chiếfwjv c xe tớrjtl i đcamk ầtcbd u cầtcbd u chiếfwjv n thuyềhhan n thìxndg dừdcxh ng lạbpay i. Cửsjpn a xe mởxqzi ra, lậjfgt p tứvmcr c cóskbo rấjyvv t nhiềhhan u ngưejpn ờmirb i từdcxh trong tung mìxndg nh ra, rồhhan i vưejpn ợwrot t cầtcbd u vàidpa o trong chiếfwjv n thuyềhhan n. Hếfwjv t hai xe nàidpa y, lạbpay i cóskbo hai chiếfwjv c khácsfn c. Cứvmcr nhưejpn vậjfgt y, khi trờmirb i gầtcbd n trưejpn a thìxndg đcamk ãbqvl cóskbo tớrjtl i mưejpn ờmirb i chiếfwjv c xe đcamk ếfwjv n rồhhan i ra đcamk i.
Bâsjpn y giờmirb thuyềhhan n mớrjtl i rújumn t cầtcbd u, nhổaslu neo, xuôpmze i giòmirb ng.
Trong khoang lớrjtl n nhấjyvv t củoqlh a thuyềhhan n, đcamk èjumn n nếfwjv n sácsfn ng trưejpn ng. Hơneco n trăuwkv m ngưejpn ờmirb i ngồhhan i im lặpjdg ng, chia thàidpa nh bốwown n hàidpa ng hìxndg nh chữskbo U. Nhữskbo ng ngưejpn ờmirb i đcamk óskbo , kểvsux từdcxh cao xuốwown ng thấjyvv p cóskbo Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u, Thácsfn i-Ninh đcamk ếfwjv , Đejpn ạbpay i-tưejpn mãbqvl Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t, Thácsfn i-újumn y Hoàidpa ng Kiệxqzi n, Đejpn ạbpay i-đcamk ôpmze -đcamk ốwown c Lýbioa Kếfwjv -Nguyêlwjq n, quảwpkv n Khu-mậjfgt t việxqzi n kiêlwjq m tổaslu ng-trấjyvv n Thăuwkv ng-long Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng, Tổaslu ng-lĩbpay nh Thiêlwjq n-tửsjpn binh Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng.... thấjyvv p nhấjyvv t làidpa mưejpn ờmirb i hai Đejpn ôpmze -thốwown ng chỉjdic huy mưejpn ờmirb i hai hiệxqzi u Thiêlwjq n-tửsjpn binh.
Lễuiul tấjyvv t.
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u mởxqzi đcamk ầtcbd u:
– Tìxndg nh hìxndg nh biêlwjq n cưejpn ơneco ng cựkhfj c kỳtrgx khẩneco n trưejpn ơneco ng. Tốwown ng đcamk ang chuyểvsux n đcamk ạbpay i binh từdcxh Tâsjpn y-thùbosb y, Bắceqg c-thùbosb y vềhhan Nam-thùbosb y đcamk ácsfn nh ta, cho nêlwjq n côpmze -phụrjtl phảwpkv i tổaslu chứvmcr c buổaslu i hộnpri i mậjfgt t nàidpa y đcamk ểvsux đcamk ốwown i phóskbo . Hơneco n lújumn c nàidpa o hếfwjv t, lújumn c nàidpa y làidpa lújumn c ta phảwpkv i bỏjfgt hếfwjv t tỵherg hiềhhan m mớrjtl i mong tồhhan n tạbpay i. Chívfzk nh vìxndg vậjfgt y, Hoàidpa ng-thưejpn ợwrot ng ban chỉjdic âsjpn n xácsfn cho Thácsfn i-sưejpn Lýbioa Đejpn ạbpay o-Thàidpa nh, phụrjtl c hồhhan i chứvmcr c tưejpn ớrjtl c đcamk ểvsux ngưejpn ờmirb i cóskbo thểvsux tham dựkhfj vàidpa o côpmze ng việxqzi c hộnpri quốwown c. Nàidpa o mờmirb i Thácsfn i-sưejpn ra.
Thácsfn i-sưejpn Lýbioa Đejpn ạbpay o-Thàidpa nh từdcxh trong bưejpn ớrjtl c ra chắceqg p tay vácsfn i Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u vớrjtl i Thácsfn i-Ninh đcamk ếfwjv , sồhhan i ngồhhan i vàidpa o ghếfwjv .
Thácsfn i-hậjfgt u tiếfwjv p:
– Trong buổaslu i triềhhan u hộnpri i nàidpa y, lễuiul nghi đcamk ưejpn ợwrot c giảwpkv n tiệxqzi n hếfwjv t sứvmcr c. Cácsfn c vóskbo đcamk ạbpay i thầtcbd n khi tâsjpn u trìxndg nh khôpmze ng cầtcbd n xưejpn ng têlwjq n, cứvmcr ngồhhan i nguyêlwjq n tạbpay i vịmirb khôpmze ng phảwpkv i quỳtrgx gốwown i hàidpa nh lễuiul .
Thácsfn i-hậjfgt u hưejpn ớrjtl ng mắceqg t vàidpa o Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng:
– Hoàidpa ng-thújumn c! Hoàidpa ng-thújumn c chưejpn ởxqzi ng quảwpkv n Khu-mậjfgt t việxqzi n, xin hoàidpa ng-thújumn c cho biếfwjv t tìxndg nh hìxndg nh chuyểvsux n quâsjpn n bêlwjq n Tốwown ng đcamk ãbqvl .
Nguyêlwjq n tuổaslu i củoqlh a Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng, Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng tưejpn ơneco ng đcamk ưejpn ơneco ng vớrjtl i tuổaslu i củoqlh a Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u. Hậjfgt u lấjyvv y nghĩbpay a: vua Thácsfn nh-tôpmze ng làidpa con nuôpmze i củoqlh a Khai-Quốwown c vưejpn ơneco ng, thìxndg hai vưejpn ơneco ng làidpa chújumn củoqlh a Thácsfn i-Ninh hoàidpa ng đcamk ếfwjv , nêlwjq n bàidpa gọqcbm i hai vưejpn ơneco ng bằceqg ng hoàidpa ng-thújumn c, vàidpa ban chỉjdic cho hai vưejpn ơneco ng vàidpa o triềhhan u đcamk ưejpn ợwrot c đcamk eo kiếfwjv m, khi tâsjpn u khôpmze ng phảwpkv i xưejpn ng têlwjq n.
Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng tâsjpn u:
– Tốwown ng đcamk ãbqvl chuẩneco n bịmirb đcamk ểvsux tiếfwjv n đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t suốwown t mấjyvv y năuwkv m qua. Gầtcbd n đcamk âsjpn y, họqcbm chuyểvsux n mộnpri t sốwown quâsjpn n rấjyvv t lớrjtl n từdcxh vùbosb ng Trưejpn ờmirb ng-sa, Kinh-châsjpn u vềhhan Quảwpkv ng-đcamk ôpmze ng, Quảwpkv ng-tâsjpn y. Trong khi đcamk óskbo , cácsfn c biêlwjq n thầtcbd n Nam-phưejpn ơneco ng ra sứvmcr c tuyểvsux n mộnpri tâsjpn n binh, tổaslu chứvmcr c thổaslu binh thàidpa nh bảwpkv o-giácsfn p. Dọqcbm c bờmirb biểvsux n họqcbm đcamk óskbo ng chiếfwjv n thuyềhhan n, thao diễuiul n thủoqlh y quâsjpn n. Mấjyvv y chụrjtl c năuwkv m qua cácsfn c châsjpn u Nam-thùbosb y Tốwown ng phảwpkv i thu góskbo p lưejpn ơneco ng thảwpkv o, vàidpa ng bạbpay c chuyểvsux n lệxqzi n cho mặpjdg t trậjfgt n Tâsjpn y, Bắceqg c. Nhưejpn ng năuwkv m năuwkv m gầtcbd n đcamk âsjpn y, họqcbm đcamk ưejpn ợwrot c chỉjdic dụrjtl khôpmze ng nhữskbo ng giữskbo lưejpn ơneco ng tiềhhan n lạbpay i, màidpa còmirb n nhậjfgt n đcamk ưejpn ợwrot c lưejpn ơneco ng tiềhhan n củoqlh a vùbosb ng Kinh-hồhhan . Thầtcbd n thấjyvv y rõcsfn ràidpa ng họqcbm đcamk ang chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t.
Đejpn ạbpay i-tưejpn mãbqvl Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t hỏjfgt i:
– Xin vưejpn ơneco ng gia cho biếfwjv t tổaslu chứvmcr c lựkhfj c-lưejpn ợwrot ng Tốwown ng tạbpay i Nam thùbosb y ra sao?
Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng đcamk em cuốwown n trựkhfj c lớrjtl n, trêlwjq n vẽnpri bảwpkv n đcamk ồhhan Hoa-nam treo trưejpn ớrjtl c cửsjpn tọqcbm a, rồhhan i trìxndg nh bầtcbd y:
– Phiácsfn Bắceqg c Trưejpn ờmirb ng-giang làidpa Kinh-châsjpn u. Trưejpn ớrjtl c kia Tốwown ng cóskbo hai mưejpn ơneco i vạbpay n quâsjpn n. Sau khi Đejpn ịmirb ch Thanh đcamk em xuốwown ng đcamk ácsfn nh nhau vớrjtl i quâsjpn n tácsfn m vùbosb ng tộnpri c Việxqzi t trong cuộnpri c khởxqzi i binh củoqlh a Nùbosb ng Trívfzk -Cao, cácsfn c đcamk ạbpay o quâsjpn n nàidpa y bịmirb diệxqzi t. Đejpn ịmirb ch Thanh bịmirb côpmze ng-chújumn a Bảwpkv o-Hòmirb a đcamk ácsfn nh bạbpay i, y tổaslu chứvmcr c lạbpay i cácsfn c đcamk ạbpay o quâsjpn n nàidpa y, rồhhan i đcamk em thêlwjq m quâsjpn n ởxqzi Tâsjpn y-thùbosb y vềhhan đcamk ácsfn nh Nùbosb ng Trívfzk -Cao. Thàidpa nh côpmze ng rồhhan i, y lạbpay i mang cácsfn c đcamk ạbpay o quâsjpn n ấjyvv y trởxqzi vềhhan chỗidpa cũjyvv . Tạbpay i phívfzk a Nam sôpmze ng Trưejpn ờmirb ng-giang, hiệxqzi n cóskbo quâsjpn n củoqlh a Đejpn àidpa m-châsjpn u, Quýbioa -châsjpn u, Quảwpkv ng-đcamk ôpmze ng, Quảwpkv ng-tâsjpn y. Nhưejpn ng quâsjpn n ởxqzi Đejpn àidpa m, Quýbioa khôpmze ng nhiềhhan u, vảwpkv khi hữskbo u sựkhfj họqcbm cũjyvv ng khôpmze ng thểvsux đcamk iềhhan u đcamk i nơneco i khácsfn c, vìxndg phảwpkv i phòmirb ng Đejpn ạbpay i-lýbioa .
Nhàidpa vua đcamk ưejpn a mắceqg t nhìxndg n Côpmze i-sơneco n tam anh:
– Tam vịmirb sưejpn phụrjtl ! Bâsjpn y giờmirb trẫjyvv m mớrjtl i hiểvsux u tạbpay i sao U-bon vưejpn ơneco ng Lêlwjq Văuwkv n cứvmcr luôpmze n thao luyệxqzi n quâsjpn n sĩbpay ởxqzi Bắceqg c-thácsfn i. Thìxndg ra ngưejpn ờmirb i « hùbosb » Tốwown ng hẳslcq n?
Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng cújumn i đcamk ầtcbd u:
– Đejpn újumn ng nhưejpn bệxqzi -hạbpay phácsfn n! Rújumn t lạbpay i chỉjdic cóskbo quâsjpn n lưejpn ỡmirb ng Quảwpkv ng làidpa đcamk ácsfn ng đcamk ểvsux cho ta phảwpkv i quan tâsjpn m. Trưejpn ớrjtl c kia lưejpn ỡmirb ng Quảwpkv ng chưejpn a cóskbo quâsjpn n triềhhan u. Gầtcbd n đcamk âsjpn y họqcbm đcamk iềhhan u tácsfn m đcamk ạbpay o rấjyvv t thiệxqzi n chiếfwjv n ởxqzi vùbosb ng Tâsjpn y-biêlwjq n. Mỗidpa i đcamk ạbpay o mộnpri t vạbpay n ngưejpn ờmirb i. Trong năuwkv m đcamk ạbpay o đcamk óskbo , mộnpri t đcamk ạbpay o đcamk óskbo ng ởxqzi Quảwpkv ng-châsjpn u, hai đcamk ạbpay o đcamk óskbo ng ởxqzi Ung-châsjpn u, mộnpri t đcamk ạbpay o đcamk óskbo ng ởxqzi Liêlwjq m-châsjpn u, mộnpri t đcamk ạbpay o đcamk óskbo ng ởxqzi Khâsjpn m-châsjpn u, ba đcamk ạbpay o đcamk óskbo ng ởxqzi Quếfwjv -châsjpn u. Kịmirb binh trưejpn ớrjtl c kia khôpmze ng cóskbo , nay họqcbm đcamk iềhhan u vềhhan hai đcamk ạbpay o, đcamk óskbo làidpa đcamk ạbpay o Thiểvsux m-tâsjpn y vàidpa đcamk ạbpay o Kýbioa -bắceqg c. Đejpn ạbpay o Thiểvsux m-tâsjpn y chia ra, mộnpri t lữskbo (ghi chújumn : 3 nghìxndg n) đcamk óskbo ng ởxqzi Liêlwjq m-châsjpn u, mộnpri t lữskbo đcamk óskbo ng ởxqzi Khâsjpn m-châsjpn u, mộnpri t lữskbo đcamk óskbo ng ởxqzi Ung-châsjpn u. Đejpn ạbpay o Kýbioa -bắceqg c đcamk óskbo ng ởxqzi Quếfwjv -châsjpn u. Thủoqlh y quâsjpn n cóskbo mộnpri t hạbpay m đcamk ộnpri i đcamk óskbo ng ởxqzi Quảwpkv ng-châsjpn u. Quâsjpn n củoqlh a lưejpn ỡmirb ng Quảwpkv ng thìxndg cóskbo đcamk ạbpay o đcamk ệxqzi nhấjyvv t chia ra nửsjpn a đcamk óskbo ng ởxqzi Hoàidpa nh-sơneco n, nửsjpn a đcamk óskbo ng ởxqzi Thácsfn i-bìxndg nh. Đejpn ạbpay o đcamk ệxqzi nhịmirb mộnpri t nửsjpn a đcamk óskbo ng ởxqzi Vĩbpay nh-bìxndg nh, mộnpri t nửsjpn a đcamk óskbo ng ởxqzi Tâsjpn y-bìxndg nh. Đejpn ạbpay o đcamk ệxqzi tam mộnpri t nửsjpn a đcamk óskbo ng ởxqzi Lộnpri c-châsjpn u, mộnpri t nửsjpn a đcamk óskbo ng ởxqzi Cổaslu -vạbpay n. Ngoàidpa i ra còmirb n quâsjpn n bảwpkv o-giácsfn p, quâsjpn n khêlwjq -đcamk ộnpri ng nhiềhhan u ívfzk t khácsfn c nhau.
Thấjyvv y chưejpn tưejpn ớrjtl ng chưejpn a hơneco i cóskbo vẻqqec ngơneco ngácsfn c, vưejpn ơneco ng trìxndg nh bầtcbd y rấjyvv t khoan thai:
– Tóskbo m lạbpay i, tạbpay i Quảwpkv ng-Tâsjpn y lộnpri cóskbo tácsfn m vạbpay n bộnpri , hai vạbpay n kỵherg , chia ra nhưejpn sau: Đejpn ồhhan n trújumn giữskbo thủoqlh phủoqlh Ung-châsjpn u cóskbo hai vạbpay n quâsjpn n triềhhan u, mộnpri t vạbpay n kỵherg binh. Đejpn ồhhan n trújumn tạbpay i Quếfwjv -châsjpn u cóskbo ba vạbpay n bộnpri , mộnpri t vạbpay n kỵherg . Cácsfn c ảwpkv i thốwown ng thuộnpri c Ung-châsjpn u, còmirb n cóskbo ba đcamk ạbpay o quâsjpn n Quảwpkv ng, chia ra đcamk óskbo ng ởxqzi Hoàidpa nh-sơneco n, Thácsfn i-bìxndg nh, Vĩbpay nh-bìxndg nh, Tâsjpn y-bìxndg nh, Lộnpri c-châsjpn u, Cổaslu -vạbpay n. Tổaslu ng cộnpri ng chívfzk n vạbpay n ngưejpn ờmirb i. Còmirb n quâsjpn n bảwpkv o-giácsfn p củoqlh a khêlwjq -đcamk ộnpri ng thìxndg nhiềhhan u ívfzk t thấjyvv t thưejpn ờmirb ng, khi khởxqzi i sựkhfj cácsfn c đcamk ộnpri ng chủoqlh trấjyvv n thủoqlh củoqlh a ta sẽnpri trìxndg nh sau.
Vưejpn ơneco ng chỉjdic vàidpa o vùbosb ng Quảwpkv ng-đcamk ôpmze ng lộnpri :
– Tạbpay i đcamk âsjpn y cóskbo ba vạbpay n quâsjpn n triềhhan u, mộnpri t vạbpay n thủoqlh y binh, mộnpri t vạbpay n kịmirb , chia ra nhưejpn sau: Quảwpkv ng-châsjpn u hai vạbpay n bộnpri , mộnpri t vạbpay n thủoqlh y binh, ba nghìxndg n kịmirb ; tạbpay i Liêlwjq m-châsjpn u, cóskbo mộnpri t vạbpay n bộnpri , ba nghìxndg n kịmirb binh. Tạbpay i Khâsjpn m-châsjpn u cóskbo mộnpri t vạbpay n quâsjpn n triềhhan u, ba nghìxndg n. Tổaslu ng cộnpri ng thủoqlh y bộnpri sácsfn u vạbpay n. Còmirb n quâsjpn n bảwpkv o-giácsfn p, khêlwjq -đcamk ộnpri ng rấjyvv t ívfzk t.
Vưejpn ơneco ng kếfwjv t luậjfgt n:
– Nhưejpn vậjfgt y tổaslu ng quâsjpn n Tốwown ng ởxqzi lưejpn ỡmirb ng Quảwpkv ng cóskbo mưejpn ờmirb i sácsfn u vạbpay n, khôpmze ng kểvsux quâsjpn n bảwpkv o-giácsfn p, khêlwjq đcamk ộnpri ng. Trong tưejpn ơneco ng lai, khi đcamk ácsfn nh ta, họqcbm sẽnpri đcamk em hai mưejpn ơneco i đcamk ạbpay o quâsjpn n triềhhan u thiệxqzi n chiếfwjv n, vớrjtl i năuwkv m đcamk ạbpay o kịmirb binh từdcxh biêlwjq n giớrjtl i Tâsjpn y-hạbpay vềhhan . Hai hạbpay m đcamk ộnpri i từdcxh Mâsjpn n-Triếfwjv t xuốwown ng. Ngay từdcxh bâsjpn y giờmirb ta phảwpkv i chuẩneco n bịmirb đcamk ốwown i đcamk ầtcbd u vớrjtl i năuwkv m mưejpn ơneco i vạbpay n quâsjpn n bộnpri thủoqlh y bộnpri , vớrjtl i khoảwpkv ng mưejpn ờmirb i vạbpay n quâsjpn n bảwpkv o-giácsfn p, khêlwjq đcamk ộnpri ng vàidpa năuwkv m mưejpn ơneco i vạbpay n dâsjpn n phu. Tổaslu ng cộnpri ng mộnpri t trăuwkv m vạbpay n ngưejpn ờmirb i ngựkhfj a.
Ghi chújumn ,
Thờmirb i Tốwown ng giờmirb chưejpn a phâsjpn n chia ra Quảwpkv ng-đcamk ôpmze ng, Quảwpkv ng-tâsjpn y nhưejpn bâsjpn y giờmirb , màidpa gọqcbm i chung làidpa Quảwpkv ng-nam lộnpri , màidpa thủoqlh phủoqlh làidpa Quếfwjv -châsjpn u. Đejpn ôpmze i khi chia ra Quảwpkv ng-đcamk ôpmze ng Nam-lộnpri vàidpa Quảwpkv ng-Tâsjpn y Nam lộnpri . Vềhhan quâsjpn n sốwown củoqlh a Tốwown ng, tôpmze i theo QTNC vàidpa TTCTGCK, TTCTBK, chứvmcr khôpmze ng theo TS, VSL, Đejpn VSKTT, TTTTGTB.
Nghe vưejpn ơneco ng tâsjpn u trìxndg nh, ngưejpn ờmirb i ngưejpn ờmirb i nhìxndg n nhau tỏjfgt vẻqqec lo lắceqg ng.
Đejpn ạbpay i-tưejpn mãbqvl Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t đcamk ứvmcr ng dậjfgt y nóskbo i lớrjtl n:
– Binh-phácsfn p nóskbo i: « Quâsjpn n quýbioa hồhhan tinh, bấjyvv t quýbioa hồhhan đcamk a » nghĩbpay a làidpa quâsjpn n quýbioa ởxqzi chỗidpa tinh-luyệxqzi n, chứvmcr khôpmze ng quýbioa ởxqzi đcamk ôpmze ng. Cácsfn c vịmirb hãbqvl y nhớrjtl thờmirb i vua Lêlwjq , Đejpn ạbpay i-Việxqzi t chỉjdic cóskbo mưejpn ờmirb i vạbpay n, màidpa thắceqg ng ba mưejpn ơneco i vạbpay n quâsjpn n Tốwown ng ởxqzi Chi-lăuwkv ng, Bạbpay ch-đcamk ằceqg ng. Hồhhan i tiêlwjq n-nưejpn ơneco ng Bảwpkv o-Hòmirb a, Đejpn ạbpay i-Việxqzi t chỉjdic cóskbo mưejpn ờmirb i lăuwkv m vạbpay n, màidpa thắceqg ng năuwkv m mưejpn ơneco i vạbpay n quâsjpn n Tốwown ng. Mớrjtl i đcamk âsjpn y, vua bàidpa Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng chỉjdic cóskbo năuwkv m vạbpay n binh màidpa thắceqg ng mưejpn ờmirb i vạbpay n quâsjpn n củoqlh a bọqcbm n Lýbioa Sưejpn -Trung, Tiêlwjq u Cốwown , Tiêlwjq u Chújumn .
Ôibbz ng chỉjdic vàidpa o Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t, Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng:
– Từdcxh bẩneco y năuwkv m nay, Thiêlwjq n-tửsjpn binh đcamk ưejpn ợwrot c trao cho cácsfn c Đejpn ôpmze -thốwown ng nàidpa y, hầtcbd u nhưejpn đcamk ãbqvl thay đcamk ổaslu i hoàidpa n toàidpa n. Bâsjpn y giờmirb tôpmze i đcamk ểvsux cho Đejpn ôpmze -thốwown ng Phạbpay m Dậjfgt t, phu nhâsjpn n Lêlwjq Kim-Loan trìxndg nh bầtcbd y vềhhan phưejpn ơneco ng cácsfn ch huấjyvv n luyệxqzi n binh đcamk ểvsux cácsfn c vịmirb thấjyvv y tạbpay i sao ngưejpn ờmirb i Tốwown ng nghe đcamk ếfwjv n Thiêlwjq n-tửsjpn binh đcamk ềhhan u tỏjfgt vẻqqec kinh sợwrot .
Phạbpay m Dậjfgt t đcamk ứvmcr ng lêlwjq n cung tay:
– Quâsjpn n mạbpay nh hay khôpmze ng làidpa do uy, lựkhfj c, thếfwjv , trang. Uy tứvmcr c kỷbpay luậjfgt t phảwpkv i nghiêlwjq m. Kỷbpay luậjfgt t nghiêlwjq m thìxndg khi lệxqzi nh ban ra ngưejpn ờmirb i ngưejpn ờmirb i đcamk ềhhan u răuwkv m rắceqg p thi hàidpa nh, lújumn c đcamk ốwown i diệxqzi n vớrjtl i giặpjdg c khi tiếfwjv n, lújumn c lùbosb i, nhấjyvv t nhấjyvv t vạbpay n ngưejpn ờmirb i nhưejpn mộnpri t. Vìxndg vậjfgt y mỗidpa i đcamk ộnpri i quâsjpn n, khi đcamk ốwown i diệxqzi n vớrjtl i đcamk ịmirb ch thìxndg phívfzk a sau đcamk ềhhan u cóskbo ba võcsfn sĩbpay đcamk ao phủoqlh ; mộnpri t lệxqzi nh tiếfwjv n ban ra, màidpa binh nàidpa o chầtcbd n chờmirb , lui lạbpay i, hay quay đcamk ầtcbd u lạbpay i thìxndg chécamk m tạbpay i chỗidpa . Cho nêlwjq n chújumn ng tôpmze i tựkhfj hàidpa o làidpa Thiêlwjq n-tửsjpn binh chỉjdic biếfwjv t chếfwjv t, chứvmcr khôpmze ng biếfwjv t lùbosb i. Thứvmcr hai làidpa lựkhfj c. Lựkhfj c làidpa sứvmcr c manh, cho nêlwjq n tấjyvv t cảwpkv tưejpn ớrjtl ng sĩbpay , mỗidpa i ngàidpa y đcamk ềhhan u phảwpkv i luyệxqzi n tậjfgt p bốwown n giờmirb (8 giờmirb ngàidpa y nay),chia ra: Mộnpri t giờmirb luyệxqzi n tậjfgt p võcsfn nghệxqzi , mộnpri t giờmirb bắceqg n cung, mộnpri t giờmirb xung phong hãbqvl m trậjfgt n, mộnpri t giờmirb họqcbm c tậjfgt p binh phácsfn p. Vìxndg vậjfgt y, mộnpri t Thiêlwjq n-tửsjpn binh, sau mộnpri t năuwkv m tạbpay i ngũjyvv , vềhhan võcsfn nghệxqzi đcamk ãbqvl cóskbo thểvsux tay khôpmze ng đcamk ácsfn nh thắceqg ng bốwown n năuwkv m ngưejpn ờmirb i, hoặpjdg c khi đcamk ốwown i đcamk ịmirb ch vớrjtl i kẻqqec dùbosb ng cùbosb ng mộnpri t thứvmcr vũjyvv khívfzk , cóskbo thểvsux thắceqg ng ba đcamk ếfwjv n mưejpn ờmirb i ngưejpn ờmirb i. Hóskbo a cho nêlwjq n sau bẩneco y năuwkv m, nhữskbo ng Thiêlwjq n-tửsjpn binh củoqlh a ta đcamk ãbqvl cóskbo trìxndg nh đcamk ộnpri võcsfn côpmze ng nhưejpn mộnpri t võcsfn sĩbpay . Vềhhan hàidpa nh binh, thìxndg cứvmcr mộnpri t ngàidpa y tậjfgt p trậjfgt n giảwpkv đcamk ácsfn nh trong đcamk ồhhan ng cỏjfgt , mộnpri t ngàidpa y tậjfgt p đcamk ácsfn nh trong rừdcxh ng, mộnpri t ngàidpa y tậjfgt p đcamk ácsfn nh ởxqzi đcamk ồhhan ng lầtcbd y, mộnpri t ngàidpa y tậjfgt p côpmze ng thàidpa nh.
