Anh Hùng Bắc Cương
Chương 36 : Dã Tràng Se Cát Bể Đông, -nhọc Mình Mà Chẳng Nên Công Cán Gì -(ca Dao)
Dãrlcw tràvunt ng se cáledc t bểtlbz Đyiwu ôbdcb ng, -Nhọduny c mìzioy nh màvunt chẳdecy ng nêzxcy n côbdcb ng cáledc n gìzioy -(Ca dao) ------ -
Nàvunt ng nghĩjcfr mộledc t lúmidl c rồswwq i tiếdnwh p:
- Vũzmud kinh chéhzxq p rõbjrk : Sau khi đduny àvunt o kho tàvunt ng đduny i rồswwq i, quanh númidl i cóeayq nhiềvunt u cửjiqa a hang mởjmjr ra. Ai chui vàvunt o phảrsgj i chếdnwh t. Cửjiqa a nàvunt y mởjmjr , ắhhfs t kho tàvunt ng đduny àvunt o đduny i rồswwq i. Khôbdcb ng biếdnwh t cóeayq phảrsgj i mìzioy nh đduny àvunt o khôbdcb ng?
- Mìzioy nh đduny àvunt o đduny i cảrsgj gầtzrb n tháledc ng rồswwq i. Ngay từcpvv hôbdcb m cháledc u tìzioy m ra chỗfire cấcqgx t, cùrlxi ng mậifzy t ngữoand chỉylxq rõbjrk đduny ưxeia ờtlbz ng lốynsl i.
Mỹxeia -Linh nghe chúmidl thuậifzy t, nàvunt ng rùrlxi ng mìzioy nh:
- Mìzioy nh báledc o cho chúmidl biếdnwh t hôbdcb m mưxeia ờtlbz i chírlxi n tháledc ng trưxeia ớtlbz c. Chắhhfs c hôbdcb m đduny óeayq , chúmidl cho đduny àvunt o ngay. Khôbdcb ng biếdnwh t giờtlbz kho tàvunt ng đduny óeayq ởjmjr đduny âxeia u?
Thìzioy nh lìzioy nh cóeayq tiếdnwh ng cụxhez c cụxhez c trong hang vọduny ng ra bốynsl n lầtzrb n. Mỹxeia -Linh đduny ưxeia a mắhhfs t cho Thiệyjwt u-Tháledc i.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng hỏqhkp i vọduny ng vàvunt o:
- Triệyjwt u Anh, cáledc i gìzioy vậifzy y?
- Cóeayq tiếdnwh ng chuyểtlbz n đduny ộledc ng ởjmjr trong hang.
Lạqhkp i cóeayq tiếdnwh ng lộledc c cộledc c lớtlbz n hơmydc n, rồswwq i đduny ấcqgx t chuyểtlbz n, tiếdnwh ng ầtzrb m ầtzrb m vang lêzxcy n, đduny áledc trêzxcy n đduny ỉylxq nh númidl i rơmydc i xuốynsl ng pháledc t ra nhữoand ng tiếdnwh ng nhưxeia sấcqgx m.
Mộledc t tảrsgj ng đduny áledc lớtlbz n rơmydc i ngay xuốynsl ng chỗfire Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng. Thiệyjwt u-Tháledc i di chuyểtlbz n ngưxeia ờtlbz i tớtlbz i nắhhfs m lấcqgx y vưxeia ơmydc ng, rồswwq i tung thâxeia n lêzxcy n nhưxeia con cáledc nhảrsgj y khỏqhkp i mặarby t nưxeia ớtlbz c. Viêzxcy n đduny áledc lămmwo n dưxeia ớtlbz i châxeia n chàvunt ng. Chàvunt ng đduny ạqhkp p châxeia n vàvunt o viêzxcy n đduny áledc lấcqgx y sứcpvv c nhảrsgj y lêzxcy n lầtzrb n nữoand a. Chàvunt ng vừcpvv a chạqhkp m đduny ấcqgx t, lạqhkp i bốynsl n viêzxcy n đduny áledc cùrlxi ng lămmwo n trêzxcy n cao ầtzrb m ầtzrb m đduny ổavvs xuốynsl ng. Khôbdcb ng kịnftx p suy nghĩjcfr , chàvunt ng ôbdcb m lấcqgx y Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng lămmwo n liềvunt n nămmwo m vòbjrk ng. Mấcqgx y viêzxcy n đduny áledc trưxeia ờtlbz n ngay dưxeia ớtlbz i bàvunt n châxeia n chàvunt ng.
Thiệyjwt u-Tháledc i nhắhhfs c Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng đduny ứcpvv ng dậifzy y thởjmjr , thìzioy ầtzrb m, ầtzrb m, ầtzrb m, ba viêzxcy n đduny áledc nữoand a rơmydc i xuốynsl ng ngay trêzxcy n đduny ầtzrb u. Chàvunt ng ôbdcb m Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng, tung ngưxeia ờtlbz i đduny áledc p trêzxcy n trạqhkp c câxeia y gầtzrb n đduny óeayq . Nhấcqgx p nhôbdcb mấcqgx y cáledc i, chàvunt ng đduny ãrlcw lêzxcy n tớtlbz i chỗfire đduny ỉylxq nh númidl i bằejyl ng phẳdecy ng. Chàvunt ng đduny ặarby t Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng xuốynsl ng.
Húmidl vírlxi a, Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng nghĩjcfr thầtzrb m:
- Khi cáledc i chếdnwh t gầtzrb n kềvunt , ai cũzmud ng lo thoáledc t thâxeia n. Duy thiếdnwh u niêzxcy n nàvunt y cứcpvv u ta. Ơwnnl n nàvunt y khôbdcb ng nhỏqhkp .
Vưxeia ơmydc ng nắhhfs m tay Thiệyjwt u-Tháledc i:
- Đyiwu a tạqhkp giáledc o chủtzrb cứcpvv u mạqhkp ng.
Xung quanh chàvunt ng, Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, Vưxeia ơmydc ng-phi, Mỹxeia -Linh đduny ềvunt u vôbdcb sựwsuj . Láledc t sau Minh-Thiêzxcy n, Phạqhkp m Trọduny ng-Yêzxcy m, Dưxeia Tĩjcfr nh, Vưxeia ơmydc ng Duy-Chírlxi nh, Đyiwu ịnftx ch Thanh đduny ềvunt u tềvunt tựwsuj u. Thiếdnwh u Triệyjwt u Anh, Quáledc ch Quỳduny .
Ngưxeia ờtlbz i ngưxeia ờtlbz i nhìzioy n nhau kinh hoàvunt ng. Khôbdcb ng ai còbjrk n hơmydc i sứcpvv c nóeayq i câxeia u nàvunt o. Mọduny i ngưxeia ờtlbz i ngồswwq i xuốynsl ng đduny áledc nghỉylxq ngơmydc i.
Khôbdcb ng hổavvs ngưxeia ờtlbz i cầtzrb m vậifzy n mệyjwt nh toàvunt n quâxeia n Đyiwu ạqhkp i-Tốynsl ng, qua cơmydc n nguy hiểtlbz m, Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng lấcqgx y lạqhkp i đduny ưxeia ợmydc c bìzioy nh tĩjcfr nh. Vưxeia ơmydc ng ra lệyjwt nh:
- Phạqhkp m sưxeia đduny ệyjwt . Ngưxeia ờtlbz i kiểtlbz m đduny iểtlbz m lạqhkp i xem, tửjiqa vong bao nhiêzxcy u?
Phạqhkp m Trọduny ng-Yêzxcy m tung mìzioy nh xuốynsl ng númidl i. Láledc t sau y lêzxcy n. Tay kẹmagm p Triệyjwt u Anh, Quáledc ch Quỳduny . Y đduny ặarby t Quáledc ch Quỳduny , ngồswwq i xựwsuj a mìzioy nh vàvunt o phiếdnwh n đduny áledc , ngưxeia ờtlbz i y đduny ầtzrb y máledc u. Còbjrk n Triệyjwt u Anh nằejyl m thẳdecy ng cẳdecy ng.
Lêzxcy Thiếdnwh u-Mai bắhhfs t mạqhkp ch Quáledc ch Quỳduny . Nàvunt ng mởjmjr bọduny c trêzxcy n lưxeia ng bămmwo ng bóeayq vếdnwh t thưxeia ơmydc ng cho y, rồswwq i nóeayq i:
- Chỉylxq bịnftx ngoạqhkp i thưxeia ơmydc ng. Cầtzrb n tĩjcfr nh dưxeia ỡdecy ng mưxeia ơmydc i ngàvunt y sẽdnwh khỏqhkp i.
Nàvunt ng bắhhfs t mạqhkp ch Triệyjwt u Anh, lắhhfs c đduny ầtzrb u:
- Triệyjwt u lang-trung qua đduny ờtlbz i rồswwq i. Đyiwu áledc đduny èdnwh bẹmagm p lồswwq ng ngựwsuj c, xưxeia ơmydc ng sọduny vỡdecy ra thìzioy còbjrk n sốynsl ng sao đduny ưxeia ợmydc c?
Minh-Thiêzxcy n đduny ọduny c kinh vãrlcw ng sinh cho Triệyjwt u Anh. Mọduny i ngưxeia ờtlbz i đduny ọduny c theo. Khôbdcb ng khírlxi thựwsuj c cămmwo ng thẳdecy ng, nặarby ng nềvunt .
Phạqhkp m Trọduny ng-Yêzxcy m thởjmjr dàvunt i, nóeayq i vớtlbz i Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng:
- Chỉylxq cóeayq mưxeia ờtlbz i hai binh sĩjcfr chếdnwh t. Bịnftx thưxeia ơmydc ng hơmydc n trămmwo m. Xin vưxeia ơmydc ng gia ban chỉylxq dụxhez .
- Chúmidl ng ta vềvunt Khúmidl c-giang. Cho binh sĩjcfr triệyjwt t hạqhkp ngay. Mai trảrsgj vềvunt chỗfire đduny óeayq ng quâxeia n cũzmud .
Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng nóeayq i vớtlbz i Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng:
- Vợmydc chồswwq ng đduny ệyjwt hiệyjwt n ởjmjr trêzxcy n con thuyềvunt n bêzxcy n sôbdcb ng. Ngàvunt y mai sẽdnwh xin vàvunt o đduny inh tuyêzxcy n vũzmud sứcpvv đduny ểtlbz cùrlxi ng đduny ạqhkp i ca đduny i Biệyjwt n-kinh.
Mọduny i ngưxeia ờtlbz i vềvunt tớtlbz i bờtlbz sôbdcb ng Khúmidl c-giang, trờtlbz i sang giờtlbz Dầtzrb n. Thiệyjwt u-Tháledc i, Mỹxeia -Linh khôbdcb ng vềvunt thuyềvunt n mìzioy nh, màvunt vềvunt thuyềvunt n Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng. Vưxeia ơmydc ng dùrlxi ng Lămmwo ng-khôbdcb ng truyềvunt n ngữoand dặarby n hai cháledc u:
- Trêzxcy n thuyềvunt n ta cóeayq rấcqgx t nhiềvunt u ngưxeia ờtlbz i mớtlbz i qui phụxhez c. Cóeayq thểtlbz họduny biếdnwh t nóeayq i tiếdnwh ng Việyjwt t. Chúmidl ng ta chỉylxq nêzxcy n bàvunt n truyệyjwt n võbjrk côbdcb ng, khôbdcb ng nóeayq i gìzioy đduny ếdnwh n kho tàvunt ng. Lỡdecy cầtzrb n phảrsgj i nóeayq i, cũzmud ng nóeayq i nhữoand ng gìzioy nhưxeia Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng biếdnwh t.
Qua cơmydc n nguy hiểtlbz m mệyjwt t mỏqhkp i. Mọduny i ngưxeia ờtlbz i đduny ặarby t mìzioy nh xuốynsl ng làvunt ngủtzrb ngay.
Thanh-Mai giậifzy t mìzioy nh tỉylxq nh giấcqgx c vìzioy tiếdnwh ng chim hóeayq t đduny ang bay lưxeia ợmydc n trêzxcy n sôbdcb ng. Nàvunt ng cộledc t tóeayq c, rồswwq i thâxeia n vàvunt o bếdnwh p đduny iềvunt u khiểtlbz n đduny ầtzrb u bếdnwh p làvunt m móeayq n đduny iểtlbz m tâxeia m. Hôbdcb m nay ngàvunt y rằejyl m, Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, Mỹxeia -Linh ămmwo n chay. Vìzioy vậifzy y nàvunt ng vớtlbz i Thiệyjwt u-Tháledc i phảrsgj i ămmwo n chay theo. Vưxeia ơmydc ng thírlxi ch ămmwo n móeayq n xôbdcb i ngôbdcb trắhhfs ng, Thanh-Mai dặarby n nhàvunt đduny òbjrk ngâxeia m ngôbdcb , gạqhkp o từcpvv chậifzy p tốynsl i. Xôbdcb i vừcpvv a chírlxi n, đduny ãrlcw thấcqgx y Mỹxeia -Linh lóeayq đduny ầtzrb u vàvunt o bếdnwh p:
- Thírlxi m hai cho bọduny n cháledc u ămmwo n gìzioy đduny ấcqgx y?
- Xôbdcb i ngôbdcb trắhhfs ng.