Cácsfn c quan cùbosb ng gậjfgt t đcamk ầtcbd u tỏjfgt ýbioa tin tưejpn ởxqzi ng.
– Thứvmcr ba làidpa thếfwjv . Thếfwjv tứvmcr c làidpa sựkhfj phốwown i hợwrot p giữskbo a cácsfn c đcamk ộnpri i quâsjpn n bộnpri , nhưejpn khi nàidpa o thìxndg dùbosb ng Thầtcbd n-nỏjfgt , khi nàidpa o thìxndg dùbosb ng Thạbpay ch-xa, khi nàidpa o thìxndg phóskbo ng lao, khi nàidpa o thìxndg bắceqg n têlwjq n, khi nàidpa o thìxndg xung sácsfn t chécamk m giếfwjv t. Lạbpay i huấjyvv n luyệxqzi n khốwown i hợwrot p giữskbo a bộnpri binh, kịmirb binh, thủoqlh y binh, Thầtcbd n-nỏjfgt , Thạbpay ch-xa, thújumn binh. Tỷbpay nhưejpn hiệxqzi u Ngựkhfj -long đcamk ốwown i trậjfgt n vớrjtl i mộnpri t đcamk ạbpay o kịmirb binh Tốwown ng, tôpmze i chỉjdic việxqzi c ra lệxqzi nh cho lữskbo nàidpa o đcamk ácsfn nh mặpjdg t phảwpkv i, lữskbo nàidpa o đcamk ácsfn nh mặpjdg t trácsfn i, lữskbo nàidpa o đcamk ácsfn nh trựkhfj c diệxqzi n, lữskbo nàidpa o trừdcxh bịmirb . Cácsfn c lữskbo trưejpn ởxqzi ng thấjyvv y binh đcamk ịmirb ch còmirb n ởxqzi xa, thìxndg ra lệxqzi nh cho Thạbpay ch-xa bắceqg n ngay vàidpa o hàidpa ng đcamk ầtcbd u củoqlh a đcamk ịmirb ch. Khi đcamk ịmirb ch lạbpay i gầtcbd n, thìxndg cho Thầtcbd n-nỏjfgt bắceqg n. Khi hai bêlwjq n giácsfn p nhau rồhhan i, thìxndg đcamk ộnpri i đcamk ao thủoqlh xung lêlwjq n chécamk m châsjpn n ngựkhfj a, đcamk ộnpri i cung thủoqlh thìxndg bắceqg n kịmirb mãbqvl .
Phạbpay m Dậjfgt t ngừdcxh ng lạbpay i, đcamk ưejpn a mắceqg t cho Lêlwjq Kim-Loan. Kim-Loan biếfwjv t ýbioa chồhhan ng, nàidpa ng trìxndg nh bầtcbd y:
– Thứvmcr tưejpn làidpa trang. Nhưejpn cácsfn c vịmirb thấjyvv y, Thiêlwjq n-tửsjpn binh đcamk ưejpn ợwrot c trang bịmirb giầtcbd y bằceqg ng vảwpkv i thựkhfj c dai, thựkhfj c dầtcbd y, đcamk ếfwjv bằceqg ng da, đcamk ểvsux khi dẵuiul m phảwpkv i đcamk ácsfn , phảwpkv i sỏjfgt i thìxndg khôpmze ng đcamk au. Ngựkhfj c, lưejpn ng đcamk ưejpn ợwrot c che bởxqzi i miếfwjv ng hộnpri tâsjpn m kívfzk nh bằceqg ng thécamk p, đcamk ầtcbd u đcamk ộnpri i chiếfwjv c mũjyvv bằceqg ng thécamk p mỏjfgt ng. Vềhhan vũjyvv khívfzk , thìxndg mỗidpa i Thiêlwjq n-tửsjpn binh đcamk ềhhan u đcamk ưejpn ợwrot c phácsfn t cho hai thứvmcr ; mộnpri t làidpa vũjyvv khívfzk chívfzk nh nhưejpn đcamk ao, giácsfn o; hai làidpa vũjyvv khívfzk phụrjtl nhưejpn cung têlwjq n, mũjyvv i lao, dao ngắceqg n.
Vũjyvv Quang chỉjdic vàidpa o Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng, Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng:
– Từdcxh sau cuộnpri c bìxndg nh Chiêlwjq m trởxqzi vềhhan , Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng, Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng nghiệxqzi m thấjyvv y rằceqg ng trong cuộnpri c Nam chinh, nhữskbo ng trậjfgt n thắceqg ng dễuiul dàidpa ng làidpa nhờmirb chưejpn tưejpn ớrjtl ng kếfwjv t thâsjpn n vớrjtl i nhau, mộnpri t lầtcbd n suýbioa t thấjyvv t bạbpay i vìxndg têlwjq n Trầtcbd n Thanh-Nhiêlwjq n ghen tỵherg vớrjtl i Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng. Cho nêlwjq n nhịmirb vưejpn ơneco ng đcamk ãbqvl ban lệxqzi nh đcamk i cácsfn c trấjyvv n, cácsfn c hạbpay m đcamk ộnpri i, bắceqg t bưejpn ợwrot c mộnpri t thácsfn ng, chưejpn tưejpn ớrjtl ng từdcxh cấjyvv p lữskbo phảwpkv i hộnpri i họqcbm p ba ngàidpa y vớrjtl i nhau đcamk ểvsux cóskbo dịmirb p họqcbm c tậjfgt p binh phácsfn p, ăuwkv n ởxqzi cùbosb ng nhau, vui đcamk ùbosb a cóskbo nhau, thắceqg t thêlwjq m tìxndg nh bạbpay n.
Hoàidpa ng-Nghi tiếfwjv p lờmirb i Vũjyvv Quang:
– Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng đcamk ãbqvl nghiêlwjq n cứvmcr u phưejpn ơneco ng thứvmcr c huấjyvv n luyệxqzi n binh lívfzk nh củoqlh a Tốwown ng, rồhhan i soạbpay n mộnpri t tậjfgt p binh phácsfn p mớrjtl i đcamk ểvsux phácsfn binh phácsfn p Tốwown ng. Nếfwjv u nay mai khi giao chiếfwjv n vớrjtl i Tốwown ng, chỉjdic thoácsfn ng thấjyvv y đcamk ộnpri i hìxndg nh củoqlh a họqcbm , làidpa chújumn ng tôpmze i đcamk ãbqvl biếfwjv t họqcbm đcamk ịmirb nh làidpa m gìxndg , ta muốwown n phácsfn họqcbm thìxndg phảwpkv i làidpa m gìxndg .
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t vàidpa o côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Ninh:
– Thêlwjq m vàidpa o đcamk óskbo , Bàidpa -chújumn a-kho cho tổaslu chứvmcr c nhiềhhan u ao nuôpmze i cácsfn , nhiềhhan u cácsfn nh đcamk ồhhan ng nuôpmze i gàidpa vịmirb t, nhiềhhan u nhàidpa nuôpmze i lợwrot n, cóskbo lưejpn ơneco ng thựkhfj c cho binh tưejpn ớrjtl ng ăuwkv n thêlwjq m trong nhữskbo ng ngàidpa y luyệxqzi n tậjfgt p đcamk ểvsux lấjyvv y sứvmcr c. Cho nêlwjq n binh tưejpn ớrjtl ng đcamk ềhhan u vui lòmirb ng vìxndg đcamk ưejpn ợwrot c hậjfgt u đcamk ãbqvl i. Hiệxqzi n lưejpn ơneco ng bổaslu ng củoqlh a quâsjpn n ta cao gấjyvv p ba quâsjpn n Chiêlwjq m, gấjyvv p đcamk ôpmze i quâsjpn n Tốwown ng, lạbpay i đcamk ưejpn ợwrot c đcamk ốwown i đcamk ãbqvl i nhưejpn châsjpn n tay, nêlwjq n giữskbo binh vớrjtl i tưejpn ớrjtl ng cóskbo mốwown i thâsjpn m tìxndg nh nhưejpn cha con, anh em.
Thácsfn i-újumn y Hoàidpa ng Kiệxqzi n hỏjfgt i Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng:
– Theo ưejpn ớrjtl c tívfzk nh củoqlh a vưejpn ơneco ng gia, thìxndg bao giờmirb họqcbm đcamk ácsfn nh mìxndg nh?
– Trong năuwkv m tớrjtl i.
Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng khẳslcq ng đcamk ịmirb nh: Ba sứvmcr đcamk oàidpa n mậjfgt t củoqlh a ta cửsjpn sang Tốwown ng, Liêlwjq u, Hạbpay thàidpa nh côpmze ng mỹsxpm -mãbqvl n. Nhưejpn ng dùbosb Hạbpay , Liêlwjq u đcamk òmirb i đcamk iềhhan u kiệxqzi n gìxndg Hy-Ninh đcamk ếfwjv vớrjtl i Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch cũjyvv ng chịmirb u. Tốwown ng mớrjtl i cắceqg t dâsjpn ng cho Liêlwjq u 700 dặpjdg m ởxqzi vùbosb ng Liêlwjq u-đcamk ôpmze ng, dùbosb phe thâsjpn n mìxndg nh ra sứvmcr c côpmze ng kívfzk ch. Nguyêlwjq n trong triềhhan u Tốwown ng, phe chủoqlh đcamk ácsfn nh Bắceqg c hòmirb a Nam đcamk a sốwown làidpa cácsfn c tưejpn ớrjtl ng do Kinh-Nam vưejpn ơneco ng đcamk àidpa o tạbpay o. Nhưejpn ng mấjyvv y năuwkv m trưejpn ớrjtl c, Kinh-Nam vưejpn ơneco ng, côpmze ng chújumn a Huệxqzi -Nhu khôpmze ng đcamk ồhhan ng chívfzk nh kiếfwjv n vớrjtl i Hy-Ninh đcamk ếfwjv vàidpa Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch, hai vịmirb cácsfn o quan vềhhan triềhhan u, rồhhan i ngao du sơneco n thủoqlh y. Vìxndg vậjfgt y phe chủoqlh đcamk ácsfn nh Nam phưejpn ơneco ng mạbpay nh lêlwjq n.
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u tuyêlwjq n chỉjdic :
– Trưejpn ớrjtl c khi nghịmirb sựkhfj , xin vua bàidpa Bắceqg c-biêlwjq n lưejpn ợwrot c tấjyvv u vềhhan tấjyvv t cảwpkv chívfzk nh sácsfn ch Nam-thùbosb y củoqlh a Tốwown ng từdcxh thờmirb i vua thácsfn i-tổaslu làidpa Triệxqzi u Khuôpmze ng-Duẫjyvv n đcamk ếfwjv n giờmirb .
Côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Thàidpa nh đcamk ứvmcr ng dậjfgt y ra tâsjpn u:
– Chívfzk nh sácsfn ch củoqlh a Tốwown ng đcamk ốwown i vớrjtl i Đejpn ạbpay i-Việxqzi t ta từdcxh trưejpn ớrjtl c đcamk ếfwjv n nay khôpmze ng bao giờmirb nhấjyvv t đcamk ịmirb nh. Nóskbo thay đcamk ổaslu i tùbosb y vàidpa o sứvmcr c mạbpay nh củoqlh a ta, vàidpa tùbosb y vàidpa o triềhhan u đcamk ìxndg nh củoqlh a Tốwown ng. Triềhhan u đcamk ìxndg nh màidpa thầtcbd n muốwown n tâsjpn u ởxqzi đcamk âsjpn y bao gồhhan m nhàidpa vua vàidpa cácsfn c quan. Tuy vậjfgt y chívfzk nh sácsfn ch củoqlh a họqcbm cóskbo thểvsux chia làidpa m bốwown n. Mộnpri t làidpa ưejpn ớrjtl c thújumn c, hai làidpa hoàidpa hoãbqvl n, ba làidpa co rújumn t, bốwown n làidpa hung hăuwkv ng.
Côpmze ng-chújumn a ngừdcxh ng lạbpay i, đcamk ưejpn a mắceqg t quan sácsfn t triềhhan u đcamk ìxndg nh mộnpri t lưejpn ợwrot t rồhhan i tiếfwjv p:
– Thờmirb i kỳtrgx ưejpn ớrjtl c thújumn c làidpa thờmirb i kỳtrgx vua Tốwown ng Thácsfn i-tôpmze ng, Châsjpn n-tôpmze ng. Sau khi bịmirb bạbpay i ởxqzi Chi-lăuwkv ng vàidpa o thờmirb i Lêlwjq bêlwjq n Đejpn ạbpay i-Việxqzi t, Tốwown ng còmirb n bịmirb Liêlwjq u đcamk ácsfn nh phảwpkv i bỏjfgt Thácsfn i-nguyêlwjq n, U-tôpmze . Vìxndg phảwpkv i lo đcamk ốwown i phóskbo vớrjtl i Liêlwjq u, vua Thácsfn i-tôpmze ng, vua Châsjpn n-Tôpmze ng ưejpn ớrjtl c thújumn c bọqcbm n đcamk ạbpay i thầtcbd n Nam thùbosb y phảwpkv i mềhhan m mỏjfgt ng, trácsfn nh gâsjpn y chiếfwjv n vớrjtl i cácsfn c nưejpn ớrjtl c phưejpn ơneco ng Nam, đcamk ểvsux dồhhan n nỗidpa lựkhfj c đcamk ácsfn nh vớrjtl i Liêlwjq u. Thờmirb i vua Châsjpn n-tôpmze ng họqcbm bịmirb Liêlwjq u chiếfwjv m mấjyvv t mấjyvv y châsjpn u phívfzk a Bắceqg c, còmirb n bắceqg t triềhhan u cốwown ng mỗidpa i năuwkv m mấjyvv y vạbpay n lạbpay ng vàidpa ng, hàidpa ng triệxqzi u hộnpri c lújumn a, cựkhfj c kỳtrgx nhụrjtl c nhãbqvl . Lújumn c vua Châsjpn n-tôpmze ng băuwkv ng hàidpa , Lưejpn u thácsfn i hậjfgt u nhiếfwjv p chívfzk nh. Bàidpa cùbosb ng Tểvsux -tưejpn ớrjtl ng Lãbqvl Di-Giảwpkv n, Tàidpa o Lợwrot i-Dụrjtl ng chủoqlh trưejpn ơneco ng nhújumn n mìxndg nh vớrjtl i phưejpn ơneco ng Bắceqg c, đcamk ểvsux đcamk ácsfn nh phưejpn ơneco ng Nam. Sau khi đcamk ácsfn nh đcamk ưejpn ợwrot c cácsfn c nưejpn ớrjtl c phưejpn ơneco ng Nam, Tốwown ng sẽnpri cóskbo thêlwjq m lưejpn ơneco ng thảwpkv o, nhâsjpn n lựkhfj c. Bấjyvv y giờmirb họqcbm mớrjtl i quay lêlwjq n Bắceqg c đcamk ốwown i phóskbo vớrjtl i Liêlwjq u. Biếfwjv t đcamk ưejpn ợwrot c chủoqlh trưejpn ơneco ng nàidpa y, Khai-Quốwown c vưejpn ơneco ng đcamk em mộnpri t sứvmcr đcamk oàidpa n sang Tốwown ng, giújumn p Yêlwjq n-vưejpn ơneco ng Triệxqzi u Nguyêlwjq n-Nghiễuiul m lậjfgt t Lưejpn u thácsfn i hậjfgt u, cùbosb ng phe chủoqlh chiếfwjv n trong triềhhan u. Vưejpn ơneco ng kếfwjv t thâsjpn n vớrjtl i Yêlwjq n-vưejpn ơneco ng. Rồhhan i thiếfwjv u hiệxqzi p Trầtcbd n Tựkhfj -Mai kếfwjv t thâsjpn n vớrjtl i vua Nhâsjpn n-Tôpmze ng, thàidpa nh phòmirb mãbqvl Tốwown ng, đcamk ưejpn ợwrot c phong làidpa m Ngôpmze -quốwown c quậjfgt n vưejpn ơneco ng. Vua Nhâsjpn n-Tôpmze ng quyếfwjv t đcamk ịmirb nh giữskbo yêlwjq n mặpjdg t Nam, quay lêlwjq n Bắceqg c đcamk ốwown i phóskbo vớrjtl i Liêlwjq u. Ngôpmze -quốwown c quậjfgt n vưejpn ơneco ng Trầtcbd n Tựkhfj -Mai vớrjtl i côpmze ng-chújumn a Huệxqzi -Nhu đcamk ưejpn ợwrot c trao nhiệxqzi m vụrjtl tổaslu ng trấjyvv n Nam thùbosb y. Nhờmirb uy củoqlh a hai vịmirb màidpa trong hơneco n hai chụrjtl c năuwkv m Tốwown ng-Việxqzi t vôpmze sựkhfj (1027-1046) (Xin xem Anh-linh thầtcbd n võcsfn tộnpri c Việxqzi t, cùbosb ng tácsfn c giảwpkv do Xuâsjpn n-thu Hoa-kỳtrgx xuấjyvv t bảwpkv n).
Côpmze ng-chújumn a đcamk em ra mộnpri t cácsfn i trụrjtl c lớrjtl n treo lêlwjq n. Trêlwjq n trụrjtl c vẽnpri bảwpkv n đcamk ồhhan Trung-quốwown c vàidpa Tâsjpn y-hạbpay , rồhhan i tiếfwjv p:
– Trong thờmirb i gian hai mưejpn ơneco i năuwkv m ấjyvv y, Tâsjpn y-hạbpay đcamk ưejpn ợwrot c cai trịmirb bởxqzi i mộnpri t vịmirb vua trẻqqec , cóskbo hùbosb ng tâsjpn m, đcamk ạbpay i lưejpn ợwrot c. Chỉjdic sau mưejpn ờmirb i năuwkv m, Hạbpay trởxqzi thàidpa nh mộnpri t nưejpn ớrjtl c binh hùbosb ng, tưejpn ớrjtl ng mạbpay nh. Hạbpay -vưejpn ơneco ng khôpmze ng chịmirb u thầtcbd n phụrjtl c Tốwown ng, mang quâsjpn n chiếfwjv m mộnpri t vùbosb ng đcamk ấjyvv t lớrjtl n. Tốwown ng sai bọqcbm n Đejpn ịmirb ch Thanh, Tôpmze n Tiếfwjv t, Trưejpn ơneco ng Ngọqcbm c đcamk em quâsjpn n chốwown ng cựkhfj , nhưejpn ng bịmirb bạbpay i liêlwjq n tiếfwjv p. Vua Nhâsjpn n-tôpmze ng triệxqzi u Ngôpmze -quốwown c quậjfgt n vưejpn ơneco ng vềhhan kinh cảwpkv i phong làidpa Tầtcbd n-vưejpn ơneco ng, chuyểvsux n lêlwjq n Tâsjpn y-thùbosb y đcamk ácsfn nh nhau vớrjtl i Hạbpay . Thếfwjv làidpa vấjyvv n đcamk ềhhan ưejpn ớrjtl c-thújumn c Nam-biêlwjq n mấjyvv t ngưejpn ờmirb i chủoqlh trưejpn ơneco ng. Bọqcbm n biêlwjq n thầtcbd n Nam phưejpn ơneco ng nhưejpn Dưejpn Tĩbpay nh, Tiêlwjq u Chújumn hăuwkv m he muốwown n gâsjpn y chiếfwjv n. Chújumn ng luyệxqzi n binh sĩbpay , đcamk ồhhan n chứvmcr a lưejpn ơneco ng thảwpkv o, écamk p cácsfn c trang đcamk ộnpri ng Bắceqg c-biêlwjq n, xui Chiêlwjq m đcamk ácsfn nh phívfzk a sau ta. Đejpn ứvmcr ng trưejpn ớrjtl c tìxndg nh trạbpay ng đcamk óskbo , Khai-Quốwown c vưejpn ơneco ng quyếfwjv t đcamk ịmirb nh ra tay trưejpn ớrjtl c. Mộnpri t mặpjdg t ngưejpn ờmirb i ra quâsjpn n thìxndg nh lìxndg nh đcamk ácsfn nh Chiêlwjq m. Sau khi bìxndg nh Chiêlwjq m, ngưejpn ờmirb i huy đcamk ộnpri ng quâsjpn n tácsfn m vùbosb ng tộnpri c Việxqzi t đcamk ácsfn nh chiếfwjv m Lưejpn ỡmirb ng-quảwpkv ng, thiếfwjv t lậjfgt p nưejpn ớrjtl c Đejpn ạbpay i-Nam, trao cho Nùbosb ng Trívfzk -Cao làidpa m vua. Khôpmze ng may cho ta, Nùbosb ng Trívfzk -Cao lêlwjq n làidpa m vua rồhhan i, ôpmze ng ỷbpay nưejpn ớrjtl c mìxndg nh lớrjtl n, khôpmze ng thầtcbd n phụrjtl c Đejpn ạbpay i-Việxqzi t, muốwown n lấjyvv n ácsfn p Đejpn ạbpay i-lýbioa . Gặpjdg p lújumn c Khai-Quốwown cvưejpn ơneco ng vâsjpn n du Châsjpn n-lạbpay p, Tốwown ng dồhhan n hếfwjv t quâsjpn n Tâsjpn y-thùbosb y, Bắceqg c-thùbosb y trao cho Đejpn ịmirb ch Thanh đcamk ácsfn nh Nùbosb ng Trívfzk -Cao. Trívfzk -Cao khôpmze ng đcamk ưejpn ợwrot c Đejpn ạbpay i-Việxqzi t, Đejpn ạbpay i-lýbioa chi việxqzi n, nêlwjq n Đejpn ạbpay i-Nam bịmirb Tốwown ng chiếfwjv m mấjyvv t. Từdcxh đcamk ấjyvv y Tốwown ng bỏjfgt chívfzk nh sácsfn ch ưejpn ớrjtl c thújumn c ởxqzi Nam-thùbosb y; đcamk ổaslu i sang chívfzk nh sácsfn ch hoàidpa -hoãbqvl n. (xin đcamk ọqcbm c Anh-linh thầtcbd n-võcsfn tộnpri c Việxqzi t củoqlh a Yêlwjq n-tửsjpn cưejpn -sĩbpay do Xuâsjpn n-thu Hoa-kỳtrgx xuấjyvv t bảwpkv n).
... Hòmirb a hoãbqvl n cóskbo nghĩbpay a làidpa khôpmze ng đcamk em quâsjpn n xâsjpn m lấjyvv n, nhưejpn ng cácsfn i gưejpn ơneco ng Nùbosb ng Trívfzk -Cao, khiếfwjv n Tốwown ng đcamk em trọqcbm ng binh xuốwown ng Nan-thùbosb y, mộnpri thêlwjq m quâsjpn n, huấjyvv n luyệxqzi n thổaslu -binh, lậjfgt p nhiềhhan u đcamk ồhhan n, tívfzk ch trữskbo lưejpn ơneco ng thảwpkv o. Sau mấjyvv y năuwkv m, binh lựkhfj c Tốwown ng ởxqzi Nam-thùbosb y trởxqzi thàidpa nh hùbosb ng mạbpay nh. Bọqcbm n biêlwjq n-thầtcbd n đcamk ưejpn ợwrot c mậjfgt t chỉjdic củoqlh a vua Nhâsjpn n-Tôpmze ng, chiêlwjq u mộnpri , đcamk e dọqcbm a, écamk p cácsfn c trang-đcamk ộnpri ng Bắceqg c-biêlwjq n. Thấjyvv y rằceqg ng nếfwjv u cứvmcr đcamk ểvsux Tốwown ng ácsfn p dụrjtl ng chívfzk nh sácsfn ch tằceqg m ăuwkv n dâsjpn u mãbqvl i, thìxndg Bắceqg c-biêlwjq n sẽnpri khôpmze ng còmirb n khêlwjq đcamk ộnpri ng nàidpa o nữskbo a. Đejpn ứvmcr c Thácsfn nh-tôpmze ng hộnpri i vớrjtl i côpmze -mẫjyvv u (côpmze ng-chújumn a Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng), rồhhan i đcamk em quâsjpn n vưejpn ợwrot t biêlwjq n đcamk ácsfn nh chiếfwjv m lạbpay i hếfwjv t cácsfn c trang đcamk ộnpri ng đcamk ãbqvl mấjyvv t. Tốwown ng mang quâsjpn n phảwpkv n côpmze ng, bịmirb thua, đcamk àidpa nh xin hoàidpa , cácsfn ch chứvmcr c hếfwjv t bọqcbm n biêlwjq n thầtcbd n Nam-thùbosb y nhưejpn Lýbioa Sưejpn -Trung, Tiêlwjq u Cốwown , Tiêlwjq u Chújumn , Dưejpn Tĩbpay nh. (Xem
... Sau thờmirb i gian nàidpa y, vua Nhâsjpn n-Tôpmze ng băuwkv ng, Anh-Tôpmze ng lêlwjq n kếfwjv vịmirb . Vìxndg hồhhan i còmirb n làidpa Thácsfn i-tửsjpn , Anh-Tôpmze ng chủoqlh đcamk ácsfn nh Nam-thùbosb y; ôpmze ng sang Đejpn ạbpay i-Việxqzi t nghiêlwjq n cứvmcr u, bịmirb võcsfn -lâsjpn m triềhhan u đcamk ìxndg nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t làidpa m cho kinh hồhhan n tácsfn ng đcamk ởxqzi m. Nêlwjq n khi lêlwjq n ngôpmze i vua, ôpmze ng ácsfn p dụrjtl ng chívfzk nh sácsfn ch co rújumn t. Nghĩbpay a làidpa binh lựkhfj c Nam-thùbosb y vẫjyvv n giữskbo nguyêlwjq n, nhưejpn ng tuyệxqzi t đcamk ốwown i khôpmze ng lấjyvv n cácsfn c nưejpn ớrjtl c lâsjpn n bang (1064-1067).
... Nhưejpn ng vua Anh-Tôpmze ng trịmirb vìxndg khôpmze ng đcamk ưejpn ợwrot c lâsjpn u dàidpa i. Sau khi ngưejpn ờmirb i băuwkv ng hàidpa , Thácsfn i-tửsjpn lêlwjq n nốwown i ngôpmze i hiệxqzi u làidpa Hy-Ninh. Thờmirb i gian làidpa m thácsfn i-tửsjpn Hy-Ninh từdcxh ng nghe ôpmze ng cha, thácsfn i-phóskbo nóskbo i nhiềhhan u vềhhan cácsfn i nhụrjtl c phưejpn ơneco ng Bắceqg c, Tâsjpn y, Nam, nêlwjq n ôpmze ng nảwpkv y ra hùbosb ng tâsjpn m muốwown n thoácsfn t ra khỏjfgt i tìxndg nh trạbpay ng đcamk óskbo . Ôibbz ng dùbosb ng Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch, ácsfn p dụrjtl ng Tâsjpn n-phácsfn p. Sau sácsfn u năuwkv m, dâsjpn n trởxqzi thàidpa nh giầtcbd u, binh lựkhfj c hùbosb ng mạbpay nh, quốwown c sảwpkv n dồhhan i dàidpa o. Nêlwjq n ba năuwkv m trưejpn ớrjtl c, Hy-Ninh vớrjtl i An-Thạbpay ch muốwown n dụrjtl ng binh rửsjpn a nhụrjtl c. Ôibbz ng hộnpri i cácsfn c đcamk ạbpay i thầtcbd n nghịmirb kếfwjv , nêlwjq n đcamk ácsfn nh Liêlwjq u trưejpn ớrjtl c hay đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t trưejpn ớrjtl c. Cácsfn c văuwkv n quan muốwown n đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t trưejpn ớrjtl c. Đejpn ạbpay i-Việxqzi t bạbpay i, thìxndg Chiêlwjq m, Châsjpn n, Làidpa o phảwpkv i đcamk ầtcbd u hàidpa ng. Bấjyvv y giờmirb chỉjdic ngọqcbm n cờmirb vềhhan Tâsjpn y làidpa chiếfwjv m đcamk ưejpn ợwrot c Đejpn ạbpay i-lýbioa , Xiêlwjq m. Còmirb n cácsfn c võcsfn tưejpn ớrjtl ng thìxndg lạbpay i chủoqlh trưejpn ơneco ng đcamk ácsfn nh Liêlwjq u trưejpn ớrjtl c, chiếfwjv m lạbpay i phầtcbd n đcamk ấjyvv t đcamk ãbqvl mấjyvv t, rửsjpn a nhụrjtl c bịmirb tiếfwjv n cốwown ng. Sau khi Liêlwjq u bạbpay i, thìxndg cácsfn c nưejpn ớrjtl c phưejpn ơneco ng Nam khôpmze ng cầtcbd n đcamk ácsfn nh cũjyvv ng phảwpkv i quy phụrjtl c.
... Khi đcamk ưejpn ợwrot c tin nàidpa y, ta cửsjpn ba sứvmcr đcamk oàidpa n mậjfgt t sang Tốwown ng, Liêlwjq u, Hạbpay . Cảwpkv ba sứvmcr đcamk oàidpa n đcamk ềhhan u thàidpa nh côpmze ng. Nhưejpn ng từdcxh khi Kinh-Nam vưejpn ơneco ng cácsfn o lãbqvl o vềhhan ngao du sơneco n thủoqlh y, thìxndg phe chủoqlh đcamk ácsfn nh Nam phưejpn ơneco ng thắceqg ng thếfwjv , Tốwown ng triềhhan u thay đcamk ổaslu i chívfzk nh sácsfn ch nhưejpn Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng tâsjpn u. Từdcxh chívfzk nh sácsfn ch co rújumn t, họqcbm đcamk ổaslu i sang chívfzk nh sácsfn ch hung hăuwkv ng, khiêlwjq u khívfzk ch. (1067-1075)
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i-hậjfgt u đcamk ứvmcr ng dậjfgt y hưejpn ớrjtl ng Côpmze i-sơneco n tam anh:
– Tam vịmirb sưejpn bácsfn . Xin cácsfn c sưejpn bácsfn cho biếfwjv t chi tiếfwjv t vềhhan cuộnpri c tranh luậjfgt n củoqlh a cácsfn c đcamk ạbpay i thầtcbd n Tốwown ng vềhhan việxqzi c đcamk ácsfn nh Nam hay đcamk ácsfn nh Bắceqg c. Cóskbo nhưejpn vậjfgt y ta mớrjtl i cóskbo thểvsux quyếfwjv t đcamk ịmirb nh đcamk ưejpn ợwrot c đcamk ưejpn ờmirb ng lốwown i.
Trầtcbd n Trung-Đejpn ạbpay o đcamk ứvmcr ng lêlwjq n trìxndg nh bầtcbd y:
– Tâsjpn u thácsfn i-hậjfgt u, tâsjpn u hoàidpa ng-thưejpn ợwrot ng, thầtcbd n xin bắceqg t đcamk ầtcbd u khi Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch lêlwjq n chấjyvv p chívfzk nh. Từdcxh tiềhhan n cổaslu đcamk ếfwjv n thờmirb i vua Thácsfn i-tôpmze ng nhàidpa Tốwown ng, nhữskbo ng tểvsux -thầtcbd n phầtcbd n đcamk ôpmze ng làidpa võcsfn -quan cóskbo huâsjpn n côpmze ng, rồhhan i lêlwjq n làidpa m tểvsux -tưejpn ớrjtl ng, hoặpjdg c cũjyvv ng cóskbo thểvsux làidpa thácsfn i-giácsfn m, làidpa văuwkv n quan. Kểvsux từdcxh thờmirb i vua Châsjpn n-tôpmze ng đcamk ếfwjv n giờmirb (997-1075) hầtcbd u hếfwjv t nhữskbo ng ngưejpn ờmirb i nắceqg m chứvmcr c tảwpkv bộnpri c-xạbpay , hữskbo u bộnpri c-xạbpay (Tảwpkv tểvsux -tưejpn ớrjtl ng hữskbo u tểvsux -tưejpn ớrjtl ng) hay tham-tri chívfzk nh-sựkhfj (phóskbo tểvsux -tưejpn ớrjtl ng) đcamk ềhhan u làidpa nhữskbo ng văuwkv n-gia, thi-sĩbpay , tưejpn -tưejpn ởxqzi ng gia nứvmcr c tiếfwjv ng thiêlwjq n-hạbpay , cóskbo nhiềhhan u tácsfn c phẩneco m danh tiếfwjv ng. Dĩbpay nhiêlwjq n họqcbm đcamk ềhhan u làidpa nho-gia. Màidpa khi làidpa nho gia, thìxndg thủoqlh cựkhfj u. Việxqzi c cai trịmirb dâsjpn n luôpmze n luôpmze n phảwpkv i theo Tam-hoàidpa ng, Ngũjyvv -đcamk ếfwjv . Mỗidpa i luậjfgt t lệxqzi đcamk ềhhan u phảwpkv i phỏjfgt ng theo Nghiêlwjq u, Thuấjyvv n, Vũjyvv , Thang. Mỗidpa i chếfwjv , chiếfwjv u, biểvsux u đcamk ềhhan u phảwpkv i dẫjyvv n Tứvmcr -thưejpn , Ngũjyvv -kinh. Trong khi ta, Liêlwjq u, Hạbpay lạbpay i vưejpn ợwrot t qua nhữskbo ng đcamk iềhhan u hủoqlh lậjfgt u, miễuiul n sao làidpa m cho dâsjpn n hạbpay nh phújumn c làidpa đcamk ưejpn ợwrot c rồhhan i. Việxqzi c cảwpkv i cácsfn ch củoqlh a Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch, bìxndg nh tâsjpn m màidpa bàidpa n, quảwpkv làidpa thựkhfj c tếfwjv . Nộnpri i dung cảwpkv i cácsfn ch đcamk óskbo đcamk ốwown i vớrjtl i ta thìxndg thua xa, trong khi đcamk ốwown i vớrjtl i cácsfn c nho thầtcbd n Tốwown ng thìxndg quácsfn tácsfn o bạbpay o. Ngay nhữskbo ng năuwkv m đcamk ầtcbd u cảwpkv i cácsfn ch, hầtcbd u hếfwjv t cácsfn c tểvsux thầtcbd n đcamk ềhhan u chốwown ng đcamk ốwown i. Hy-Ninh đcamk ếfwjv thẳslcq ng tay cácsfn ch chứvmcr c nhữskbo ng tểvsux -thầtcbd n đcamk óskbo , đcamk ổaslu i ra cácsfn c châsjpn u. Đejpn óskbo làidpa đcamk iểvsux m vừdcxh a yếfwjv u, vừdcxh a dạbpay i.
Đejpn ôpmze -thốwown ng Vũjyvv Quang hỏjfgt i:
– Thưejpn a sưejpn -bácsfn (ghi chújumn : Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng làidpa đcamk ệxqzi tửsjpn củoqlh a Khai-Quốwown c vưejpn ơneco ng vàidpa vưejpn ơneco ng phi Thanh-Mai. Màidpa vưejpn ơneco ng phi Thanh-Mai làidpa sưejpn muộnpri i củoqlh a Trung-Đejpn ạbpay o, nêlwjq n ôpmze ng gọqcbm i Trung-Đejpn ạbpay o làidpa sưejpn bácsfn ), xin sưejpn bácsfn giảwpkv i rõcsfn đcamk ôpmze i chújumn t, rằceqg ng tạbpay i sao Hy-Ninh đcamk ưejpn a cácsfn c tểvsux thầtcbd n ra cácsfn c châsjpn u làidpa đcamk iềhhan u vừdcxh a yếfwjv u, vừdcxh a dạbpay i?
– Giảwpkv n-dịmirb thôpmze i. Nhưejpn trêlwjq n đcamk ãbqvl tâsjpn u, cácsfn c tểvsux thầtcbd n đcamk ềhhan u làidpa văuwkv n gia, tưejpn tưejpn ởxqzi ng gia cóskbo nhữskbo ng danh tácsfn c, rấjyvv t đcamk ưejpn ợwrot c quầtcbd n chújumn ng hâsjpn m mộnpri . Nay cácsfn ch chứvmcr c họqcbm , thìxndg dâsjpn n chújumn ng bấjyvv t phụrjtl c, đcamk óskbo cóskbo phảwpkv i làidpa đcamk iềhhan u làidpa m suy yếfwjv u lòmirb ng tin củoqlh a dâsjpn n chújumn ng vềhhan Tâsjpn n-phácsfn p khôpmze ng? Khi đcamk ưejpn a họqcbm ra cácsfn c châsjpn u làidpa m quan, họqcbm gầtcbd n dâsjpn n chújumn ng hơneco n, gầtcbd n sĩbpay dâsjpn n hơneco n, họqcbm cóskbo dịmirb p nóskbo i vớrjtl i mọqcbm i ngưejpn ờmirb i rằceqg ng họqcbm cóskbo lýbioa . Họqcbm đcamk em nhữskbo ng cácsfn i dởxqzi , cácsfn i bấjyvv t lợwrot i củoqlh a Tâsjpn n-phácsfn p phơneco i ra vớrjtl i quầtcbd n chújumn ng. Đejpn óskbo cóskbo phảwpkv i làidpa đcamk iềhhan u dạbpay i khôpmze ng?
Ôibbz ng tiếfwjv p:
– Nay sau chívfzk n năuwkv m ácsfn p dụrjtl ng Tâsjpn n-phácsfn p, thàidpa nh côpmze ng nhiềhhan u vềhhan quốwown c-sảwpkv n, vềhhan binh-bịmirb , nhưejpn ng thấjyvv t bạbpay i vềhhan nhâsjpn n tâsjpn m. Ngàidpa y 13 thácsfn ng 7 niêlwjq n hiệxqzi u Thầtcbd n-vũjyvv thứvmcr nhìxndg (Tốwown ng Hy-Ninh thứvmcr nhìxndg , Canh-Tuấjyvv t 1070),An-Thạbpay ch tâsjpn u vớrjtl i nhàidpa vua rằceqg ng: « Trưejpn ớrjtl c đcamk âsjpn y triềhhan u đcamk ìxndg nh chỉjdic chújumn trọqcbm ng vàidpa o mộnpri -binh (binh triềhhan u), thàidpa nh ra binh khôpmze ng nhiềhhan u lạbpay i rấjyvv t tốwown n kécamk m, màidpa khi hữskbo u sựkhfj phảwpkv i đcamk iềhhan u đcamk ộnpri ng. Ta phảwpkv i bắceqg t chưejpn ớrjtl c Giao-chỉjdic huấjyvv n luyệxqzi n dâsjpn n binh, gọqcbm i làidpa bảwpkv o-giácsfn p (tứvmcr c Đejpn ạbpay i-Việxqzi t làidpa hoàidpa ng-nam). Khi cóskbo biếfwjv n, bảwpkv o-giácsfn p tựkhfj chốwown ng cựkhfj cầtcbd m châsjpn n giặpjdg c, rồhhan i ta cứvmcr u việxqzi n bằceqg ng chívfzk nh binh sau ». Vua thuậjfgt n. Thếfwjv làidpa Tốwown ng cửsjpn Tôpmze Giàidpa m, mộnpri t biêlwjq n thầtcbd n cóskbo côpmze ng chốwown ng Nùbosb ng Trívfzk -Cao vềhhan coi Ung-châsjpn u, lo việxqzi c luyệxqzi n dâsjpn n binh, lậjfgt p thêlwjq m mộnpri t đcamk ạbpay o binh (ghi chújumn : đcamk ạbpay o củoqlh a Tốwown ng khoảwpkv ng 10 nghìxndg n ngưejpn ờmirb i, tưejpn ơneco ng đcamk ưejpn ơneco ng vớrjtl i ngàidpa y nay làidpa mộnpri t sưejpn đcamk oàidpa n).Cuốwown i năuwkv m nàidpa y, viêlwjq n chuyểvsux n vậjfgt n sứvmcr Quảwpkv ng-Tâsjpn y làidpa Đejpn ỗidpa Kỷbpay sưejpn u tầtcbd m đcamk ầtcbd y đcamk ủoqlh vềhhan tìxndg nh hìxndg nh nưejpn ớrjtl c ta: dâsjpn n sốwown , tổaslu chứvmcr c quâsjpn n đcamk ộnpri i, đcamk ịmirb a thếfwjv . Bấjyvv y giờmirb ta mớrjtl i thắceqg ng Chiêlwjq m, thanh thếfwjv lừdcxh ng lẫjyvv y nêlwjq n Tốwown ng chưejpn a dácsfn m đcamk ácsfn nh. Nhàidpa vua chuyểvsux n nhữskbo ng chi tiếfwjv t đcamk óskbo cho Khu-mậjfgt t việxqzi n làidpa m tàidpa i liệxqzi u. (TB, Hy-Ninh 3, 11– Canh-Tuấjyvv t 1070).
Côpmze ng-chújumn a Thiêlwjq n-Ninh góskbo p ýbioa :
– Nhưejpn vậjfgt y ta cũjyvv ng biếfwjv t rõcsfn tâsjpn m-tưejpn Hy-Ninh vàidpa Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch: Họqcbm gờmirb m ta. Khi họqcbm đcamk ãbqvl gờmirb m, thìxndg lújumn c đcamk ácsfn nh ta họqcbm phảwpkv i dùbosb ng hếfwjv t lựkhfj c.
Trung-Đejpn ạbpay o tiếfwjv p:
– Đejpn iệxqzi n hạbpay luậjfgt n đcamk újumn ng. Thácsfn ng giêlwjq ng niêlwjq n hiệxqzi u Thầtcbd n-vũjyvv thứvmcr ba (Tốwown ng Hy-Ninh thứvmcr tưejpn , Tâsjpn n-Hợwrot i 1071), Hy-Ninh phụrjtl c chứvmcr c cho Tiêlwjq u Chújumn . Nguyêlwjq n niêlwjq n hiệxqzi u Chưejpn ơneco ng-thácsfn nh Gia-khácsfn nh thứvmcr nhìxndg đcamk ờmirb i vua Thácsfn nh-tôpmze ng (Tốwown ng Gia-Hựkhfj u thứvmcr năuwkv m đcamk ờmirb i vua Nhâsjpn n-Tôpmze ng, Canh-Týbioa 1060), Tiêlwjq u Chújumn tuâsjpn n mậjfgt t chỉjdic củoqlh a nhàidpa vua lấjyvv n chiếfwjv m cácsfn c trang, đcamk ộnpri ng củoqlh a Đejpn ạbpay i-Việxqzi t, bịmirb vua bàidpa Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng, phòmirb mãbqvl Thâsjpn n Thiệxqzi u-Thácsfn i mang quâsjpn n đcamk ácsfn nh tràidpa n qua. Quâsjpn n Tốwown ng đcamk ạbpay i bạbpay i xin hòmirb a. Vua bàidpa đcamk òmirb i cácsfn ch chứvmcr c hếfwjv t bọqcbm n biêlwjq n thầtcbd n. Vua Nhâsjpn n-tôpmze ng phảwpkv i giảwpkv cácsfn ch chứvmcr c bọqcbm n biêlwjq n thầtcbd n Nam-phưejpn ơneco ng, rồhhan i phong cho chứvmcr c tưejpn ớrjtl c lớrjtl n hơneco n, đcamk ổaslu i đcamk i nhữskbo ng vùbosb ng bécamk o bởxqzi hơneco n. Thácsfn ng giêlwjq ng niêlwjq n hiệxqzi u Thầtcbd n-vũjyvv thứvmcr ba (Tốwown ng Hy-Ninh thứvmcr tưejpn , Tâsjpn n-Hợwrot i 1072), đcamk ểvsux chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t, Hy-Ninh vộnpri i triệxqzi u Tiêlwjq u Chújumn vềhhan hỏjfgt i ýbioa kiếfwjv n. Tiêlwjq u Chújumn tâsjpn u « Trưejpn ớrjtl c đcamk âsjpn y tôpmze i đcamk ãbqvl ởxqzi Ung-châsjpn u lâsjpn u, tôpmze i biếfwjv t rằceqg ng Giao-chỉjdic cóskbo thểvsux lấjyvv y đcamk ưejpn ợwrot c ». Hy-Ninh cửsjpn Chújumn coi Quếfwjv -châsjpn u, kiêlwjq m luôpmze n Kinh-lưejpn ợwrot c an-phủoqlh -sứvmcr Quảwpkv ng-Tâsjpn y. Chújumn trởxqzi vềhhan đcamk ấjyvv t cũjyvv , vớrjtl i thácsfn i đcamk ộnpri hung hăuwkv ng. Y cho ngưejpn ờmirb i liêlwjq n lạbpay c vớrjtl i cácsfn c chújumn a khêlwjq đcamk ộnpri ng Bắceqg c-biêlwjq n xưejpn a, thanh thếfwjv Tốwown ng trởxqzi thàidpa nh mạbpay nh. Mỗidpa i hoạbpay t đcamk ộnpri ng củoqlh a ta, Tốwown ng đcamk ềhhan u biếfwjv t hếfwjv t. Thácsfn ng 11, tin đcamk óskbo vềhhan triềhhan u, đcamk ứvmcr c Thácsfn nh-tôpmze ng sai đcamk ộnpri ng trưejpn ởxqzi ng Quảwpkv ng-nguyêlwjq n làidpa Lưejpn u Kỷbpay đcamk em quâsjpn n chiếfwjv m lạbpay i châsjpn u Quy-hóskbo a làidpa châsjpn u Nùbosb ng Tôpmze ng-Đejpn ácsfn n theo Tốwown ng, nộnpri p cho Tốwown ng. Tiêlwjq u Chújumn xin chỉjdic dụrjtl củoqlh a triềhhan u đcamk ìxndg nh bắceqg t buộnpri c cácsfn c tri-châsjpn u khi thấjyvv y cóskbo giặpjdg c qua đcamk ịmirb a hạbpay t mìxndg nh, thìxndg phảwpkv i đcamk em quâsjpn n tiếfwjv p cứvmcr u cácsfn c khêlwjq đcamk ộnpri ng. Ai khôpmze ng tuâsjpn n thìxndg giếfwjv t. Nhưejpn ng vua Tốwown ng lạbpay i ban chỉjdic : « Khi bácsfn o cóskbo giặpjdg c, chưejpn a biếfwjv t thựkhfj c hưejpn , nhiềhhan u ívfzk t màidpa bắceqg t đcamk em quâsjpn n chốwown ng thìxndg sao thắceqg ng đcamk ưejpn ợwrot c, màidpa đcamk òmirb i trịmirb tộnpri i? ». Vìxndg vậjfgt y Chújumn ởxqzi hai năuwkv m, màidpa chẳslcq ng làidpa m nêlwjq n cơneco m chácsfn o gìxndg .(TS 334).
Nhàidpa vua cưejpn ờmirb i:
– Giácsfn nhưejpn bấjyvv y giờmirb Hy-Ninh thuậjfgt n cho Chújumn dùbosb ng nghiêlwjq m luậjfgt t, thìxndg chắceqg c y đcamk ãbqvl tiếfwjv n quâsjpn n vàidpa o Đejpn ạbpay i-Việxqzi t giữskbo a lújumn c Dưejpn ơneco ng hậjfgt u làidpa m binh biếfwjv n rồhhan i.
Mọqcbm i ngưejpn ờmirb i đcamk ềhhan u kinh ngạbpay c vềhhan nhậjfgt n xécamk t củoqlh a ôpmze ng vua con.
– Thácsfn ng hai niêlwjq n hiệxqzi u Thácsfn i-Ninh thứvmcr nhìxndg (Tốwown ng Hy-Ninh thứvmcr sácsfn u, Quýbioa -Sửsjpn u, 1073), nhàidpa vua triệxqzi u Tiêlwjq u Chújumn vềhhan bàidpa n sácsfn ch lưejpn ợwrot c đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t. Chújumn tâsjpn u rằceqg ng sau cuộnpri c binh biếfwjv n củoqlh a Dưejpn ơneco ng hậjfgt u, tổaslu chứvmcr c cai trịmirb củoqlh a ta vữskbo ng, binh lựkhfj c hùbosb ng hậjfgt u, khóskbo cóskbo thểvsux đcamk ácsfn nh. Hy-Ninh, An-Thạbpay ch khôpmze ng vui lòmirb ng, cấjyvv t chứvmcr c y, cửsjpn Thẩneco m Khởxqzi i thay thếfwjv . Thẩneco m Khởxqzi i đcamk ang lĩbpay nh chứvmcr c Hìxndg nh-bộnpri lang-trung, châsjpn n tay củoqlh a Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch. Thẩneco m tâsjpn u: « Giao-chỉjdic làidpa đcamk ồhhan hèjumn n hạbpay , đcamk ácsfn nh làidpa thắceqg ng ». Thẩneco m Khởxqzi i coi Quếfwjv -châsjpn u, lĩbpay nh Kinh-lưejpn ợwrot c an-phủoqlh -sứvmcr Quảwpkv ng-Tâsjpn y, kiêlwjq m luôpmze n chứvmcr c chuyểvsux n-vậjfgt n sứvmcr (coi vềhhan lưejpn ơneco ng thảwpkv o), tứvmcr c làidpa toàidpa n quyềhhan n vềhhan hàidpa nh-chívfzk nh, quâsjpn n-sựkhfj vàidpa o thácsfn ng hai. Khởxqzi i nhậjfgt n mậjfgt t chỉjdic rằceqg ng: « Phảwpkv i chuẩneco n bịmirb binh, lưejpn ơneco ng sẵuiul n sàidpa ng đcamk ểvsux đcamk ácsfn nh Giao-chỉjdic . Cầtcbd n nhấjyvv t làidpa m cho khécamk o, cho kívfzk n, bằceqg ng khôpmze ng Giao-chỉjdic biếfwjv t trưejpn ớrjtl c, đcamk ềhhan phòmirb ng thìxndg hỏjfgt ng việxqzi c ». Thẩneco m Khởxqzi i cậjfgt y đcamk ưejpn ợwrot c tívfzk n nhiệxqzi m nêlwjq n vừdcxh a tớrjtl i Quảwpkv ng-Tâsjpn y, ra mặpjdg t khiêlwjq u khívfzk ch ta. Lậjfgt p tứvmcr c y tổaslu chứvmcr c đcamk ưejpn ờmirb ng vậjfgt n chuyểvsux n lưejpn ơneco ng thảwpkv o, huấjyvv n luyệxqzi n binh sĩbpay , đcamk ặpjdg t thêlwjq m doanh trạbpay i ởxqzi châsjpn u Dung, Nghi, rồhhan i đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh Vưejpn ơneco ng-khẩneco u củoqlh a ta đcamk ểvsux dòmirb dẫjyvv m vàidpa o thácsfn ng ba. Khôpmze ng ngờmirb Khởxqzi i ra binh bấjyvv t thầtcbd n, vớrjtl i ba vạbpay n quâsjpn n triềhhan u, màidpa đcamk ácsfn nh mộnpri t đcamk ồhhan n ba trăuwkv m quâsjpn n khêlwjq đcamk ộnpri ng củoqlh a ta lạbpay i khôpmze ng thắceqg ng, binh sĩbpay chếfwjv t hơneco n vạbpay n. (TB, Hy-Ninh 6, Quýbioa -Sửsjpn u 1073).
Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng hỏjfgt i côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Thàidpa nh:
– Vua bàidpa ! Làidpa m thếfwjv nàidpa o màidpa ba trăuwkv m quâsjpn n củoqlh a vua Bàidpa lạbpay i chốwown ng nổaslu i ba vạbpay n quâsjpn n Tốwown ng?
– Khảwpkv i hoàidpa ng-thújumn c, khôpmze ng cóskbo gìxndg lạbpay . Nhấjyvv t cửsjpn nhấjyvv t đcamk ộnpri ng củoqlh a Khởxqzi i, Bắceqg c-biêlwjq n biếfwjv t hếfwjv t. Cho nêlwjq n trêlwjq n bầtcbd u trờmirb i cácsfn c đcamk ồhhan n biêlwjq n phòmirb ng lújumn c nàidpa o cũjyvv ng cóskbo chim ưejpn ng tuầtcbd n tiễuiul u. Do đcamk óskbo khi quâsjpn n Khởxqzi i bắceqg t đcamk ầtcbd u chuyểvsux n đcamk ộnpri ng, đcamk ồhhan n Vưejpn ơneco ng-khẩneco u đcamk ãbqvl biếfwjv t màidpa đcamk ềhhan phòmirb ng. Tưejpn ớrjtl ng Tốwown ng kécamk o quâsjpn n tớrjtl i, thấjyvv y đcamk ồhhan n binh ta phòmirb ng vệxqzi nghiêlwjq m mậjfgt t, y xua quâsjpn n tấjyvv n côpmze ng àidpa o ạbpay t. Quâsjpn n trong đcamk ồhhan n dùbosb ng têlwjq n liêlwjq n châsjpn u bắceqg n ra. Binh Tốwown ng chếfwjv t hàidpa ng hàidpa ng lớrjtl p lớrjtl p, họqcbm đcamk àidpa nh rújumn t ra đcamk ểvsux nhặpjdg t xácsfn c chếfwjv t. Giữskbo a lújumn c đcamk óskbo , ta cho đcamk ộnpri i voi, hổaslu từdcxh trong rừdcxh ng đcamk ácsfn nh tậjfgt p hậjfgt u. Binh Tốwown ng bỏjfgt chạbpay y tácsfn n loạbpay n. Ta dùbosb ng thújumn binh đcamk uổaslu i theo tớrjtl i biêlwjq n giớrjtl i rồhhan i mớrjtl i rújumn t vềhhan .
Côpmze ng chújumn a đcamk ưejpn a mắceqg t cho Trung-Đejpn ạbpay o:
– Xin sưejpn bácsfn tiếfwjv p tụrjtl c.
– Binh tưejpn ớrjtl ng chếfwjv t nhiềhhan u, màidpa Thẩneco m Khởxqzi i bắceqg t phu đcamk ắceqg p đcamk ồhhan n lũjyvv y ởxqzi châsjpn u Dung, Nghi. Dâsjpn n chújumn ng tứvmcr c giậjfgt n nổaslu i loạbpay n, chécamk m giếfwjv t quan lạbpay i. Thácsfn ng tưejpn (vẫjyvv n 1073) Khởxqzi i dấjyvv y đcamk ộnpri ng binh năuwkv m mưejpn ơneco i mốwown t đcamk ộnpri ng thuộnpri c Ung-châsjpn u đcamk ểvsux kếfwjv t thàidpa nh quâsjpn n bảwpkv o-giácsfn p. Hy-Ninh cựkhfj c hoan hỉjdic , cấjyvv p thêlwjq m lưejpn ơneco ng tiềhhan n. Y lạbpay i sai tưejpn ớrjtl ng vàidpa o cácsfn c khêlwjq -đcamk ộnpri ng kiểvsux m đcamk iểvsux m dâsjpn n đcamk inh dạbpay y trậjfgt n đcamk ồhhan , kếfwjv t thàidpa nh bảwpkv o-ngũjyvv . Vềhhan mặpjdg t biểvsux n, y bắceqg t hếfwjv t trácsfn ng đcamk inh củoqlh a nhữskbo ng thưejpn ơneco ng thuyềhhan n luyệxqzi n tậjfgt p luyệxqzi n. Vìxndg sợwrot tếfwjv tácsfn c ta biếfwjv t, y cấjyvv m cácsfn c thuyềhhan n buôpmze n khôpmze ng đcamk ưejpn ợwrot c sang ta (TS.334). Đejpn ếfwjv n đcamk âsjpn y Khởxqzi i tiếfwjv n thêlwjq m mộnpri t bưejpn ớrjtl c làidpa dụrjtl dỗidpa , ácsfn p lựkhfj c cácsfn c châsjpn u đcamk ộnpri ng củoqlh a ta theo họqcbm . Y làidpa m việxqzi c quácsfn ồhhan n àidpa o, trong khi Hy-Ninh ban chỉjdic cho y phảwpkv i làidpa m thựkhfj c kívfzk n. Việxqzi c nàidpa y xin đcamk ểvsux vua bàidpa Bắceqg c-biêlwjq n tâsjpn u trìxndg nh.
Côpmze ng-chújumn a Thiêlwjq n-Thàidpa nh tâsjpn u:
– Thácsfn ng tưejpn năuwkv m đcamk óskbo (1073), Tốwown ng ban chứvmcr c tưejpn ớrjtl c cho bọqcbm n trang đcamk ộnpri ng Việxqzi t dâsjpn ng đcamk ấjyvv t theo họqcbm . Nùbosb ng Tôpmze ng Đejpn ácsfn n đcamk ưejpn ợwrot c giữskbo chứvmcr c Đejpn ôpmze -giácsfn m Quếfwjv -châsjpn u, Nùbosb ng Trívfzk -Hộnpri i đcamk ưejpn ợwrot c coi châsjpn u Quy-hóskbo a. Cảwpkv hai đcamk ưejpn ợwrot c phong tưejpn ớrjtl c Cung-bịmirb khốwown phóskbo sứvmcr . Khởxqzi i lạbpay i sai ngưejpn ờmirb i dụrjtl Lưejpn u-Kỷbpay ởxqzi Quảwpkv ng-nguyêlwjq n. Nhưejpn ng Kỷbpay khôpmze ng theo. Cuốwown i năuwkv m, bọqcbm n Nùbosb ng Thiệxqzi n-Mỹsxpm đcamk em châsjpn u Âidpa n-tìxndg nh, vàidpa 600 gia thuộnpri c theo Tốwown ng. Tốwown ng nhậjfgt n. Thầtcbd n vộnpri i mậjfgt t tấjyvv u vềhhan triềhhan u. Thácsfn i-hậjfgt u ban chỉjdic : Tốwown ng khôpmze ng e dèjumn mìxndg nh, thìxndg mìxndg nh phảwpkv i tỏjfgt ra mạbpay nh, chújumn ng mớrjtl i sợwrot . Mộnpri t mặpjdg t Bắceqg c-cưejpn ơneco ng truyềhhan n lệxqzi nh đcamk i khắceqg p cácsfn c châsjpn u đcamk ộnpri ng chuẩneco n bịmirb lưejpn ơneco ng thảwpkv o, binh lívfzk nh đcamk ểvsux làidpa m lạbpay i chuyệxqzi n côpmze mẫjyvv u Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng đcamk ãbqvl làidpa m năuwkv m Chưejpn ơneco ng-thácsfn nh Gia-khácsfn nh (Canh-Týbioa , 1060). Quảwpkv nhiêlwjq n tin đcamk ồhhan n ra, tếfwjv tácsfn c Tốwown ng vộnpri i tấjyvv u vềhhan Biệxqzi n-kinh, làidpa m cho Hy-Ninh đcamk ếfwjv lo sợwrot hồhhan i hộnpri p. Mộnpri t mặpjdg t Thácsfn i-hậjfgt u sai sứvmcr sang triềhhan u Tốwown ng cácsfn o nhữskbo ng việxqzi c làidpa m củoqlh a Khởxqzi i vàidpa đcamk ặpjdg t vấjyvv n đcamk ềhhan : Nếfwjv u quảwpkv Khởxqzi i tuâsjpn n chỉjdic củoqlh a triềhhan u đcamk ìxndg nh, thìxndg Đejpn ạbpay i-Việxqzi t xin đcamk em quâsjpn n qua đcamk òmirb i lạbpay i. Còmirb n nhưejpn tựkhfj ýbioa Khởxqzi i, thìxndg xin trịmirb tộnpri i y cho an lòmirb ng cácsfn c nưejpn ớrjtl c Nam biêlwjq n. Hy-Ninh thấjyvv y Khởxqzi i làidpa m việxqzi c lộnpri liễuiul u quácsfn rồhhan i, sợwrot Đejpn ạbpay i-Việxqzi t tiếfwjv n binh, trong khi họqcbm chưejpn a chuẩneco n bịmirb xong. Hy-Ninh vộnpri i họqcbm p đcamk ạbpay i thầtcbd n nghịmirb sựkhfj .
Thácsfn i-újumn y Hoàidpa ng Kiệxqzi n hỏjfgt i Trung-Đejpn ạbpay o:
– Xin sưejpn thújumn c tâsjpn u tiếfwjv p vềhhan tìxndg nh hìxndg nh Tốwown ng triềhhan u.
– Lújumn c ấjyvv y anh em thầtcbd n đcamk ang ởxqzi Biệxqzi n-kinh. Nghe tin nàidpa y, thầtcbd n đcamk em vàidpa ng bạbpay c đcamk újumn t lóskbo t cho bọqcbm n văuwkv n quan chốwown ng Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch nhưejpn Hàidpa n Kỳtrgx , Tôpmze n Giácsfn c, Lãbqvl Côpmze ng-Trứvmcr , Trìxndg nh Hiệxqzi u, Lýbioa Thưejpn ờmirb ng, Tôpmze Thứvmcr c, Tôpmze Triệxqzi t... cung cấjyvv p tin tứvmcr c cho họqcbm . Họqcbm xújumn m vácsfn o hạbpay ch tộnpri i Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch dung dưejpn ỡmirb ng Thẩneco m Khởxqzi i. Anh em thầtcbd n lạbpay i dùbosb ng chim ưejpn ng bácsfn o tin cho sứvmcr đcamk oàidpa n ta ởxqzi Liêlwjq u, Tâsjpn y-hạbpay . Trầtcbd n Thanh-Hợwrot p cùbosb ng Tuyếfwjv t-sơneco n thậjfgt p anh khívfzk ch Liêlwjq u đcamk òmirb i Tốwown ng cắceqg t đcamk ấjyvv t vùbosb ng Phầtcbd n-thủoqlh y-lĩbpay nh cho. Đejpn ộnpri ng-đcamk ìxndg nh thấjyvv t kiệxqzi t xui Hạbpay đcamk em quâsjpn n vàidpa o Tâsjpn y thùbosb y lấjyvv n chiếfwjv m hai châsjpn u. Bỗidpa ng chốwown c Tốwown ng thấjyvv y Bắceqg c, Tâsjpn y, Nam cùbosb ng chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh mìxndg nh. Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch gỡmirb sứvmcr c écamk p củoqlh a Liêlwjq u bằceqg ng cácsfn ch tâsjpn u Hy-Ninh cắceqg t đcamk ấjyvv t, nhưejpn họqcbm đcamk òmirb i. Phívfzk a Tâsjpn y chịmirb u giảwpkv ng hòmirb a. Còmirb n phívfzk a Nam thìxndg chịmirb u nhújumn n bằceqg ng cácsfn ch bãbqvl i Thẩneco m Khởxqzi i. Lệxqzi nh bãbqvl i ban ra ngàidpa y 1 thácsfn ng ba, niêlwjq n hiệxqzi u Thácsfn i-Ninh thứvmcr ba (Tốwown ng Hy-Ninh thứvmcr 7, Giácsfn p-Dầtcbd n 1074), vàidpa cửsjpn Lưejpn u Di thay Khởxqzi i. Anh em thầtcbd n lạbpay i cung cấjyvv p tin tứvmcr c Nam thùbosb y cho cácsfn c văuwkv n thầtcbd n Tốwown ng. Họqcbm xújumn m vàidpa o đcamk àidpa n hạbpay ch Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch rằceqg ng chỉjdic vìxndg ham gâsjpn y sựkhfj ởxqzi Nam thùbosb y, màidpa triềhhan u đcamk ìxndg nh bịmirb nhụrjtl c ởxqzi Nam, mấjyvv t đcamk ấjyvv t ởxqzi Bắceqg c, mấjyvv t hai châsjpn u ởxqzi Tâsjpn y. Hy-Ninh đcamk ếfwjv truyềhhan n cho Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch rújumn t lui, lấjyvv y đcamk àidpa n em Thạbpay ch làidpa Lãbqvl Huệxqzi -Khanh thay thếfwjv vàidpa o ngàidpa y 6 thácsfn ng tưejpn cùbosb ng năuwkv m (1074). Còmirb n Lưejpn u Di làidpa m nhữskbo ng gìxndg ởxqzi Nam biêlwjq n từdcxh hồhhan i đcamk óskbo đcamk ếfwjv n giờmirb , xin đcamk ểvsux vua bàidpa Bắceqg c-biêlwjq n tâsjpn u trìxndg nh.
– Tâsjpn u Thácsfn i-hậjfgt u, tâsjpn u Hoàidpa ng-thưejpn ợwrot ng.
Côpmze ng-chújumn a Thiêlwjq n-Thàidpa nh đcamk ứvmcr ng dậjfgt y trìxndg nh bầtcbd y: Lưejpn u Di vẫjyvv n theo đcamk ưejpn ờmirb ng lốwown i củoqlh a Thẩneco m Khởxqzi i. Y tiếfwjv p tụrjtl c sai quan lạbpay i vàidpa o cácsfn c khêlwjq đcamk ộnpri ng kiểvsux m đcamk iểvsux m thổaslu -dâsjpn n, bắceqg t tậjfgt p trậjfgt n. Mặpjdg t thủoqlh y y đcamk óskbo ng chiếfwjv n thuyềhhan n, dùbosb ng thuyềhhan n muốwown i luyệxqzi n thủoqlh y quâsjpn n. Thácsfn ng giêlwjq ng năuwkv m nay thầtcbd n tâsjpn u chưejpn sựkhfj vềhhan triềhhan u (Đejpn ạbpay i-Việxqzi t Thácsfn i-Ninh năuwkv m thứvmcr tưejpn , Tốwown ng Hy-Ninh năuwkv m thứvmcr 8, Ấsjpn t-Mãbqvl o 1075). Thácsfn i hậjfgt u ban chỉjdic : Nhưejpn vậjfgt y đcamk ủoqlh thấjyvv y rõcsfn chívfzk nh Hy-Ninh chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh ta chứvmcr khôpmze ng phảwpkv i bọqcbm n biêlwjq n thầtcbd n. Ngưejpn ờmirb i sai sứvmcr sang Tốwown ng đcamk òmirb i phảwpkv i trảwpkv bọqcbm n Nùbosb ng Thiệxqzi n-Mỹsxpm , mụrjtl c đcamk ívfzk ch dòmirb thácsfn i đcamk ộnpri củoqlh a Hy-Ninh. Tốwown ng khôpmze ng trảwpkv lờmirb i. Thácsfn i-hậjfgt u lạbpay i đcamk òmirb i đcamk ấjyvv t vàidpa dâsjpn n đcamk ộnpri ng Âidpa n-tìxndg nh, Tốwown ng khôpmze ng bằceqg ng lòmirb ng trảwpkv . Nhưejpn vậjfgt y rõcsfn ràidpa ng Tốwown ng chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh ta đcamk ãbqvl xong, nêlwjq n mớrjtl i cóskbo thácsfn i đcamk ộnpri cứvmcr ng rắceqg n. Đejpn ểvsux tỏjfgt ýbioa sẵuiul n sàidpa ng gâsjpn y chiếfwjv n vớrjtl i ta, thácsfn ng hai vừdcxh a qua, Hy-Ninh lạbpay i triệxqzi u Vưejpn ơneco ng An-Thạbpay ch vềhhan triềhhan u. Vừdcxh a vềhhan tớrjtl i triềhhan u, An-Thạbpay ch sai sứvmcr sang giảwpkv ng hòmirb a vớrjtl i Liêlwjq u, cắceqg t thêlwjq m 700 dặpjdg m vùbosb ng Hàidpa -đcamk ôpmze ng dâsjpn ng cho Liêlwjq u đcamk ểvsux an mặpjdg t Bắceqg c. (TS 334).
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u đcamk ứvmcr ng dậjfgt y, nécamk t mặpjdg t bàidpa cựkhfj c kỳtrgx nghiêlwjq m trọqcbm ng, đcamk ôpmze i mắceqg t sắceqg c nhưejpn dao cau lưejpn ớrjtl t nhìxndg n triềhhan u đcamk ìxndg nh mộnpri t lưejpn ợwrot t, rồhhan i ban chỉjdic :
– Tốwown ng chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh ta từdcxh lâsjpn u, nay mọqcbm i sựkhfj cụrjtl bịmirb rồhhan i. Cácsfn i ngàidpa y quâsjpn n Tốwown ng nhậjfgt p Việxqzi t thựkhfj c khôpmze ng xa. Vậjfgt y ýbioa kiếfwjv n chưejpn khanh thếfwjv nàidpa o, xin cứvmcr thàidpa nh thựkhfj c trìxndg nh bầtcbd y?
Thácsfn i-sưejpn Lýbioa Đejpn ạbpay o-Thàidpa nh cung tay:
– Thầtcbd n xin tâsjpn u: Sácsfn ch Mạbpay nh-Tửsjpn cóskbo câsjpn u: « Ta hồhhan binh đcamk ao chi sựkhfj , thácsfn nh nhâsjpn n bấjyvv t đcamk ắceqg c dĩbpay dụrjtl ng chi ».
Nghĩbpay a làidpa : Than ôpmze i! Binh đcamk ao làidpa nhữskbo ng thứvmcr hung ácsfn c, bậjfgt c thácsfn nh nhâsjpn n bấjyvv t đcamk ắceqg c dĩbpay mớrjtl i phảwpkv i dùbosb ng đcamk ếfwjv n. Cácsfn c chújumn a thácsfn nh nhưejpn Nghiêlwjq u, Thuấjyvv n, Vũjyvv , Thang đcamk âsjpn u cóskbo dùbosb ng chiếfwjv n tranh, màidpa vẫjyvv n an đcamk ưejpn ợwrot c thiêlwjq n hạbpay ? Đejpn ốwown i vớrjtl i Chiêlwjq m, ta đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh họqcbm , nêlwjq n nay họqcbm cấjyvv t quâsjpn n bácsfn o thùbosb , mai họqcbm cấjyvv t quâsjpn n đcamk òmirb i đcamk ấjyvv t, cácsfn i khốwown n khổaslu nàidpa y thựkhfj c khôpmze ng biếfwjv t bao giờmirb mớrjtl i hếfwjv t. Còmirb n Trung-quốwown c làidpa gốwown c văuwkv n minh thiêlwjq n hạbpay , trêlwjq n cao cóskbo thiêlwjq n-tửsjpn trịmirb vìxndg , nhữskbo ng sắceqg c dâsjpn n Di, Đejpn ịmirb ch phảwpkv i hưejpn ớrjtl ng vềhhan màidpa quy phụrjtl c. Xưejpn a kia vua Trưejpn ng cùbosb ng 162 tưejpn ớrjtl ng, lậjfgt p lêlwjq n Lĩbpay nh-Nam mạbpay nh biếfwjv t làidpa chừdcxh ng nàidpa o! Nhưejpn ng chỉjdic vìxndg cứvmcr ng quácsfn màidpa bịmirb gẫjyvv y. Giácsfn nhưejpn hồhhan i đcamk óskbo , ta hậjfgt u lễuiul , hạbpay thểvsux tiếfwjv n cốwown ng xưejpn ng thầtcbd n vớrjtl i Hácsfn n, cóskbo phảwpkv i Lĩbpay nh-Nam yêlwjq n khôpmze ng? Chỉjdic vìxndg chưejpn tưejpn ớrjtl ng hồhhan i đcamk óskbo quácsfn tựkhfj ácsfn i, nhấjyvv t đcamk ịmirb nh chốwown ng Hácsfn n màidpa đcamk i đcamk ếfwjv n nưejpn ớrjtl c mấjyvv t, tộnpri c Việxqzi t bịmirb diệxqzi t. Vậjfgt y, thầtcbd n nghĩbpay , ta nêlwjq n cửsjpn mộnpri t văuwkv n thầtcbd n giỏjfgt i biệxqzi n thuyếfwjv t, mang châsjpn u ngọqcbm c sang Biệxqzi n-kinh nhújumn n nhưejpn ờmirb ng xin Tốwown ng bãbqvl i binh. Nhưejpn vậjfgt y trácsfn nh đcamk ưejpn ợwrot c chiếfwjv n tranh.
Lậjfgt p tứvmcr c trong khoang thuyềhhan n cùbosb ng bậjfgt t lêlwjq n mộnpri t loạbpay t tiếfwjv ng « khôpmze ng ». Lýbioa thácsfn i sưejpn rùbosb ng mìxndg nh kinh hãbqvl i, ngơneco ngácsfn c nhìxndg n cửsjpn tọqcbm a.
Mộnpri t thiếfwjv u-phụrjtl ngồhhan i trong hàidpa ng võcsfn tưejpn ớrjtl ng nữskbo đcamk ứvmcr ng dậjfgt y cung tay:
– Tâsjpn u thácsfn i-hậjfgt u, tâsjpn u hoàidpa ng-thưejpn ợwrot ng, thầtcbd n Trầtcbd n Ngọqcbm c-Liêlwjq n tưejpn ớrjtl c phong nhấjyvv t phẩneco m phu nhâsjpn n, vợwrot củoqlh a Đejpn ôpmze -thốwown ng Trầtcbd n Ninh thốwown ng lĩbpay nh hiệxqzi u Thiêlwjq n-tửsjpn binh Đejpn ằceqg ng-hảwpkv i, xin đcamk ưejpn ợwrot c phécamk p đcamk ốwown i thoạbpay i vớrjtl i Thácsfn i-sưejpn ívfzk t đcamk iềhhan u.
– Tấjyvv t cảwpkv nhữskbo ng vịmirb đcamk ưejpn ợwrot c mờmirb i hộnpri i hôpmze m nay đcamk ềhhan u cóskbo quyềhhan n thảwpkv o luậjfgt n, tâsjpn u trìxndg nh, khôpmze ng phâsjpn n biệxqzi t chứvmcr c tưejpn ớrjtl c, nam nữskbo , văuwkv n võcsfn . Phu-nhâsjpn n cứvmcr hỏjfgt i.
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u phâsjpn n giảwpkv i: Huốwown ng chi phu nhâsjpn n làidpa nữskbo tưejpn ớrjtl ng phóskbo thốwown ng lĩbpay nh hiệxqzi u Đejpn ằceqg ng-hảwpkv i.
– Thưejpn a thácsfn i-sưejpn . Thácsfn i-sưejpn dạbpay y rằceqg ng vìxndg ta đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh Chiêlwjq m, mớrjtl i khiếfwjv n Chiêlwjq m đcamk em quâsjpn n bácsfn o thùbosb , thựkhfj c khôpmze ng đcamk újumn ng. Kểvsux từdcxh đcamk ờmirb i đcamk ứvmcr c Thácsfn i-tổaslu nhàidpa ta lêlwjq n ngốwown i, lújumn c nàidpa o ngưejpn ờmirb i cũjyvv ng muốwown n cácsfn c vùbosb ng tộnpri c Việxqzi t sốwown ng hòmirb a hoãbqvl n vớrjtl i nhau trong thếfwjv tưejpn ơneco ng thâsjpn n, tưejpn ơneco ng ácsfn i nhưejpn môpmze i vớrjtl i răuwkv ng. Nhưejpn ng chívfzk nh cácsfn c vua Chiêlwjq m thuộnpri c gốwown c Mãbqvl -lịmirb -ácsfn cuồhhan ng bạbpay o đcamk em quâsjpn n xâsjpn m lấjyvv n biêlwjq n cãbqvl nh, cho nêlwjq n ngưejpn ờmirb i mớrjtl i phácsfn i đcamk ứvmcr c Thácsfn i-tôpmze ng đcamk em quâsjpn o chinh phạbpay t. Nhưejpn vậjfgt y ta đcamk ácsfn nh Chiêlwjq m đcamk újumn ng nhưejpn Mạbpay nh-Tửsjpn nóskbo i « Thácsfn nh nhâsjpn n bấjyvv t đcamk ắceqg c dĩbpay dụrjtl ng chi ».