- Àifzy móeayq n nàvunt y vúmidl Hậifzy u làvunt m giỏqhkp i lắhhfs m.
Đyiwu ếdnwh n đduny óeayq , cóeayq lờtlbz i chàvunt o hỏqhkp i vọduny ng vàvunt o bằejyl ng tiếdnwh ng Việyjwt t:
- Chúmidl ng tôbdcb i xin đduny ưxeia ợmydc c tiếdnwh p kiếdnwh n Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng.
- Xin qúmidl y kháledc ch cho biếdnwh t cao danh quýswwq tírlxi nh.
- Cứcpvv trìzioy nh vớtlbz i Vưxeia ơmydc ng rằejyl ng: Kẻrsgj quêzxcy mùrlxi a ởjmjr Cửjiqa u-châxeia n làvunt đduny ưxeia ợmydc c rồswwq i.
- Tôbdcb i khôbdcb ng dáledc m trìzioy nh đduny âxeia u.
Cóeayq tiếdnwh ng Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng nóeayq i:
- Cao nhâxeia n tớtlbz i thămmwo m, kẻrsgj thôbdcb lậifzy u nàvunt y xin kírlxi nh thỉylxq nh dờtlbz i góeayq t ngọduny c xuốynsl ng thuyềvunt n đduny àvunt m đduny ạqhkp o.
Thanh-Mai, Mỹxeia -Linh vộledc i vàvunt o khoang thay y phụxhez c, rồswwq i rủtzrb Thiệyjwt u-Tháledc i cùrlxi ng ra xem Vưxeia ơmydc ng tiếdnwh p kháledc ch. Vưxeia ơmydc ng chỉylxq hai ngưxeia ờtlbz i kháledc ch nóeayq i vớtlbz i Thanh-Mai:
- Vưxeia ơmydc ng phi! Hai vịnftx đduny âxeia y vốynsl n ngưxeia ờtlbz i Cửjiqa u-châxeia n, lưxeia u lạqhkp c sang vùrlxi ng nàvunt y từcpvv mấcqgx y đduny ờtlbz i. Hai vịnftx tiềvunt n bốynsl i thấcqgx y chúmidl ng ta ghéhzxq Khúmidl c-giang, nêzxcy n đduny ếdnwh n tưxeia ơmydc ng kiếdnwh n. Đyiwu úmidl ng nhưxeia Thiêzxcy n-đduny ịnftx a kinh nóeayq i Ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t càvunt ng lưxeia u lạqhkp c phưxeia ơmydc ng xa, lòbjrk ng quêzxcy càvunt ng nồswwq ng thắhhfs m. Ngưxeia ờtlbz i Hoa khen ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t bằejyl ng câxeia u:
Hồswwq mãrlcw têzxcy Bắhhfs c-phong,
Việyjwt t đduny iểtlbz u sàvunt o Nam chi.
Nghĩjcfr a làvunt : Con ngựwsuj a Hồswwq , vốynsl n ởjmjr phưxeia ơmydc ng Bắhhfs c, khi đduny em vàvunt o Trung-quốynsl c, lúmidl c thấcqgx y gióeayq Bấcqgx c thổavvs i, nóeayq hírlxi lêzxcy n tiếdnwh ng thảrsgj m nãrlcw o nhớtlbz cốynsl hưxeia ơmydc ng. Con chim đduny ấcqgx t Việyjwt t sang Trung-quốynsl c, luôbdcb n làvunt m tổavvs ởjmjr càvunt nh câxeia y phírlxi a Nam, tỏqhkp lòbjrk ng khôbdcb ng quêzxcy n cốynsl thổavvs .
Thanh-Mai ngồswwq i xuốynsl ng cạqhkp nh Vưxeia ơmydc ng. Mỹxeia -Linh, Thiệyjwt u-Tháledc i khoanh tay đduny ứcpvv ng hầtzrb u. Thanh-Mai đduny ểtlbz ýswwq : Hai ngưxeia ờtlbz i kháledc ch tóeayq c đduny ãrlcw bạqhkp c, tiếdnwh ng nóeayq i tuy mạqhkp nh, nhưxeia ng cóeayq vẻrsgj giàvunt . Cóeayq lẽdnwh tuổavvs i trêzxcy n bẩfhiw y mưxeia ơmydc i. Trong hai ngưxeia ờtlbz i, mộledc t ngưxeia ờtlbz i mặarby c áledc o xanh, mộledc t ngưxeia ờtlbz i mặarby c áledc o nâxeia u.
Thanh-Mai tiếdnwh p lờtlbz i Vưxeia ơmydc ng:
- Phụxhez thâxeia n tôbdcb i từcpvv ng đduny i nhiềvunt u, nghe nhiềvunt u, hiểtlbz u nhiềvunt u, đduny ãrlcw dạqhkp y: Ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t kháledc c hẳdecy n bấcqgx t cứcpvv giốynsl ng ngưxeia ờtlbz i nàvunt o khi mớtlbz i xa quêzxcy , họduny nhớtlbz cha mẹmagm , anh em, bạqhkp n hữoand u. Sựwsuj tưxeia ởjmjr ng nhớtlbz nhưxeia lửjiqa a đduny ốynsl t, nhưxeia ng vírlxi nhưxeia trêzxcy n mặarby t nưxeia ớtlbz c. Sau nămmwo m nămmwo m, lòbjrk ng nhớtlbz ngưxeia ờtlbz i thâxeia n hòbjrk a lẫqvkk n vớtlbz i làvunt ng xóeayq m. Sựwsuj tưxeia ởjmjr ng nhớtlbz nhưxeia nưxeia ớtlbz c sôbdcb i, nhưxeia ng sâxeia u nhưxeia ao, nhưxeia giếdnwh ng. Khi xa từcpvv mưxeia ờtlbz i nămmwo m trởjmjr đduny i, tìzioy nh yêzxcy u ngưxeia ờtlbz i thâxeia n, làvunt ng xóeayq m hòbjrk a vớtlbz i lòbjrk ng tưxeia ởjmjr ng nhớtlbz cốynsl quốynsl c. Sựwsuj tưxeia ởjmjr ng nhớtlbz nhưxeia nưxeia ớtlbz c ấcqgx m, nhưxeia ng sâxeia u khôbdcb ng biếdnwh t đduny âxeia u màvunt lưxeia ờtlbz ng. Nhữoand ng ngưxeia ờtlbz i sinh ởjmjr ngoạqhkp i quốynsl c, họduny chỉylxq biếdnwh t quêzxcy hưxeia ơmydc ng qua lờtlbz i kểtlbz củtzrb a bậifzy c trưxeia ởjmjr ng thưxeia ợmydc ng, hoặarby c trong sáledc ch vởjmjr , thìzioy ôbdcb i thôbdcb i cốynsl quốynsl c cáledc i gìzioy cũzmud ng hay, cũzmud ng đduny ẹmagm p. Họduny sẵeuwv n sàvunt ng hy sinh mọduny i thứcpvv cho tộledc c Việyjwt t.
Lãrlcw o mặarby c áledc o nâxeia u chắhhfs p tay xáledc Thanh-Mai:
- Vưxeia ơmydc ng phi thựwsuj c khôbdcb ng hổavvs áledc i nữoand củtzrb a Thiêzxcy n-trưxeia ờtlbz ng đduny ạqhkp i hiệyjwt p. Đyiwu a tạqhkp Trầtzrb n đduny ạqhkp i-hiệyjwt p. Đyiwu a tạqhkp Vưxeia ơmydc ng-phi đduny ãrlcw nóeayq i dùrlxi m nỗfire i lòbjrk ng thầtzrb m kírlxi n củtzrb a anh em lãrlcw o phu.
Lãrlcw o mặarby c áledc o xanh trìzioy nh ra mộledc t bảrsgj ng vămmwo n:
- Vưxeia ơmydc ng gia cóeayq biếdnwh t tạqhkp i Biệyjwt n-kinh đduny ãrlcw xẩfhiw y ra truyệyjwt n lớtlbz n khôbdcb ng?
- Chúmidl ng tôbdcb i mớtlbz i tớtlbz i đduny âxeia y, lạqhkp i khôbdcb ng tiếdnwh p xúmidl c nhiềvunt u, nêzxcy n mọduny i biếdnwh n chuyểtlbz n củtzrb a Tốynsl ng đduny ềvunt u mùrlxi tịnftx t. Mong hai vịnftx đduny ừcpvv ng tiếdnwh c côbdcb ng chỉylxq dạqhkp y.
Ngưxeia ờtlbz i mặarby c áledc o nâxeia u chỉylxq bảrsgj ng vămmwo n:
- Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng Nguyêzxcy n-Nghiễvwjj m tổavvs chứcpvv c thírlxi võbjrk Biệyjwt n-kinh kéhzxq n nhâxeia n tàvunt i giúmidl p nưxeia ớtlbz c vàvunt o tháledc ng táledc m sang nămmwo m. Trong khi đduny óeayq , Lưxeia u hậifzy u lạqhkp i tổavvs chứcpvv c võbjrk đduny àvunt i kéhzxq n phòbjrk -mãrlcw vàvunt o ngàvunt y rằejyl m tháledc ng giêzxcy ng. Thờtlbz i gian gấcqgx p lắhhfs m rồswwq i, chỉylxq còbjrk n hơmydc n tháledc ng nữoand a màvunt thôbdcb i. Khôbdcb ng rõbjrk mụxhez c đduny írlxi ch gìzioy ?
Thanh-Mai tiếdnwh p bảrsgj ng vămmwo n đduny ọduny c qua, rồswwq i cưxeia ờtlbz i:
- Trong chiếdnwh u chỉylxq nêzxcy u rõbjrk tuyểtlbz n mộledc t phòbjrk mãrlcw vàvunt mưxeia ờtlbz i bẩfhiw y nữoand tếdnwh đduny ạqhkp i thầtzrb n. Tạqhkp i sao lạqhkp i cóeayq sựwsuj kỳduny lạqhkp thếdnwh nàvunt y?
Lãrlcw o giàvunt áledc o nâxeia u nóeayq i:
- Lưxeia u hậifzy u chỉylxq cóeayq mộledc t côbdcb ng chúmidl a Huệyjwt -Nhu. Bàvunt tuyểtlbz n thêzxcy m mưxeia ờtlbz i bẩfhiw y tiểtlbz u thưxeia con quan, thuộledc c loạqhkp i tàvunt i sắhhfs c vẹmagm n toàvunt n, rồswwq i ban chỉylxq tuyểtlbz n phu. Nhưxeia vậifzy y triềvunt u đduny ìzioy nh sẽdnwh cóeayq mưxeia ờtlbz i táledc m anh tàvunt i trẻrsgj tuổavvs i, trung thàvunt nh tuyệyjwt t đduny ốynsl i.
Mỹxeia -Linh hỏqhkp i:
- Đyiwu iềvunt u kiệyjwt n ra sao? Ai cóeayq quyềvunt n ứcpvv ng tuyểtlbz n?
Lãrlcw o áledc o xanh đduny áledc p:
- Bàvunt nàvunt y đduny ưxeia a ra nămmwo m đduny iềvunt u kiệyjwt n: Tuổavvs i từcpvv mưxeia ờtlbz i sáledc u tớtlbz i hai mưxeia ơmydc i lămmwo m. Chưxeia a cóeayq vợmydc . Khôbdcb ng tàvunt n tậifzy t, áledc c tậifzy t. Khôbdcb ng phâxeia n biệyjwt t Háledc n, Việyjwt t, Liêzxcy u, Tâxeia y-hạqhkp . Phảrsgj i biếdnwh t nóeayq i thôbdcb ng thạqhkp o tiếdnwh ng Háledc n.
Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng bậifzy t cưxeia ờtlbz i:
- Khóeayq cóeayq thểtlbz đduny oáledc n chủtzrb ýswwq củtzrb a bàvunt . Đyiwu ợmydc i tớtlbz i Biệyjwt n-kinh, rồswwq i sẽdnwh liệyjwt u. Vấcqgx n đduny ềvunt nàvunt y hay đduny ấcqgx y. Ta hiệyjwt n cóeayq Thôbdcb ng-Mai, Thiệyjwt u-Tháledc i, cùrlxi ng nămmwo m ôbdcb ng mãrlcw nh đduny ềvunt u đduny ủtzrb đduny iềvunt u kiệyjwt n. Cho tấcqgx t cảrsgj ứcpvv ng thírlxi . Biếdnwh t đduny âxeia u, bọduny n chúmidl ng khôbdcb ng trởjmjr thàvunt nh phòbjrk mãrlcw .
- Anh tưxeia ởjmjr ng dễvwjj sao? Anh Thôbdcb ng-Mai khôbdcb ng nóeayq i đduny ưxeia ợmydc c tiếdnwh ng Háledc n. Còbjrk n Thiệyjwt u-Tháledc i màvunt anh bảrsgj o thi tuyểtlbz n làvunt m Phòbjrk -mãrlcw , em sợmydc Mỹxeia -Linh sẽdnwh nhảrsgj y dựwsuj ng lêzxcy n đduny ếdnwh n nóeayq c nhàvunt . Còbjrk n Thuậifzy n-Tôbdcb ng, Thiêzxcy n-Lãrlcw m coi nhưxeia cóeayq vợmydc rồswwq i. Duy Tôbdcb n Đyiwu ảrsgj n, Tựwsuj -Mai, Lêzxcy Vămmwo n khảrsgj dĩjcfr còbjrk n cóeayq thểtlbz . Bàvunt n vềvunt vămmwo n chưxeia ơmydc ng Trung-nguyêzxcy n, Tôbdcb n Đyiwu ảrsgj n chỉylxq tạqhkp m đduny ọduny c thôbdcb ng viếdnwh t thạqhkp o. Cuốynsl i cùrlxi ng ta còbjrk n cóeayq Tựwsuj -Mai, vớtlbz i Lêzxcy Vămmwo n.
Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng hỏqhkp i:
- Thểtlbz lệyjwt tuyểtlbz n ra sao? Thi vămmwo n tàvunt i hay võbjrk côbdcb ng?
Lãrlcw o giàvunt áledc o nâxeia u đduny áledc p:
- Tốynsl ng cóeayq chírlxi n mưxeia ơmydc i ba châxeia u, cùrlxi ng bẩfhiw y nưxeia ớtlbz c xung quanh thàvunt nh mộledc t trămmwo m. Việyjwt c tuyểtlbz n chia ra làvunt m ba kỳduny . Sơmydc tuyểtlbz n do Kinh lưxeia ợmydc c sứcpvv , cùrlxi ng Tưxeia -mãrlcw tuyểtlbz n mỗfire i nơmydc i ba ngưxeia ờtlbz i. Tốynsl ng cộledc ng ba trămmwo m ngưxeia ờtlbz i. Tuyểtlbz n cảrsgj vămmwo n lẫqvkk n võbjrk . Sau khi trúmidl ng sơmydc tuyểtlbz n, họduny đduny ưxeia ợmydc c coi nhưxeia côbdcb ng-tửjiqa , đduny ịnftx a phưxeia ơmydc ng phảrsgj i cấcqgx p ngựwsuj a, y phụxhez c cho họduny vềvunt kinh. Trung tuyểtlbz n cóeayq ba phầtzrb n. Phầtzrb n đduny ầtzrb u do bộledc Lễvwjj đduny ảrsgj m tráledc ch. Bộledc Lễvwjj sẽdnwh kháledc m xéhzxq t xem ứcpvv ng viêzxcy n cóeayq tàvunt n tậifzy t, hoặarby c trẻrsgj quáledc , giàvunt quáledc khôbdcb ng. Phầtzrb n nhìzioy vàvunt o đduny iệyjwt n thírlxi . Hoàvunt ng-đduny ếdnwh thiếdnwh t đduny ạqhkp i triềvunt u. Lưxeia u hậifzy u cũzmud ng hiệyjwt n diệyjwt n. Cáledc c ứcpvv ng sinh vàvunt o đduny iệyjwt n, sau đduny óeayq Côbdcb ng-chúmidl a cùrlxi ng mưxeia ờtlbz i táledc m hoa khôbdcb i xuấcqgx t hiệyjwt n, ngồswwq i trêzxcy n mưxeia ờtlbz i táledc m chiếdnwh c ghếdnwh . Trêzxcy n mỗfire i ghếdnwh cắhhfs m bôbdcb ng hoa vàvunt ng. Ứnftx ng sinh tha hồswwq ngắhhfs m ngưxeia ờtlbz i đduny ẹmagm p. Ai thírlxi ch ngưxeia ờtlbz i đduny ẹmagm p nàvunt o, thìzioy đduny ứcpvv ng trưxeia ớtlbz c ngưxeia ờtlbz i đduny ẹmagm p đduny óeayq . Hoàvunt ng-đduny ếdnwh ra đduny ềvunt thi vềvunt vămmwo n họduny c, chírlxi nh sựwsuj , võbjrk bịnftx . Hai quan Tảrsgj , Hữoand u bộledc c xạqhkp (Tểtlbz -tưxeia ớtlbz ng) cùrlxi ng Hoàvunt ng-đduny ếdnwh sẽdnwh chấcqgx m bàvunt i.
Mỹxeia -Linh hỏqhkp i:
- Lỡdecy ra côbdcb nàvunt o xấcqgx u xírlxi , khôbdcb ng cóeayq ứcpvv ng sinh ưxeia ng, thìzioy sao?
- Tháledc i hậifzy u đduny ãrlcw tuyểtlbz n trưxeia ớtlbz c, trong mưxeia ờtlbz i bẩfhiw y côbdcb đduny ềvunt u sắhhfs c nưxeia ớtlbz c hưxeia ơmydc ng trờtlbz i. Sao cóeayq côbdcb xấcqgx u đduny ưxeia ợmydc c. Hoàvunt ng-đduny ếdnwh cùrlxi ng hai quan Bộledc c-xạqhkp tuyểtlbz n cho mỗfire i côbdcb hai ứcpvv ng sinh trúmidl ng cáledc ch. Cuốynsl i cùrlxi ng hai ứcpvv ng sinh đduny óeayq đduny ấcqgx u võbjrk vớtlbz i nhau. Ai thắhhfs ng, đduny ưxeia ợmydc c gảrsgj ngưxeia ờtlbz i đduny ẹmagm p cho.
Thanh-Mai róeayq t tràvunt mờtlbz i kháledc ch:
- Đyiwu a tạqhkp hai vịnftx tớtlbz i báledc o tin vui. Xin hai vịnftx cho biếdnwh t cao danh qúmidl i tírlxi nh?
Lãrlcw o áledc o xanh chỉylxq vàvunt o lãrlcw o áledc o nâxeia u:
- Tôbdcb i họduny Tôbdcb n. Còbjrk n ngưxeia ờtlbz i bạqhkp n tôbdcb i đduny âxeia y họduny Lêzxcy . Chúmidl ng tôbdcb i làvunt ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t gốynsl c Cửjiqa u-châxeia n. Tổavvs tiêzxcy n sang đduny âxeia y lậifzy p nghiệyjwt p đduny ãrlcw ba đduny ờtlbz i. Tuy vậifzy y lòbjrk ng vẫqvkk n hưxeia ớtlbz ng vềvunt đduny ấcqgx t tổavvs . Chúmidl ng tôbdcb i nghe Vưxeia ơmydc ng-gia nổavvs i tiếdnwh ng anh hùrlxi ng, mạqhkp o muộledc i đduny ếdnwh n yếdnwh t kiếdnwh n, đduny ểtlbz báledc o tin.
Lãrlcw o họduny Tôbdcb n chỉylxq bảrsgj ng vămmwo n:
- Vưxeia ơmydc ng gia đduny ịnftx nh cho ngưxeia ờtlbz i thâxeia n ứcpvv ng thírlxi phòbjrk mãrlcw đduny ấcqgx y ưxeia ? Theo lãrlcw o phu khôbdcb ng nêzxcy n. Cáledc i gưxeia ơmydc ng trưxeia ớtlbz c hãrlcw y còbjrk n đduny óeayq : Tháledc i tửjiqa Anh-Tềvunt lấcqgx y Cùrlxi -thịnftx . Sau vìzioy lòbjrk ng tưxeia ởjmjr ng nhớtlbz quêzxcy hưxeia ơmydc ng, xui con đduny ầtzrb u hàvunt ng, đduny ưxeia a đduny ếdnwh n nưxeia ớtlbz c mấcqgx t. Nay cáledc c thiếdnwh u niêzxcy n trong Thuậifzy n-Thiêzxcy n thậifzy p hùrlxi ng thàvunt nh phòbjrk mãrlcw , rồswwq i cũzmud ng đduny ếdnwh n đduny em châxeia n tàvunt i giúmidl p Tốynsl ng, hạqhkp i Việyjwt t màvunt thôbdcb i. (3)
Ghi chúmidl
(3) Nămmwo m 135 trưxeia ớtlbz c Tâxeia y-lịnftx ch, vua Vămmwo n-vưxeia ơmydc ng nưxeia ớtlbz c Nam-Việyjwt t têzxcy n Triệyjwt u-Hồswwq cho con làvunt tháledc i-tửjiqa Anh-Tềvunt sang Háledc n làvunt m con tin trong mưxeia ờtlbz i nămmwo m. Anh-Tềvunt lấcqgx y vợmydc Háledc n làvunt Cùrlxi -thịnftx . Nămmwo m 125 trưxeia ớtlbz c Tâxeia y-lịnftx ch, Anh-Tềvunt vềvunt nưxeia ớtlbz c làvunt m vua tứcpvv c Minh-vưxeia ơmydc ng. Nămmwo m 113 trưxeia ớtlbz c Tâxeia y-lịnftx ch, Minh-vưxeia ơmydc ng bămmwo ng. Con trai củtzrb a Cùrlxi -thịnftx têzxcy n Hưxeia ng lêzxcy n làvunt m vua. Háledc n sai Thiếdnwh u-Quírlxi sang dụxhez hàvunt ng. Quírlxi vốynsl n làvunt tìzioy nh nhâxeia n cũzmud củtzrb a Cùrlxi -thi. Hai ngưxeia ờtlbz i gặarby p lạqhkp i nhau, tưxeia thôbdcb ng. Cùrlxi -thịnftx xui con dâxeia ng nưxeia ớtlbz c cho Háledc n, vềvunt triềvunt u nhậifzy n sắhhfs c phong. Quan Tểtlbz -tưxeia ớtlbz ng Lữoand -gia can khôbdcb ng đduny ưxeia ợmydc c bèdnwh n giếdnwh t Thiếdnwh u-Quírlxi , Cùrlxi -thịnftx , Hưxeia ng rồswwq i tôbdcb n tháledc i tửjiqa Kiếdnwh n-Đyiwu ứcpvv c lêzxcy n làvunt m vua. Nămmwo m sau Háledc n sai quâxeia n sang đduny áledc nh. Nưxeia ớtlbz c Nam-Việyjwt t mấcqgx t. Giòbjrk ng dõbjrk i Triệyjwt u Đyiwu àvunt thuộledc c ngưxeia ờtlbz i Háledc n, xâxeia m lămmwo ng tộledc c Việyjwt t bằejyl ng cuộledc c hôbdcb n nhâxeia n gian tráledc Trọduny ng-Thủtzrb y. Nay cũzmud ng mấcqgx t vìzioy cuộledc c hôbdcb n nhâxeia n gian tráledc Thiếdnwh u-Quírlxi .
Mỹxeia -Linh chắhhfs p tay hưxeia ớtlbz ng hai lãrlcw o:
- Tiểtlbz u bốynsl i Lýswwq -mỹxeia -Linh, xin hai vịnftx cho phéhzxq p đduny ưxeia ợmydc c góeayq p lờtlbz i quêzxcy , nêzxcy n chămmwo ng?
Cảrsgj hai lãrlcw o cùrlxi ng đduny ứcpvv ng dậifzy y, đduny áledc p lễvwjj :
- Côbdcb ng chúmidl a Bìzioy nh-Dưxeia ơmydc ng nổavvs i tiếdnwh ng búmidl t mặarby c vang tớtlbz i Trung-nguyêzxcy n. Dùrlxi ng Long-biêzxcy n kiếdnwh m pháledc p đduny ảrsgj bạqhkp i Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n, khiếdnwh n võbjrk lâxeia m Trung-quốynsl c nghe danh đduny ềvunt u táledc ng đduny ởjmjr m kinh hồswwq n. Tuổavvs i trẻrsgj , tàvunt i cao, màvunt nhũzmud n nhặarby n, sựwsuj nghiệyjwt p sau nàvunt y thựwsuj c khôbdcb ng nhỏqhkp .
- Đyiwu a tạqhkp hai vịnftx quáledc khen. Vềvunt việyjwt c Tôbdcb n Đyiwu ảrsgj n, Tựwsuj -Mai dựwsuj võbjrk đduny àvunt i ứcpvv ng thírlxi Phòbjrk -mãrlcw chưxeia a thàvunt nh hìzioy nh. Màvunt dùrlxi cóeayq dựwsuj , dễvwjj gìzioy thắhhfs ng nổavvs i anh hùrlxi ng thiêzxcy n hạqhkp ? Nhưxeia ợmydc c bằejyl ng mộledc t trong hai ngưxeia ờtlbz i đduny óeayq cóeayq làvunt m phòbjrk mãrlcw , quyếdnwh t khôbdcb ng cóeayq truyệyjwt n Anh-Tềvunt , Cùrlxi -thịnftx táledc i diễvwjj n.
Lãrlcw o họduny Chu hỏqhkp i:
- Xin côbdcb ng chúmidl a cho biếdnwh t minh kiếdnwh n.
- Triệyjwt u Đyiwu àvunt vốynsl n ngưxeia ờtlbz i Hoa. Cho nêzxcy n Cùrlxi -thịnftx khuyêzxcy n con hàvunt ng, cũzmud ng nằejyl m trong chủtzrb đduny ạqhkp o tộledc c Háledc n: Vua tứcpvv c Thiêzxcy n-tửjiqa làvunt m vua Trung-nguyêzxcy n. Ai làvunt m vua mộledc t cõbjrk i biêzxcy n thùrlxi y muôbdcb n đduny ờtlbz i vẫqvkk n làvunt giặarby c. Chi bằejyl ng đduny ầtzrb u hàvunt ng, đduny ưxeia ợmydc c phong chứcpvv c tưxeia ớtlbz c triềvunt u đduny ìzioy nh, ấcqgx m mồswwq mảrsgj tổavvs tiêzxcy n, máledc t mặarby t vớtlbz i hưxeia ơmydc ng đduny ảrsgj ng. Cho nêzxcy n sựwsuj đduny ầtzrb u hàvunt ng dễvwjj dàvunt ng.