Cửsjpn tọqcbm a vỗidpa tay hoan hôpmze nhiệxqzi t liệxqzi t, trong đcamk óskbo cóskbo cảwpkv Thácsfn i-Ninh hoàidpa ng đcamk ếfwjv . Ngọqcbm c-Liêlwjq n tiếfwjv p:
– Còmirb n nhưejpn thácsfn i-sưejpn dạbpay y: Trung-quốwown c làidpa gốwown c văuwkv n minh thiêlwjq n hạbpay , cácsfn c sứvmcr c dâsjpn n Di, Đejpn ịmirb ch phảwpkv i qui phụrjtl c, lạbpay i càidpa ng khôpmze ng đcamk újumn ng. Từdcxh cổaslu , văuwkv n minh tộnpri c Hoa, tộnpri c Việxqzi t cóskbo hai vẻqqec rựkhfj c rỡmirb khácsfn c nhau. Nếfwjv u tộnpri c Hoa giỏjfgt i vềhhan săuwkv n bắceqg n, thìxndg tộnpri c Việxqzi t giỏjfgt i vềhhan canh nôpmze ng. Tộnpri c Hoa tìxndg m ra lýbioa âsjpn m dưejpn ơneco ng, ngũjyvv hàidpa nh, thìxndg tộnpri c Việxqzi t lạbpay i đcamk i tiêlwjq n phong trong thuậjfgt t luyệxqzi n kim. Bằceqg ng cớrjtl , ta đcamk újumn c đcamk ưejpn ợwrot c trốwown ng đcamk ồhhan ng từdcxh khi tộnpri c Hoa chưejpn a biếfwjv t dùbosb ng kim loạbpay i làidpa m vũjyvv khívfzk . Vềhhan y-họqcbm c, tộnpri c Hoa soạbpay n ra Nộnpri i-kinh thìxndg tộnpri c Việxqzi t soạbpay n ra Nạbpay n-kinh. Mộnpri t đcamk ặpjdg c thácsfn i khácsfn c làidpa tộnpri c Việxqzi t đcamk i tiêlwjq n phong trong khoa thiêlwjq n-văuwkv n, lịmirb ch-sốwown ; đcamk ờmirb i vua Hùbosb ng ta soạbpay n ra lịmirb ch, chécamk p vàidpa o lưejpn ng con rùbosb a đcamk em tặpjdg ng Trung-quốwown c. Vua Nghiêlwjq u truyềhhan n chécamk p lạbpay i gọqcbm i làidpa Quy-lịmirb ch; từdcxh đcamk ấjyvv y Trung-quốwown c nghiêlwjq n cứvmcr u thêlwjq m vềhhan lịmirb ch sốwown , nhưejpn ng căuwkv n bảwpkv n vẫjyvv n từdcxh Qui lịmirb ch.
Tấjyvv t cảwpkv cửsjpn tọqcbm a đcamk ềhhan u gậjfgt t đcamk ầtcbd u tỏjfgt vẻqqec tácsfn n thàidpa nh. Ngọqcbm c-Liêlwjq n vẫjyvv n khoan thai:
– Vấjyvv n đcamk ềhhan thácsfn i-sưejpn dạbpay y rằceqg ng cácsfn c dâsjpn n Di, Đejpn ịmirb ch phảwpkv i quy phụrjtl c Trung-quốwown c, thìxndg tiểvsux u nữskbo khôpmze ng phụrjtl c. Nhữskbo ng đcamk iềhhan u màidpa Thácsfn i-sưejpn nóskbo i đcamk ềhhan u phácsfn t xuấjyvv t từdcxh kinh Thưejpn , màidpa kinh Thưejpn do văuwkv n nhâsjpn n cổaslu thờmirb i viếfwjv t ra, chứvmcr đcamk âsjpn u phảwpkv i trờmirb i đcamk ấjyvv t viếfwjv t? Nếfwjv u nhưejpn bâsjpn y giờmirb tiểvsux u nữskbo cũjyvv ng viếfwjv t bộnpri kinh Việxqzi t, rồhhan i nóskbo i rằceqg ng Việxqzi t làidpa gốwown c văuwkv n minh thiêlwjq n hạbpay , cácsfn c sắceqg c dâsjpn n khácsfn c phảwpkv i cújumn i đcamk ầtcbd u tuâsjpn n phụrjtl c thìxndg thácsfn i-sưejpn nghĩbpay sao? Thácsfn i-sưejpn việxqzi n dẫjyvv n cácsfn i thấjyvv t bạbpay i củoqlh a anh hùbosb ng Linh-Nam làidpa do khôpmze ng biếfwjv t nhújumn n mìxndg nh vớrjtl i Hácsfn n. Đejpn iềhhan u nàidpa y hoàidpa n toàidpa n sai. Bởxqzi i sửsjpn sácsfn ch còmirb n ghi: Vìxndg Lĩbpay nh-Nam tổaslu chứvmcr c cai trịmirb hoàidpa n hảwpkv o, vua đcamk ưejpn ợwrot c đcamk ưejpn a lêlwjq n do lốwown i cửsjpn hiềhhan n, chứvmcr khôpmze ng do cha truyềhhan n con nốwown i. Dâsjpn n Hácsfn n nổaslu i lêlwjq n khắceqg p nơneco i, muốwown n thay đcamk ổaslu i lốwown i cai trịmirb sao cho giốwown ng Lĩbpay nh-Nam. Chívfzk nh vìxndg vậjfgt y, bằceqg ng mọqcbm i giácsfn Quang-Vũjyvv phảwpkv i diệxqzi t Lĩbpay nh-Nam. Giảwpkv nhưejpn hồhhan i đcamk óskbo vua Trưejpn ng cóskbo nhújumn n đcamk ếfwjv n mấjyvv y Hácsfn n cũjyvv ng phảwpkv i đcamk ácsfn nh Lĩbpay nh-Nam đcamk ểvsux tựkhfj tồhhan n.
Cửsjpn tọqcbm a đcamk ềhhan u gậjfgt t đcamk ầtcbd u côpmze ng nhậjfgt n lýbioa luậjfgt n củoqlh a Ngọqcbm c-Liêlwjq n. Từdcxh trưejpn ớrjtl c đcamk ếfwjv n giờmirb triềhhan u đcamk ìxndg nh đcamk ềhhan u nghe đcamk ồhhan n rằceqg ng trong bốwown n thiếfwjv u nữskbo Việxqzi t kiềhhan u kếfwjv t hôpmze n vớrjtl i bốwown n trong Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng, thìxndg Trầtcbd n Ngọqcbm c-Liêlwjq n làidpa ngưejpn ờmirb i cóskbo cácsfn i họqcbm c rấjyvv t uyêlwjq n thâsjpn m, nhưejpn ng ívfzk t ai tin. Bâsjpn y giờmirb giữskbo a buổaslu i triềhhan u hộnpri i, nàidpa ng dùbosb ng sửsjpn sácsfn ch bẻqqec gẫjyvv y tấjyvv t cảwpkv lýbioa luậjfgt n củoqlh a mộnpri t đcamk ạbpay i nho nhưejpn thácsfn i-sưejpn Lýbioa Đejpn ạbpay o-Thàidpa nh, khiếfwjv n mọqcbm i ngưejpn ờmirb i đcamk ềhhan u khâsjpn m phụrjtl c.
Ngọqcbm c-Liêlwjq n đcamk ọqcbm c đcamk ưejpn ợwrot c trêlwjq n nécamk t mặpjdg t mọqcbm i ngưejpn ờmirb i sựkhfj đcamk ồhhan ng ýbioa vớrjtl i mìxndg nh. Nàidpa ng thêlwjq m can đcamk ảwpkv m, nóskbo i tiếfwjv p:
– Kinh Thưejpn gọqcbm i cácsfn c dâsjpn n tộnpri c phívfzk a Đejpn ôpmze ng Trung-quốwown c làidpa Di, phívfzk a Nam làidpa man, phívfzk a Tâsjpn y làidpa Nhung, phívfzk a Bắceqg c làidpa đcamk ịmirb ch. Khi viếfwjv t têlwjq n cácsfn c nưejpn ớrjtl c xung quanh, thìxndg họqcbm khôpmze ng cóskbo bộnpri trùbosb ng, thìxndg cũjyvv ng bi thújumn , bộnpri khuyểvsux n. Thếfwjv sao Liêlwjq u làidpa nưejpn ớrjtl c thuộnpri c Bắceqg c đcamk ịmirb ch, màidpa họqcbm bắceqg t Tốwown ng tiếfwjv n cốwown ng xưejpn ng thầtcbd n, họqcbm còmirb n tiếfwjv n sâsjpn u vàidpa o chiếfwjv m mấjyvv t mộnpri t phầtcbd n ba lãbqvl nh thổaslu Trung-quốwown c?
Nàidpa ng đcamk ưejpn a mắceqg t nhìxndg n nhàidpa vua:
– Tâsjpn u bệxqzi hạbpay . Thầtcbd n nghĩbpay khôpmze ng nhữskbo ng mìxndg nh nêlwjq n đcamk ácsfn nh lạbpay i Tốwown ng, màidpa còmirb n nêlwjq n hợwrot p vớrjtl i Liêlwjq u, Hạbpay bắceqg t Tốwown ng tiếfwjv n cốwown ng xưejpn ng thầtcbd n. Hàidpa ng năuwkv m bệxqzi -hạbpay gửsjpn i sứvmcr sang phong cho Hy-Ninh làidpa Tốwown ng-vưejpn ơneco ng nữskbo a.
Đejpn ácsfn m võcsfn quan nghe Ngọqcbm c-Liêlwjq n tâsjpn u, họqcbm cùbosb ng cưejpn ờmirb i ồhhan lêlwjq n.
Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng tâsjpn u:
– Lờmirb i củoqlh a côpmze em dâsjpn u thầtcbd n khívfzk quácsfn đcamk ácsfn ng, nhưejpn ng khôpmze ng phảwpkv i làidpa khôpmze ng cóskbo lýbioa . Tâsjpn u thácsfn i-hậjfgt u, nếfwjv u nhưejpn dùbosb ng lễuiul màidpa khỏjfgt i đcamk ưejpn ợwrot c chiếfwjv n tranh, thìxndg ta nêlwjq n nghe lờmirb i thácsfn i-sưejpn . Nhưejpn ng đcamk âsjpn y Tốwown ng chủoqlh trưejpn ơneco ng chiếfwjv m cácsfn c nưejpn ớrjtl c Nam phưejpn ơneco ng làidpa m quậjfgt n huyệxqzi n đcamk ểvsux lấjyvv y nhâsjpn n lựkhfj c, vậjfgt t lựkhfj c đcamk ácsfn nh Liêlwjq u, thìxndg ta cóskbo nhújumn n nhưejpn ờmirb ng cũjyvv ng vôpmze ívfzk ch.
Đejpn ạbpay i đcamk ôpmze đcamk ốwown c Lýbioa Kếfwjv -Nguyêlwjq n tâsjpn u:
– Tốwown t hơneco n hếfwjv t, ngay bâsjpn y giờmirb ta chỉjdic nh bịmirb binh mãbqvl , chuẩneco n bịmirb thếfwjv thủoqlh cho chắceqg c. Nhưejpn vậjfgt y Tốwown ng kécamk o quâsjpn n sang, đcamk ácsfn nh tỉjdic a từdcxh ng đcamk ồhhan n thìxndg sẽnpri mấjyvv t thờmirb i gian mấjyvv y năuwkv m. Trong khi đcamk óskbo , ta lạbpay i sai sứvmcr sang vậjfgt n đcamk ộnpri ng vớrjtl i Tâsjpn y-hạbpay , Liêlwjq u đcamk ácsfn nh vàidpa o mặpjdg t Bắceqg c, mặpjdg t Tâsjpn y, nhưejpn thếfwjv ắceqg t Tốwown ng phảwpkv i rújumn t lui.
Đejpn ạbpay i tưejpn -mãbqvl Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t tâsjpn u:
– Khi Tốwown ng đcamk ácsfn nh ta, ắceqg t họqcbm phảwpkv i đcamk em đcamk ạbpay i quâsjpn n, ívfzk t ra làidpa ba mưejpn ơneco i vạbpay n quâsjpn n triềhhan u, hai mưejpn ơneco i vạbpay n bảwpkv o-giácsfn p, năuwkv m mưejpn ơneco i vạbpay n dâsjpn n binh dâsjpn n phu. Vớrjtl i mộnpri t lựkhfj c lưejpn ợwrot ng nhưejpn thếfwjv màidpa ta đcamk óskbo ng đcamk ồhhan n cốwown thủoqlh thìxndg họqcbm sẵuiul n sàidpa ng chia quâsjpn n ra đcamk ácsfn nh cácsfn c đcamk ồhhan n. Việxqzi c phòmirb ng ngựkhfj e khóskbo thựkhfj c hiệxqzi n đcamk ưejpn ợwrot c.
Triềhhan u đcamk ìxndg nh phâsjpn n vâsjpn n bàidpa n lui, bàidpa n tớrjtl i, vẫjyvv n chưejpn a tìxndg m đcamk ưejpn ợwrot c quốwown c sácsfn ch giữskbo nưejpn ớrjtl c. Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u vẫjyvv y tay cho cửsjpn tọqcbm a im lặpjdg ng, rồhhan i đcamk ậjfgt p tay xuốwown ng ácsfn n thưejpn . Vìxndg nộnpri i côpmze ng củoqlh a Hậjfgt ïu làidpa nộnpri i côpmze ng âsjpn m nhu niêlwjq n tiếfwjv ng đcamk ộnpri ng vang đcamk i khácsfn xa. Hậjfgt u tuyêlwjq n chỉjdic :
-– Côpmze -phụrjtl nàidpa y nghĩbpay : Ngồhhan i yêlwjq n đcamk ợwrot i giặpjdg c, sao bằceqg ng tìxndg m giặpjdg c màidpa đcamk ácsfn nh trưejpn ớrjtl c! Tốwown ng muốwown n chiếfwjv n tranh, thìxndg đcamk ưejpn ợwrot c chiếfwjv n tranh. Ta hácsfn sợwrot Tốwown ng sao?
Cácsfn c võcsfn tưejpn ớrjtl ng vỗidpa tay hoan hôpmze , đcamk ầtcbd u cújumn i xuốwown ng tỏjfgt vẻqqec khâsjpn m phụrjtl c ýbioa kiếfwjv n củoqlh a Thácsfn i-hậjfgt u. Bấjyvv t giácsfn c họqcbm cùbosb ng đcamk ưejpn a mắceqg t liếfwjv c trộnpri m Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u. Họqcbm chỉjdic thấjyvv y ởxqzi bàidpa mộnpri t thiếfwjv u phụrjtl trêlwjq n ba chụrjtl c tuổaslu i, nhan sắceqg c dễuiul m lệxqzi , màidpa khôpmze ng ngờmirb hùbosb ng tâsjpn m cóskbo thểvsux làidpa m rung đcamk ộnpri ng giang sơneco n nhàidpa Tốwown ng.
– Côpmze phụrjtl quyếfwjv t đcamk ịmirb nh: Cứvmcr tìxndg nh hìxndg nh nàidpa y, Tốwown ng xuấjyvv t binh ra đcamk ưejpn ợwrot c cũjyvv ng phảwpkv i hơneco n năuwkv m nữskbo a. Trong khi ta cóskbo thểvsux ra quâsjpn n trong vòmirb ng ba thácsfn ng. Vềhhan binh phácsfn p, ai ra tay trưejpn ớrjtl c thìxndg nắceqg m đcamk ưejpn ợwrot c thắceqg ng lợwrot i. Bâsjpn y giờmirb ta vưejpn ợwrot t biêlwjq n đcamk ácsfn nh sang, cưejpn ớrjtl p lưejpn ơneco ng thảwpkv o, tiêlwjq u diệxqzi t cácsfn c đcamk ạbpay o quâsjpn n triềhhan u, bảwpkv o-binh, dâsjpn n binh, hủoqlh y thàidpa nh trìxndg , rồhhan i rújumn t vềhhan . Chiếfwjv n tranh sẽnpri xẩneco y ra trêlwjq n đcamk ấjyvv t Tốwown ng. Dâsjpn n Tốwown ng bịmirb hạbpay i; còmirb n hơneco n ngồhhan i chờmirb họqcbm đcamk em quâsjpn n vàidpa o đcamk ấjyvv t mìxndg nh, dâsjpn n mìxndg nh bịmirb cácsfn i vạbpay chiếfwjv n tranh. Sau khi ta thàidpa nh côpmze ng, Tốwown ng khôpmze ng còmirb n đcamk ủoqlh sứvmcr c đcamk ácsfn nh sang ta nữskbo a. Màidpa dùbosb họqcbm cóskbo cốwown đcamk ácsfn nh, thìxndg tinh lựkhfj c khôpmze ng còmirb n đcamk ầtcbd y đcamk ủoqlh , ta khôpmze ng sợwrot .
Hìxndg nh-bộnpri thưejpn ợwrot ng thưejpn Hoàidpa ng Khắceqg c-Dụrjtl ng tâsjpn u:
– Tâsjpn u thácsfn i-hậjfgt u, việxqzi c ta vưejpn ợwrot t biêlwjq n bấjyvv t thìxndg nh lìxndg nh, ắceqg t thàidpa nh côpmze ng rồhhan i. Nếfwjv u nhưejpn Tốwown ng thấjyvv y mấjyvv t thểvsux diệxqzi n quácsfn , họqcbm đcamk em quâsjpn n từdcxh mặpjdg t Tâsjpn y, mặpjdg t Bắceqg c vềhhan Nam đcamk ácsfn nh ta thìxndg ta khóskbo màidpa đcamk ưejpn ơneco ng nổaslu i.
Côpmze ng-chújumn a Thiêlwjq n-Ninh vẫjyvv y tay:
– Hoàidpa ng thưejpn ợwrot ng-thưejpn tívfzk nh xa nhưejpn vậjfgt y làidpa phảwpkv i. Nhưejpn ng nếfwjv u nhưejpn Tốwown ng bạbpay i rồhhan i màidpa còmirb n giữskbo ýbioa đcamk ịmirb nh đcamk ácsfn nh ta, thìxndg phảwpkv i đcamk iềhhan u quâsjpn n từdcxh Bắceqg c, Tâsjpn y vềhhan Nam. Bấjyvv y giờmirb hai mặpjdg t nàidpa y Tốwown ng khôpmze ng còmirb n binh, ta khôpmze ng cầtcbd n xui, thìxndg Liêlwjq u, Hạbpay cũjyvv ng thừdcxh a cơneco đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh Tốwown ng. Tốwown ng bịmirb ba mặpjdg t giácsfn p côpmze ng, sẽnpri phảwpkv i đcamk ácsfn nh ta chớrjtl p nhoácsfn ng, trong khi ta ácsfn p dụrjtl ng chívfzk nh sácsfn ch phòmirb ng ngựkhfj củoqlh a Lýbioa đcamk ạbpay i đcamk ôpmze đcamk ốwown c, kécamk o dàidpa i cuộnpri c chiếfwjv n. Tựkhfj nhiêlwjq n Tốwown ng sẽnpri phảwpkv i rújumn t quâsjpn n. Ta nhâsjpn n đcamk óskbo phảwpkv n côpmze ng nhưejpn thờmirb i vua Lêlwjq . Dĩbpay nhiêlwjq n, sau đcamk óskbo Tốwown ng quácsfn mấjyvv t thểvsux diệxqzi n, ta sai sứvmcr sang hậjfgt u lễuiul , lờmirb i nhújumn n nhưejpn ờmirb ng; tựkhfj ácsfn i đcamk ưejpn ợwrot c xoa dịmirb u, ắceqg t Tốwown ng bỏjfgt ýbioa đcamk ịmirb nh Nam xâsjpn m. Thếfwjv làidpa tựkhfj hậjfgt u, khi bàidpa n đcamk ếfwjv n Nam xâsjpn m, từdcxh vua tớrjtl i quan Tốwown ng đcamk ềhhan u kinh hồhhan n tácsfn ng đcamk ởxqzi m. Màidpa vívfzk dùbosb họqcbm cóskbo muốwown n đcamk ácsfn nh nữskbo a, thìxndg binh lívfzk nh khôpmze ng còmirb n, kho đcamk ụrjtl n trốwown ng rỗidpa ng, rồhhan i cũjyvv ng phảwpkv i ngồhhan i ôpmze m hậjfgt n màidpa thôpmze i.
Sau khi nghịmirb luậjfgt n mộnpri t lácsfn t, triềhhan u đcamk ìxndg nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t cùbosb ng đcamk ồhhan ng ýbioa đcamk ácsfn nh sang Tốwown ng. Việxqzi c tổaslu ng chỉjdic huy trao cho đcamk ạbpay i-tưejpn -mãbqvl Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t.
Ghi chújumn ,
Từdcxh xưejpn a đcamk ếfwjv n giờmirb , tấjyvv t cảwpkv sửsjpn sácsfn ch cổaslu củoqlh a Đejpn ạbpay i-Việxqzi t nhưejpn Đejpn VSKTT, VSL, KĐejpn VSTGCM, đcamk ềhhan u chécamk p làidpa Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t vớrjtl i Tôpmze n Đejpn ảwpkv n đcamk ácsfn nh Tốwown ng. Khôpmze ng ai chốwown i cãbqvl i rằceqg ng chiếfwjv n côpmze ng đcamk ácsfn nh Ung, Liêlwjq m, cùbosb ng cuộnpri c khácsfn ng Tốwown ng làidpa củoqlh a Tôpmze n Đejpn ảwpkv n, Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t, Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng, Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng, Lýbioa Kếfwjv -Nguyêlwjq n. Nhưejpn ng cácsfn c sửsjpn gia cổaslu bỏjfgt quêlwjq n khôpmze ng chécamk p rõcsfn rằceqg ng ngưejpn ờmirb i quyếfwjv t đcamk ịmirb nh đcamk ácsfn nh hay hòmirb a, ngồhhan i chờmirb giặpjdg c hay ra tay trưejpn ớrjtl c, cùbosb ng tổaslu chứvmcr c cai trịmirb giữskbo vữskbo ng hậjfgt u phưejpn ơneco ng, tiếfwjv p vậjfgt n lưejpn ơneco ng thảwpkv o, bổaslu xung tổaslu n thấjyvv t v.v. làidpa Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u. Hoặpjdg c cóskbo ngưejpn ờmirb i cho rằceqg ng chívfzk nh vua Nhâsjpn n-tôpmze ng quyếfwjv t đcamk ịmirb nh, càidpa ng hàidpa m hồhhan hơneco n nữskbo a. Bởxqzi i bấjyvv y giờmirb nhàidpa vua mớrjtl i mưejpn ờmirb i tuổaslu i, chưejpn a đcamk ủoqlh trívfzk khôpmze n, kiếfwjv n thứvmcr c đcamk ểvsux cóskbo thểvsux đcamk ưejpn a ra quyếfwjv t đcamk ịmirb nh. Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u đcamk ang nắceqg m tấjyvv t cảwpkv mọqcbm i quyềhhan n hàidpa nh. Khi viếfwjv t nhữskbo ng giòmirb ng nàidpa y, tôpmze i theo cácsfn c tưejpn liệxqzi u sau: Mộnpri t làidpa gia phảwpkv củoqlh a hai giòmirb ng họqcbm Lýbioa tạbpay i Hãbqvl n quốwown c, vốwown n làidpa miêlwjq u duệxqzi củoqlh a Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u. Hai làidpa bộnpri Tốwown ng-sửsjpn củoqlh a Thoácsfn t-Thoácsfn t, Tụrjtl c tưejpn -trịmirb thôpmze ng giácsfn m trưejpn ờmirb ng biêlwjq n củoqlh a Lýbioa Đejpn àidpa o. Ba làidpa bộnpri Quácsfn ch-thịmirb Nam chinh, Triệxqzi u thịmirb chinh tiễuiul u Giao-chỉjdic kýbioa , mộnpri t loạbpay i nhậjfgt t kýbioa hàidpa nh quâsjpn n củoqlh a hai tưejpn ớrjtl ng Tốwown ng đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh Đejpn ạbpay i-Việxqzi t làidpa Quácsfn ch Quỳtrgx , Triệxqzi u Tiếfwjv t. Bốwown n làidpa bộnpri Tốwown ng triềhhan u côpmze ng thầtcbd n bi kýbioa , chécamk p tấjyvv t cảwpkv văuwkv n bia, mộnpri chívfzk củoqlh a nhữskbo ng côpmze ng thầtcbd n nhàidpa Tốwown ng, trong tớrjtl i mưejpn ờmirb i tácsfn m ngưejpn ờmirb i cóskbo tham dựkhfj vàidpa o mặpjdg t trậjfgt n Đejpn ạbpay i-Việxqzi t. Năuwkv m làidpa nhữskbo ng cuốwown n phổaslu , bia đcamk ácsfn tạbpay i đcamk ềhhan n thờmirb cácsfn c anh hùbosb ng đcamk ờmirb i Lýbioa : Lýbioa Thácsfn nh-tôpmze ng, Linh-nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u, Lýbioa Nhâsjpn n-Tôpmze ng, Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t, Lýbioa Hoằceqg ng-Châsjpn n, Lýbioa Chiêlwjq u-Văuwkv n, côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Ninh, Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng, Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t.
Chỉjdic đcamk ộnpri c giảwpkv Nam-quốwown c sơneco n hàidpa mớrjtl i biếfwjv t tậjfgt n tưejpn ờmirb ng vềhhan trang sửsjpn huy hoàidpa ng nhấjyvv t Đejpn ạbpay i-Việxqzi t do ai quyếfwjv t đcamk ịmirb nh màidpa thôpmze i.