Nàvunt ng thấcqgx y hai lãrlcw o gậifzy t đduny ầtzrb u, tỏqhkp ra khuấcqgx t phụxhez c lýswwq luậifzy n củtzrb a mìzioy nh. Tiếdnwh p:
- Thờtlbz i Lĩjcfr nh-Nam, cóeayq rấcqgx t nhiềvunt u anh hùrlxi ng kếdnwh t hôbdcb n vớtlbz i ngưxeia ờtlbz i Háledc n. Côbdcb ng chúmidl a Gia-Hưxeia ng Trầtzrb n Quốynsl c kếdnwh t hôbdcb n vớtlbz i Trấcqgx n-Nam vưxeia ơmydc ng Vưxeia ơmydc ng Phúmidl c. Quốynsl c-côbdcb ng Đyiwu àvunt o Qúmidl y-Minh kếdnwh t hôbdcb n vớtlbz i côbdcb ng chúmidl a Vĩjcfr nh-Hòbjrk a. Thiêzxcy n-ưxeia ng đduny ạqhkp i tưxeia ớtlbz ng quâxeia n Đyiwu àvunt o Nhấcqgx t-Gia kếdnwh t hôbdcb n vớtlbz i quậifzy n chúmidl a Lýswwq Lan-Anh. Lêzxcy Lan-Hưxeia ơmydc ng kếdnwh t hôbdcb n vớtlbz i Lụxhez c Mạqhkp nh-Tâxeia n. Chu Tưxeia ờtlbz ng-Qui thàvunt nh Tâxeia y-cung quírlxi phi củtzrb a Quang-Vũzmud . Thếdnwh nhưxeia ng nhữoand ng vịnftx đduny óeayq vìzioy tinh thầtzrb n chủtzrb đduny ạqhkp o tộledc c Việyjwt t mạqhkp nh quáledc , đduny ãrlcw biếdnwh n ngưxeia ờtlbz i phốynsl i ngẫqvkk u thàvunt nh danh nhâxeia n góeayq p côbdcb ng dựwsuj ng nưxeia ớtlbz c Lĩjcfr nh-Nam hơmydc n cảrsgj ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t. Vìzioy vậifzy y, giảrsgj nhưxeia hai sưxeia đduny ệyjwt Tựwsuj -Mai, Lêzxcy Vămmwo n thàvunt nh Phòbjrk -mãrlcw , khôbdcb ng chừcpvv ng chúmidl ng biếdnwh n côbdcb ng chúmidl a Huệyjwt -Nhu hóeayq a ra ngưxeia ờtlbz i giúmidl p írlxi ch cho Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t cũzmud ng nêzxcy n.
Lãrlcw o giàvunt họduny Lêzxcy chắhhfs p tay:
- Côbdcb ng chúmidl a kiếdnwh n giảrsgj i sâxeia u sa hơmydc n bọduny n lãrlcw o hủtzrb hồswwq đduny ồswwq nàvunt y.
Hai lãrlcw o cùrlxi ng Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, Thanh-Mai bàvunt n vềvunt tìzioy nh hìzioy nh Tốynsl ng-Việyjwt t. Lãrlcw o Lêzxcy ứcpvv ng đduny ốynsl i nhưxeia gưxeia ơmydc m treo, nhưxeia nưxeia ớtlbz c chảrsgj y. Lãrlcw o Tôbdcb n írlxi t nóeayq i. Nhưxeia ng hễvwjj mởjmjr miệyjwt ng lãrlcw o lạqhkp i dẫqvkk n chứcpvv ng trong nhữoand ng bộledc sáledc ch cổavvs củtzrb a tộledc c Việyjwt t chéhzxq p bằejyl ng chữoand Khoa-đduny ẩfhiw u thuộledc c triếdnwh t họduny c nhưxeia : Thiêzxcy n-đduny ịnftx a kinh, Minh-Tâxeia m, Đyiwu ạqhkp i-nghĩjcfr a. Cáledc c bộledc sửjiqa nhưxeia Tiêzxcy n-Rồswwq ng thôbdcb ng sửjiqa , Vămmwo n-lang chírlxi nh biêzxcy n đduny ạqhkp i sửjiqa , Vămmwo n-lang dịnftx sửjiqa , Âpiyk u-lạqhkp c xuâxeia n thu, Cổavvs -loa di hậifzy n, Nỏqhkp -thầtzrb n lưxeia ợmydc c sửjiqa , Lĩjcfr nh-Nam đduny ạqhkp i sửjiqa (4). Chứcpvv ng tỏqhkp lãrlcw o họduny c rấcqgx t uyêzxcy n thâxeia m.
Ghi chúmidl
(4) Khoa-đduny ẩfhiw u làvunt vămmwo n tựwsuj tưxeia ợmydc ng thanh củtzrb a tộledc c Việyjwt t. Cho đduny ếdnwh n thờtlbz i An-Dưxeia ơmydc ng Vưxeia ơmydc ng, kinh, triếdnwh t, vămmwo n, sửjiqa còbjrk n ưxeia ớtlbz c hơmydc n nghìzioy n bộledc . Khi Triệyjwt u-Đyiwu àvunt chiếdnwh m nưxeia ớtlbz c Âpiyk u-lạqhkp c, y bắhhfs t dâxeia n chúmidl ng bỏqhkp chữoand Khoa-đduny ẩfhiw u họduny c chữoand Háledc n. Thờtlbz i Lĩjcfr nh-Nam vua Trưxeia ng sai côbdcb ng chúmidl a Nguyệyjwt t-Đyiwu ứcpvv c Phùrlxi ng-Vĩjcfr nh-Hoa sưxeia u tầtzrb m còbjrk n hơmydc n chírlxi n trămmwo m bộledc . Mãrlcw -Việyjwt n chiếdnwh m Lĩjcfr nh-Nam, sai chởjmjr vềvunt Trung-quốynsl c hếdnwh t, lạqhkp i bắhhfs t dâxeia n họduny c chữoand Háledc n. Tuy vậifzy y loạqhkp i vămmwo n tựwsuj nàvunt y thờtlbz i Lýswwq còbjrk n nhiềvunt u ngưxeia ờtlbz i biếdnwh t, song sáledc ch khôbdcb ng cóeayq bộledc nàvunt o lưxeia u truyềvunt n. (Xin đduny ọduny c Cẩfhiw m-khêzxcy di hậifzy n, cùrlxi ng táledc c giảrsgj , do Nam-áledc Paris xuấcqgx t bảrsgj n).
Lãrlcw o họduny Tôbdcb n hỏqhkp i:
- Vớtlbz i kho tàvunt ng Tầtzrb n-Háledc n, Âpiyk u-Việyjwt t, Vưxeia ơmydc ng-gia đduny ịnftx nh làvunt m gìzioy ?
Vưxeia ơmydc ng giậifzy t mìzioy nh nghĩjcfr thầtzrb m:
- Hai lãrlcw o nàvunt y hỏqhkp i thếdnwh , hẳdecy n đduny ãrlcw biếdnwh t ta đduny àvunt o đduny ưxeia ợmydc c hai kho tàvunt ng rồswwq i. Bâxeia y giờtlbz ta cóeayq chốynsl i cũzmud ng vôbdcb írlxi ch.
Vưxeia ơmydc ng đduny áledc p:
- Vãrlcw n bốynsl i khôbdcb ng dáledc m quyếdnwh t đduny ịnftx nh. Trêzxcy n còbjrk n cóeayq phụxhez -hoàvunt ng, triềvunt u đduny ìzioy nh. Ngoàvunt i ra phảrsgj i hỏqhkp i đduny ếdnwh n võbjrk lâxeia m đduny ồswwq ng đduny ạqhkp o. Nhưxeia vậifzy y, nhâxeia n tâxeia m triệyjwt u ngưxeia ờtlbz i nhưxeia mộledc t. Nưxeia ớtlbz c mớtlbz i mạqhkp nh.
Lãrlcw o họduny Lêzxcy gậifzy t đduny ầtzrb u:
- Tinh hoa tộledc c Việyjwt t nhưxeia thếdnwh đduny ấcqgx y. Tốynsl t cũzmud ng tốynsl t thựwsuj c. Khi màvunt xấcqgx u cũzmud ng thựwsuj c xấcqgx u. Kiềvunt u Côbdcb ng-Tiễvwjj n giếdnwh t chúmidl a. Dưxeia ơmydc ng Tam-Kha cưxeia ớtlbz p ngôbdcb i cháledc u. Đyiwu inh Liễvwjj n giếdnwh t em. Đyiwu ỗfire Thírlxi ch giếdnwh t vua Đyiwu inh cùrlxi ng Đyiwu inh Liễvwjj n. Lêzxcy Hoàvunt n cưxeia ớtlbz p ngôbdcb i từcpvv ấcqgx u quâxeia n. Long-Đyiwu ĩjcfr nh giếdnwh t anh, giếdnwh t em. Họduny khôbdcb ng theo Nho, tôbdcb n quâxeia n. Liệyjwt u chủtzrb đduny ạqhkp o tộledc c Việyjwt t cóeayq giúmidl p Vưxeia ơmydc ng-gia giữoand ngôbdcb i vua, khi phụxhez -hoàvunt ng bămmwo ng hàvunt khôbdcb ng?
- Vãrlcw n bốynsl i khôbdcb ng ham ngôbdcb i Vua. Làvunt m Vua chỉylxq làvunt bấcqgx t đduny ắhhfs c dĩjcfr . Nếdnwh u nhưxeia phụxhez -hoàvunt ng khôbdcb ng chấcqgx p thuậifzy n chírlxi củtzrb a tiểtlbz u bốynsl i, ngưxeia ờtlbz i cóeayq truyềvunt n ngôbdcb i, tiểtlbz u bốynsl i cũzmud ng khưxeia ớtlbz c từcpvv . Rồswwq i ngưxeia ờtlbz i truyềvunt n ngôbdcb i cho ai cũzmud ng đduny ưxeia ợmydc c. Còbjrk n chírlxi củtzrb a vãrlcw n bốynsl i ưxeia ? Vãrlcw n bốynsl i chỉylxq muốynsl n kếdnwh t hợmydc p võbjrk lâxeia m, danh sĩjcfr lạqhkp i, đduny ểtlbz đduny òbjrk i đduny ấcqgx t tổavvs , cùrlxi ng thốynsl ng nhấcqgx t tộledc c Việyjwt t, thếdnwh thôbdcb i. Lãrlcw o Lêzxcy hỏqhkp i:
- Vưxeia ơmydc ng vừcpvv a nóeayq i: Đyiwu òbjrk i đduny ấcqgx t tổavvs , thốynsl ng nhấcqgx t tộledc c Việyjwt t. Nhưxeia vậifzy y phảrsgj i chămmwo ng Vưxeia ơmydc ng đduny ịnftx nh đduny òbjrk i đduny ấcqgx t trưxeia ớtlbz c, thốynsl ng nhấcqgx t sau?
- Trong hoàvunt n cảrsgj nh khóeayq khămmwo n nàvunt y, dễvwjj gìzioy ai nểtlbz phụxhez c ai? Vìzioy vậifzy y trưxeia ớtlbz c hãrlcw y đduny ốynsl t lêzxcy n ngọduny n đduny uốynsl c đduny òbjrk i đduny ấcqgx t tổavvs . Cóeayq nhưxeia vậifzy y mởjmjr i làvunt m nổavvs i bậifzy t chủtzrb đduny ạqhkp o tộledc c Việyjwt t, nhâxeia n tâxeia m qui phụxhez c. Khi nhâxeia n tâxeia m qui phụxhez c, sựwsuj thốynsl ng nhấcqgx t tộledc c Việyjwt t khôbdcb ng khóeayq . Tộledc c Việyjwt t thốynsl ng nhấcqgx t rồswwq i, mớtlbz i thựwsuj c sựwsuj đduny òbjrk i đduny ấcqgx t tổavvs .
Lãrlcw o họduny Tôbdcb n thởjmjr dàvunt i:
- Nhưxeia ng đduny ấcqgx t tổavvs hiệyjwt n dâxeia n chúmidl ng thàvunt nh Háledc n hếdnwh t rồswwq i. Triệyjwt u ngưxeia ờtlbz i nhưxeia mộledc t, họduny vẫqvkk n tựwsuj coi mìzioy nh con cháledc u vua Hoàvunt ng-Đyiwu ếdnwh , hậifzy u huệyjwt Nghiêzxcy u, Thuấcqgx n, Vũzmud , Thang, coi ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t làvunt thứcpvv Nam-man. Liệyjwt u khi ta chiếdnwh m đduny ưxeia ợmydc c cốynsl thổavvs rồswwq i họduny cóeayq chịnftx u tuâxeia n phụxhez c khôbdcb ng?
Mỹxeia -Linh xen vàvunt o:
- Thưxeia a tiêzxcy n sinh, ngưxeia ờtlbz i Háledc n trêzxcy n vùrlxi ng cốynsl thổavvs Lĩjcfr nh-Nam tuy nóeayq i tiếdnwh ng Háledc n, nhưxeia ng thựwsuj c ra họduny làvunt ngưxeia ờtlbz i Háledc n gốynsl c Việyjwt t. Khi đduny òbjrk i đduny ưxeia ợmydc c đduny ấcqgx t, ta vẫqvkk n đduny ểtlbz họduny nóeayq i, họduny c chữoand Háledc n, nhưxeia ng cho họduny sốynsl ng trong tinh thầtzrb n Nho. Tiểtlbz u nữoand muốynsl n nóeayq i thứcpvv Nho từcpvv thờtlbz i Phụxhez c-Hy, Thầtzrb n-Nôbdcb ng, chứcpvv khôbdcb ng phảrsgj i thứcpvv Tốynsl ng-Nho nhưxeia hiệyjwt n nay.
Lãrlcw o họduny Tôbdcb n than:
- Khóeayq thựwsuj c! Lãrlcw o-qua, Xiêzxcy m-la, Châxeia n-lạqhkp p, Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t thìzioy dễvwjj rồswwq i. Nhưxeia ng Đyiwu ạqhkp i-lýswwq nưxeia ớtlbz c giầtzrb u dâxeia n mạqhkp nh, triềvunt u Đyiwu oàvunt n lậifzy p lêzxcy n đduny ãrlcw mấcqgx y trămmwo m nămmwo m, cơmydc sởjmjr vữoand ng chắhhfs c. Trong khi triềvunt u Lýswwq mớtlbz i lậifzy p chưxeia a đduny ầtzrb y hai mưxeia ơmydc i nămmwo m. Khi thốynsl ng nhấcqgx t, họduny Đyiwu oàvunt n sẽdnwh đduny òbjrk i ngồswwq i trêzxcy n ngôbdcb i vua. Dùrlxi Vưxeia ơmydc ng-gia cóeayq chịnftx u khuấcqgx t phụxhez c, nhưxeia ng võbjrk lâxeia m lạqhkp i chốynsl ng. Còbjrk n Chiêzxcy m-thàvunt nh, trong quáledc khứcpvv , Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t đduny em quâxeia n tàvunt n pháledc nưxeia ớtlbz c họduny nhiềvunt u lầtzrb n, nay thàvunt nh kẻrsgj thùrlxi mấcqgx t rồswwq i. Vưxeia ơmydc ng-gia phảrsgj i vưxeia ợmydc t ra đduny ưxeia ợmydc c hai mấcqgx u chốynsl t đduny óeayq , mớtlbz i thàvunt nh côbdcb ng. Nhưxeia ợmydc c bằejyl ng khôbdcb ng thốynsl ng nhấcqgx t tộledc c Việyjwt t, sao đduny òbjrk i đduny ưxeia ợmydc c đduny ấcqgx t cũzmud nay thuộledc c Tốynsl ng?
Lãrlcw o họduny Lêzxcy tiếdnwh p:
- Trong triềvunt u, khóeayq màvunt cáledc c quan vămmwo n võbjrk muốynsl n chiếdnwh n tranh. Nhấcqgx t làvunt Quốynsl c-sưxeia Minh-Khôbdcb ng, vớtlbz i tim Bồswwq -táledc t, khôbdcb ng bao giờtlbz ngưxeia ờtlbz i chấcqgx p nhậifzy n khởjmjr i binh đduny òbjrk i cốynsl thổavvs . Vìzioy vậifzy y, cáledc c vịnftx Vưxeia ơmydc ng mớtlbz i ngấcqgx p nghéhzxq ngôbdcb i vua. Tạqhkp i triềvunt u, Dựwsuj c-Tháledc nh vưxeia ơmydc ng đduny ang luồswwq n lọduny t Lưxeia u-hậifzy u, mong khi Hoàvunt ng-đduny ếdnwh bămmwo ng hàvunt , Lưxeia u-hậifzy u ban chỉylxq phong cho làvunt m vua. Khai-Thiêzxcy n vưxeia ơmydc ng lạqhkp i làvunt đduny ệyjwt tửjiqa Quốynsl c-sưxeia Minh-Khôbdcb ng. Quốynsl c-sưxeia nóeayq i mộledc t tiếdnwh ng, võbjrk lâxeia m ắhhfs t thuậifzy n theo ýswwq ngưxeia ờtlbz i, màvunt đduny ểtlbz Thiêzxcy n-vưxeia ơmydc ng lêzxcy n ngôbdcb i. Lạqhkp i còbjrk n Đyiwu ôbdcb ng-Chinh vưxeia ơmydc ng, Vũzmud -Đyiwu ứcpvv c vưxeia ơmydc ng. Vịnftx nàvunt o cũzmud ng cóeayq quâxeia n bảrsgj n bộledc hếdnwh t.
Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng biếdnwh t đduny âxeia y làvunt nhữoand ng dịnftx nhâxeia n, ẩfhiw n sĩjcfr , trôbdcb ng rộledc ng, nhìzioy n xa. Vưxeia ơmydc ng chắhhfs p tay nóeayq i:
- Tiểtlbz u vưxeia ơmydc ng khẩfhiw n khoảrsgj n mờtlbz i hai vịnftx hãrlcw y rờtlbz i bỏqhkp sơmydc n đduny ộledc ng, ra giúmidl p nưxeia ớtlbz c. Vớtlbz i tàvunt i hai vịnftx , cóeayq thểtlbz đduny ưxeia a dâxeia n Việyjwt t sốynsl ng lạqhkp i thờtlbz i vua Hùrlxi ng, vua Trưxeia ng. Hai vịnftx nghĩjcfr sao?
Lãrlcw o Tôbdcb n lắhhfs c đduny ầtzrb u:
- Xin vưxeia ơmydc ng cho chúmidl ng tôbdcb i đduny ưxeia ợmydc c tiêzxcy u dao tựwsuj tạqhkp i. Chúmidl ng tôbdcb i hạqhkp c nộledc i mâxeia y ngàvunt n, tírlxi nh lưxeia ờtlbz i biếdnwh ng thàvunt nh tậifzy t mấcqgx t rồswwq i.
Thanh-Mai khẩfhiw n khoảrsgj n mờtlbz i hai lãrlcw o uốynsl ng rưxeia ợmydc u, ămmwo n cơmydc m trưxeia a. Nhưxeia ng hai lãrlcw o từcpvv chốynsl i, ra vềvunt . Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng tiễvwjj n hai lãrlcw o lêzxcy n bờtlbz :
- Hai vịnftx lưxeia u lạqhkp c xa quêzxcy hưxeia ơmydc ng, màvunt lòbjrk ng còbjrk n hưxeia ớtlbz ng vềvunt đduny ấcqgx t tổavvs , thựwsuj c xứcpvv ng đduny áledc ng con Rồswwq ng, cháledc u Tiêzxcy n. Ưghjg ớtlbz c mong sẽdnwh cóeayq dịnftx p đduny ưxeia ợmydc c nghe nhữoand ng lờtlbz i dạqhkp y bảrsgj o củtzrb a cáledc c vịnftx .
Hai ngưxeia ờtlbz i chắhhfs p tay xáledc , phơmydc i phớtlbz i màvunt đduny i, khôbdcb ng quay đduny ầtzrb u lạqhkp i.
Họduny đduny i rồswwq i, Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng hỏqhkp i Vưxeia ơmydc ng-phi vàvunt hai cháledc u:
- Họduny làvunt ai? Cóeayq biếdnwh t võbjrk côbdcb ng khôbdcb ng?
Thanh-Mai vốynsl n báledc c họduny c, nàvunt ng nóeayq i ngay:
- Lãrlcw o Tôbdcb n dáledc ng đduny i thẳdecy ng, hơmydc i chúmidl i vềvunt trưxeia ớtlbz c, cóeayq lẽdnwh lãrlcw o luyệyjwt n võbjrk côbdcb ng Cửjiqa u-châxeia n. Nhưxeia ng bàvunt n tay ẩfhiw n hiệyjwt n hơmydc i đduny ỏqhkp , dưxeia ờtlbz ng nhưxeia lãrlcw o luyệyjwt n Hồswwq ng-thiếdnwh t kinh. Còbjrk n lãrlcw o Lêzxcy , từcpvv tưxeia ớtlbz ng đduny i, đduny ếdnwh n cửjiqa chỉylxq , rõbjrk ra ngưxeia ờtlbz i luyệyjwt n võbjrk côbdcb ng Khúmidl c-giang.
Chiềvunt u hôbdcb m ấcqgx y cóeayq chim ưxeia ng báledc o, thuyềvunt n chởjmjr kho tàvunt ng đduny ãrlcw vềvunt tớtlbz i Tiêzxcy n-yêzxcy n. Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng thởjmjr phàvunt o:
- Nhưxeia vậifzy y làvunt xong. Ngàvunt y mai ta tìzioy m Nguyêzxcy n-Nghiễvwjj m, rồswwq i trẩfhiw y Biệyjwt n-kinh.
Vưxeia ơmydc ng vừcpvv a đduny ứcpvv t lờtlbz i, cóeayq Vưxeia ơmydc ng-duy-Chírlxi nh tớtlbz i mờtlbz i Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, Vưxeia ơmydc ng-phi, Mỹxeia -Linh, Thiệyjwt u-Tháledc i vàvunt o dinh Tuyêzxcy n-vũzmud sứcpvv đduny àvunt m đduny ạqhkp o. Y mang theo đduny ộledc i thiếdnwh t kỵyiwu , cùrlxi ng bốynsl n xe ngựwsuj a, yêzxcy n cưxeia ơmydc ng mạqhkp vàvunt ng sáledc ng chóeayq i.
Vưxeia ơmydc ng biếdnwh t đduny âxeia y làvunt nghi lễvwjj chírlxi nh thứcpvv c củtzrb a Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng đduny ốynsl i vớtlbz i Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, sứcpvv thầtzrb n Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t. Vưxeia ơmydc ng mặarby c y phụxhez c Vưxeia ơmydc ng tưxeia ớtlbz c. Thanh-Mai mặarby c y phụxhez c Vưxeia ơmydc ng-phi. Mỹxeia -Linh trong y phụxhez c côbdcb ng chúmidl a. Thiệyjwt u-Tháledc i y phụxhez c Thếdnwh -tửjiqa Bắhhfs c-biêzxcy n.
Vưxeia ơmydc ng Duy-Chírlxi nh cỡdecy i ngựwsuj a đduny i song song song bêzxcy n cạqhkp nh xe vưxeia ơmydc ng. Thiếdnwh t kịnftx đduny i trưxeia ớtlbz c đduny áledc nh trốynsl ng dẹmagm p đduny ưxeia ờtlbz ng, mang bảrsgj n tĩjcfr nh túmidl c, hồswwq i tỵyiwu . Dâxeia n chúmidl ng đduny ứcpvv ng nghẹmagm t đduny ưxeia ờtlbz ng đduny óeayq n Vưxeia ơmydc ng. Dâxeia n vùrlxi ng Quảrsgj ng-Đyiwu ôbdcb ng tuy nóeayq i mộledc t thứcpvv tiếdnwh ng nửjiqa a giốynsl ng Việyjwt t, nửjiqa a giốynsl ng Hoa, nhưxeia ng trong thâxeia m tâxeia m họduny vẫqvkk n nhậifzy n họduny làvunt ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t, vẫqvkk n tựwsuj hàvunt o con Rồswwq ng, cháledc u Tiêzxcy n. Mấcqgx y hôbdcb m rồswwq i họduny nghe Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng cùrlxi ng côbdcb ng chúmidl a Bìzioy nh-Dưxeia ơmydc ng đduny i sứcpvv qua đduny âxeia y, song khôbdcb ng biếdnwh t ởjmjr đduny âxeia u, bâxeia y giờtlbz họduny đduny i xem cho biếdnwh t mặarby t. Song khi thấcqgx y xe, họduny lạqhkp i dáledc n mắhhfs t vàvunt o Vưxeia ơmydc ng-phi, Côbdcb ng-chúmidl a màvunt khen đduny ẹmagm p.
Thanh-Mai, Mỹxeia -Linh cũzmud ng biếdnwh t thếdnwh . Hai ngưxeia ờtlbz i dơmydc tay vẫqvkk y dâxeia n chúmidl ng, miệyjwt ng tưxeia ơmydc i cưxeia ờtlbz i chàvunt o hỏqhkp i. Xe tớtlbz i cửjiqa a dinh Tuyêzxcy n-vũzmud sứcpvv . Hai hàvunt ng giáledc p sĩjcfr dàvunt n ra đduny ứcpvv ng đduny óeayq n. Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng bưxeia ớtlbz c xuốynsl ng sâxeia n. Hai Vưxeia ơmydc ng hàvunt nh lễvwjj , rồswwq i sóeayq ng vai vàvunt o đduny ạqhkp i sảrsgj nh đduny ưxeia ờtlbz ng. Cáledc c quan vămmwo n võbjrk Quảrsgj ng-Đyiwu ôbdcb ng lộledc đduny ềvunt u đduny ầtzrb y đduny ủtzrb . Lễvwjj nghi xong.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng nóeayq i lớtlbz n:
- Côbdcb gia xin giớtlbz i thiệyjwt u vớtlbz i cáledc c quan biêzxcy n trấcqgx n Nam-thùrlxi y. Vịnftx nàvunt y làvunt Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, trừcpvv quâxeia n củtzrb a Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t. Vưxeia ơmydc ng họduny Lýswwq , húmidl y Long-Bồswwq . Vưxeia ơmydc ng cùrlxi ng Vưxeia ơmydc ng-phi đduny ang trêzxcy n đduny ưxeia ờtlbz ng đduny i sứcpvv Đyiwu ạqhkp i-Tốynsl ng củtzrb a ta đduny ểtlbz kếdnwh t hiếdnwh u. Kháledc c vớtlbz i nhữoand ng sứcpvv đduny oàvunt n kháledc c, chỉylxq kếdnwh t hiếdnwh u ởjmjr triềvunt u đduny ìzioy nh. Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng kếdnwh t hiếdnwh u giữoand a Tốynsl ng-Việyjwt t bằejyl ng ba mặarby t kháledc c nhau: Triềvunt u đduny ìzioy nh, báledc ch quan, nhâxeia n-sĩjcfr võbjrk lâxeia m.