Đejpn ạbpay i-tưejpn -mãbqvl Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t hỏjfgt i Long-thàidpa nh ẩneco n-sĩbpay Tôpmze n Đejpn ảwpkv n Ngôpmze Cẩneco m-Thi:
– Thưejpn a nhịmirb vịmirb sưejpn thújumn c, khôpmze ng hiểvsux u tạbpay i sao trong buổaslu i họqcbm p quan trọqcbm ng nhưejpn thếfwjv nàidpa y, màidpa sưejpn thújumn c lạbpay i im lặpjdg ng, khôpmze ng lêlwjq n tiếfwjv ng chỉjdic dạbpay y cho hậjfgt u bốwown i?
Từdcxh lújumn c nhậjfgt p chiếfwjv n thuyềhhan n triềhhan u hộnpri i, Tôpmze n Đejpn ảwpkv n, Cẩneco m-Thi đcamk ưejpn ợwrot c xếfwjv p ngồhhan i cạbpay nh nhàidpa vua, tứvmcr c ngôpmze i vịmirb cao nhấjyvv t. Hai vịmirb im lặpjdg ng hoàidpa n toàidpa n. Bâsjpn y giờmirb nghe sưejpn đcamk iệxqzi t hỏjfgt i, ôpmze ng đcamk ácsfn p:
– Tre giàidpa , măuwkv ng mọqcbm c. Ta ngồhhan i im đcamk ểvsux nghe nhữskbo ng câsjpn y măuwkv ng cứvmcr ng hơneco n tre giàidpa . Ta thấjyvv y cóskbo góskbo p ýbioa chưejpn a chắceqg c đcamk ãbqvl hơneco n bọqcbm n trẻqqec .
Ôibbz ng đcamk ưejpn a mắceqg t nhìxndg n nhàidpa vua, rồhhan i tiếfwjv p:
– Tâsjpn u Thácsfn i-hậjfgt u, tâsjpn u Hoàidpa ng-thưejpn ợwrot ng. Phàidpa m ra quâsjpn n phảwpkv i cóskbo chívfzk nh nghĩbpay a. Đejpn ốwown i vớrjtl i dâsjpn n Việxqzi t, ta đcamk ãbqvl cóskbo chívfzk nh nghĩbpay a rồhhan i. Chívfzk nh nghĩbpay a đcamk óskbo làidpa Tốwown ng chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh ta, thìxndg ta đcamk ácsfn nh trưejpn ớrjtl c. Nhưejpn ng đcamk ốwown i vớrjtl i sĩbpay dâsjpn n Tốwown ng thìxndg chívfzk nh nghĩbpay a củoqlh a ta làidpa gìxndg ? Xin thácsfn i-hậjfgt u ban chỉjdic cho rõcsfn . Từdcxh đcamk óskbo , Đejpn ạbpay i-tưejpn -mãbqvl Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t mớrjtl i giớrjtl i hạbpay n cho cácsfn c tưejpn ớrjtl ng làidpa ta tiếfwjv n đcamk ếfwjv n đcamk âsjpn u thìxndg ngừdcxh ng? Nhữskbo ng thàidpa nh nàidpa o nêlwjq n phácsfn ? Nhữskbo ng lựkhfj c lưejpn ợwrot ng nàidpa o củoqlh a Tốwown ng nêlwjq n diệxqzi t. Nhữskbo ng kho lưejpn ơneco ng nàidpa o nêlwjq n cưejpn ớrjtl p, hay chởxqzi vềhhan ?
Khôpmze ng nghĩbpay ngợwrot i, Hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u ban chỉjdic ngay:
– Nhổaslu cỏjfgt phảwpkv i nhổaslu tậjfgt n rễuiul . Sởxqzi dĩbpay Tốwown ng muốwown n đcamk em quâsjpn n chiếfwjv m Đejpn ạbpay i-Việxqzi t vìxndg Tốwown ng mạbpay nh. Tốwown ng mạbpay nh làidpa nhờmirb Tâsjpn n-phácsfn p củoqlh a Vưejpn ơneco ng A-an-Thạbpay ch. Mộnpri t sốwown lớrjtl n đcamk ạbpay i thầtcbd n, sĩbpay dâsjpn n cựkhfj c lựkhfj c chốwown ng y, đcamk ếfwjv n nỗidpa i Hy-Ninh phảwpkv i tạbpay m cấjyvv t chứvmcr c y. Trong triềhhan u, ngoàidpa i dâsjpn n cácsfn i nạbpay n chia rẽnpri đcamk ang nhưejpn ngọqcbm n lửsjpn a đcamk ốwown t chácsfn y căuwkv n nhàidpa củoqlh a họqcbm Triệxqzi u. Nay vìxndg tìxndg nh hìxndg nh nghiêlwjq m trọqcbm ng, Thạbpay ch mớrjtl i đcamk ưejpn ợwrot c gọqcbm i vềhhan triềhhan u nắceqg m quyềhhan n, thìxndg cácsfn i ngọqcbm n lửsjpn a chốwown ng đcamk ốwown i càidpa ng bốwown c cao. Ta nhâsjpn n đcamk óskbo đcamk ổaslu thêlwjq m dầtcbd u vàidpa o cho ngọqcbm n lửsjpn a bốwown c cao đcamk ểvsux đcamk ốwown t chácsfn y vĩbpay nh viễuiul n Tâsjpn n-phácsfn p củoqlh a y. Tâsjpn n-phácsfn p khôpmze ng còmirb n, Tốwown ng sẽnpri trởxqzi lạbpay i vớrjtl i nhữskbo ng gìxndg làidpa Nghiêlwjq u, Thuấjyvv n, Vũjyvv , Thang xưejpn a, thìxndg khôpmze ng bao giờmirb cóskbo thểvsux đcamk ủoqlh sứvmcr c đcamk ácsfn nh ta nữskbo a. Muốwown n đcamk ổaslu thêlwjq m dầtcbd u vàidpa o, ta phảwpkv i làidpa m nhưejpn cuộnpri c xuấjyvv t quâsjpn n nàidpa y làidpa do Tâsjpn n-phácsfn p củoqlh a Thạbpay ch gâsjpn y ra. Vậjfgt y khi tiếfwjv n quâsjpn n, ta phảwpkv i làidpa m mộnpri t tờmirb hịmirb ch, in ra thựkhfj c nhiềhhan u, rồhhan i côpmze ng bốwown cho sĩbpay dâsjpn n Tốwown ng. Nộnpri i dung hịmirb ch nóskbo i rằceqg ng Tâsjpn n-phácsfn p làidpa m khổaslu dâsjpn n. Chújumn ng ta ra quâsjpn n chỉjdic vớrjtl i mụrjtl c đcamk ívfzk ch cứvmcr u dâsjpn n vùbosb ng Lĩbpay nh-Nam, vốwown n gốwown c Việxqzi t. Đejpn ấjyvv y làidpa chívfzk nh nghĩbpay a ra quâsjpn n củoqlh a ta. Vậjfgt y ta chỉjdic tiếfwjv n đcamk ếfwjv n châsjpn n nújumn i Ngũjyvv -lĩbpay nh rồhhan i rújumn t vềhhan .
Thácsfn i-hậjfgt u ngừdcxh ng lạbpay i mộnpri t lácsfn t rồhhan i tiếfwjv p:
– Nhưejpn ng sựkhfj thựkhfj c ta ra quâsjpn n làidpa tựkhfj vệxqzi kia màidpa ! Tựkhfj vệxqzi bằceqg ng cácsfn ch tiêlwjq n hạbpay thủoqlh vi cưejpn ờmirb ng. Ta phảwpkv i thựkhfj c hiệxqzi n đcamk ưejpn ợwrot c ba đcamk iềhhan u. Mộnpri t làidpa chiếfwjv m lạbpay i cácsfn c trang đcamk ộnpri ng đcamk ãbqvl theo Tốwown ng, hay bịmirb Tốwown ng lấjyvv n. Hai làidpa đcamk ácsfn nh tan hếfwjv t hệxqzi thốwown ng Tâsjpn n-phácsfn p đcamk ãbqvl tạbpay o ra nhưejpn Thanh-miêlwjq u, Trợwrot -dịmirb ch, Thủoqlh y-lợwrot i, Quâsjpn n-đcamk iềhhan n, Bảwpkv o-giácsfn p, Bảwpkv o-mãbqvl . Nghĩbpay a làidpa bắceqg t hếfwjv t ngựkhfj a, đcamk ácsfn nh tan cácsfn c đcamk ộnpri i Bảwpkv o-giácsfn p, lấjyvv y hếfwjv t củoqlh a lưejpn ơneco ng tiềhhan n trong côpmze ng khốwown màidpa Tốwown ng tívfzk ch lũjyvv y đcamk ểvsux chuẩneco n bịmirb đcamk ácsfn nh ta. Ta đcamk em củoqlh a ấjyvv y chia cho dâsjpn n chújumn ng. Ba làidpa nhữskbo ng thàidpa nh trìxndg , xưejpn ởxqzi ng chếfwjv vũjyvv khívfzk , xưejpn ởxqzi ng đcamk óskbo ng chiếfwjv n huyềhhan n, quâsjpn n cảwpkv ng, cầtcbd u đcamk ưejpn ờmirb ng... nhấjyvv t nhấjyvv t phácsfn sạbpay ch.
Hậjfgt u đcamk ưejpn a mắceqg t nhìxndg n Tôpmze n Đejpn ảwpkv n, Cẩneco m-Thi:
– Nhưejpn ng cóskbo ba đcamk iềhhan u khôpmze ng nêlwjq n vàidpa khôpmze ng thểvsux phạbpay m đcamk ếfwjv n. Mộnpri t làidpa nghiêlwjq m lệxqzi nh chưejpn quâsjpn n, khôpmze ng đcamk ưejpn ợwrot c xâsjpn m phạbpay m đcamk ếfwjv n tàidpa i sảwpkv n, tívfzk nh mệxqzi nh dâsjpn n chújumn ng. Hai làidpa tuyệxqzi t đcamk ốwown i cấjyvv m đcamk ốwown t phácsfn cácsfn c cơneco sởxqzi tôpmze n giácsfn o nhưejpn đcamk ềhhan n thờmirb , chùbosb a am, miếfwjv u mạbpay o, nhàidpa từdcxh , mồhhan mảwpkv củoqlh a dâsjpn n chújumn ng. Ba làidpa đcamk ốwown i vớrjtl i tùbosb binh, hàidpa ng binh, nêlwjq n cho ăuwkv n uốwown ng tửsjpn tếfwjv , rồhhan i đcamk em vềhhan Đejpn ạbpay i-Việxqzi t. Ai phạbpay m vàidpa o mộnpri t trong ba đcamk iềhhan u đcamk óskbo , thìxndg đcamk em ra trưejpn ớrjtl c dâsjpn n chújumn ng xửsjpn tửsjpn , bêlwjq u đcamk ầtcbd u làidpa m hiệxqzi u lệxqzi nh. Lệxqzi nh xửsjpn tửsjpn còmirb n gửsjpn i vềhhan làidpa ng xãbqvl , đcamk ểvsux truấjyvv t côpmze ng đcamk iềhhan n màidpa làidpa ng cấjyvv p cho chinh nhâsjpn n.
Hậjfgt u đcamk ứvmcr ng dậjfgt y hưejpn ớrjtl ng Tôpmze Đejpn ảwpkv n, Cẩneco m-Thi:
– Thưejpn a nhịmirb vịmirb sưejpn thújumn c! Trong Thuậjfgt n-Thiêlwjq n thậjfgt p hùbosb ng, thìxndg Quốwown c-phụrjtl đcamk ãbqvl băuwkv ng hàidpa ; Cổaslu -loa quốwown c côpmze ng Tạbpay Sơneco n nay tuổaslu i cao sứvmcr c yếfwjv u, mấjyvv y năuwkv m qua bệxqzi nh tậjfgt t liêlwjq n miêlwjq n; Quốwown c-mẫjyvv u, thácsfn i côpmze ng chújumn a Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng, Kinh-Nam vưejpn ơneco ng, U-bon vưejpn ơneco ng ngao du sơneco n thủoqlh y khôpmze ng lýbioa đcamk ếfwjv n thếfwjv sựkhfj ; cácsfn c phòmirb mãbqvl Lêlwjq Thuậjfgt n-Tôpmze ng, Hàidpa Thiệxqzi n-Lãbqvl m đcamk ãbqvl qui tiêlwjq n; nay chỉjdic còmirb n mìxndg nh sưejpn thújumn c vớrjtl i côpmze ng-chújumn a Côpmze i-sơneco n Trầtcbd n Thanh-Nguyêlwjq n. Vậjfgt y côpmze -phụrjtl nàidpa y lớrjtl n mậjfgt t xin thỉjdic nh sưejpn thújumn c, sưejpn thẩneco m vớrjtl i Côpmze i-sơneco n côpmze ng chújumn a tham dựkhfj vàidpa o trậjfgt n đcamk ácsfn nh nàidpa y.
Tôpmze n Đejpn ảwpkv n đcamk ịmirb nh từdcxh chốwown i, thìxndg Cẩneco m-Thi đcamk ãbqvl trảwpkv lờmirb i:
– Quốwown c-gia hưejpn ng vong, thấjyvv t-phu hữskbo u trácsfn ch. Nay cuộnpri c tiếfwjv n quâsjpn n phòmirb ng thủoqlh nàidpa y cưejpn c kỳtrgx trọqcbm ng đcamk ạbpay i, màidpa thácsfn i-hậjfgt u đcamk ãbqvl ban chỉjdic , thìxndg chújumn ng tôpmze i đcamk âsjpn u dácsfn m từdcxh nan?
Bàidpa hỏjfgt i côpmze ng chújumn a Côpmze i-sơneco n:
– Thanh-Nguyêlwjq n, em nghĩbpay sao?
– Em chảwpkv cóskbo quyềhhan n nghĩbpay hay khôpmze ng nghĩbpay màidpa phạbpay m quốwown c phácsfn p.
Côpmze i-sơneco n côpmze ng chújumn a giảwpkv ng giảwpkv i: Trưejpn ợwrot ng-phu em hiệxqzi n lĩbpay nh chứvmcr c đcamk ạbpay i tưejpn ớrjtl ng quâsjpn n, tưejpn ớrjtl c quốwown c-côpmze ng. Còmirb n em làidpa Côpmze i-sơneco n côpmze ng chújumn a kia màidpa ! Đejpn ãbqvl làidpa côpmze ng-chújumn a, quốwown c-côpmze ng, khi Thácsfn i-hậjfgt u ban chỉjdic thìxndg chỉjdic việxqzi c hoan-hỉjdic tuâsjpn n thủoqlh màidpa thôpmze i.
Cửsjpn tọqcbm a vỗidpa tay hoan hôpmze nhiệxqzi t liệxqzi t.
Thácsfn i-hậjfgt u ban chỉjdic tiếfwjv p:
– Bâsjpn y giờmirb côpmze -phụrjtl nàidpa y xin mờmirb i chưejpn vịmirb sưejpn thújumn c sưejpn thẩneco m, sưejpn huynh Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t, nhịmirb vịmirb hoàidpa ng thújumn c Hoằceqg ng-Châsjpn n, Chiêlwjq u-Văuwkv n đcamk iềhhan u quâsjpn n.
Tôpmze n Đejpn ảwpkv n hỏjfgt i Hoàidpa ng Kiệxqzi n:
– Phòmirb -mãbqvl ! Phòmirb -mãbqvl làidpa Binh-bộnpri thưejpn ợwrot ng thưejpn . Phòmirb -mãbqvl cho biếfwjv t tìxndg nh hìxndg nh tưejpn ớrjtl ng-sĩbpay củoqlh a ta ra sao? Trưejpn ớrjtl c hếfwjv t làidpa quâsjpn n cóskbo thểvsux tham chiếfwjv n bêlwjq n Tốwown ng. Sau tớrjtl i quâsjpn n phòmirb ng thủoqlh .
Ghi chújumn .
Trong suốwown t cuộnpri c đcamk ờmirb i, chưejpn a bao giờmirb Tôpmze n Đejpn ảwpkv n nhậjfgt n mộnpri t chứvmcr c, mộnpri t tưejpn ớrjtl c, lĩbpay nh mộnpri t đcamk ấjyvv u gạbpay o, mộnpri t đcamk ồhhan ng tiềhhan n củoqlh a Lýbioa triềhhan u. Thếfwjv nhưejpn ng trong khi đcamk ốwown i đcamk ácsfn p vớrjtl i đcamk ệxqzi tửsjpn , con chácsfn u vìxndg côpmze ng vụrjtl , ôpmze ng luôpmze n trịmirb nh trọqcbm ng gọqcbm i họqcbm bằceqg ng chứvmcr c tưejpn ớrjtl c.
– Trìxndg nh sưejpn -phụrjtl .
Phòmirb -mãbqvl Hoàidpa ng Kiệxqzi n lễuiul phécamk p cung tay hưejpn ớrjtl ng Tôpmze n Đejpn ảwpkv n: Quâsjpn n ta hiệxqzi n chia làidpa m hai loạbpay i. Mộnpri t làidpa quâsjpn n triềhhan u, hai làidpa quâsjpn n Bắceqg c-biêlwjq n. Quâsjpn n triềhhan u chủoqlh lựkhfj c chívfzk nh gồhhan m mưejpn ờmirb i hai hiệxqzi u Thiêlwjq n-tửsjpn binh. Mỗidpa i hiệxqzi u phâsjpn n ra hai đcamk ạbpay o tảwpkv , hữskbo u. Quâsjpn n sốwown mỗidpa i đcamk ạbpay o năuwkv m nghìxndg n ngưejpn ờmirb i. Trong mộnpri t đcamk ạbpay o cóskbo ba sưejpn bộnpri , mộnpri t sưejpn kỵherg , mộnpri t sưejpn trợwrot . Mỗidpa i sưejpn trợwrot cóskbo mộnpri t lữskbo Thầtcbd n-ưejpn ng đcamk ểvsux thôpmze ng tin, chiếfwjv n đcamk ấjyvv u; mộnpri t lữskbo nỏjfgt liêlwjq n châsjpn u; mộnpri t lữskbo Thạbpay ch-xa tứvmcr c xe bắceqg n đcamk ácsfn . Đejpn ấjyvv y làidpa bộnpri -binh. Vềhhan kịmirb binh, thìxndg cóskbo hiệxqzi u Phùbosb -đcamk ổaslu ng gồhhan m hơneco n vạbpay n ngựkhfj a. Vềhhan thủoqlh y-quâsjpn n, ta rấjyvv t mạbpay nh, gồhhan m bốwown n hạbpay m đcamk ộnpri i làidpa Đejpn ộnpri ng-đcamk ìxndg nh, Âidpa u-cơneco , Thầtcbd n-phùbosb , Bạbpay ch-đcamk ằceqg ng. Mộnpri t hiệxqzi u trợwrot chiếfwjv n, trong hiệxqzi u nàidpa y cóskbo mộnpri t đcamk ạbpay o Thạbpay ch-xa, mộnpri t đcamk ạbpay o nỏjfgt liêlwjq n châsjpn u, đcamk ộnpri i Thầtcbd n-tiễuiul n Long-biêlwjq n, đcamk ộnpri i Thủoqlh y-thầtcbd n Giao-long. Vềhhan quâsjpn n Bắceqg c-biêlwjq n thìxndg cóskbo ba đcamk ạbpay o bộnpri binh, mộnpri t đcamk ạbpay o kịmirb -binh, mộnpri t đcamk ạbpay o thújumn .
Phòmirb -mãbqvl hỏjfgt i phòmirb -mãbqvl Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long:
– Anh trìxndg nh sưejpn phụrjtl em vềhhan quâsjpn n sốwown đcamk ạbpay o binh thújumn , thựkhfj c chi tiếfwjv t.
Ghi chújumn ,
Phòmirb -mãbqvl Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long kếfwjv t hôpmze n vớrjtl i côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Thàidpa nh. Phòmirb -mãbqvl Hoàidpa ng Kiệxqzi n kếfwjv t hôpmze n vớrjtl i côpmze ng chújumn a Đejpn ộnpri ng-Thiêlwjq n. Côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Thàidpa nh làidpa chịmirb côpmze ng chújumn a Đejpn ộnpri ng-Thiêlwjq n vìxndg vậjfgt y phòmirb -mãbqvl Hoàidpa ng Kiệxqzi n mớrjtl i gọqcbm i phòmirb -mãbqvl Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long bằceqg ng anh.
Phòmirb -mãbqvl Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long đcamk ứvmcr ng dậjfgt y:
– Trìxndg nh sưejpn thújumn c, đcamk ạbpay o binh thújumn cóskbo tácsfn m lữskbo . Lữskbo tưejpn ợwrot ng, hổaslu , bácsfn o, ngao, ưejpn ng, hầtcbd u, mỗidpa i lữskbo từdcxh năuwkv m trăuwkv m tớrjtl i mộnpri t nghìxndg n con. Lữskbo phong, xàidpa cóskbo mưejpn ờmirb i xe.
Tôpmze n Đejpn ảwpkv n gậjfgt t đcamk ầtcbd u rồhhan i hỏjfgt i tiếfwjv p:
– Bâsjpn y giờmirb tớrjtl i quâsjpn n phòmirb ng thủoqlh .
– Thưejpn a sưejpn phụrjtl ! Quâsjpn n phòmirb ng thủoqlh thìxndg ta cóskbo mưejpn ờmirb i hai hiệxqzi u củoqlh a mưejpn ờmirb i hai trấjyvv n hay phủoqlh . Mỗidpa i phủoqlh , trấjyvv n còmirb n cóskbo mộnpri t thủoqlh y-đcamk ộnpri i. Còmirb n cácsfn c làidpa ng xãbqvl thìxndg cóskbo đcamk ộnpri i hoàidpa ng-nam. Tóskbo m lạbpay i, khi quâsjpn n triềhhan u phảwpkv i chinh chiếfwjv n xa, lỡmirb giặpjdg c tớrjtl i thìxndg quâsjpn n trấjyvv n, phủoqlh cỏjfgt thểvsux tựkhfj vệxqzi . Khi giặpjdg c tớrjtl i xãbqvl nàidpa o, thìxndg mỗidpa i xãbqvl làidpa mộnpri t đcamk ồhhan n binh, Hoàidpa ng-nam trấjyvv n thủoqlh bêlwjq n trong.
Tôpmze n Đejpn ảwpkv n đcamk ưejpn a mắceqg t nhìxndg n Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t:
– Đejpn ạbpay i-tưejpn -mãbqvl đcamk iềhhan u quâsjpn n.
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t cầtcbd m kiếfwjv m lệxqzi nh đcamk ểvsux lêlwjq n trưejpn ớrjtl c mặpjdg t, rồhhan i ban lệxqzi nh:
– Trong cuộnpri c chiếfwjv n nàidpa y, ta chia lựkhfj c lưejpn ợwrot ng làidpa m hai. Mộnpri t làidpa lựkhfj c lưejpn ợwrot ng xung kívfzk ch đcamk ácsfn nh sang Tốwown ng. Hai làidpa lựkhfj c lưejpn ợwrot ng phòmirb ng thủoqlh . Lựkhfj c lưejpn ợwrot ng đcamk ácsfn nh Tốwown ng bao gồhhan m toàidpa n thểvsux quâsjpn n triềhhan u, quâsjpn n Bắceqg c-biêlwjq n. Lựkhfj c lưejpn ợwrot ng phòmirb ng thủoqlh gồhhan m quâsjpn n cácsfn c trấjyvv n, hoàidpa ng-nam cácsfn c xãbqvl , vàidpa thổaslu -binh cácsfn c trang đcamk ộnpri ng. Việxqzi c phòmirb ng thủoqlh thìxndg do Binh-bộnpri thưejpn ợwrot ng-thưejpn , Phụrjtl -quốwown c thácsfn i-újumn y Hoàidpa ng Kiệxqzi n thốwown ng lĩbpay nh.
Phòmirb -mãbqvl Hoàidpa ng Kiệxqzi n đcamk ứvmcr ng lêlwjq n nhậjfgt n lệxqzi nh.
– Phòmirb ng thủoqlh từdcxh Thanh-hóskbo a cho đcamk ếfwjv n Hảwpkv i-vâsjpn n thìxndg do hoàidpa ng-tửsjpn Chiêlwjq u-Văuwkv n làidpa m chácsfn nh tưejpn ớrjtl ng. Phóskbo thìxndg do Trấjyvv n-viễuiul n thưejpn ợwrot ng-tưejpn ớrjtl ng quâsjpn n Gia-viễuiul n hầtcbd u Dưejpn Phi đcamk ảwpkv m trácsfn ch. Phòmirb ng thủoqlh từdcxh Thanh-hóskbo a đcamk ếfwjv n Kinh-bắceqg c thìxndg do hoàidpa ng-tửsjpn Hoằceqg ng-Châsjpn n đcamk ảwpkv m trácsfn ch, phóskbo thìxndg do Trấjyvv n-Bắceqg c thưejpn ợwrot ng-tưejpn ớrjtl ng quâsjpn n Đejpn inh-sơneco n hầtcbd u Nguyễuiul n Căuwkv n đcamk ảwpkv m trácsfn ch.
Trung-Thàidpa nh vưejpn ơneco ng, Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng, cùbosb ng hai tưejpn ớrjtl ng Dưejpn Phi, Nguyễuiul n Căuwkv n đcamk ứvmcr ng dậjfgt y nhậjfgt n lệxqzi nh.