Cáledc c quan vỗfire tay hoan hôbdcb . Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng tiếdnwh p:
- Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng vớtlbz i côbdcb -gia đduny ãrlcw kếdnwh t huynh đduny ệyjwt . Vưxeia ơmydc ng-gia làvunt nghiãrlcw đduny ệyjwt củtzrb a côbdcb gia. Vừcpvv a châxeia n ưxeia ớtlbz t châxeia n ráledc o tớtlbz i biêzxcy n thùrlxi y đduny ãrlcw thu phụxhez c đduny ưxeia ợmydc c bang Trưxeia ờtlbz ng-giang vàvunt bang Nhậifzy t-hồswwq .
Bang Trưxeia ờtlbz ng-giang hoạqhkp t đduny ộledc ng ởjmjr Bắhhfs c Trưxeia ờtlbz ng-sa, cáledc ch Khúmidl c-giang hơmydc n nghìzioy n dặarby m. Cáledc c quan chỉylxq nghe danh, màvunt chưxeia a bịnftx khốynsl n khổavvs vớtlbz i chúmidl ng. Chứcpvv bang Nhậifzy t-Hồswwq suốynsl t bao nămmwo m qua nhưxeia bóeayq ng ma, áledc c qủtzrb y áledc m ảrsgj nh họduny . Ngưxeia ờtlbz i nàvunt o cũzmud ng cóeayq thâxeia n nhâxeia n, bạqhkp n bèdnwh bịnftx bang Nhậifzy t-hồswwq làvunt m cho đduny iêzxcy u đduny ứcpvv ng. Nay nghe bang nàvunt y đduny ãrlcw quy phụxhez c triềvunt u đduny ìzioy nh, biếdnwh n thàvunt nh bang Hoàvunt ng-Đyiwu ếdnwh , chuyêzxcy n vềvunt trịnftx đduny ộledc c giúmidl p dâxeia n. Họduny mừcpvv ng nhưxeia trúmidl t đduny ưxeia ợmydc c gáledc nh nặarby ng.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng từcpvv từcpvv thuậifzy t việyjwt c nghĩjcfr a đduny ệyjwt thu phụxhez c bang Trưxeia ờtlbz ng-giang, Nhậifzy t-hồswwq nhưxeia thếdnwh nàvunt o mộledc t lưxeia ợmydc t. Cuốynsl i cùrlxi ng vưxeia ơmydc ng kếdnwh t luậifzy n:
- Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng vớtlbz i côbdcb gia đduny ãrlcw tạqhkp m ưxeia ớtlbz c vớtlbz i nhau. Hiệyjwt n cầtzrb n tấcqgx u trìzioy nh hai vịnftx hoàvunt ng-đduny ếdnwh Tốynsl ng-Việyjwt t duyệyjwt t nữoand a, coi nhưxeia thàvunt nh luậifzy t. Tuy nhiêzxcy n kểtlbz từcpvv hôbdcb m nay...
Vưxeia ơmydc ng ngừcpvv ng lạqhkp i cho cáledc c quan theo kịnftx p:
- Thứcpvv nhấcqgx t, dâxeia n Tốynsl ng thuộledc c tộledc c Háledc n. Dâxeia n Việyjwt t, dâxeia n Man, dâxeia n Tháledc i, dâxeia n Tàvunt y, dâxeia n Miêzxcy u đduny ềvunt u thuộledc c tộledc c Việyjwt t. Tộledc c Háledc n, tộledc c Việyjwt t cùrlxi ng gốynsl c ởjmjr Phụxhez c-Hy, Thầtzrb n-Nôbdcb ng, phảrsgj i lấcqgx y tìzioy nh huyếdnwh t tộledc c thưxeia ơmydc ng yêzxcy u nhau. Cấcqgx m tuyệyjwt t cáledc c quan biêzxcy n trấcqgx n Việyjwt t-Tốynsl ng, phâxeia n biệyjwt t kỳduny thịnftx giốynsl ng nòbjrk i. Thựwsuj c vôbdcb lýswwq khi dâxeia n tộledc c Háledc n, tộledc c Việyjwt t thưxeia ơmydc ng yêzxcy u nhau, buôbdcb n báledc n, kếdnwh t bạqhkp n, kếdnwh t hôbdcb n vớtlbz i nhau. Màvunt quan biêzxcy n trấcqgx n bắhhfs t phảrsgj i thùrlxi ghéhzxq t nhau! Ai vi phạqhkp m sẽdnwh bịnftx phạqhkp t nặarby ng.
Cáledc c quan biêzxcy n trấcqgx n Nam-thùrlxi y Tốynsl ng từcpvv xưxeia a đduny ếdnwh n giờtlbz ởjmjr trạqhkp ng tháledc i giàvunt nắhhfs n, rắhhfs n buôbdcb ng. Thưxeia ờtlbz ng họduny cho ngưxeia ờtlbz i chiêzxcy u dụxhez khêzxcy đduny ộledc ng, lấcqgx n đduny ấcqgx t, thu thuếdnwh . Gặarby p biêzxcy n trấcqgx n Việyjwt t dễvwjj dãrlcw i cho qua. Họduny càvunt ng lấcqgx n áledc t. Gặarby p phảrsgj i ngưxeia ờtlbz i cứcpvv ng rắhhfs n, phảrsgj n ứcpvv ng. Họduny kêzxcy u rêzxcy u rằejyl ng Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t sang cưxeia ớtlbz p pháledc . Bâxeia y giờtlbz hai vịnftx ngồswwq i đduny ịnftx a vịnftx cao nhấcqgx t vềvunt binh lựwsuj c đduny írlxi ch thâxeia n đduny iềvunt u đduny ộledc ng hòbjrk a khírlxi . Họduny hiểtlbz u rằejyl ng vấcqgx n đduny ềvunt Nam-thùrlxi y coi nhưxeia yêzxcy n, cứcpvv ôbdcb m gốynsl i ngồswwq i cao thụxhez hưxeia ởjmjr ng.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng tiếdnwh p:
- Mởjmjr rộledc ng cáledc c cửjiqa a biểtlbz n Bắhhfs c lêzxcy n tớtlbz i Hổavvs -môbdcb n. Nam xuốynsl ng tớtlbz i Tiêzxcy n-yêzxcy n, cho thưxeia ơmydc ng thuyềvunt n Tốynsl ng-Việyjwt t buôbdcb n báledc n. Tạqhkp i biêzxcy n giớtlbz i, Tốynsl ng, Việyjwt t vàvunt o sâxeia u nămmwo m mưxeia ơmydc i dặarby m, mởjmjr thựwsuj c nhiềvunt u bạqhkp c dịnftx ch trưxeia ờtlbz ng cho dâxeia n buôbdcb n báledc n. Hàvunt ng hóeayq a khôbdcb ng giớtlbz i hạqhkp n. Quan biêzxcy n trấcqgx n hai bêzxcy n sẽdnwh kiểtlbz m soáledc t thưxeia ớtlbz c, câxeia n đduny ểtlbz tráledc nh gian lậifzy n. Thuếdnwh khóeayq a, hai bêzxcy n cửjiqa Ty thưxeia ơmydc ng bạqhkp c ấcqgx n đduny ịnftx nh rõbjrk ràvunt ng. (5)
Ghi chúmidl
(5) Chu Khứcpvv -Phi, Lĩjcfr nh ngoạqhkp i đduny ai đduny áledc p, Trung-hoa thưxeia cụxhez c, Cộledc ng-hòbjrk a nhâxeia n dâxeia n Trung-quốynsl c xuấcqgx t bảrsgj n 1972. Chu Khứcpvv -Phi làvunt ngưxeia ờtlbz i trựwsuj c tiếdnwh p quan sáledc t cuộledc c giao thưxeia ơmydc ng thờtlbz i Tốynsl ng-Việyjwt t kểtlbz lạqhkp i nhưxeia sau:
- Trưxeia ớtlbz c đduny óeayq cóeayq cáledc c bạqhkp c dịnftx ch trưxeia ờtlbz ng Vĩjcfr nh-bìzioy nh, Cổavvs -vạqhkp n, Tôbdcb -mậifzy u, Hoàvunt nh-sơmydc n. Cáledc c chợmydc trêzxcy n đduny âxeia y thuộledc c đduny ưxeia ờtlbz ng bộledc . Thuộledc c đduny ưxeia ờtlbz ng thủtzrb y cóeayq Khâxeia m-châxeia u.
- Chu viếdnwh t sáledc ch trưxeia ớtlbz c cuộledc c thưxeia ơmydc ng thảrsgj o Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng nêzxcy n chỉylxq thuậifzy t cóeayq thếdnwh . Từcpvv khi cóeayq cuộledc c thưxeia ơmydc ng thảrsgj o cóeayq tớtlbz i trêzxcy n trămmwo m bạqhkp c dịnftx ch trưxeia ờtlbz ng.
Sau nàvunt y, vớtlbz i chírlxi nh sáledc ch Vưxeia ơmydc ng An-Thạqhkp ch gâxeia y thùrlxi oáledc n vớtlbz i Việyjwt t, cáledc c bạqhkp c dịnftx ch trưxeia ờtlbz ng đduny ềvunt u đduny óeayq ng cửjiqa a.
Từcpvv trưxeia ớtlbz c đduny ếdnwh n giờtlbz , biêzxcy n giớtlbz i Tốynsl ng, Việyjwt t chỉylxq cóeayq nămmwo m Bạqhkp c dịnftx ch trưxeia ờtlbz ng, sốynsl hàvunt ng hoáledc khôbdcb ng giớtlbz i hạqhkp n rõbjrk rệyjwt t, thàvunt nh ra bêzxcy n nàvunt y cho báledc n, bêzxcy n kia cấcqgx m đduny oáledc n. Dâxeia n khôbdcb ng biếdnwh t đduny âxeia u màvunt mòbjrk . Chírlxi nh vìzioy vậifzy y màvunt hai bêzxcy n thưxeia ờtlbz ng xẩfhiw y ra xung đduny ộledc t.
Vưxeia ơmydc ng chờtlbz cho cửjiqa tọduny a hếdnwh t hoan hôbdcb , rồswwq i tiếdnwh p:
- Ba làvunt , khi cóeayq ngưxeia ờtlbz i Tốynsl ng trốynsl n sang Việyjwt t. Ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t trốynsl n sang Tốynsl ng. Cáledc c quan biêzxcy n trấcqgx n phảrsgj i bắhhfs t giao trảrsgj cho nhau. Khi trộledc m cưxeia ớtlbz p bêzxcy n nàvunt y, trốynsl n sang bêzxcy n kia. Đyiwu ềvunt u phảrsgj i khẩfhiw n cấcqgx p truy lùrlxi ng, rồswwq i hai bêzxcy n họduny p nhau xửjiqa tộledc i chúmidl ng (6)
Ghi chúmidl
(6) Đyiwu ọduny c trong Tốynsl ng-sửjiqa , Tụxhez c tưxeia -trịnftx thôbdcb ng giáledc m trưxeia ờtlbz ng biêzxcy n, khôbdcb ng thấcqgx y ghi nhữoand ng cuộledc c hàvunt nh binh hỗfire n hợmydc p trừcpvv đduny ạqhkp o tặarby c, hoặarby c dẫqvkk n đduny ộledc tộledc i nhâxeia n thuộledc c loạqhkp i trộledc m cưxeia ớtlbz p, vưxeia ợmydc t biêzxcy n bấcqgx t hợmydc p pháledc p củtzrb a Tốynsl ng vớtlbz i Tâxeia y-hạqhkp , Đyiwu ạqhkp i-lýswwq , Liêzxcy u màvunt chỉylxq thấcqgx y ởjmjr Nam-thùrlxi y vớtlbz i Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t. Nguyêzxcy n do từcpvv cuộledc c thưxeia ơmydc ng thảrsgj o nàvunt y màvunt ra.
Trong suốynsl t đduny ờtlbz i Lýswwq , chúmidl ng tôbdcb i ghi đduny ưxeia ợmydc c 564 cuộledc c dẫqvkk n đduny ộledc nhưxeia thếdnwh . Chia ra 323 do Tốynsl ng dẫqvkk n cho Việyjwt t, vàvunt 241 do Việyjwt t dẫqvkk n cho Tốynsl ng.
Tuyêzxcy n-vũzmud sứcpvv mờtlbz i hai Vưxeia ơmydc ng nhậifzy p tiệyjwt c. Mỹxeia -Linh, Thanh-Mai, Thiếdnwh u-Mai đduny ưxeia ợmydc c phu nhâxeia n củtzrb a an-vũzmud sứcpvv , chuyểtlbz n vậifzy n sứcpvv Quảrsgj ng-Đyiwu ôbdcb ng tiếdnwh p riêzxcy ng. Hai phu nhâxeia n chỉylxq làvunt nhữoand ng nữoand lưxeia u nhu nhãrlcw trong phòbjrk ng the, họduny khôbdcb ng biếdnwh t gìzioy vềvunt võbjrk côbdcb ng vămmwo n họduny c. Nghe Thanh-Mai, Mỹxeia -Linh ứcpvv ng đduny ốynsl i nhưxeia nưxeia ớtlbz c chảrsgj y, kiếdnwh n thứcpvv c cao xa, họduny thựwsuj c khôbdcb ng bằejyl ng. Họduny cảrsgj m thấcqgx y tủtzrb i thâxeia n, khi phụxhez nữoand Việyjwt t đduny ưxeia ợmydc c chồswwq ng con, gia đduny ìzioy nh coi trọduny ng. Trong khi phụxhez nữoand Tốynsl ng bịnftx coi nhưxeia nhữoand ng tôbdcb i tớtlbz trong nhàvunt khôbdcb ng hơmydc n, khôbdcb ng kéhzxq m.
Truyệyjwt n tròbjrk cháledc n đduny i đduny ếdnwh n nóeayq i vềvunt bệyjwt nh hoạqhkp n. Cáledc c phu nhâxeia n ngưxeia ờtlbz i thìzioy bịnftx huyếdnwh t trắhhfs ng, ngưxeia ờtlbz i thìzioy bịnftx đduny au bụxhez ng kinh, ngưxeia ờtlbz i thìzioy bịnftx kinh kỳduny bấcqgx t đduny iệyjwt u, ngưxeia ờtlbz i thìzioy bịnftx rụxhez ng tóeayq c. Thiếdnwh u-Mai nhấcqgx t nhấcqgx t giảrsgj ng thựwsuj c kỹxeia nguyêzxcy n do sinh bệyjwt nh. Nàvunt ng hứcpvv a sẽdnwh trịnftx cho mọduny i ngưxeia ờtlbz i.
Tiệyjwt c đduny ưxeia ợmydc c nửjiqa a chừcpvv ng, chợmydc t Mỹxeia -Linh lấcqgx y tay viếdnwh t lêzxcy n bàvunt n trưxeia ớtlbz c mặarby t Thiếdnwh u-Mai mấcqgx y chữoand :
- Cóeayq gian nhâxeia n trêzxcy n nóeayq c nhàvunt . Sưxeia tỷhzxq nghĩjcfr sao?
Thiếdnwh u-Mai viếdnwh t:
- Dùrlxi ng Lămmwo ng-khôbdcb ng truyềvunt n ngữoand nóeayq i vớtlbz i chúmidl hai khôbdcb ng đduny ưxeia ợmydc c, vìzioy xa qúmidl a.
Mỹxeia -Linh viếdnwh t:
- Sưxeia tỷhzxq ngồswwq i gầtzrb n Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n nhấcqgx t. Sưxeia tỷhzxq báledc o cho lãrlcw o biếdnwh t. Lãrlcw o báledc o cho Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng.
Thiếdnwh u-Mai gậifzy t đduny ầtzrb u. Nàvunt ng dùrlxi ng Lămmwo ng-khôbdcb ng truyềvunt n ngữoand nóeayq i vàvunt o tai Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n:
- Thiếdnwh u-Mai đduny âxeia y. Lãrlcw o nhâxeia n nghe rõbjrk khôbdcb ng?
- Rõbjrk lắhhfs m. Tiểtlbz u thưxeia cầtzrb n dạqhkp y dỗfire đduny iềvunt u gìzioy ??
- Trêzxcy n nóeayq c nhàvunt cóeayq gian nhâxeia n nghe trộledc m, báledc o cho Vưxeia ơmydc ng-gia biếdnwh t đduny i.
- Bầtzrb n đduny ạqhkp o xin báledc o ngay.
Lãrlcw o đduny ứcpvv ng lêzxcy n bưxeia ng rưxeia ợmydc u đduny ếdnwh n trưxeia ớtlbz c hai Vưxeia ơmydc ng róeayq t ra chung:
- Bầtzrb n đduny ạqhkp o xin chúmidl c mừcpvv ng chúmidl a côbdcb ng cùrlxi ng Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng thàvunt nh côbdcb ng trong việyjwt c tạqhkp o hạqhkp nh phúmidl c cho dâxeia n Tốynsl ng-Việyjwt t.
Hai Vưxeia ơmydc ng bưxeia ng rưxeia ợmydc u uốynsl ng. Trong khi đduny óeayq lãrlcw o dùrlxi ng Lămmwo ng-khôbdcb ng truyềvunt n ngữoand nóeayq i:
- Lêzxcy tiểtlbz u thưxeia kháledc m pháledc ra trêzxcy n nóeayq c đduny ệyjwt n cóeayq gian nhâxeia n nghe trộledc m. Tiểtlbz u thưxeia nhờtlbz bầtzrb n đduny ạqhkp o khảrsgj i vớtlbz i hai Vưxeia ơmydc ng. Cóeayq nêzxcy n lôbdcb i cổavvs nóeayq xuốynsl ng khôbdcb ng?
Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng đduny áledc p:
- Khôbdcb ng cầtzrb n! Nộledc i côbdcb ng mộledc t têzxcy n hoàvunt n toàvunt n chírlxi nh pháledc i. Mộledc t têzxcy n nửjiqa a chírlxi nh, nửjiqa a tàvunt . Chờtlbz xem chúmidl ng đduny ịnftx nh làvunt m gìzioy , rồswwq i ta hãrlcw y lôbdcb i cổavvs chúmidl ng xuốynsl ng.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng trảrsgj lờtlbz i:
- Chúmidl ng nghe trộledc m làvunt cóeayq gian ýswwq . Chúmidl ng biếdnwh t anh em mìzioy nh cóeayq nhiềvunt u cao thủtzrb , màvunt dáledc m nghe trộledc m, ắhhfs t thâxeia n thếdnwh chúmidl ng khôbdcb ng nhỏqhkp . Phảrsgj i lôbdcb i cổavvs chúmidl ng xuốynsl ng xem chúmidl ng làvunt ai?
Chờtlbz cho Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n vềvunt chỗfire rồswwq i, Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng lêzxcy n tiếdnwh ng:
- Đyiwu ịnftx ch trạqhkp ng nguyêzxcy n.
Đyiwu ịnftx ch Thanh vộledc i đduny ứcpvv ng bậifzy t dậifzy y:
- Thầtzrb n xin đduny ợmydc i chỉylxq dụxhez Vưxeia ơmydc ng-gia!
- Chúmidl ng ta uốynsl ng rưxeia ợmydc u thếdnwh nàvunt y, màvunt cóeayq hai quýswwq kháledc ch khôbdcb ng đduny ưxeia ợmydc c mờtlbz i, thựwsuj c khiếdnwh m lễvwjj quáledc ! Đyiwu ịnftx ch trạqhkp ng nguyêzxcy n lêzxcy n nóeayq c đduny iệyjwt n mờtlbz i quýswwq kháledc ch xuốynsl ng cho ta.
Tiếdnwh ng dạqhkp kéhzxq o dàvunt i. Khi dứcpvv t, Đyiwu ịnftx ch Thanh đduny ãrlcw ra khỏqhkp i đduny iệyjwt n, tung mìzioy nh lêzxcy n nóeayq c nhàvunt . Bìzioy nh, bìzioy nh hai tiếdnwh ng lớtlbz n vọduny ng lạqhkp i. Mọduny i ngưxeia ờtlbz i ra sâxeia n đduny ứcpvv ng xem. Đyiwu ịnftx ch Thanh đduny ang chiếdnwh t chiêzxcy u vớtlbz i hai ngưxeia ờtlbz i.
Sau khi đduny ốynsl i chưxeia ởjmjr ng vớtlbz i hai lãrlcw o, Đyiwu ịnftx ch Thanh bậifzy t lui liềvunt n hai bưxeia ớtlbz c, khírlxi huyếdnwh t chạqhkp y nhộledc n nhạqhkp o trong ngưxeia ờtlbz i cựwsuj c kỳduny khóeayq chịnftx u.
Mọduny i ngưxeia ờtlbz i la hoảrsgj ng, vìzioy bảrsgj n lĩjcfr nh Đyiwu ịnftx ch Thanh e rằejyl ng Đyiwu ạqhkp i-Tốynsl ng khôbdcb ng cóeayq quáledc mưxeia ờtlbz i, màvunt dưxeia ờtlbz ng nhưxeia thua súmidl t hai lãrlcw o giàvunt .
Mỹxeia -Linh đduny ưxeia a mắhhfs t nhìzioy n Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, Thanh-Mai, Thiệyjwt u-Tháledc i. Cảrsgj bốynsl n im lặarby ng. Vìzioy hai ngưxeia ờtlbz i đduny óeayq chírlxi nh lãrlcw o giàvunt họduny Tôbdcb n, họduny Lêzxcy mớtlbz i đduny àvunt m luậifzy n vớtlbz i vưxeia ơmydc ng dưxeia ớtlbz i thuyềvunt n hồswwq i sáledc ng.
Tírlxi ch trùrlxi Đyiwu ộledc ng-đduny ìzioy nh uy trấcqgx n Háledc n,
Danh lưxeia u thanh sửjiqa lựwsuj c phùrlxi Trưxeia ng.
(Câxeia u đduny ốynsl i ởjmjr đduny ềvunt n thờtlbz Phậifzy t-Nguyệyjwt t)
Dịnftx ch:
Mộledc t trậifzy n Đyiwu ộledc ng-đduny ìzioy nh oai trấcqgx n Háledc n,
Danh ghi thanh sửjiqa sứcpvv c phùrlxi Trưxeia ng.
Khi Đyiwu ịnftx ch Thanh nhảrsgj y lêzxcy n nóeayq c đduny iệyjwt n, y thấcqgx y hai lãrlcw o giàvunt đduny ứcpvv ng trơmydc nhưxeia gỗfire . Thuậifzy n tay y pháledc t hai chiêzxcy u tấcqgx n côbdcb ng hai lãrlcw o mộledc t lúmidl c. Hai lãrlcw o vung tay đduny ỡdecy . Thàvunt nh ra Đyiwu ịnftx ch Thanh bịnftx lĩjcfr nh tớtlbz i hai chưxeia ởjmjr ng. Y bậifzy t lui lạqhkp i, khírlxi huyếdnwh t đduny ảrsgj o lộledc n, tai pháledc t ra tiếdnwh ng kêzxcy u vo vo rấcqgx t khóeayq chịnftx u. Mặarby t choáledc ng váledc ng.
Sau chiêzxcy u đduny ầtzrb u, lãrlcw o họduny Lêzxcy lùrlxi i lạqhkp i, còbjrk n lãrlcw o họduny Tôbdcb n đduny áledc nh liềvunt n nămmwo m chiêzxcy u, cứcpvv mỗfire i chiêzxcy u lãrlcw o lạqhkp i lùrlxi i mộledc t bưxeia ớtlbz c, cửjiqa chỉylxq ung dung nhàvunt n nhãrlcw . Đyiwu ịnftx ch Thanh nhậifzy n thấcqgx y võbjrk côbdcb ng lãrlcw o Lêzxcy khắhhfs c chếdnwh vớtlbz i võbjrk côbdcb ng củtzrb a y. Mỗfire i chiêzxcy u lãrlcw o đduny áledc nh ra hờtlbz i hợmydc t, màvunt khiếdnwh n y lao đduny ao chốynsl ng đduny ỡdecy .
Biếdnwh t gặarby p kìzioy nh đduny ịnftx ch, nếdnwh u tiếdnwh p tụxhez c đduny áledc nh sẽdnwh bịnftx nhụxhez c, Đyiwu ịnftx ch Thanh chắhhfs p tay hàvunt nh lễvwjj :
- Đyiwu ịnftx ch Thanh thuộledc c pháledc i Hoa-sơmydc n, tuâxeia n chỉylxq Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng gia lêzxcy n mờtlbz i hai vịnftx xuốynsl ng xơmydc i írlxi t chung rưxeia ợmydc u.
Lãrlcw o họduny Tôbdcb n cưxeia ờtlbz i nhạqhkp t:
- Thìzioy ra ngưxeia ờtlbz i làvunt Đyiwu ịnftx ch Thanh ămmwo n cắhhfs p vàvunt ng ởjmjr côbdcb ng khốynsl Đyiwu ạqhkp i-Việyjwt t bịnftx bắhhfs t đduny ấcqgx y ưxeia ? Uổavvs ng cho ngưxeia ờtlbz i đduny ạqhkp t đduny ưxeia ợmydc c võbjrk trạqhkp ng, màvunt hàvunt nh đduny ộledc ng nôbdcb ng nổavvs i. Ta nghe rõbjrk ràvunt ng chúmidl a ngưxeia ơmydc i sai ngưxeia ơmydc i lêzxcy n mờtlbz i bọduny n ta xuốynsl ng uốynsl ng rưxeia ợmydc u. Thếdnwh màvunt ngưxeia ơmydc i vừcpvv a lêzxcy n, đduny ãrlcw pháledc t chưxeia ởjmjr ng đduny áledc nh chúmidl ng ta. Ta hỏqhkp i ngưxeia ờtlbz i, đduny âxeia y làvunt phéhzxq p tiếdnwh p kháledc ch củtzrb a pháledc i Hoa-sơmydc n hay củtzrb a phủtzrb Đyiwu ịnftx nh-vưxeia ơmydc ng ?
Đyiwu ịnftx ch Thanh thẹmagm n chírlxi n ngưxeia ờtlbz i. Y chưxeia a biếdnwh t trảrsgj lờtlbz i sao, thìzioy Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n đduny ãrlcw lêzxcy n nóeayq c đduny iệyjwt n. Lãrlcw o chắhhfs p tay hưxeia ớtlbz ng hai lãrlcw o Tôbdcb n, Lêzxcy :
- Tiểtlbz u đduny ồswwq trẻrsgj ngưxeia ờtlbz i con dạqhkp , cóeayq đduny ôbdcb i chúmidl t mạqhkp o phạqhkp m. Mong hai vịnftx thứcpvv lỗfire i. Chủtzrb nhâxeia n củtzrb a bầtzrb n đduny ạqhkp o lúmidl c nàvunt o cũzmud ng khuấcqgx t thâxeia n cầtzrb u hiềvunt n tàvunt i. Nàvunt o, mờtlbz i hai vịnftx xuốynsl ng xơmydc i mấcqgx y chung rưxeia ợmydc u.
Tôbdcb n, Lêzxcy cưxeia ờtlbz i ha hảrsgj :
- Đyiwu ãrlcw vậifzy y hai lãrlcw o giàvunt nhàvunt quêzxcy nàvunt y đduny àvunt nh cung kírlxi nh tuâxeia n lệyjwt nh.
Hai lãrlcw o nhảrsgj y xuốynsl ng, hưxeia ớtlbz ng Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng hàvunt nh lễvwjj :
- Chúmidl ng tôbdcb i họduny Tôbdcb n, họduny Lêzxcy , dâxeia n Tốynsl ng, gốynsl c ngưxeia ờtlbz i Cửjiqa u-châxeia n, xin tham kiếdnwh n vưxeia ơmydc ng gia.
Triệyjwt u Thàvunt nh nghĩjcfr thầtzrb m:
- Chủtzrb đduny ạqhkp o tộledc c Việyjwt t huyềvunt n diệyjwt u thựwsuj c. Cứcpvv nhưxeia hai lãrlcw o nàvunt y xưxeia ng, lãrlcw o làvunt dâxeia n Tốynsl ng, ắhhfs t sinh trưxeia ởjmjr ng tạqhkp i Trung-thổavvs . Thếdnwh nhưxeia ng lãrlcw o lạqhkp i tựwsuj hàvunt o gốynsl c Cửjiqa u-châxeia n.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng đduny i mộledc t vòbjrk ng giớtlbz i thiệyjwt u:
- Vịnftx nàvunt y làvunt nghĩjcfr a đduny ệyjwt củtzrb a Côbdcb -gia, ngưxeia ờtlbz i Việyjwt t nhưxeia hai vịnftx , tưxeia ớtlbz c phong Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, đduny ang trêzxcy n đduny ưxeia ờtlbz ng đduny i sứcpvv Đyiwu ạqhkp i-Tốynsl ng.
- Thựwsuj c hâxeia n hạqhkp nh! Tưxeia ơmydc ng lai biêzxcy n sựwsuj Tốynsl ng-Việyjwt t cùrlxi ng hạqhkp nh phúmidl c tộledc c Việyjwt t-Háledc n nằejyl m trong tay hai Vưxeia ơmydc ng.
- Vịnftx nàvunt y làvunt minh sưxeia củtzrb a côbdcb gia.
- Minh-Thiêzxcy n đduny ạqhkp i sưxeia đduny ắhhfs c pháledc p rồswwq i, màvunt lòbjrk ng đduny ốynsl i vớtlbz i tộledc c Háledc n chưxeia a dứcpvv t, còbjrk n lẩfhiw n quẩfhiw n lămmwo n vàvunt o đduny ờtlbz i, mong giảrsgj i thoáledc t chúmidl ng sinh. Ngưxeia ờtlbz i hẳdecy n làvunt Bồswwq -táledc t A-di-đduny àvunt phâxeia n thâxeia n vậifzy y.
Hai lãrlcw o tỏqhkp ra bặarby t thiệyjwt p, đduny ốynsl i vớtlbz i ai lãrlcw o cũzmud ng cung kírlxi nh, đduny ưxeia a lờtlbz i khiêzxcy m nhưxeia ờtlbz ng. Kháledc c hẳdecy n vớtlbz i ngôbdcb n từcpvv khinh bạqhkp c khi mắhhfs ng Đyiwu ịnftx ch Thanh. Kiếdnwh n thứcpvv c hai lãrlcw o quảrsgj ng báledc c vôbdcb cùrlxi ng. Nhữoand ng nhâxeia n vậifzy t chírlxi nh thàvunt nh danh nhưxeia Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n, lãrlcw o biếdnwh t đduny ãrlcw đduny àvunt nh, đduny ếdnwh n nhữoand ng nhâxeia n vậifzy t trẻrsgj nhưxeia Lêzxcy Thiếdnwh u-Mai, Quáledc ch Quỳduny lãrlcw o cũzmud ng biếdnwh t tưxeia ờtlbz ng tậifzy n. Cứcpvv mỗfire i ngưxeia ờtlbz i đduny ưxeia ợmydc c giớtlbz i thiệyjwt u, lãrlcw o lạqhkp i đduny ưxeia a ra câxeia u khuyếdnwh n khírlxi ch.
Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng giớtlbz i thiệyjwt u xong, cung kírlxi nh:
- Mờtlbz i hai vịnftx nhậifzy p tiệyjwt c.
Từcpvv lúmidl c thấcqgx y hai lãrlcw o Tôbdcb n, Lêzxcy , Đyiwu ịnftx nh-vưxeia ơmydc ng Nguyêzxcy n-Nghiễvwjj m nhậifzy n thấcqgx y khuôbdcb n mặarby t hai lãrlcw o rấcqgx t quen, màvunt khôbdcb ng nhớtlbz đduny ãrlcw gặarby p ởjmjr đduny âxeia u. Vưxeia ơmydc ng ngồswwq i suy nghĩjcfr cốynsl tìzioy m cho ra.
Hai lãrlcw o nháledc y mắhhfs t nhìzioy n Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, ngụxhez ýswwq coi nhưxeia chưxeia a biếdnwh t nhau. Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng mờtlbz i hai lãrlcw o ngồswwq i dưxeia ớtlbz i Khai-Quốynsl c vưxeia ơmydc ng, do Dưxeia Tĩjcfr nh bồswwq i tiếdnwh p.
Theo lễvwjj nghi tộledc c Háledc n, Việyjwt t, hai lãrlcw o làvunt kháledc ch mớtlbz i, đduny ưxeia ợmydc c mờtlbz i ngồswwq i ởjmjr vịnftx thếdnwh cao. Đyiwu áledc ng lẽdnwh Minh-Thiêzxcy n hay Đyiwu ôbdcb ng-Sơmydc n lãrlcw o nhâxeia n bồswwq i tiếdnwh p. Nhưxeia ng vìzioy hai vịnftx làvunt nhàvunt tu, ngồswwq i riêzxcy ng mộledc t cỗfire chay, khôbdcb ng uốynsl ng rưxeia ợmydc u, vìzioy vậifzy y Dưxeia Tĩjcfr nh cóeayq đduny ịnftx a vịnftx cao thứcpvv nhìzioy sau Bìzioy nh-Nam vưxeia ơmydc ng ngồswwq i vớtlbz i hai lãrlcw o.
Đyiwu ịnftx ch Thanh hậifzy n lãrlcw o Tôbdcb n làvunt m nhụxhez c mìzioy nh. Y róeayq t chung rưxeia ợmydc u đduny ưxeia a ngang màvunt y:
- Vãrlcw n sinh vôbdcb phéhzxq p, nay xin cóeayq chung rưxeia ợmydc u tạqhkp lỗfire i vớtlbz i tiềvunt n bốynsl i.
Chung rưxeia ợmydc u từcpvv tay y bay vùrlxi hưxeia ớtlbz ng mặarby t lãrlcw o Tôbdcb n, kìzioy nh lựwsuj c rírlxi t vo vo, nhưxeia ng tuyệyjwt t ởjmjr chỗfire khôbdcb ng mộledc t giọduny t nàvunt o rơmydc i ra ngoàvunt i. Lãrlcw o Tôbdcb n vòbjrk ng tay mộledc t cáledc i, chung rưxeia ợmydc u bay chậifzy m lạqhkp i, rưxeia ợmydc u vọduny t lêzxcy n thàvunt nh dâxeia y bắhhfs n vàvunt o miệyjwt ng lãrlcw o. Lãrlcw o uốynsl ng luôbdcb n. Còbjrk n chung bay ngưxeia ợmydc c trởjmjr vềvunt chỗfire Đyiwu ịnftx ch Thanh. Đyiwu ịnftx ch Thanh vộledc i xòbjrk e tay bắhhfs t lấcqgx y. Nhưxeia ng tay y vừcpvv a chạqhkp m vàvunt o, chiếdnwh c chung vỡdecy tan thàvunt nh mấcqgx y trămmwo m mảrsgj nh nhỏqhkp bay vọduny t qua đduny ầtzrb u y.
Kẻrsgj mờtlbz i, ngưxeia ờtlbz i tiếdnwh p, đduny ềvunt u dùrlxi ng tuyệyjwt t kỹxeia thầtzrb n côbdcb ng, mọduny i ngưxeia ờtlbz i vỗfire tay hoan hôbdcb .
Dưxeia Tĩjcfr nh róeayq t rưxeia ợmydc u mờtlbz i hai lãrlcw o uốynsl ng, cùrlxi ng ămmwo n thịnftx t. Tửjiqa u lưxeia ợmydc ng hai lãrlcw o rấcqgx t cao. Dưxeia róeayq t bao nhiêzxcy u, hai lãrlcw o cũzmud ng khôbdcb ng từcpvv , uốynsl ng sạqhkp ch.
Nà
- Vũ
- Mì
Mỹ
- Mì
Thì
Bì
- Triệ
- Có
Lạ
Mộ
Thiệ
Hú
- Khi cá
Vư
- Đ
Xung quanh chà
Ngư
Khô
- Phạ
Phạ
Lê
- Chỉ
Nà
- Triệ
Minh-Thiê
Phạ
- Chỉ
- Chú
Khai-Quố
- Vợ
Mọ
- Trê
Qua cơ
Thanh-Mai giậ
- Thí
- Xô
- À
Đ
- Chú
- Xin qú
- Cứ
- Tô
Có
- Cao nhâ
Thanh-Mai, Mỹ
- Vư
Hồ
Việ
Nghĩ
Thanh-Mai ngồ
Thanh-Mai tiế
- Phụ
Lã
- Vư
Lã
- Vư
- Chú
Ngư
- Bì
Thanh-Mai tiế
- Trong chiế
Lã
- Lư
Mỹ
- Đ
Lã
- Bà
Khai-Quố
- Khó
- Anh tư
Khai-Quố
- Thể
Lã
- Tố
Mỹ
- Lỡ
- Thá
Thanh-Mai ró
- Đ
Lã
- Tô
Lã
- Vư
Ghi chú
(3) Nă
Mỹ
- Tiể
Cả
- Cô
- Đ
Lã
- Xin cô
- Triệ
Nà
- Thờ
Lã
- Cô
Hai lã
Ghi chú
(4) Khoa-đ
Lã
- Vớ
Vư
- Hai lã
Vư
- Vã
Lã
- Tinh hoa tộ
- Vã
- Vư
- Trong hoà
Lã
- Như
Mỹ
- Thư
Lã
- Khó
Lã
- Trong triề
Khai-Quố
- Tiể
Lã
- Xin vư
Thanh-Mai khẩ
- Hai vị
Hai ngư
Họ
- Họ
Thanh-Mai vố
- Lã
Chiề
- Như
Vư
Vư
Vư
Thanh-Mai, Mỹ
Bì
- Cô
Cá
- Khai-Quố
Bang Trư
Bì
- Khai-Quố
Vư
- Thứ
Cá
Bì
- Mở
Ghi chú
(5) Chu Khứ
- Trư
- Chu viế
Sau nà
Từ
Vư
- Ba là
Ghi chú
(6) Đ
Trong suố
Tuyê
Truyệ
Tiệ
- Có
Thiế
- Dù
Mỹ
- Sư
Thiế
- Thiế
- Rõ
- Trê
- Bầ
Lã
- Bầ
Hai Vư
- Lê
Khai-Quố
- Khô
Bì
- Chú
Chờ
- Đ
Đ
- Thầ
- Chú
Tiế
Sau khi đ
Mọ
Mỹ
Tí
Danh lư
(Câ
Dị
Mộ
Danh ghi thanh sử
Khi Đ
Sau chiê
Biế
- Đ
Lã
- Thì
Đ
- Tiể
Tô
- Đ
Hai lã
- Chú
Triệ
- Chủ
Bì
- Vị
- Thự
- Vị
- Minh-Thiê
Hai lã
Bì
- Mờ
Từ
Hai lã
Theo lễ
Đ
- Vã
Chung rư
Kẻ
Dư
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ.