– Từdcxh ngàidpa y Nam chinh vềhhan , ta mang theo cácsfn c hàidpa o kiệxqzi t Trung-nguyêlwjq n đcamk ầtcbd u hàidpa ng. Ta trọqcbm ng đcamk ãbqvl i nhưejpn thưejpn ợwrot ng khácsfn ch, lạbpay i đcamk em gia quyếfwjv n từdcxh Tốwown ng sang, cấjyvv p đcamk ấjyvv t cho ởxqzi Tâsjpn y-hồhhan . Năuwkv m trưejpn ớrjtl c ta đcamk ãbqvl nhờmirb họqcbm theo sứvmcr đcamk oàidpa n sang Liêlwjq u, sang Hạbpay . Vềhhan lòmirb ng dạbpay họqcbm tỏjfgt ra tậjfgt n tâsjpn m, vềhhan tàidpa i trívfzk họqcbm tỏjfgt ra siêlwjq u việxqzi t. Tuyếfwjv t-sơneco n thậjfgt p anh đcamk ãbqvl kếfwjv t bạbpay n vớrjtl i Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng. Đejpn ộnpri ng-đcamk ìxndg nh thấjyvv t kiệxqzi t đcamk ãbqvl kếfwjv t bạbpay n vớrjtl i Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t. Vậjfgt y nay ta cửsjpn Đejpn ộnpri ng-đcamk ìxndg nh thấjyvv t kiệxqzi t theo giújumn p hoàidpa ng tửsjpn Chiêlwjq u-Văuwkv n. Lạbpay i cho Tuyếfwjv t-sơneco n thậjfgt p anh theo giújumn p Tôpmze n sưejpn thújumn c.
Ghi chújumn ,
Vềhhan chứvmcr c vụrjtl (fonction) thìxndg Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t làidpa Đejpn ạbpay i-tưejpn -mãbqvl , tứvmcr c tổaslu ng tưejpn lệxqzi nh, cao hơneco n chứvmcr c Thưejpn ợwrot ng-tưejpn ớrjtl ng quâsjpn n củoqlh a hai vưejpn ơneco ng nhiềhhan u. Nhưejpn ng vềhhan tưejpn ớrjtl c thìxndg ôpmze ng chỉjdic làidpa côpmze ng, thấjyvv p hơneco n Hoằceqg ng-Châsjpn n, Chiêlwjq u-Văuwkv n. Vìxndg vậjfgt y ôpmze ng khôpmze ng thểvsux « hạbpay lệxqzi nh» cho chưejpn vưejpn ơneco ng; màidpa ôpmze ng lấjyvv y cácsfn i nghĩbpay a: ôpmze ng làidpa con nuôpmze i Khai-Quốwown c vưejpn ơneco ng, lớrjtl n tuổaslu i hơneco n nêlwjq n làidpa m anh. Ôibbz ng cóskbo quyềhhan n « hạbpay lệxqzi nh » cho em, nêlwjq n ôpmze ng gọqcbm i hai vưejpn ơneco ng làidpa hoàidpa ng-tửsjpn .
Ôibbz ng ban lệxqzi nh tiếfwjv p:
– Từdcxh trưejpn ớrjtl c đcamk ếfwjv n nay, cóskbo năuwkv m đcamk ôpmze -thốwown ng, cùbosb ng năuwkv m phu nhâsjpn n, văuwkv n môpmze , vũjyvv -lưejpn ợwrot c, võcsfn côpmze ng cao cưejpn ờmirb ng, xuấjyvv t thâsjpn n đcamk ệxqzi tửsjpn danh gia đcamk óskbo làidpa Thầtcbd n-vũjyvv thậjfgt p anh; mưejpn ờmirb i vịmirb hằceqg ng ưejpn ớrjtl c mong đcamk ưejpn ợwrot c đcamk em tàidpa i ra giújumn p nưejpn ớrjtl c, màidpa chưejpn a cóskbo dịmirb p. Mưejpn ờmirb i vịmirb đcamk ang giữskbo trọqcbm ng trácsfn ch chỉjdic -huy ngựkhfj -lâsjpn m quâsjpn n cùbosb ng thịmirb -vệxqzi . Vậjfgt y năuwkv m sưejpn đcamk ệxqzi , sưejpn -muộnpri i hãbqvl y trao nhiệxqzi m vũjyvv đcamk óskbo cho ngưejpn ờmirb i khácsfn c, đcamk ểvsux tham dựkhfj vàidpa o cuộnpri c hàidpa nh quâsjpn n nàidpa y.
Thầtcbd n-vũjyvv thậjfgt p anh đcamk ứvmcr ng dậjfgt y nhậjfgt n lệxqzi nh.
Từdcxh trưejpn ớrjtl c đcamk ếfwjv n nay, triềhhan u-đcamk ìxndg nh cũjyvv ng nhưejpn võcsfn -lâsjpn m chỉjdic biếfwjv t Thậjfgt p-anh theo họqcbm c Đejpn ôpmze ng-Thiêlwjq n, sau đcamk ưejpn ợwrot c Mộnpri c-tồhhan n hòmirb a thưejpn ợwrot ng thu làidpa m đcamk ệxqzi tửsjpn . Màidpa Mộnpri c-tồhhan n hoàidpa thưejpn ợwrot ng làidpa sưejpn huynh củoqlh a Đejpn ạbpay i-từdcxh Liêlwjq n-hoa hòmirb a thưejpn ợwrot ng (Viêlwjq n-Chiếfwjv u). Trong khi Đejpn ạbpay i-từdcxh liêlwjq n hoa làidpa bảwpkv n sưejpn củoqlh a Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u vớrjtl i Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng. Thậjfgt p-anh cóskbo đcamk ạbpay i côpmze ng trong việxqzi c dẹjxih p loan Dưejpn ơneco ng gia... vìxndg nhữskbo ng liêlwjq n hệxqzi đcamk óskbo , nêlwjq n thácsfn i-hậjfgt u luôpmze n gọqcbm i mưejpn ờmirb i ngưejpn ờmirb i làidpa sưejpn huynh, sưejpn đcamk ệxqzi . Bâsjpn y giờmirb mọqcbm i ngưejpn ờmirb i thấjyvv y Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t gọqcbm i Thậjfgt p-anh làidpa sưejpn -đcamk ệxqzi , sưejpn -muộnpri i, chứvmcr ng tỏjfgt ôpmze ng vớrjtl i Mộnpri c-tồhhan n hòmirb a thưejpn ợwrot ng cóskbo liêlwjq n hệxqzi môpmze n phácsfn i. Màidpa Mộnpri c-tồhhan n hòmirb a thưejpn ợwrot ng phảwpkv i làidpa sưejpn đcamk ệxqzi củoqlh a thâsjpn n phụrjtl Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t, đcamk ưejpn ơneco ng nhiêlwjq n ngàidpa i thuộnpri c phácsfn i Đejpn ôpmze ng-a mớrjtl i phảwpkv i. Hoặpjdg c giảwpkv hoàidpa -thưejpn ợwrot ng làidpa sưejpn đcamk ệxqzi củoqlh a tiêlwjq n-nưejpn ơneco ng Bảwpkv o-Hòmirb a, thìxndg ngàidpa i lạbpay i thuộnpri c phácsfn i Tảwpkv n-viêlwjq n. Thếfwjv sao võcsfn côpmze ng củoqlh a Thậjfgt p-anh lạbpay i thuộnpri c phácsfn i Sàidpa i-sơneco n? Khôpmze ng ai đcamk oácsfn n ra tôpmze ng tívfzk ch ngàidpa i!
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t tiếfwjv p:
– Vậjfgt y Lâsjpn m-môpmze n thưejpn ợwrot ng tưejpn ớrjtl ng quâsjpn n, Yêlwjq n-phong hầtcbd u Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Hiếfwjv n thay Đejpn ôpmze -thốwown ng Hùbosb ng Nhâsjpn n, Hùbosb ng Nghĩbpay a làidpa m Tổaslu ng-lĩbpay nh Ngựkhfj -lâsjpn m quâsjpn n. Côpmze ng chújumn a Đejpn ộnpri ng-Thiêlwjq n thay đcamk ôpmze -thốwown ng Hùbosb ng Lễuiul , Hùbosb ng Trívfzk thủoqlh Hoàidpa ng-thàidpa nh. Chứvmcr c đcamk iệxqzi n-sújumn y trưejpn ớrjtl c do sưejpn -đcamk ệxqzi Hùbosb ng Tívfzk n chỉjdic -huy, nay cũjyvv ng do côpmze ng chújumn a Đejpn ộnpri ng-Thiêlwjq n đcamk ảwpkv m trácsfn ch.
Côpmze ng-chújumn a Đejpn ộnpri ng-Thiêlwjq n, Thưejpn ờmirb ng-Hiếfwjv n đcamk ứvmcr ng dậjfgt y nhậjfgt n lệxqzi nh.
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t hỏjfgt i thưejpn ợwrot ng-thưejpn bộnpri hộnpri làidpa Mai Đejpn ìxndg nh:
– Xin thưejpn ợwrot ng thưejpn cho biếfwjv t tìxndg nh hìxndg nh lưejpn ơneco ng thảwpkv o, quâsjpn n dụrjtl ng củoqlh a ta.
Mai Đejpn ìxndg nh đcamk ácsfn p:
– Trìxndg nh nguyêlwjq n-soácsfn i từdcxh hồhhan i Nam-chinh đcamk ếfwjv n giờmirb vấjyvv n đcamk ềhhan lưejpn ơneco ng thảwpkv o đcamk ưejpn ợwrot c phâsjpn n ra nhưejpn sau: Thu thuếfwjv , quảwpkv n trịmirb côpmze ng nho, mua quốwown c dụrjtl ng, chi tiêlwjq u trêlwjq n toàidpa n quốwown c thìxndg thiểvsux m bộnpri đcamk ảwpkv m trácsfn ch. Nhưejpn ng mua sắceqg m quâsjpn n dụrjtl ng, tívfzk ch trữskbo lưejpn ơneco ng thảwpkv o dùbosb ng vàidpa o việxqzi c binh, thìxndg do côpmze ng chújumn a Thiêlwjq n-Ninh.
Ghi chújumn ,
Nhưejpn vậjfgt y nhiệxqzi m vụrjtl củoqlh a Mai Đejpn ìxndg nh tưejpn ơneco ng đcamk ưejpn ơneco ng vớrjtl i ngàidpa y nay làidpa bộnpri Tàidpa i-chácsfn nh, còmirb n nhiệxqzi m vụrjtl củoqlh a côpmze ng-chújumn a Thiêlwjq n-Ninh giốwown ng nhưejpn Tổaslu ng-cụrjtl c trưejpn ởxqzi ng tổaslu ng cụrjtl c Tiếfwjv p-vậjfgt n.
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u hỏjfgt i:
– Bàidpa -chújumn a-kho! Thếfwjv nàidpa o, lưejpn ơneco ng thảwpkv o ra sao?
Côpmze ng-chújumn a Thiêlwjq n-Ninh mởxqzi mộnpri t tậjfgt p sácsfn ch dàidpa y ra, rồhhan i tâsjpn u:
– Tâsjpn u thácsfn i-hậjfgt u, hiệxqzi n lưejpn ơneco ng thảwpkv o củoqlh a ta đcamk ủoqlh đcamk ểvsux nuôpmze i toàidpa n quâsjpn n trong ba năuwkv m. Vũjyvv khívfzk nhưejpn đcamk ao, kiếfwjv m, kívfzk ch, lao, cung, têlwjq n, y phụrjtl c, thuốwown c men cóskbo cóskbo thểvsux trang bịmirb cho hai mưejpn ơneco i vạbpay n quâsjpn n. Xưejpn ởxqzi ng đcamk óskbo ng chiếfwjv n thuyềhhan n ởxqzi Sơneco n-Nam hiệxqzi n đcamk ãbqvl đcamk óskbo ng xong ba trăuwkv m chiếfwjv c dùbosb ng bổaslu xung cho cácsfn c chiếfwjv n thuyềhhan n tổaslu n thấjyvv t trong chiếfwjv n tranh.
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t hưejpn ớrjtl ng vàidpa o chưejpn tưejpn ớrjtl ng:
– Lưejpn ơneco ng thựkhfj c đcamk ãbqvl cụrjtl bịmirb . Ta yêlwjq n tâsjpn m. Bâsjpn y giờmirb đcamk ếfwjv n lựkhfj c lưejpn ợwrot ng đcamk ácsfn nh Tốwown ng. Ta đcamk ácsfn nh Tốwown ng bằceqg ng hai đcamk ưejpn ờmirb ng tiếfwjv n quâsjpn n. Mộnpri t làidpa đcamk ưejpn ờmirb ng bộnpri , hai làidpa đcamk ưejpn ờmirb ng thủoqlh y. Đejpn ưejpn ờmirb ng thủoqlh y lựkhfj c lưejpn ợwrot ng bao gồhhan m bốwown n hạbpay m đcamk ộnpri i, bẩneco y hiệxqzi u Thiêlwjq n-tửsjpn binh củoqlh a Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t, sẽnpri vưejpn ợwrot t biểvsux n đcamk ácsfn nh vàidpa o Khâsjpn m-châsjpn u, Liêlwjq m-châsjpn u, sau đcamk óskbo tiếfwjv n vềhhan Ung-châsjpn u. Đejpn âsjpn y làidpa đcamk ạbpay o kỳtrgx binh. Đejpn ưejpn ờmirb ng tiếfwjv n quâsjpn n nàidpa y bảwpkv n soácsfn i thâsjpn n chỉjdic huy.
Chưejpn tưejpn ớrjtl ng vỗidpa tay hoan hôpmze .
– Hai làidpa tiếfwjv n quâsjpn n trêlwjq n bộnpri . Quâsjpn n trêlwjq n bộnpri sẽnpri đcamk ácsfn nh tràidpa n qua biêlwjq n giớrjtl i, rồhhan i hưejpn ớrjtl ng vềhhan Ung-châsjpn u. Quâsjpn n trêlwjq n bộnpri gồhhan m toàidpa n thểvsux quâsjpn n Bắceqg c-biêlwjq n, năuwkv m hiệxqzi u Thiêlwjq n-tửsjpn binh củoqlh a Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng.
Ôibbz ng hưejpn ớrjtl ng vàidpa o Tôpmze n Đejpn ảwpkv n:
– Quâsjpn n triềhhan u, quâsjpn n Bắceqg c-biêlwjq n rấjyvv t phứvmcr c tạbpay p. Phảwpkv i cóskbo mộnpri t ngưejpn ờmirb i màidpa uy tívfzk n trùbosb m Đejpn ạbpay i-Việxqzi t mớrjtl i đcamk iềhhan u khiểvsux n nổaslu i. Vậjfgt y theo đcamk iệxqzi t nhi nghĩbpay ngoàidpa i sưejpn thújumn c, sưejpn thẩneco m khôpmze ng ai cóskbo thểvsux thốwown ng lĩbpay nh.
Tôpmze n Đejpn ảwpkv n đcamk ứvmcr ng dậjfgt y cung tay:
– Xin tuâsjpn n lệxqzi nh Nguyêlwjq n-soácsfn i.
Uy tívfzk n Tôpmze n Đejpn ảwpkv n cựkhfj c lớrjtl n. Từdcxh xưejpn a đcamk ếfwjv n giờmirb ôpmze ng bàidpa đcamk ốwown i vớrjtl i Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t nhưejpn đcamk ốwown i vớrjtl i con ruộnpri t, nay ôpmze ng nóskbo i « xin tuâsjpn n lệxqzi nh nguyêlwjq n soácsfn i» làidpa nóskbo i đcamk újumn ng theo nghi lễuiul . Nhưejpn ng cũjyvv ng gâsjpn y cho chưejpn tưejpn ớrjtl ng bậjfgt t cưejpn ờmirb i, rồhhan i vỗidpa tay hoan hôpmze .
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t lạbpay i hưejpn ớrjtl ng Côpmze i-sơneco n tam anh:
– Ba sưejpn -bácsfn từdcxh ng ởxqzi bêlwjq n Tốwown ng lâsjpn u. Xin ba sưejpn bácsfn cho nhữskbo ng lờmirb i dạbpay y dỗidpa .
Trầtcbd n Bảwpkv o-Dâsjpn n xua tay:
– Nhịmirb sưejpn bácsfn chỉjdic biếfwjv t đcamk ácsfn nh đcamk àidpa n, thổaslu i tiêlwjq u, chứvmcr cóskbo biếfwjv t gìxndg vềhhan quâsjpn n sựkhfj đcamk âsjpn u. Biếfwjv t việxqzi c quâsjpn n, họqcbm a cóskbo tam sưejpn bácsfn . Vìxndg ngưejpn ờmirb i từdcxh ng làidpa tưejpn mãbqvl Kinh-châsjpn u, từdcxh ng làidpa Tảwpkv -kim ngôpmze thưejpn ợwrot ng tưejpn ớrjtl ng quâsjpn n củoqlh a Tốwown ng.
Trầtcbd n Trung-Đejpn ạbpay o đcamk ứvmcr ng dậjfgt y phácsfn t biểvsux u:
– Lưejpn u Di đcamk óskbo ng tổaslu ng hàidpa nh doanh ởxqzi Quếfwjv -châsjpn u. Hiệxqzi n Tốwown ng đcamk ang ởxqzi thờmirb i bìxndg nh, chưejpn a thiếfwjv t lậjfgt p ngựkhfj a chạbpay y chạbpay m, tứvmcr c ngựkhfj a Lưejpn u-tinh. Nhưejpn vậjfgt y đcamk ưejpn ờmirb ng đcamk i ngựkhfj a thưejpn ờmirb ng đcamk ưejpn a tin từdcxh biêlwjq n giớrjtl i Tốwown ng-Việxqzi t đcamk ếfwjv n Quếfwjv -châsjpn u mấjyvv t nửsjpn a thácsfn ng. Từdcxh Quếfwjv -châsjpn u tớrjtl i Biệxqzi n-kinh mấjyvv t mộnpri t thácsfn ng. Vívfzk thửsjpn ta đcamk ácsfn nh cácsfn c trạbpay i biêlwjq n giớrjtl i; ívfzk t ra hai ngàidpa y sau bọqcbm n biêlwjq n thầtcbd n mớrjtl i gửsjpn i tin tứvmcr c vềhhan Quếfwjv -châsjpn u. Lưejpn u Di vốwown n tívfzk nh cẩneco n thậjfgt n, y chờmirb vàidpa i ngàidpa y nữskbo a đcamk ểvsux cóskbo tin chívfzk nh xácsfn c rồhhan i mớrjtl i gửsjpn i tấjyvv u chưejpn ơneco ng vềhhan . Nhưejpn vậjfgt y kểvsux từdcxh lújumn c ta đcamk ácsfn nh sang, phảwpkv i mấjyvv t ívfzk t nhấjyvv t mộnpri t thácsfn ng hai mưejpn ơneco i ngàidpa y triềhhan u Tốwown ng mớrjtl i biếfwjv t.
Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t hưejpn ớrjtl ng Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u:
– Xin thácsfn i-hậjfgt u ban chỉjdic dụrjtl .
Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u sai cung-nga bưejpn ng ba chécamk n sâsjpn m thang lạbpay i cho Tôpmze n Đejpn ảwpkv n, Cẩneco m-Thi vàidpa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t. Ba ngưejpn ờmirb i tạbpay ơneco n uốwown ng xong, thácsfn i-hậjfgt u ban chỉjdic :
– Tuy ta ra quâsjpn n bấjyvv t thầtcbd n, hàidpa nh sựkhfj cựkhfj c kỳtrgx bívfzk mậjfgt t, thầtcbd n tốwown c nhưejpn ng cũjyvv ng phảwpkv i lợwrot i dụrjtl ng ba đcamk iềhhan u. Mộnpri t làidpa tin tứvmcr c bêlwjq n Tốwown ng, cùbosb ng phảwpkv n ứvmcr ng củoqlh a họqcbm chậjfgt m, ta đcamk ácsfn nh thựkhfj c mau, hàidpa nh sựkhfj thựkhfj c mau, khôpmze ng cho việxqzi n binh đcamk ủoqlh thờmirb i giờmirb cứvmcr u ứvmcr ng. Hai làidpa , ta lợwrot i dụrjtl ng nhữskbo ng đcamk ụrjtl ng chạbpay m ởxqzi biêlwjq n giớrjtl i gầtcbd n đcamk âsjpn y, đcamk ểvsux khi ta tấjyvv n-côpmze ng thìxndg Lưejpn u Di, Tốwown ng triềhhan u tưejpn ởxqzi ng đcamk óskbo cũjyvv ng chỉjdic làidpa đcamk ụrjtl ng chạbpay m nhỏjfgt , khôpmze ng cầtcbd n tiếfwjv p cứvmcr u. Ta kécamk o dàidpa i thêlwjq m thờmirb i gian cứvmcr u binh củoqlh a họqcbm . Đejpn ếfwjv n khi họqcbm biếfwjv t sựkhfj thựkhfj c thìxndg đcamk ạbpay i thếfwjv đcamk ãbqvl tan nácsfn t. Nghĩbpay a làidpa ta phảwpkv i làidpa m sao hàidpa nh sựkhfj xong, màidpa việxqzi n quâsjpn n Tốwown ng chưejpn a tớrjtl i cứvmcr u kịmirb p. Cóskbo nhưejpn thếfwjv , ta mớrjtl i khôpmze ng bịmirb giao chiếfwjv n vớrjtl i toàidpa n quâsjpn n Tốwown ng. Ba làidpa hiệxqzi n ởxqzi Quảwpkv ng-châsjpn u, Ung-châsjpn u, Quếfwjv -châsjpn u làidpa ba nơneco i Tốwown ng đcamk óskbo ng đcamk ạbpay i quâsjpn n. Vậjfgt y chưejpn vịmirb cóskbo ýbioa kiếfwjv n gìxndg ?
Phòmirb -mãbqvl Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long nghịmirb :
– Hiệxqzi n Tốwown ng cóskbo mộnpri t loạbpay t cửsjpn a ảwpkv i Nam phòmirb ng đcamk óskbo ng dọqcbm c bêlwjq n giớrjtl i ta từdcxh Tâsjpn y sang Đejpn ôpmze ng làidpa Hoàidpa nh-sơneco n, Thácsfn i-bìxndg nh, Vĩbpay nh-bìxndg nh, Tâsjpn y-bìxndg nh, Lộnpri c-châsjpn u, Cổaslu -vạbpay n, Nhưejpn -tívfzk ch, Đejpn ểvsux -trạbpay o, Thiêlwjq n-long. Nếfwjv u ta phácsfn đcamk ưejpn ợwrot c cácsfn c cửsjpn a ảwpkv i, thìxndg cóskbo thểvsux thẳslcq ng tiếfwjv n vềhhan Ung-châsjpn u. Nhưejpn ng hiềhhan m mộnpri t nỗidpa i, khi ta tiếfwjv n quâsjpn n thìxndg mặpjdg t bộnpri dùbosb khóskbo đcamk ácsfn nh, chújumn ng cốwown thủoqlh ta vẫjyvv n vâsjpn y rồhhan i tấjyvv n côpmze ng, trưejpn ớrjtl c sau gìxndg rồhhan i cũjyvv ng hạbpay đcamk ưejpn ợwrot c. Duy đcamk ạbpay o binh thủoqlh y củoqlh a đcamk ạbpay i-tưejpn -mãbqvl Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t đcamk ácsfn nh vàidpa o Khâsjpn m-châsjpn u, Liêlwjq m-châsjpn u, thìxndg cóskbo vấjyvv n đcamk ềhhan . Bởxqzi i Khâsjpn m-Liêlwjq m làidpa nơneco i cóskbo trọqcbm ng binh Tốwown ng, ta từdcxh mặpjdg t thủoqlh y đcamk ổaslu bộnpri lêlwjq n, màidpa khôpmze ng hạbpay đcamk ưejpn ợwrot c ngay, thìxndg bịmirb đcamk ácsfn nh bậjfgt t ra biểvsux n. Vậjfgt y ta phảwpkv i làidpa m thếfwjv nàidpa o đcamk ểvsux quâsjpn n Ung, Liêlwjq m, Khâsjpn m cùbosb ng kécamk o vềhhan Tâsjpn y-Nam, bấjyvv y giờmirb Khâsjpn m, Liêlwjq m khôpmze ng còmirb n quâsjpn n phòmirb ng thủoqlh . Ta từdcxh mặpjdg t biểvsux n đcamk ổaslu lêlwjq n đcamk ácsfn nh újumn p làidpa đcamk ưejpn ợwrot c. Đejpn ácsfn nh újumn p Khâsjpn m, Liêlwjq m rồhhan i, ta tiếfwjv n lêlwjq n đcamk ácsfn nh Ung cùbosb ng vớrjtl i đcamk ạbpay o bộnpri binh.
Triềhhan u đcamk ìxndg nh cùbosb ng nghịmirb luậjfgt n phâsjpn n vâsjpn n. Đejpn ôpmze -thốwown ng Đejpn inh Hoàidpa ng-Nghi xin phácsfn t biểvsux u:
– Tâsjpn u thácsfn i-hậjfgt u, việxqzi c đcamk em quâsjpn n Tốwown ng từdcxh Bắceqg c, Đejpn ôpmze ng xuốwown ng Tâsjpn y-Nam thựkhfj c khôpmze ng khóskbo .
Linh-Nhâsjpn n hỏjfgt i:
– Đejpn inh đcamk ôpmze -thốwown ng nổaslu i tiếfwjv ng mưejpn u thầtcbd n, chưejpn ớrjtl c thácsfn nh, ắceqg t cóskbo diệxqzi u kềhhan .
– Tâsjpn u thácsfn i hậjfgt u.
Hoàidpa ng-Nghi phâsjpn n giảwpkv i: Ta phảwpkv i thựkhfj c hiệxqzi n hai đcamk iềhhan u. Mộnpri t làidpa mặpjdg t bộnpri phảwpkv i hàidpa nh sựkhfj sao cho Tốwown ng tưejpn ởxqzi ng làidpa xung đcamk ộnpri t giữskbo a cácsfn c đcamk ộnpri ng chủoqlh củoqlh a ta vớrjtl i khêlwjq -đcamk ộnpri ng Tốwown ng, đcamk ểvsux họqcbm khôpmze ng cứvmcr u ứvmcr ng kịmirb p thờmirb i. Hai làidpa khi ta tấjyvv n côpmze ng toàidpa n diệxqzi n mặpjdg t bộnpri , thìxndg mặpjdg t thủoqlh y vẫjyvv n écamk m quâsjpn n. Chújumn ng tưejpn ởxqzi ng ta tấjyvv n côpmze ng nhưejpn hồhhan i vua bàidpa Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng đcamk ãbqvl làidpa m. Nghĩbpay a làidpa chỉjdic cóskbo mặpjdg t bộnpri , màidpa khôpmze ng cóskbo mặpjdg t thủoqlh y; ắceqg t chújumn ng đcamk em quâsjpn n Khâsjpn m, Liêlwjq m, Ung vềhhan Tâsjpn y-Nam cứvmcr u việxqzi n. Bấjyvv y giờmirb ta mớrjtl i cho quâsjpn n mặpjdg t thủoqlh y đcamk ổaslu bộnpri lêlwjq n đcamk ácsfn nh Khâsjpn m, Liêlwjq m.
Triềhhan u đcamk ìxndg nh cùbosb ng tácsfn n thàidpa nh đcamk ềhhan nghịmirb củoqlh a Hoàidpa ng-Nghi. Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng hỏjfgt i:
– Theo ýbioa hiềhhan n đcamk ệxqzi , bâsjpn y giờmirb ta phảwpkv i làidpa m thếfwjv nàidpa o khi mặpjdg t bộnpri khởxqzi i sựkhfj tấjyvv n côpmze ng, màidpa Tốwown ng lạbpay i tưejpn ởxqzi ng làidpa xung đcamk ộnpri t giữskbo a cácsfn c khêlwjq -đcamk ộnpri ng vớrjtl i nhau?
Hoàidpa ng-Nghi đcamk ưejpn a mắceqg t nhìxndg n Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long:
– Khôpmze ng khóskbo ! Khi cácsfn c trang đcamk ộnpri ng Tốwown ng-Việxqzi t giácsfn p nhau cóskbo sựkhfj , cácsfn c trang đcamk ộnpri ng thưejpn ờmirb ng đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh lẫjyvv n nhau. Vậjfgt y trưejpn ớrjtl c khi ta khởxqzi i sựkhfj , thìxndg phòmirb -mãbqvl Thâsjpn n Cảwpkv nh-Long ra lệxqzi nh cho mộnpri t trang đcamk ộnpri ng nàidpa o đcamk óskbo , nhâsjpn n cóskbo hiềhhan m khívfzk ch vớrjtl i mộnpri t khêlwjq đcamk ộnpri ng bêlwjq n Tốwown ng, đcamk ểvsux Tốwown ng đcamk em quâsjpn n đcamk ácsfn nh sang, nhâsjpn n đcamk óskbo ta phảwpkv n côpmze ng. Tin nàidpa y đcamk ưejpn a tớrjtl i Quếfwjv -châsjpn u, Lưejpn u Di cho rằceqg ng đcamk âsjpn y làidpa sựkhfj hiềhhan m khívfzk ch giữskbo a man dâsjpn n. Y tâsjpn u vềhhan triềhhan u. Trong triềhhan u triềhhan u, Hy-Ninh, An-Thạbpay ch coi làidpa loạbpay i man-dâsjpn n trộnpri m cưejpn ớrjtl p vặpjdg t. Sau đcamk óskbo ta tiếfwjv n đcamk ạbpay i binh sang. Tin đcamk ưejpn a vềhhan triềhhan u, lújumn c đcamk ầtcbd u Hy-Ninh vớrjtl i An-Thạbpay ch cũjyvv ng tưejpn ởxqzi ng chuyệxqzi n cưejpn ớrjtl p bóskbo c diễuiul n ra màidpa thôpmze i, chưejpn a cóskbo phảwpkv n ứvmcr ng.
Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng khen:
– Mưejpn u củoqlh a Đejpn inh đcamk ệxqzi hay thựkhfj c. Nhưejpn ng nếfwjv u nhưejpn giữskbo a cácsfn c trang đcamk ộnpri ng khôpmze ng cóskbo hiềhhan m khívfzk ch gìxndg , thìxndg sao ta cóskbo cớrjtl màidpa đcamk em quâsjpn n sang?
Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng, Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t đcamk ềhhan u nhìxndg n nhau cưejpn ờmirb i tủoqlh m tỉjdic m. Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng hỏjfgt i:
– Anh hỏjfgt i vậjfgt y khôpmze ng đcamk újumn ng sao màidpa cácsfn c chújumn cưejpn ờmirb i?
Ngôpmze Ứxndg c lắceqg c đcamk ầtcbd u:
– Anh hai ơneco i! Anh làidpa mộnpri t thâsjpn n vưejpn ơneco ng, lạbpay i sốwown ng trong đcamk ạbpay o đcamk ứvmcr c đcamk ãbqvl quen nêlwjq n anh tìxndg m khôpmze ng ra cớrjtl . Chứvmcr mưejpn ờmirb i hai đcamk ứvmcr a chújumn ng em từdcxh ng ăuwkv n màidpa y, từdcxh ng móskbo c tújumn i, từdcxh ng ăuwkv n cắceqg p vặpjdg t, dưejpn thừdcxh a thóskbo i lưejpn u manh dâsjpn n dãbqvl . Việxqzi c kiếfwjv m cácsfn ch gâsjpn y sựkhfj đcamk âsjpn u cóskbo khóskbo . Nàidpa y nhécamk , ởxqzi Bắceqg c-biêlwjq n cóskbo lệxqzi , hễuiul đcamk ểvsux trâsjpn u ăuwkv n lújumn a củoqlh a nhàidpa ngưejpn ờmirb i ta, thìxndg ngưejpn ờmirb i ta cóskbo quyềhhan n giữskbo trâsjpn u lạbpay i. Cóskbo đcamk újumn ng thếfwjv khôpmze ng?
Tívfzk n-Nghĩbpay a vưejpn ơneco ng lắceqg c đcamk ầtcbd u khôpmze ng hiểvsux u.
Đejpn ếfwjv n lưejpn ợwrot t Trầtcbd n Di cưejpn ờmirb i:
– Anh ơneco i! Chỉjdic cầtcbd n mộnpri t trang đcamk ộnpri ng củoqlh a ta vờmirb thảwpkv trâsjpn u ăuwkv n lújumn a củoqlh a khêlwjq -đcamk ộnpri ng Tốwown ng. Nhưejpn vậjfgt y ắceqg t họqcbm giữskbo trâsjpn u lạbpay i bắceqg t chuộnpri c. Ta khôpmze ng chuộnpri c, còmirb n kécamk o nhau sang đcamk ácsfn nh cưejpn ớrjtl p trâsjpn u vềhhan . Dĩbpay nhiêlwjq n bêlwjq n kia khôpmze ng chịmirb u, thếfwjv làidpa đcamk ácsfn nh nhau to. Khi đcamk ácsfn nh nhau, họqcbm khôpmze ng dựkhfj bịmirb , trong khi ta đcamk ãbqvl chuẩneco n bịmirb hếfwjv t. Ta xua quâsjpn n đcamk ácsfn nh tràidpa n sang chiếfwjv m khêlwjq -đcamk ộnpri ng củoqlh a Tốwown ng, nhưejpn ng cốwown ýbioa khôpmze ng bắceqg t bọqcbm n thủoqlh lĩbpay nh. Bọqcbm n thủoqlh lĩbpay nh chạbpay y đcamk ếfwjv n quan huyệxqzi n tốwown cácsfn o. Quan huyệxqzi n cácsfn o vềhhan cho Lưejpn u Di. Lưejpn u Di sẽnpri tâsjpn u vềhhan triềhhan u chi tiếfwjv t nàidpa y. Thếfwjv làidpa trong triềhhan u Tốwown ng cho đcamk ếfwjv n Lưejpn u Di đcamk ềhhan u tưejpn ởxqzi ng cuộnpri c tiếfwjv n quâsjpn n củoqlh a ta chỉjdic làidpa đcamk ụrjtl ng chạbpay m giữskbo a man dâsjpn n. Trong lújumn c đcamk óskbo ta xua quâsjpn n đcamk ácsfn nh tràidpa n sang. Đejpn ếfwjv n khi ta hạbpay hếfwjv t cácsfn c khêlwjq -đcamk ộnpri ng, đcamk ồhhan n trạbpay i biêlwjq n giớrjtl i, bấjyvv y giờmirb Tốwown ng mớrjtl i phảwpkv n ứvmcr ng thìxndg đcamk ãbqvl trễuiul .
Trong triềhhan u đcamk ìxndg nh, thìxndg văuwkv n quan đcamk a sốwown làidpa nho gia, đcamk ạbpay o đcamk ứvmcr c cóskbo thừdcxh a. Võcsfn quan đcamk a sốwown xuấjyvv t thâsjpn n từdcxh cácsfn c danh môpmze n chívfzk nh phácsfn i, nêlwjq n khôpmze ng ai cóskbo thểvsux tưejpn ởxqzi ng tưejpn ợwrot ng ra đcamk ưejpn ợwrot c cớrjtl gâsjpn y sựkhfj . Nay nghe Trầtcbd n-Di thiếfwjv t kếfwjv , họqcbm đcamk ềhhan u bậjfgt t cưejpn ờmirb i.
Đejpn inh Hoàidpa ng-Nghi tiếfwjv p:
– Khi biếfwjv t rõcsfn chủoqlh ýbioa cuộnpri c tiếfwjv n quâsjpn n củoqlh a ta, phảwpkv n ứvmcr ng tứvmcr c thờmirb i củoqlh a Lưejpn u Di, củoqlh a Tốwown ng triềhhan u làidpa gìxndg ? Cứvmcr u binh nhưejpn cứvmcr u lửsjpn a, ắceqg t họqcbm dùbosb ng quâsjpn n Khâsjpn m, Liêlwjq m, Ung cứvmcr u vùbosb ng Tâsjpn y-Nam. Thếfwjv làidpa họqcbm mắceqg c mưejpn u ta. Khi quâsjpn n ba nơneco i kia đcamk ổaslu vềhhan Tâsjpn y-Nam, bấjyvv y giờmirb ta mớrjtl i cho đcamk ạbpay o thủoqlh y-quâsjpn n đcamk ổaslu lêlwjq n đcamk ácsfn nh Khâsjpn m, Liêlwjq m.
Ghi chújumn ,
Hồhhan i nàidpa y thuậjfgt t rõcsfn :
– Nguyêlwjq n do nàidpa o, Đejpn ạbpay i-Việxqzi t phảwpkv i đcamk em quâsjpn n Bắceqg c phạbpay t?
– Ai làidpa ngưejpn ờmirb i chủoqlh trưejpn ơneco ng?
– Chủoqlh đcamk ívfzk ch cuộnpri c Bắceqg c-phạbpay t nhưejpn thếfwjv nàidpa o?
Nhưejpn phầtcbd n tựkhfj a đcamk ãbqvl trìxndg nh bầtcbd y: Ngưejpn ờmirb i chủoqlh trưejpn ơneco ng, lãbqvl nh đcamk ạbpay o làidpa Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u. Nhưejpn ng tạbpay i sao, sau nàidpa y chívfzk nh sửsjpn Đejpn ạbpay i-Việxqzi t lạbpay i cốwown tìxndg nh làidpa m mờmirb nhạbpay t huâsjpn n côpmze ng củoqlh a ngàidpa i? Lạbpay i nữskbo a, bấjyvv y giờmirb cácsfn c côpmze ng chújumn a Bìxndg nh-Dưejpn ơneco ng, Bảwpkv o-Hòmirb a, Thiêlwjq n-Thàidpa nh, Đejpn ộnpri ng-Thiêlwjq n,Thiêlwjq n-Ninh đcamk ãbqvl lậjfgt p khôpmze ng biếfwjv t bao nhiêlwjq u côpmze ng lao, màidpa sau sửsjpn khôpmze ng nhắceqg c tớrjtl i? Cácsfn c bàidpa Trinh-Dung, Ngọqcbm c-Huệxqzi , Ngọqcbm c-Nam, Thanh-Thảwpkv o, vớrjtl i phu nhâsjpn n Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng, Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t... đcamk ềhhan u làidpa danh tưejpn ớrjtl ng, rồhhan i tuẫjyvv n quốwown c. Thếfwjv sao ngàidpa y nay chỉjdic thấjyvv y bốwown n bàidpa Dung, Huệxqzi , Nam, Thảwpkv o đcamk ưejpn ợwrot c phốwown i thờmirb ởxqzi đcamk ềhhan n thờmirb Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u; còmirb n mưejpn ờmirb i hai bàidpa làidpa phu nhâsjpn n củoqlh a Long-biêlwjq n ngũjyvv hùbosb ng, Tâsjpn y-hồhhan thấjyvv t kiệxqzi t tạbpay i sao khôpmze ng thờmirb ? Dùbosb làidpa thờmirb chung vớrjtl i chồhhan ng?
Tôpmze i giảwpkv i đcamk oácsfn n nhưejpn thếfwjv nàidpa y:
Mộnpri t làidpa , sau thịmirb nh thờmirb i củoqlh a triềhhan u Lýbioa , cóskbo tớrjtl i ba bàidpa thácsfn i hậjfgt u (vợwrot vua Thầtcbd n-tôpmze ng, Anh-tôpmze ng, Huệxqzi -tôpmze ng) nhâsjpn n con thơneco , nhiếfwjv p chívfzk nh nhưejpn Linh-Nhâsjpn n hoàidpa ng thácsfn i hậjfgt u rồhhan i làidpa m cho nưejpn ớrjtl c loạbpay n, làidpa m nhữskbo ng truyệxqzi n dâsjpn m ôpmze . Nêlwjq n chi sửsjpn gia đcamk ờmirb i sau vớrjtl i quan niệxqzi m sửsjpn nhưejpn tấjyvv m gưejpn ơneco ng dạbpay y hậjfgt u thếfwjv , đcamk ãbqvl bỏjfgt khôpmze ng nóskbo i đcamk ếfwjv n huâsjpn n côpmze ng củoqlh a ngàidpa i, vìxndg sợwrot việxqzi c cũjyvv tácsfn i diễuiul n.
Hai làidpa , cóskbo thểvsux thờmirb i Lýbioa cácsfn c bàidpa đcamk ưejpn ợwrot c thờmirb chung vớrjtl i cácsfn c ôpmze ng. Nhưejpn ng đcamk ếfwjv n thờmirb i Lêlwjq , vua Lêlwjq Thácsfn i-tổaslu đcamk ácsfn nh đcamk uổaslu i ngoạbpay i xâsjpn m rồhhan i dựkhfj ng lạbpay i kỷbpay cưejpn ơneco ng. Nhữskbo ng cuốwown n phổaslu bịmirb Trưejpn ơneco ng Phụrjtl , Mộnpri c Thạbpay ch lấjyvv y đcamk i đcamk ưejpn ợwrot c viếfwjv t lạbpay i, tâsjpn u lêlwjq n triềhhan u đcamk ìxndg nh xin phong thầtcbd n. Triềhhan u đcamk ìxndg nh nhâsjpn n đcamk óskbo tưejpn ớrjtl c bỏjfgt sắceqg c phong củoqlh a cácsfn c bàidpa , tưejpn ớrjtl c bỏjfgt việxqzi c thờmirb cújumn ng cácsfn c bàidpa , vìxndg sợwrot phụrjtl nữskbo lạbpay i đcamk ưejpn ợwrot c trọqcbm ng?. Nêlwjq n sau nàidpa y trong đcamk ềhhan n chỉjdic thấjyvv y thờmirb cácsfn c ôpmze ng màidpa thôpmze i.
Ba làidpa vàidpa o giữskbo a thờmirb i Lêlwjq , thờmirb i Nguyễuiul n, Nho họqcbm c cựkhfj c thịmirb nh. Nho họqcbm c coi cácsfn c bàidpa nhiếfwjv p chívfzk nh, cầtcbd m quâsjpn n làidpa hiệxqzi n tưejpn ợwrot ng gàidpa mácsfn i gácsfn y. Vìxndg vậjfgt y mộnpri t lầtcbd n nữskbo a thầtcbd n tívfzk ch, sắceqg c phong đcamk ãbqvl bỏjfgt cácsfn c bàidpa ra ngoàidpa i.
Cũjyvv ng may, tôpmze i lầtcbd n mòmirb tìxndg m ởxqzi nhữskbo ng tậjfgt p sácsfn ch nhỏjfgt (sẽnpri trìxndg nh bầtcbd y ởxqzi hồhhan i thứvmcr 34, trong quyểvsux n thứvmcr tưejpn nàidpa y), danh tívfzk nh, huâsjpn n nghiệxqzi p củoqlh a cácsfn c bàidpa . Khôpmze ng biếfwjv t đcamk ếfwjv n bao giờmirb đcamk ạbpay i côpmze ng củoqlh a cácsfn c bàidpa mớrjtl i đcamk ưejpn ợwrot c phụrjtl c hồhhan i? Bao giờmirb lạbpay i đcamk em tưejpn ợwrot ng cácsfn c bàidpa thờmirb chung vớrjtl i cácsfn c ôpmze ng?
Việxqzi c nàidpa y xin đcamk ểvsux hậjfgt u thếfwjv giảwpkv i quyếfwjv t.
Thácsfn i-újumn y Lýbioa Thưejpn ờmirb ng-Kiệxqzi t làidpa nhâsjpn n vậjfgt t tàidpa i trívfzk bậjfgt c nhấjyvv t thờmirb i Thầtcbd n-vũjyvv (Lýbioa Thácsfn nh-tôpmze ng) vàidpa Anh-vũjyvv Chiêlwjq u-thắceqg ng (Lýbioa Nhâsjpn n-tôpmze ng). Ngàidpa i làidpa mộnpri t anh hùbosb ng đcamk ãbqvl lậjfgt p đcamk ưejpn ợwrot c huâsjpn n côpmze ng vĩbpay đcamk ạbpay i cho tộnpri c Việxqzi t. Hiệxqzi n còmirb n nhiềhhan u đcamk ềhhan n thờmirb ngàidpa i. Tôpmze i đcamk ãbqvl đcamk ưejpn ợwrot c viếfwjv ng thăuwkv m đcamk ềhhan n thờmirb tạbpay i xãbqvl Ngọqcbm -xácsfn , huyệxqzi n Vĩbpay nh-lộnpri c, tỉjdic nh Thanh-hóskbo a hai lầtcbd n. Hiệxqzi n hầtcbd u hếfwjv t cácsfn c đcamk ềhhan n thờmirb anh hùbosb ng dâsjpn n tộnpri c trong nưejpn ớrjtl c đcamk ềhhan u đcamk ưejpn ợwrot c dâsjpn n đcamk ịmirb a phưejpn ơneco ng trùbosb ng tu rấjyvv t khang trang. Nhưejpn ng dâsjpn n Ngọqcbm -xácsfn quácsfn nghèjumn o, vìxndg vậjfgt y đcamk ềhhan n tiêlwjq u đcamk iềhhan u...
Trêlwjq n giữskbo a cổaslu ng chívfzk nh làidpa ba chữskbo Lýbioa Đejpn ạbpay i Vưejpn ơneco ng (chữskbo Lýbioa ởxqzi giữskbo a. Bêlwjq n phảwpkv i làidpa chữskbo Đejpn ạbpay i, bêlwjq n trácsfn i làidpa chữskbo Vưejpn ơneco ng).
Đejpn ôpmze i câsjpn u đcamk ốwown i cổaslu ng chívfzk nh:
Phạbpay t Tốwown ng, bìxndg nh Chiêlwjq m vạbpay n cổaslu danh phưejpn ơneco ng thùbosb y vũjyvv trụrjtl ,
Hộnpri dâsjpn n bảwpkv o quốwown c thiêlwjq n thu côpmze ng đcamk ứvmcr c quácsfn n sơneco n hàidpa .
(Phạbpay t Tốwown ng, bìxndg nh Chiêlwjq m tiếfwjv ng thơneco m vạbpay n cổaslu tràidpa n vũjyvv trụrjtl .
Giújumn p dâsjpn n, giữskbo nưejpn ớrjtl c, côpmze ng đcamk ứvmcr c nghìxndg n thu khắceqg p non sôpmze ng).
Hìxndg nh dưejpn ớrjtl i làidpa cổaslu ng phụrjtl bêlwjq n trácsfn i, đcamk ôpmze i câsjpn u đcamk ốwown i làidpa :
Anh hùbosb ng chívfzk khívfzk sinh dũjyvv ng tưejpn ớrjtl ng,
Hàidpa o kiệxqzi t uy phong hóskbo a phújumn c thầtcbd n.
(Chívfzk khívfzk anh hùbosb ng sinh tưejpn ớrjtl ng mạbpay nh,
Oai phong hàidpa o kiệxqzi t hóskbo a phújumn c thầtcbd n)
Còmirb n cổaslu ng bêlwjq n phảwpkv i cóskbo đcamk ôpmze i câsjpn u đcamk ốwown i:
Hácsfn ch hácsfn ch uy phong trừdcxh nộnpri i nghịmirb ch,
Đejpn ưejpn ờmirb ng đcamk ưejpn ờmirb ng kívfzk nh khívfzk diệxqzi t ngoạbpay i xâsjpn m.
(Uy phong hácsfn ch hácsfn ch trừdcxh phảwpkv n tặpjdg c,
Khívfzk cứvmcr ng đcamk ưejpn ờmirb ng đcamk ưejpn ờmirb ng diệxqzi t ngoạbpay i xâsjpn m)
Hìxndg nh cổaslu ng phụrjtl bêlwjq n phảwpkv i khôpmze ng còmirb n cácsfn nh, tưejpn ờmirb ng, vácsfn ch thủoqlh ng, nghiêlwjq ng gầtcbd n muốwown n đcamk ổaslu .
Đejpn ềhhan n thờmirb chívfzk nh
Mácsfn i ngóskbo i lâsjpn u ngàidpa y đcamk ãbqvl mụrjtl c hếfwjv t.
Cácsfn c đcamk ồhhan thờmirb bêlwjq n trong còmirb n mụrjtl c hơneco n nữskbo a.
Dâsjpn n xãbqvl nghèjumn o quácsfn , ăuwkv n khôpmze ng đcamk ủoqlh , lấjyvv y tiềhhan n đcamk âsjpn u màidpa cújumn ng, màidpa trùbosb ng tu?
Trê
Hai chiế
– Kì
Hai chiế
Bâ
Trong khoang lớ
Lễ
Linh-Nhâ
– Tì
Thá
Thá
– Trong buổ
Thá
– Hoà
Nguyê
Trung-Thà
– Tố
Đ
– Xin vư
Trung-Thà
– Phiá
Nhà
– Tam vị
Trung-Thà
– Đ
Thấ
– Tó
Vư
– Tạ
Vư
– Như
Ghi chú
Thờ
Nghe vư
Đ
– Binh-phá
Ô
– Từ
Phạ
– Quâ
Cá
– Thứ
Phạ
– Thứ
Vũ
– Từ
Hoà
– Trung-Thà
Thư
– Thê
Thá
– Theo ư
– Trong nă
Trung-Thà
Linh-Nhâ
– Trư
Cô
– Chí
Cô
– Thờ
Cô
– Trong thờ
... Hò
... Sau thờ
... Như
... Khi đ
Linh-Nhâ
– Tam vị
Trầ
– Tâ
Đ
– Thư
– Giả
Ô
– Nay sau chí
Cô
– Như
Trung-Đ
– Đ
Nhà
– Giá
Mọ
– Thá
Tí
– Vua bà
– Khả
Cô
– Xin sư
– Binh tư
Cô
– Thá
Thá
– Xin sư
– Lú
– Tâ
Cô
Linh-Nhâ
– Tố
Thá
– Thầ
Nghĩ
Lậ
Mộ
– Tâ
– Tấ
Linh-Nhâ
– Thư
Cử
– Cò
Tấ
– Vấ
Cử
Ngọ
– Kinh Thư
Nà
– Tâ
Đ
Trung-Thà
– Lờ
Đ
– Tố
Đ
– Khi Tố
Triề
-– Cô
Cá
– Cô
Hì
– Tâ
Cô
– Hoà
Sau khi nghị
Ghi chú
Từ
Chỉ
Đ
– Thư
Từ
– Tre già
Ô
– Tâ
Khô
– Nhổ
Thá
– Như
Hậ
– Như
Hậ
– Thư
Tô
– Quố
Bà
– Thanh-Nguyê
– Em chả
Cô
Cử
Thá
– Bâ
Tô
– Phò
Ghi chú
Trong suố
– Trì
Phò
Phò
– Anh trì
Ghi chú
Phò
Phò
– Trì
Tô
– Bâ
– Thư
Tô
– Đ
Thư
– Trong cuộ
Phò
– Phò
Trung-Thà
– Từ
Ghi chú
Về
Ô
– Từ
Thầ
Từ
Thư
– Vậ
Cô
Thư
– Xin thư
Mai Đ
– Trì
Ghi chú
Như
Linh-Nhâ
– Bà
Cô
– Tâ
Thư
– Lư
Chư
– Hai là
Ô
– Quâ
Tô
– Xin tuâ
Uy tí
Thư
– Ba sư
Trầ
– Nhị
Trầ
– Lư
Thư
– Xin thá
Linh-Nhâ
– Tuy ta ra quâ
Phò
– Hiệ
Triề
– Tâ
Linh-Nhâ
– Đ
– Tâ
Hoà
Triề
– Theo ý
Hoà
– Khô
Tí
– Mư
Long-biê
– Anh hỏ
Ngô
– Anh hai ơ
Tí
Đ
– Anh ơ
Trong triề
Đ
– Khi biế
Ghi chú
Hồ
– Nguyê
– Ai là
– Chủ
Như
Tô
Mộ
Hai là
Ba là
Cũ
Việ
Thá
Trê
Đ
Phạ
Hộ
(Phạ
Giú
Hì
Anh hù
Hà
(Chí
Oai phong hà
Cò
Há
Đ
(Uy phong há
Khí
Hì
Đ
Má
Cá
Dâ
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ.