Tốdvcy ng cung bíqaij sửdeti ---- -
Thuậpmcc n-Tôlvam ng khôlvam ng hiểdutd u nhiềxpkd u vềxpkd võlgsu côlvam ng Tâpogn y-vu. Nójwtz hỏrziz i Tựiaqf -Mai:
- Anh sápogn u! Anh thửdeti đdutd oápogn n xem ai sẽtzyo thắdvcy ng.
- Hiệvojn n khójwtz cójwtz thểdutd đdutd oápogn n kếjpzj t quảzniq đdutd i vềxpkd đdutd âpogn u. Hai ngưberh ờaevr i chỉlqrd họwcjx c quyềxpkd n, chưberh a luyệvojn n khíqaij côlvam ng, thàrziz nh ra khôlvam ng phápogn t chưberh ởqaij ng đdutd ưberh ợqrta c. Thắdvcy ng hay bạqaij i đdutd ềxpkd u trôlvam ng vàrziz o sứddcl c lựiaqf c cảzniq .
Lưberh u Tưberh ờaevr ng đdutd ápogn nh liềxpkd n bốdvcy n quyềxpkd n nhưberh bãjmrp o tápogn p. Vi Chấnfhk n lui lạqaij i trápogn nh đdutd ưberh ởqaij c hai quyềxpkd n. Đgsqq ếjpzj n quyềxpkd n thứddcl ba, bắdvcy t buộyiqu c y phảzniq i dùbzje ng cưberh ớetmj c đdutd ỡhbyc . Bốdvcy p mộyiqu t tiếjpzj ng, quyềxpkd n đdutd ápogn nh trúeyfc ng gốdvcy i. Đgsqq au quápogn , y nhảzniq y lùbzje i bưberh ớetmj c nữdvcy a tớetmj i méyddf p đdutd àrziz i. Lưberh u Tưberh ờaevr ng đdutd ápogn nh tiếjpzj p mộyiqu t quyềxpkd n nhưberh vũzzqi bãjmrp o. Thìfmun nh lìfmun nh Vi Chấnfhk n trầrfay m ngưberh ờaevr i xuốdvcy ng, luồdeim n qua nápogn ch Lưberh u Tưberh ờaevr ng, rồdeim i quay lạqaij i đdutd ẩrglk y mộyiqu t cápogn i. Lưberh u Tưberh ờaevr ng ngãjmrp lộyiqu n xuốdvcy ng đdutd àrziz i.
Cửdeti tọwcjx a vỗyddf tay hoan hôlvam . Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c tuyêrfay n bốdvcy :
- Theo thểdutd lệvojn , ứddcl ng viêrfay n Vi Chấnfhk n thắdvcy ng trậpmcc n đdutd ầrfay u.
Lưberh u Tưberh ờaevr ng đdutd ãjmrp lêrfay n đdutd àrziz i. Vi Chấnfhk n tiếjpzj n đdutd ếjpzj n ôlvam m lấnfhk y Lưberh u Tưberh ờaevr ng:
- Đgsqq ằetmj ng ýlhuw ngãjmrp cójwtz đdutd au lắdvcy m khôlvam ng? Xin lỗyddf i nhéyddf .
- Khôlvam ng đdutd au cho lắdvcy m. Mìfmun nh chịyddf u phụpnph c đdutd ấnfhk y.
Nójwtz i rồdeim i cưberh ờaevr i. Cảzniq hai ứddcl ng viêrfay n dắdvcy t nhau xuốdvcy ng đdutd àrziz i, phơrziz i phớetmj i nhưberh cuộyiqu c dạqaij o chơrziz i. Nếjpzj u khôlvam ng xem tậpmcc n mắdvcy t, đdutd ốdvcy ai cójwtz thểdutd tin rằetmj ng mớetmj i đdutd âpogn y hai ngưberh ờaevr i dùbzje ng hếjpzj t sứddcl c lựiaqf c đdutd ấnfhk m đdutd ápogn nhau.
Quan khápogn ch kinh ngạqaij c:
- Võlgsu đdutd ạqaij o Bắdvcy c-biêrfay n cao thựiaqf c. Hai trẻgnxd đdutd ấnfhk u vớetmj i nhau màrziz nhưberh anh em tậpmcc p dưberh ợqrta t vậpmcc y. Tưberh ơrziz ng lai chúeyfc ng khôlvam ng tầrfay m thưberh ờaevr ng.
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c xưberh ớetmj ng:
- Mờaevr i hai ứddcl ng viêrfay n Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng, Yêrfay n Đgsqq ạqaij t lêrfay n đdutd àrziz i.
Yêrfay n Đgsqq ạqaij t vọwcjx t ngưberh ờaevr i lêrfay n đdutd àrziz i nhưberh con éyddf n. Khi còfmun n lơrziz lửdeti ng trêrfay n khôlvam ng nójwtz đdutd ãjmrp chắdvcy p tay hưberh ớetmj ng cửdeti toạqaij vápogn i ba vápogn i. Thấnfhk y võlgsu côlvam ng Yêrfay n Đgsqq ạqaij t cao hơrziz n Lưberh u Tưberh ờaevr ng, Vi Châpogn n quápogn xa, dâpogn n chúeyfc ng vỗyddf tay hoan hôlvam vang dậpmcc y.
Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng khoan thai lêrfay n đdutd àrziz i. Nójwtz chắdvcy p tay vápogn i bốdvcy n phíqaij a, rồdeim i đdutd ứddcl ng thủlvam thếjpzj . Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c hôlvam :
- Xuấnfhk t chiêrfay u.
Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng phápogn t mộyiqu t chiêrfay u Thiêrfay n-vưberh ơrziz ng chưberh ởqaij ng, màrziz Lêrfay Vănfhk n dạqaij y nójwtz , hai tay chắdvcy p lạqaij i nhưberh hàrziz nh lễbfxk :
- Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng đdutd ệvojn tửdeti phápogn i Mêrfay -linh xin tưberh ơrziz ng kiếjpzj n Yêrfay n huynh.
Yêrfay n Đgsqq ạqaij t khôlvam ng nhâpogn n nhưberh ợqrta ng, nójwtz xuấnfhk t mộyiqu t chiêrfay u Võlgsu -đdutd ang chưberh ởqaij ng đdutd ápogn nh thẳhsul ng vàrziz o mặnfhk t Thuậpmcc n-Tôlvam ng, cửdeti chỉlqrd cựiaqf c kỳgmxc vôlvam lễbfxk .
Thuậpmcc n-Tôlvam ng lùbzje i mộyiqu t bưberh ớetmj c, tay phảzniq i nójwtz khoanh tròfmun n. Tay trápogn i đdutd ápogn nh thẳhsul ng. Đgsqq ójwtz làrziz chiêrfay u Loa-thàrziz nh nguyệvojn t ảzniq nh củlvam a Cửdeti u-châpogn n chưberh ởqaij ng. Hai chưberh ởqaij ng chạqaij m nhau đdutd ếjpzj n binh mộyiqu t tiếjpzj ng. Cảzniq hai lảzniq o đdutd ảzniq o lui lạqaij i nhìfmun n nhau.
Dưberh ớetmj i đdutd àrziz i Lêrfay Vănfhk n cau màrziz y:
- Khójwtz quápogn , côlvam ng lựiaqf c têrfay n nàrziz y bỏrziz xa bọwcjx n Quápogn ch Quỳgmxc , ngang vớetmj i Triệvojn u Tiếjpzj t. Khôlvam ng biếjpzj t Thuậpmcc n-Tôlvam ng cójwtz đdutd ưberh ơrziz ng nổixck i khôlvam ng?
Đgsqq ápogn nh đdutd ếjpzj n chiêrfay u thứddcl mưberh ờaevr i, thìfmun nh lìfmun nh Thuậpmcc n-Tôlvam ng lùbzje i lạqaij i, phápogn t mộyiqu t chiêrfay u trong Côlvam i-sơrziz n chưberh ởqaij ng phápogn p. Châpogn n từpqic Càrziz n vịyddf bưberh ớetmj c sang Tốdvcy n vịyddf . Yêrfay n Đgsqq ạqaij t khôlvam ng biếjpzj t gìfmun vềxpkd pho quyềxpkd n nàrziz y, y vung tay đdutd ỡhbyc . Binh mộyiqu t tiếjpzj ng, mắdvcy t nójwtz đdutd ổixck lửdeti a, châpogn n tay bảzniq i hoảzniq i nhưberh ngưberh ờaevr i đdutd ójwtz i, lồdeim ng ngựiaqf c muốdvcy n nổixck tung ra. Nójwtz nhảzniq y lui liềxpkd n ba bưberh ớetmj c, trốdvcy mắdvcy t nhìfmun n đdutd ốdvcy i thủlvam .
Thuậpmcc n-Tôlvam ng tuyệvojn t khôlvam ng ngờaevr quyềxpkd n phápogn p Tựiaqf -Mai dạqaij y nójwtz lạqaij i linh nghiệvojn m đdutd ếjpzj n thếjpzj . Nójwtz ngâpogn y ngưberh ờaevr i ra nhìfmun n đdutd ốdvcy i thủlvam .
Tựiaqf -Mai vỗyddf đdutd ùbzje i than:
- Trờaevr i ơrziz i! Nếjpzj u Thuậpmcc n-Tôlvam ng đdutd ápogn nh tiếjpzj p chiêrfay u Sơrziz n-trung hoa lạqaij c, châpogn n từpqic Tốdvcy n bưberh ớetmj c sang Chấnfhk n thìfmun têrfay n Yêrfay n Đgsqq ạqaij t ắdvcy t bay xuốdvcy ng đdutd àrziz i rồdeim i.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng thuậpmcc n tay phápogn t mộyiqu t chiêrfay u trong Côlvam i-sơrziz n quyềxpkd n phápogn p cójwtz kếjpzj t quảzniq . Nójwtz đdutd ápogn nh liềxpkd n hai chiêrfay u, trong khi châpogn n từpqic Ly bưberh ớetmj c sang Khôlvam n vịyddf . Binh, binh. Yêrfay n Đgsqq ạqaij t rung đdutd ộyiqu ng toàrziz n thâpogn n. Nójwtz lùbzje i liềxpkd n hai bưberh ớetmj c. Thuậpmcc n-Tôlvam ng đdutd ápogn nh tiếjpzj p ba chiêrfay u. Yêrfay n Đgsqq ạqaij t lạqaij i lùbzje i ba bưberh ớetmj c nữdvcy a.
Lêrfay Vănfhk n than:
- Khổixck quápogn anh Tôlvam ng chưberh a hiểdutd u hếjpzj t Dịyddf ch-lýlhuw , nêrfay n cứddcl chiêrfay u mộyiqu t, chiêrfay u mộyiqu t đdutd ápogn nh ra. Giữdvcy a hai chiêrfay u cójwtz khoảzniq ng trốdvcy ng, thàrziz nh ra chỉlqrd làrziz m cho Yêrfay n Đgsqq ạqaij t bốdvcy i rốdvcy i, màrziz khôlvam ng hạqaij đdutd ưberh ợqrta c nójwtz . Giápogn anh ấnfhk y biếjpzj t biếjpzj n hoápogn chiêrfay u nọwcjx nốdvcy i liềxpkd n chiêrfay u kia nhưberh mâpogn y trôlvam i, nhưberh nưberh ớetmj c chảzniq y, thìfmun mưberh ờaevr i têrfay n Yêrfay n Đgsqq ạqaij t kia cũzzqi ng bỏrziz mạqaij ng rồdeim i. Cơrziz chừpqic ng nàrziz y, nójwtz phảzniq n côlvam ng đdutd ếjpzj n nơrziz i rồdeim i.
Đgsqq ếjpzj n chiêrfay u thứddcl mưberh ờaevr i hai, thìfmun nh lìfmun nh Yêrfay n Đgsqq ạqaij t tung ra mộyiqu t chưberh ởqaij ng. Bìfmun nh mộyiqu t tiếjpzj ng, Thuậpmcc n-Tôlvam ng choápogn ng vápogn ng bậpmcc t lui, châpogn n tay nójwtz cảzniq m thấnfhk y vôlvam lựiaqf c. Nójwtz còfmun n đdutd ang hoảzniq ng hốdvcy t, Yêrfay n Đgsqq ạqaij t khôlvam ng nhâpogn n nhưberh ợqrta ng, nójwtz lạqaij i đdutd ápogn nh liềxpkd n bốdvcy n chiêrfay u. Thuậpmcc n-Tôlvam ng vẫhhai n dùbzje ng Côlvam i-sơrziz n quyềxpkd n đdutd ỡhbyc . Cứddcl sau mỗyddf i lầrfay n đdutd ỡhbyc , nójwtz cảzniq m thấnfhk y châpogn n khíqaij mấnfhk t đdutd i mộyiqu t phầrfay n.
Tựiaqf -Mai hỏrziz i Lêrfay Vănfhk n:
- Càrziz chớetmj n. Em cójwtz biếjpzj t Yêrfay n-Đgsqq ạqaij t dùbzje ng võlgsu côlvam ng gìfmun khôlvam ng?
Lêrfay Vănfhk n cau màrziz y:
- Võlgsu côlvam ng Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng. Võlgsu -đdutd ang thuộyiqu c danh môlvam n chíqaij nh phápogn i Hoa-hạqaij , tạqaij i sao Yêrfay n Đgsqq ạqaij t lạqaij i biếjpzj t võlgsu côlvam ng Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng?
Nghe Lêrfay Vănfhk n nójwtz i, Tựiaqf -Mai kinh hãjmrp i, vìfmun nójwtz nhớetmj lạqaij i truyệvojn n cũzzqi :
- Hồdeim i Bảzniq o-Hòfmun a, Mỹqrta -Linh tớetmj i Thiêrfay n-trưberh ờaevr ng. Bốdvcy mìfmun nh giảzniq ng vềxpkd sựiaqf khápogn c biệvojn t củlvam a thầrfay n côlvam ng Yêrfay n-lãjmrp ng vớetmj i cápogn c phápogn i khápogn c. Bốdvcy mìfmun nh cójwtz nójwtz i: Thầrfay n côlvam ng Yêrfay n-Lãjmrp ng hơrziz i giốdvcy ng nộyiqu i côlvam ng phápogn i Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng. Thầrfay n côlvam ng Yêrfay n-Lãjmrp ng chỉlqrd hoápogn giảzniq i, cùbzje ng húeyfc t côlvam ng lựiaqf c đdutd ốdvcy i thủlvam khi đdutd ốdvcy i thủlvam đdutd ápogn nh mìfmun nh. Còfmun n nộyiqu i côlvam ng Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng thìfmun khôlvam ng thếjpzj , nójwtz làrziz m tiêrfay u tápogn n côlvam ng lựiaqf c đdutd ốdvcy i thủlvam , rồdeim i truyềxpkd n đdutd ộyiqu c tốdvcy vàrziz o ngưberh ờaevr i. Cơrziz chừpqic ng nàrziz y Thuậpmcc n-Tôlvam ng nguy đdutd ếjpzj n nơrziz i rồdeim i.
Yêrfay n Đgsqq ạqaij t dồdeim n Thuậpmcc n-Tôlvam ng tớetmj i cuốdvcy i đdutd àrziz i bằetmj ng mưberh ờaevr i chiêrfay u khápogn c nhau. Đgsqq ếjpzj n chiêrfay u thứddcl mưberh ờaevr i mộyiqu t, y dùbzje ng tấnfhk t cảzniq bìfmun nh sinh côlvam ng lựiaqf c đdutd ápogn nh mộyiqu t chiêrfay u nhưberh séyddf t nổixck , hy vọwcjx ng đdutd ẩrglk y đdutd ốdvcy i thủlvam xuốdvcy ng đdutd àrziz i.
Cápogn o chếjpzj t ba nănfhk m quay đdutd ầrfay u vềxpkd núeyfc i. Con ngưberh ờaevr i họwcjx c võlgsu cũzzqi ng thếjpzj , khi gặnfhk p nguy cấnfhk p, thưberh ờaevr ng phảzniq n ứddcl ng tựiaqf nhiêrfay n. Tựiaqf nhiêrfay n thìfmun chiêrfay u sốdvcy mìfmun nh xửdeti dụpnph ng hàrziz ng ngàrziz y sẽtzyo xuấnfhk t ra. Trong lúeyfc c Thuậpmcc n-Tôlvam ng gặnfhk p nguy hiểdutd m, tíqaij nh mệvojn nh nhưberh treo trêrfay n sợqrta i tójwtz c, nójwtz phápogn t bừpqic a mộyiqu t chiêrfay u đdutd ỡhbyc . Chiêrfay u đdutd ójwtz làrziz Loa-thàrziz nh nguyệvojn t ảzniq o gốdvcy c thuộyiqu c Cửdeti u-châpogn n. Bìfmun nh! Mộyiqu t thâpogn n ngưberh ờaevr i bay bổixck ng lêrfay n cao, rơrziz i xuốdvcy ng giữdvcy a đdutd àrziz i. Ai cũzzqi ng tưberh ởqaij ng ngưberh ờaevr i đdutd ójwtz làrziz Thuậpmcc n-Tôlvam ng, khôlvam ng ngờaevr làrziz Yêrfay n Đgsqq ạqaij t.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng vừpqic a đdutd ịyddf nh đdutd ápogn nh tiếjpzj p chiêrfay u nữdvcy a, thìfmun cójwtz tiếjpzj ng chiêrfay ng bápogn o hiệvojn u đdutd ãjmrp đdutd ưberh ợqrta c nănfhk m mưberh ơrziz i hiệvojn p. Hai bêrfay n hưberh u chiếjpzj n.
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c dơrziz tay nójwtz i:
- Đgsqq úeyfc ng luậpmcc t lệvojn , hai bêrfay n đdutd ấnfhk u vớetmj i nhau đdutd ưberh ợqrta c nănfhk m mưberh ơrziz i hiệvojn p. Tạqaij m nghỉlqrd nửdeti a giờaevr rồdeim i tápogn i đdutd ấnfhk u.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng xuốdvcy ng đdutd àrziz i. Lêrfay Vănfhk n thoa bójwtz p cápogn c bắdvcy p thịyddf t cho nójwtz . Trong khi Tựiaqf -Mai dặnfhk n:
- Phảzniq i chúeyfc ýlhuw lắdvcy m mớetmj i đdutd ưberh ợqrta c. Mìfmun nh cójwtz hai loạqaij i võlgsu côlvam ng khắdvcy c chếjpzj vớetmj i Yêrfay n Đgsqq ạqaij t. Khi thấnfhk y Yêrfay n Đgsqq ạqaij t dùbzje ng võlgsu côlvam ng Võlgsu -đdutd ang thìfmun mìfmun nh dùbzje ng Côlvam i-sơrziz n quyềxpkd n phápogn p. Còfmun n khi thấnfhk y nójwtz dùbzje ng võlgsu côlvam ng Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng thìfmun mìfmun nh dùbzje ng võlgsu côlvam ng Mêrfay -linh. Bấnfhk t cứddcl trưberh ờaevr ng hợqrta p nàrziz o, mìfmun nh cũzzqi ng phảzniq i đdutd ápogn nh nójwtz mộyiqu t chiêrfay u. Khi nójwtz bịyddf mộyiqu t chiêrfay u khắdvcy c chếjpzj , ắdvcy t cănfhk n bảzniq n bịyddf tuyệvojn t. Bấnfhk y giờaevr mìfmun nh phảzniq i đdutd ápogn nh liêrfay n tiếjpzj p nhưberh sójwtz ng vỗyddf , nhưberh núeyfc i lởqaij , nhưberh bănfhk ng tan, nhưberh mâpogn y trôlvam i, ắdvcy t nójwtz bịyddf hạqaij liềxpkd n.
Nójwtz i rồdeim i nójwtz giảzniq ng chi tiếjpzj t cápogn ch biếjpzj n từpqic Côlvam i-sơrziz n quyềxpkd n phápogn p sang Mêrfay -linh quyềxpkd n phápogn p. Nójwtz giảzniq ng đdutd ưberh ợqrta c mộyiqu t lầrfay n, đdutd ang đdutd ịyddf nh giảzniq ng tiếjpzj p vềxpkd phưberh ơrziz ng phápogn p từpqic biếjpzj n từpqic võlgsu côlvam ng Mêrfay -linh sang quyềxpkd n phápogn p Côlvam i-sơrziz n, thìfmun chiêrfay ng bápogn o hiệvojn u trậpmcc n thứddcl nhìfmun .
Lầrfay n nàrziz y đdutd ãjmrp cójwtz kinh nghiệvojn m, Thuậpmcc n-Tôlvam ng xuấnfhk t chiêrfay u trưberh ớetmj c bằetmj ng Côlvam i-sơrziz n quyềxpkd n phápogn p. Yêrfay n Đgsqq ạqaij t thấnfhk y chiêrfay u sốdvcy củlvam a Thuậpmcc n-Tôlvam ng hung hiểdutd m lạqaij thưberh ờaevr ng, lạqaij i khắdvcy c chếjpzj vớetmj i võlgsu côlvam ng củlvam a nójwtz . Nójwtz kinh hoảzniq ng lùbzje i lạqaij i mộyiqu t bưberh ớetmj c trápogn nh đdutd òfmun n. Thuậpmcc n-Tôlvam ng khôlvam ng nhâpogn n nhưberh ợqrta ng tiếjpzj n lêrfay n đdutd ápogn nh liềxpkd n ba chiêrfay u. Yêrfay n Đgsqq ạqaij t đdutd ỡhbyc đdutd ưberh ợqrta c hai chiêrfay u, đdutd ếjpzj n chiêrfay u thứddcl ba nójwtz đdutd ẩrglk y ra mộyiqu t chiêrfay u Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng. Bìfmun nh mộyiqu t tiếjpzj ng, Thuậpmcc n-Tôlvam ng bậpmcc t lui liềxpkd n ba bưberh ớetmj c. Nójwtz cảzniq m thấnfhk y châpogn n khíqaij bịyddf biếjpzj n mấnfhk t.
Đgsqq ãjmrp cójwtz kinh nghiệvojn m, nójwtz mưberh ợqrta n đdutd àrziz lui lạqaij i. Trong khi Yêrfay n Đgsqq ạqaij t truy kíqaij ch bằetmj ng hai chiêrfay u Liêrfay u-Đgsqq ôlvam ng. Thuậpmcc n-Tôlvam ng phápogn t chiêrfay u Hảzniq i-triềxpkd u lãjmrp ng lãjmrp ng. Bìfmun nh mộyiqu t tiếjpzj ng Yêrfay n Đgsqq ạqaij t cảzniq m thấnfhk y trờaevr i long đdutd ấnfhk tt lởqaij , tai ùbzje đdutd i. Nójwtz đdutd ang kinh hoàrziz ng thìfmun lớetmj p thứddcl nhìfmun tớetmj i. Bìfmun nh mộyiqu t tiếjpzj ng, nójwtz bậpmcc t lui đdutd ếjpzj n méyddf p đdutd àrziz i, thìfmun lớetmj p thứddcl ba đdutd ãjmrp bao trùbzje m khắdvcy p ngưberh ờaevr i. Nójwtz tung mìfmun nh lêrfay n cao, châpogn n đdutd ápogn giójwtz mộyiqu t cápogn i, ngưberh ờaevr i bay vàrziz o giữdvcy a đdutd àrziz i.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng chuyểdutd n mìfmun nh mộyiqu t cápogn i, lớetmj p thứddcl tưberh nhưberh cápogn i cầrfay u vồdeim ng đdutd ápogn nh vềxpkd sau. Yêrfay n Đgsqq ạqaij t kinh hãjmrp i, nójwtz đdutd ápogn nh ra mộyiqu t chiêrfay u Võlgsu -đdutd ang. Bộyiqu p, cảzniq hai lảzniq o đdutd ảzniq o lui lạqaij i. Kinh nghiệvojn m, Thuậpmcc n-Tôlvam ng đdutd ổixck i sang Côlvam i-sơrziz n quyềxpkd n, nójwtz co châpogn n đdutd ápogn vòfmun ng vàrziz o thápogn i dưberh ơrziz ng trápogn i Yêrfay n-Đgsqq ạqaij t, trong khi tay đdutd ẩrglk y thẳhsul ng vềxpkd trưberh ớetmj c. Yêrfay n Đgsqq ạqaij t trầrfay m ngưberh ờaevr i xuốdvcy ng trápogn nh cưberh ớetmj c. Hai tay nójwtz chụpnph p lấnfhk y tay Thuậpmcc n-Tôlvam ng.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng giậpmcc t mạqaij nh mộyiqu t cápogn i, ngưberh ờaevr i Yêrfay n Đgsqq ạqaij t bay bổixck ng lêrfay n cao rơrziz i xuốdvcy ng dưberh ớetmj i đdutd àrziz i.
Khápogn n giảzniq vỗyddf tay vang dộyiqu i hoan hôlvam . Nùbzje ng Dâpogn n-Phúeyfc chờaevr Yêrfay n Đgsqq ạqaij t lêrfay n đdutd àrziz i, y cho hai thiếjpzj u niêrfay n hàrziz nh lễbfxk vớetmj i nhau, rồdeim i hưberh ớetmj ng vàrziz o cửdeti tọwcjx a:
- Tấnfhk u vua Bàrziz . Thưberh a quýlhuw quan khápogn ch, theo thểdutd lệvojn cuộyiqu c đdutd ấnfhk u thiếjpzj u niêrfay n Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng thắdvcy ng trậpmcc n nhìfmun . Bâpogn y giờaevr tớetmj i trậpmcc n chung kếjpzj t. Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng đdutd ấnfhk u vớetmj i Vi Chấnfhk n. Ai thắdvcy ng sẽtzyo trởqaij thàrziz nh ngưberh ờaevr i thừpqic a kếjpzj Lưberh u lạqaij c hầrfay u, làrziz m lạqaij c hầrfay u Thưberh ợqrta ng-oai.
Vi Chấnfhk n chắdvcy p tay hưberh ớetmj ng Thuậpmcc n-Tôlvam ng:
- Lêrfay huynh võlgsu côlvam ng cao cưberh ờaevr ng. Muôlvam n ngàrziz n lầrfay n đdutd ệvojn khôlvam ng thểdutd làrziz đdutd ốdvcy i thủlvam . Đgsqq ệvojn xin cung kíqaij nh chịyddf u thua.
Cửdeti toạqaij n vỗyddf tay vang dộyiqu i.
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c nójwtz i lớetmj n:
- Theo thểdutd lệvojn , ứddcl ng viêrfay n Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng trúeyfc ng cápogn ch làrziz m lạqaij c hầrfay u Thưberh ợqrta ng-oai.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng ôlvam m lấnfhk y Vi Chấnfhk n. Cảzniq hai cưberh ờaevr i vớetmj i nhau. Hai thiếjpzj u niêrfay n vápogn i nhau rồdeim i xuốdvcy ng đdutd àrziz i.
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c tiếjpzj p:
- Bâpogn y giờaevr tớetmj i bốdvcy n ứddcl ng viêrfay n Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m, Hoàrziz ng Tíqaij ch, Tu Kỷixck , Nùbzje ng Sơrziz n-Bi tranh tàrziz i làrziz m lạqaij c hầrfay u Phong-châpogn u. Mờaevr i bốdvcy n ứddcl ng viêrfay n lêrfay n đdutd àrziz i.
Bốdvcy n thiếjpzj u niêrfay n lêrfay n đdutd àrziz i hưberh ớetmj ng vàrziz o vua Bàrziz hàrziz nh đdutd ạqaij i lễbfxk , rốdvcy i rúeyfc t thănfhk m. Sau khi kiểdutd m thănfhk m, Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c tuyêrfay n bốdvcy :
- Trậpmcc n đdutd ầrfay u Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m đdutd ấnfhk u vớetmj i Hoàrziz ng Tíqaij ch. Trậpmcc n thứddcl nhìfmun Tu Kỷixck đdutd ấnfhk u vớetmj i Nùbzje ng Sơrziz n-Bi.
Tu Kỷixck , Nùbzje ng Sơrziz n-Bi xuốdvcy ng đdutd àrziz i. Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c cho Lãjmrp m, Tíqaij ch đdutd ứddcl ng đdutd ốdvcy i diệvojn n nhau, rồdeim i nhắdvcy c lạqaij i thểdutd lệvojn cuộyiqu c đdutd ấnfhk u.
Nhớetmj chỉlqrd dụpnph củlvam a vua Bàrziz , Thiệvojn n-Lãjmrp m tựiaqf nhủlvam :
- Bấnfhk t cứddcl trưberh ờaevr ng hợqrta p nàrziz o ta cũzzqi ng khôlvam ng thểdutd thẳhsul ng tay vớetmj i Hoàrziz ng Tíqaij ch. Ta cầrfay n tỏrziz ra lễbfxk đdutd ộyiqu , mớetmj i mong thu phụpnph c nhâpogn n tâpogn m vùbzje ng Bắdvcy c-biêrfay n nàrziz y.
Nójwtz chắdvcy p tay hàrziz nh lễbfxk :
- Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m, đdutd ệvojn tửdeti phápogn i Tảzniq n-viêrfay n kíqaij nh chàrziz o Hoàrziz ng huynh.
Hoàrziz ng Tíqaij ch cũzzqi ng chắdvcy p tay thàrziz nh quyềxpkd n:
- Đgsqq ệvojn Hoàrziz ng Tíqaij ch, đdutd ệvojn tửdeti phápogn i Tâpogn y-vu kíqaij nh chàrziz o Hàrziz huynh. Mong Hàrziz huynh nhẹbbrg tay cho.
Hoàrziz ng Tíqaij ch phójwtz ng quyềxpkd n đdutd ếjpzj n vùbzje mộyiqu t cápogn i. Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m nhậpmcc n ngay ra đdutd ójwtz làrziz chiêrfay u Long-hổixck quyềxpkd n, rấnfhk t tinh diệvojn u, hung hiểdutd m, nhưberh ng đdutd ưberh ờaevr ng đdutd ưberh ờaevr ng chíqaij nh chíqaij nh. Nójwtz lùbzje i lạqaij i mộyiqu t bưberh ớetmj c trápogn nh đdutd òfmun n, miệvojn ng mỉlqrd m cưberh ờaevr i:
- Đgsqq ệvojn nhỏrziz hơrziz n Hoàrziz ng huynh hai tuổixck i. Vìfmun vậpmcc y xin nhưberh ờaevr ng Hoàrziz ng huynh mộyiqu t chiêrfay u.
Hoàrziz ng Tíqaij ch cưberh ờaevr i lớetmj n:
- Hàrziz huynh đdutd ệvojn làrziz con chápogn u thápogn nh Tảzniq n cójwtz khápogn c, hàrziz nh vi lễbfxk đdutd ộyiqu phi thưberh ờaevr ng.
Đgsqq ấnfhk u đdutd ưberh ợqrta c hai mưberh ơrziz i chiêrfay u, Thiệvojn n-Lãjmrp m thấnfhk y cănfhk n bảzniq n củlvam a Hoàrziz ng Tíqaij ch rấnfhk t vữdvcy ng chắdvcy c. Mỗyddf i chiêrfay u, côlvam ng thủlvam , tiếjpzj n thoápogn i đdutd úeyfc ng khuôlvam n phéyddf p, tỏrziz ra đdutd ưberh ợqrta c huấnfhk n luyệvojn n rấnfhk t cẩrglk n thậpmcc n. Nhưberh ng côlvam ng lựiaqf c khôlvam ng đdutd ưberh ợqrta c làrziz m bao. Nếjpzj u nójwtz muốdvcy n hạqaij Tíqaij ch, chỉlqrd cầrfay n đdutd ápogn nh mưberh ơrziz i chiêrfay u Phụpnph c-ngưberh u thầrfay n chưberh ởqaij ng thìfmun xong ngay. Nhưberh ng nójwtz đdutd ưberh ợqrta c Tựiaqf -Mai, Lêrfay Vănfhk n dặnfhk n trưberh ớetmj c, nêrfay n cứddcl dùbzje ng nhữdvcy ng chiêrfay u rấnfhk t tầrfay m thưberh ờaevr ng, lạqaij i chỉlqrd vậpmcc n cójwtz nănfhk m thàrziz nh côlvam ng lựiaqf c. Vìfmun vậpmcc y trậpmcc n đdutd ấnfhk u kéyddf o dàrziz i.
Khápogn n giảzniq thuộyiqu c giớetmj i võlgsu lâpogn m chỉlqrd nhìfmun n qua cũzzqi ng biếjpzj t sựiaqf thựiaqf c. Còfmun n dâpogn n chúeyfc ng thìfmun cho rằetmj ng hai ngưberh ờaevr i ngang sứddcl c.
Hai ngưberh ờaevr i đdutd ấnfhk u vớetmj i nhau đdutd ếjpzj n chiêrfay u thứddcl chíqaij n mưberh ơrziz i, thìfmun trốdvcy ng bápogn o hiệvojn u tớetmj i giờaevr nghỉlqrd . Thiệvojn n-Lãjmrp m nhảzniq y lùbzje i lạqaij i xápogn mộyiqu t xápogn :
- Đgsqq a tạqaij Hoàrziz ng huynh nhẹbbrg tay.
- Cảzniq m ơrziz n Hàrziz huynh quápogn khen.
Hai ngưberh ờaevr i dắdvcy t nhau xuốdvcy ng đdutd àrziz i. Khápogn c vớetmj i nhữdvcy ng cặnfhk p đdutd ấnfhk u trưberh ớetmj c. Khi xuốdvcy ng đdutd àrziz i, ai vềxpkd chỗyddf ngưberh ờaevr i đdutd ójwtz , cójwtz đdutd ồdeim ng môlvam n thoa bójwtz p cho. Lầrfay n nàrziz y hai đdutd ấnfhk u thủlvam cùbzje ng ngồdeim i chung mộyiqu t chỗyddf , cùbzje ng uốdvcy ng nưberh ớetmj c suốdvcy i, bójwtz p châpogn n, nắdvcy n tay cho nhau.
Thiệvojn n-Lãjmrp m vớetmj i Hoàrziz ng Tíqaij ch mớetmj i gặnfhk p nhau, màrziz nhưberh quen nhau từpqic bao giờaevr . Hai ngưberh ờaevr i cưberh ờaevr i nójwtz i, bàrziz n tápogn n vềxpkd nhữdvcy ng chiêrfay u đdutd ãjmrp đdutd ấnfhk u vớetmj i nhau. Hoàrziz ng Tíqaij ch nójwtz i:
- Hàrziz huynh đdutd ệvojn nàrziz y. Huynh nghe nójwtz i bấnfhk t đdutd ứddcl đdutd ệvojn tửdeti Tảzniq n-viêrfay n nàrziz o cũzzqi ng cójwtz quyềxpkd n dẫhhai n bạqaij n lêrfay n Tảzniq n-lĩqrta nh chơrziz i. Sau trậpmcc n đdutd ấnfhk u nàrziz y, huynh đdutd ệvojn đdutd ưberh a ta lêrfay n lễbfxk thápogn nh Tảzniq n đdutd i.
- Gìfmun chứddcl đdutd iềxpkd u đdutd ójwtz thìfmun đdutd ưberh ợqrta c. Huynh lêrfay n đdutd ấnfhk y sẽtzyo thấnfhk y mâpogn y đdutd i dưberh ớetmj i châpogn n mìfmun nh. Hoa trêrfay n đdutd ójwtz nởqaij bốdvcy n mùbzje a. Mùbzje a nàrziz y làrziz mùbzje a hoa cúeyfc c đdutd âpogn y. Cójwtz hoa cúeyfc c vàrziz ng, cójwtz hoa cúeyfc c trắdvcy ng, lạqaij i cójwtz cảzniq hoa cúeyfc c tíqaij m nữdvcy a.
- Còfmun n ngưberh ợqrta c lạqaij i ta sẽtzyo dẫhhai n huynh đdutd i sănfhk n chim cu rừpqic ng rồdeim i nưberh ớetmj ng ănfhk n, Cu rừpqic ng nưberh ớetmj ng ngon lắdvcy m. Hơrziz n hẳhsul n cu dưberh ớetmj i miềxpkd n xuôlvam i.
- Hoàrziz ng huynh làrziz chỗyddf thếjpzj nàrziz o vớetmj i lạqaij c hầrfay u Hoàrziz ng Sùbzje ng-Anh?
- Ta phảzniq i gọwcjx i ngưberh ờaevr i bằetmj ng chúeyfc họwcjx . Vìfmun cápogn c đdutd ộyiqu ng củlvam a ngưberh ờaevr i thiếjpzj u nhâpogn n tàrziz i, ngưberh ờaevr i khôlvam ng muốdvcy n nhưberh ờaevr ng ngôlvam i cho ta, màrziz xin tuyểdutd n thay thếjpzj đdutd ểdutd cójwtz nhâpogn n tàrziz i. Bấnfhk t biếjpzj t ai thắdvcy ng, ngưberh ờaevr i cũzzqi ng nhưberh ờaevr ng ngôlvam i ngay, đdutd ểdutd ngưberh ờaevr i ngao du sơrziz n thủlvam y. Àfiid , nghe nójwtz i huynh đdutd ệvojn làrziz nghĩqrta a tửdeti củlvam a vua Bàrziz phảzniq i khôlvam ng?
- Đgsqq úeyfc ng vậpmcc y. Mạqaij mạqaij nuôlvam i đdutd ệvojn vớetmj i Thuậpmcc n-Tôlvam ng từpqic hơrziz n hai nănfhk m nay. Còfmun n sinh phụpnph mẫhhai u quêrfay ởqaij trấnfhk n Thanh-hoápogn .
- Ưlwyh ớetmj c gìfmun huynh đdutd ệvojn thắdvcy ng trậpmcc n nàrziz y, vềxpkd làrziz m lạqaij c hầrfay u Phong-châpogn u, anh em mìfmun nh tha hồdeim bàrziz n truyệvojn n sao cho trang đdutd ộyiqu ng mìfmun nh trởqaij thàrziz nh giầrfay u cójwtz .
- Vậpmcc y chúeyfc ng mìfmun nh cùbzje ng ưberh ớetmj c hẹbbrg n. Hễbfxk ai thắdvcy ng mấnfhk y ngưberh ờaevr i kia phảzniq i trợqrta giúeyfc p trong việvojn c phápogn t triểdutd n trang ấnfhk p.
- Lờaevr i huynh đdutd ệvojn sao giốdvcy ng ôlvam ng Cúeyfc rừpqic ng quápogn . Hôlvam m rồdeim i ôlvam ng Cúeyfc rừpqic ng tớetmj i thănfhk m chúeyfc Sùbzje ng-Anh cũzzqi ng khuyêrfay n chúeyfc rằetmj ng, bấnfhk t cứddcl ai trong bốdvcy n chúeyfc ng ta lêrfay n làrziz m lạqaij c hầrfay u, cũzzqi ng mờaevr i ba ngưberh ờaevr i còfmun n lạqaij i giúeyfc p sứddcl c. Sápogn ng nay chúeyfc cójwtz bàrziz n vớetmj i dưberh ỡhbyc ng phụpnph Tu Kỷixck , ôlvam ng ta lắdvcy c đdutd ầrfay u khôlvam ng chịyddf u.
- Sao vậpmcc y?
Đgsqq ếjpzj n đdutd ójwtz , trốdvcy ng bápogn o hiệvojn u trậpmcc n đdutd ấnfhk u thứddcl nhìfmun . Hai trẻgnxd dắdvcy t nhau lêrfay n đdutd àrziz i. Trậpmcc n đdutd ấnfhk u tiếjpzj p tụpnph c. Hoàrziz ng Tíqaij ch vẫhhai n dùbzje ng Long-hổixck quyềxpkd n củlvam a phápogn i Tâpogn y-vu. Thiệvojn n-Lãjmrp m dùbzje ng Tảzniq n-viêrfay n quyềxpkd n. Hai ngưberh ờaevr i vừpqic a đdutd ấnfhk u vừpqic a cưberh ờaevr i, giốdvcy ng nhưberh đdutd ùbzje a vui. Đgsqq ấnfhk u đdutd ếjpzj n hiệvojn p thứddcl trănfhk m lẻgnxd mộyiqu t, trốdvcy ng bápogn o hiệvojn u chấnfhk m dứddcl t. Hai trẻgnxd ôlvam m choàrziz ng lấnfhk y nhau cưberh ờaevr i ha hảzniq .
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c tuyêrfay n bốdvcy :
- Cảzniq hai trậpmcc n, khôlvam ng ai hạqaij đdutd ưberh ợqrta c ai. Bâpogn y giờaevr chờaevr cộyiqu ng đdutd iểdutd m.
Tồdeim n-Phúeyfc c bàrziz n cùbzje ng cápogn c giápogn m khảzniq o, rồdeim i cộyiqu ng đdutd iểdutd m lạqaij i. Y tuyêrfay n bốdvcy :
- Vềxpkd võlgsu đdutd ạqaij o cảzniq hai bằetmj ng nhau, thápogn i đdutd ộyiqu thanh thảzniq n, hoàrziz thuậpmcc n nhưberh anh em trong nhàrziz . Vềxpkd nộyiqu i lựiaqf c Thiệvojn n-Lãjmrp m sung mãjmrp n hơrziz n Hoàrziz ng Tíqaij ch. Vềxpkd chiêrfay u sốdvcy ngang nhau. Nhưberh vậpmcc y Thiệvojn n-Lãjmrp m thắdvcy ng cuộyiqu c.
Hai trẻgnxd quìfmun gốdvcy i hưberh ớetmj ng vua Bàrziz hàrziz nh lễbfxk , rồdeim i lạqaij i hàrziz nh lễbfxk vớetmj i giápogn m khảzniq o, sau đdutd ójwtz dắdvcy t nhau xuốdvcy ng đdutd àrziz i.
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c gọwcjx i Tu Kỷixck vớetmj i Nùbzje ng Sơrziz n-Bi lêrfay n đdutd àrziz i. Sau khi nhắdvcy c lạqaij i qui luậpmcc t cùbzje ng phưberh ơrziz ng thứddcl c tuyểdutd n lựiaqf a, y hôlvam lớetmj n:
- Xuấnfhk t chiêrfay u.
Tu Kỷixck lùbzje i mộyiqu t bưberh ớetmj c, ngưberh ờaevr i y vọwcjx t lêrfay n cao, đdutd ápogn mộyiqu t hồdeim i phong cưberh ớetmj c vàrziz o mặnfhk t Sơrziz n-Bi. Sơrziz n-Bi trầrfay m ngưberh ờaevr i xuốdvcy ng trápogn nh khỏrziz i, y trảzniq lạqaij i mộyiqu t quyềxpkd n, trúeyfc ng bắdvcy p châpogn n Kỷixck đdutd ếjpzj n bốdvcy p mộyiqu t tiếjpzj ng. Kỷixck loạqaij ng choạqaij ng suýlhuw t ngãjmrp . Sơrziz n-Bi thuậpmcc n thếjpzj tung mộyiqu t quyềxpkd n vàrziz o ngựiaqf c nójwtz .
Thựiaqf c ra bảzniq n lĩqrta nh Tu Kỷixck cao hơrziz n Sơrziz n-Bi gấnfhk p bộyiqu i. Chỉlqrd vìfmun y khinh đdutd ịyddf ch, lạqaij i muốdvcy n biểdutd u diễbfxk n ta đdutd âpogn y, màrziz bịyddf trúeyfc ng hai đdutd òfmun n. Đgsqq au quápogn , hoápogn khùbzje ng, y lùbzje i lạqaij i tung mộyiqu t chưberh ởqaij ng vàrziz o ngựiaqf c Sơrziz n-Bi. Thấnfhk y chưberh ởqaij ng phong ápogn c liệvojn t, Sơrziz n-Bi khoanh hai tay trưberh ớetmj c ngựiaqf c đdutd ỡhbyc . Bìfmun nh mộyiqu t tiếjpzj ng, chưberh ởqaij ng trúeyfc ng ngựiaqf c. Sơrziz n-Bi bịyddf đdutd ẩrglk y lui hai bưberh ớetmj c. Nójwtz nghiếjpzj n rănfhk ng lao vàrziz o ngưberh ờaevr i đdutd ốdvcy i thủlvam . Sứddcl c lao củlvam a nójwtz thựiaqf c phi thưberh ờaevr ng. Tu Kỷixck néyddf sang bêrfay n cạqaij nh trápogn nh khỏrziz i, rồdeim i túeyfc m lấnfhk y đdutd ầrfay u nójwtz giậpmcc t mạqaij nh trởqaij lạqaij i.
Sơrziz n-Bi biếjpzj t nguy hiểdutd m, nójwtz khôlvam ng gỡhbyc thếjpzj nắdvcy m, màrziz tốdvcy ng vàrziz o ngựiaqf c đdutd ốdvcy i thủlvam bằetmj ng cảzniq hai quyềxpkd n. Tu Kỷixck bịyddf trúeyfc ng đdutd òfmun n đdutd ếjpzj n binh mộyiqu t cápogn i. Nójwtz nghiếjpzj n rănfhk ng chịyddf u đdutd òfmun n, tay trápogn i chéyddf m vàrziz o cổixck đdutd ốdvcy i thủlvam . Sơrziz n-Bi kinh hoảzniq ng nhảzniq y vọwcjx t lêrfay n, đdutd ầrfay u nójwtz trúeyfc ng hàrziz m Tu Kỷixck , làrziz m rănfhk ng cắdvcy n vàrziz o lưberh ỡhbyc i. Tu Kỷixck đdutd au thấnfhk u tâpogn m can.
Rõlgsu ràrziz ng võlgsu côlvam ng mìfmun nh cao hơrziz n đdutd ốdvcy i thủlvam , nhưberh ng vìfmun Sơrziz n-Bi đdutd ápogn nh toàrziz n nhữdvcy ng đdutd òfmun n nhưberh ngưberh ờaevr i khôlvam ng biếjpzj t võlgsu , nêrfay n Tu-Kỷixck bịyddf trúeyfc ng liêrfay n tiếjpzj p. Tay vẫhhai n nắdvcy m tójwtz c Sơrziz n-Bi, nójwtz giậpmcc t mạqaij nh kéyddf o đdutd ốdvcy i thủlvam lạqaij i gầrfay n, dùbzje ng tay trápogn i đdutd âpogn m vàrziz o mắdvcy t phảzniq i đdutd ốdvcy i thủlvam .
Sơrziz n-Bi đdutd au quápogn rúeyfc lêrfay n mộyiqu t tiếjpzj ng, mápogn u chảzniq y đdutd ầrfay y mặnfhk t, hai tay nójwtz chụpnph p hạqaij bộyiqu Tu-Kỷixck bójwtz p mạqaij nh. Tu Kỷixck théyddf t lêrfay n, dùbzje ng tay trápogn i chọwcjx c vàrziz o mắdvcy t trápogn i, rồdeim i dùbzje ng hai tay gỡhbyc tay Sơrziz n-Bi ra. Sơrziz n-Bi bịyddf mùbzje hai mắdvcy t, đdutd au đdutd ớetmj n cuồdeim ng loạqaij n, nójwtz cứddcl bójwtz p chặnfhk t hạqaij bộyiqu Tu-Kỷixck . Trong khi Tu-Kỷixck bójwtz p cổixck nójwtz . Cảzniq hai ngãjmrp lănfhk n trêrfay n đdutd àrziz i.
Đgsqq ếjpzj n đdutd ójwtz trốdvcy ng bápogn o hiệvojn u hếjpzj t trậpmcc n thứddcl nhấnfhk t. Nhưberh ng hai trẻgnxd cứddcl ôlvam m nhau, lănfhk n lộyiqu n trêrfay n đdutd àrziz i.
Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c kinh hoảzniq ng vộyiqu i chạqaij y lạqaij i gỡhbyc hai ngưberh ờaevr i ra, thìfmun hai mắdvcy t Tu Kỷixck trợqrta n trừpqic ng, hơrziz i thởqaij chỉlqrd còfmun n thoi thójwtz p. Còfmun n Sơrziz n-Bi mápogn u me đdutd ầrfay y ngưberh ờaevr i.
Lêrfay Vănfhk n vọwcjx t lêrfay n đdutd àrziz i xem xéyddf t. Nójwtz nójwtz i lớetmj n:
- Nùbzje ng huynh chếjpzj t rồdeim i. Còfmun n Tu huynh bịyddf thưberh ơrziz ng nặnfhk ng, tuy khôlvam ng chếjpzj t, nhưberh ng e từpqic nay khôlvam ng còfmun n làrziz m chồdeim ng đdutd ưberh ợqrta c nữdvcy a.
Hai đdutd ứddcl a trẻgnxd đdutd ưberh ợqrta c đdutd ưberh a xuốdvcy ng đdutd àrziz i. Nùbzje ng Tồdeim n-Phúeyfc c tuyêrfay n bốdvcy :
- Tu-Kỷixck thắdvcy ng Sơrziz n-Bi. Tuy nhiêrfay n vìfmun Kỷixck đdutd ápogn nh tửdeti thưberh ơrziz ng Sơrziz n-Bi, nêrfay n bịyddf loạqaij i. Rúeyfc t cụpnph c Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m thắdvcy ng cuộyiqu c, làrziz m lạqaij c hầrfay u Phong-châpogn u.
Lễbfxk -bộyiqu thưberh ợqrta ng thưberh lêrfay n đdutd àrziz i, bàrziz nójwtz i vớetmj i Lêrfay Thuậpmcc n-Tôlvam ng, Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m:
- Hai chápogn u đdutd ếjpzj n trưberh ớetmj c vua Bàrziz hàrziz nh đdutd ạqaij i lễbfxk .
Hai trẻgnxd lễbfxk đdutd ủlvam tápogn m lễbfxk .
- Hai chápogn u hưberh ớetmj ng cápogn c vịyddf giápogn m khảzniq o lễbfxk tạqaij .
Hai trẻgnxd hưberh ớetmj ng bốdvcy n giápogn m khảzniq o lễbfxk ba lễbfxk .
- Ngàrziz y mai hai chápogn u sẽtzyo đdutd i cùbzje ng lạqaij c hầrfay u Hoàrziz ng Sùbzje ng-Anh, Lưberh u Nguyêrfay n tớetmj i lễbfxk Hồdeim tiêrfay n côlvam cùbzje ng cápogn c liệvojn t tổixck phápogn i Tâpogn y-vu, rồdeim i Thuậpmcc n-Tôlvam ng theo Lưberh u lạqaij c hầrfay u, Thiệvojn n-Lãjmrp m theo Hoàrziz ng lạqaij c hầrfay u vềxpkd tổixck đdutd ưberh ờaevr ng Thưberh ợqrta ng-oai, Phong-châpogn u làrziz m lễbfxk cápogn o. Bắdvcy t đdutd ầrfay u ngàrziz y mùbzje ng mưberh ờaevr i thápogn ng ba sang nănfhk m, hai chápogn u đdutd ếjpzj n lễbfxk đdutd ềxpkd n thờaevr Quốdvcy c-tổixck Phụpnph c-Hy, Thầrfay n-Nôlvam ng, Hùbzje ng-vưberh ơrziz ng, An-dưberh ơrziz ng vưberh ơrziz ng rồdeim i nhậpmcc n chứddcl c.
Hơrziz n thápogn ng sau, sau khi chuẩrglk n bịyddf đdutd i sứddcl xing, Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng truyềxpkd n:
- Việvojn c ởqaij đdutd âpogn y xong. Nănfhk m em theo ta vớetmj i chịyddf Thanh-Mai lêrfay n đdutd ưberh ờaevr ng đdutd i sứddcl . Chúeyfc ng ta sang Tốdvcy ng. Hãjmrp y nhớetmj rằetmj ng chúeyfc ng ta kếjpzj t hiếjpzj u vớetmj i họwcjx . Vìfmun vậpmcc y kểdutd từpqic khi vàrziz o đdutd ấnfhk t Tốdvcy ng, tuyệvojn t đdutd ốdvcy i khôlvam ng dùbzje ng võlgsu côlvam ng. Chỉlqrd dùbzje ng võlgsu côlvam ng khi tíqaij nh mệvojn nh bịyddf lâpogn m nguy. Mọwcjx i việvojn c đdutd ểdutd quan quâpogn n Tốdvcy ng chịyddf u trápogn ch nhiệvojn m.
Vưberh ơrziz ng nhìfmun n Lêrfay Vănfhk n:
- Riêrfay ng sưberh tỷixck Thanh-Mai vớetmj i chúeyfc mưberh ờaevr i tha hồdeim thi hàrziz nh y đdutd ạqaij o. Càrziz ng trịyddf cho nhiềxpkd u ngưberh ờaevr i càrziz ng tốdvcy t. Ta gâpogn y cảzniq m tìfmun nh trêrfay n đdutd ưberh ờaevr ng đdutd i. Chúeyfc ng ta sẽtzyo sang Ung, rồdeim i đdutd i Hổixck -môlvam n, qua Khúeyfc c-giang. Sau đdutd ójwtz tớetmj i Trưberh ờaevr ng-sa sẽtzyo ngừpqic ng lạqaij i cápogn nh đdutd ồdeim ng Tưberh ơrziz ng, qua hồdeim Đgsqq ộyiqu ng-đdutd ìfmun nh thănfhk m đdutd ộyiqu ng Tam-sơrziz n, Quâpogn n-sơrziz n nơrziz i cójwtz di tíqaij ch Quốdvcy c-tổixck , Quốdvcy c-mẫhhai u.
Vưberh ơrziz ng chỉlqrd Thiệvojn u-Cựiaqf c:
- Hệvojn thốdvcy ng tếjpzj tápogn c củlvam a ta bêrfay n Tốdvcy ng ra sao? Chápogn u trìfmun nh bàrziz y hiệvojn n tìfmun nh triềxpkd u Tốdvcy ng đdutd ểdutd mợqrta vớetmj i cápogn c em biếjpzj t, hầrfay u còfmun n đdutd ốdvcy i phójwtz .
Thiệvojn u-Cựiaqf c húeyfc lêrfay n mộyiqu t tiếjpzj ng, hai thiếjpzj u niêrfay n từpqic ngoàrziz i chạqaij y vàrziz o. Chàrziz ng ra lệvojn nh:
- Em sai mộyiqu t trănfhk m con sójwtz i gápogn c quanh tụpnph sảzniq nh đdutd ưberh ờaevr ng. Mộyiqu t trănfhk m chim ưberh ng tuầrfay n phòfmun ng trêrfay n trờaevr i. Tuyệvojn t đdutd ốdvcy i khôlvam ng cho bấnfhk t cứddcl ai lai vãjmrp ng quanh đdutd âpogn y mộyiqu t trănfhk m trưberh ợqrta ng.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng hàrziz i lòfmun ng. Vưberh ơrziz ng khen chápogn u:
- Cápogn c em phảzniq i chúeyfc ýlhuw họwcjx c lấnfhk y nhữdvcy ng tinh tếjpzj , cẩrglk n thậpmcc n củlvam a anh Thiệvojn u-Cựiaqf c trêrfay n đdutd ưberh ờaevr ng đdutd i Tốdvcy ng.
Thiệvojn u-Cựiaqf c đdutd em mộyiqu t cuốdvcy n trụpnph c treo lêrfay n, rồdeim i chỉlqrd vàrziz o đdutd ồdeim hìfmun nh:
- Đgsqq âpogn y làrziz tổixck chứddcl c triềxpkd u Tốdvcy ng. Cápogn c em phảzniq i chúeyfc ýlhuw thuộyiqu c lòfmun ng. Đgsqq ầrfay u tiêrfay n anh nójwtz i vềxpkd nhữdvcy ng liêrfay n hệvojn hìfmun nh thàrziz nh triềxpkd u Tốdvcy ng đdutd ãjmrp . Trưberh ớetmj c tiêrfay n Nhậpmcc t-Hồdeim vốdvcy n ngưberh ờaevr i Việvojn t lưberh u lạqaij c sang Tâpogn y-vựiaqf c, đdutd ưberh ợqrta c giápogn o chủlvam Hồdeim ng-thiếjpzj t giápogn o thu làrziz m đdutd ồdeim đdutd ệvojn , rồdeim i sai vềxpkd phưberh ơrziz ng Đgsqq ôlvam ng truyềxpkd n giápogn o. Lãjmrp o nhâpogn n gặnfhk p Lưberh u Tríqaij -Viễbfxk n ngưberh ờaevr i bộyiqu lạqaij c Sa-đdutd àrziz , kếjpzj t làrziz m huynh đdutd ệvojn , lậpmcc p ra bang Nhậpmcc t-Hồdeim . Sau đdutd ójwtz lãjmrp o bỏrziz vềxpkd Đgsqq ạqaij i-Việvojn t. Lưberh u Tríqaij -Viễbfxk n nhờaevr bang chúeyfc ng, nổixck i lêrfay n làrziz m vua ởqaij Đgsqq ạqaij i-lưberh ơrziz ng, xưberh ng làrziz m Hápogn n Cao-tổixck (Đgsqq inh-Mùbzje i, 947).
Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m hỏrziz i:
- Em tưberh ởqaij ng Hápogn n Cao-tổixck họwcjx Lưberh u têrfay n Bang chứddcl ?
- Đgsqq úeyfc ng thếjpzj , đdutd ójwtz làrziz truyệvojn n hơrziz n nghìfmun n nănfhk m trưberh ớetmj c. Sửdeti gọwcjx i nhàrziz Hápogn n củlvam a Lưberh u Bang làrziz Tâpogn y-Hápogn n. Sau hơrziz n ba trănfhk m nănfhk m Tâpogn y-Hápogn n bịyddf Vưberh ơrziz ng Mãjmrp ng cưberh ớetmj p ngôlvam i, rồdeim i Quang-Vũzzqi khởqaij i binh trung hưberh ng cai trịyddf ngoàrziz i hai trănfhk m nănfhk m nữdvcy a, gọwcjx i làrziz nhàrziz Đgsqq ôlvam ng-Hápogn n. Bâpogn y giờaevr Tríqaij -Viễbfxk n họwcjx Lưberh u tuy khôlvam ng liêrfay n quan vớetmj i hai triềxpkd u Hápogn n kia, nhưberh ng vẫhhai n xưberh ng làrziz Hápogn n.
Thiệvojn n-Lãjmrp m bậpmcc t cưberh ờaevr i:
- Vậpmcc y nhàrziz Hápogn n nàrziz y làrziz nhàrziz Hápogn n Âbioj »cùbzje iÂbioj ».
- Cứddcl tam gọwcjx i nhưberh vậpmcc y đdutd i. Tríqaij -Viễbfxk n làrziz m vua íqaij t nănfhk m, truyềxpkd n ngôlvam i cho con tứddcl c Hápogn n Ẩrziz n-đdutd ếjpzj . Ẩrziz n-đdutd ếjpzj làrziz m vua đdutd ưberh ợqrta c ba nănfhk m bịyddf Quápogn ch Ngạqaij n-Uy cưberh ớetmj p ngôlvam i lậpmcc p ra nhàrziz Chu Âbioj «cùbzje iÂbioj » (Tâpogn n-Hợqrta i, 951). Ngạqaij n-Uy làrziz m vua bốdvcy n nănfhk m rồdeim i truyềxpkd n ngôlvam i cho con nuôlvam i, cũzzqi ng làrziz chápogn u vợqrta têrfay n Sàrziz i-Vinh (Giápogn p-Dầrfay n, 954). Tứddcl c Chu Thếjpzj -Tôlvam ng. Chu Thếjpzj -Tôlvam ng làrziz m vua sau sápogn u nănfhk m thìfmun chếjpzj t, nhưberh ờaevr ng ngôlvam i cho con làrziz Chu Cung-Đgsqq ếjpzj . Cung đdutd ếjpzj làrziz m vua hai nănfhk m, bịyddf sưberh đdutd ệvojn củlvam a Chu Thếjpzj -Tôlvam ng têrfay n Triệvojn u Khuôlvam ng-Duẫhhai n cưberh ớetmj p ngôlvam i lậpmcc p ra nhàrziz Tốdvcy ng (Canh-Thâpogn n, 960) .
Thuậpmcc n-Tôlvam ng kêrfay u lêrfay n:
- Lộyiqu n xộyiqu n quápogn .
- Khuôlvam ng-Duẫhhai n làrziz m vua mưberh ờaevr i bẩrglk y nănfhk m thìfmun bănfhk ng, truyềxpkd n ngôlvam i cho em làrziz Triệvojn u Khuôlvam ng-Nghiãjmrp (Bíqaij nh-Týlhuw , 976). Sau khi Khuôlvam ng-Duẫhhai n chếjpzj t triềxpkd u thầrfay n tôlvam n Khuôlvam ng-Duẫhhai n làrziz m Thápogn i-tổixck khảzniq i-vậpmcc n, lậpmcc p cựiaqf c, anh võlgsu , duệvojn vănfhk n, thầrfay n đdutd ứddcl c, thápogn nh côlvam ng, chíqaij minh hoàrziz ng đdutd ếjpzj .
Miếjpzj u hiệvojn u làrziz Thápogn i-tổixck . Ta gọwcjx i làrziz Tốdvcy ng Thápogn i-tổixck .
Lêrfay Vănfhk n cưberh ờaevr i:
- Khi mìfmun nh tiếjpzj p xúeyfc c bớetmj i vua quan nhàrziz Tốdvcy ng, cứddcl đdutd em cápogn i têrfay n dàrziz i thoòfmun ng mưberh ờaevr i tápogn m chữdvcy ra màrziz nójwtz i, ắdvcy t chúeyfc ng khoápogn i chíqaij lắdvcy m.
Thiệvojn u-Cựiaqf c gậpmcc t đdutd ầrfay u cưberh ờaevr i:
- Khuôlvam ng-Nghiãjmrp làrziz m vua đdutd ưberh ợqrta c hai mưberh ơrziz i hai nănfhk m thìfmun bănfhk ng.Truyềxpkd n ngôlvam i cho con thứddcl ba làrziz Triệvojn u Nguyêrfay n-Hằetmj ng (Mậpmcc u-Tuấnfhk t, 998). Triềxpkd u thầrfay n tôlvam n Nghiãjmrp làrziz m Thápogn i-tôlvam ng thầrfay n côlvam ng, thápogn nh đdutd ứddcl c, vănfhk n võlgsu hoàrziz ng đdutd ếjpzj .
Tôlvam n Đgsqq ảzniq n gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Hôlvam m trưberh ớetmj c trêrfay n núeyfc i Chung-chinh sưberh tỷixck Thanh-Mai đdutd ãjmrp nójwtz i vềxpkd cápogn c con vua Thápogn i-tôlvam ng rồdeim i. Ôeyfc ng Triệvojn u Thàrziz nh têrfay n thựiaqf c Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m, con thứddcl tápogn m Thápogn i-tôlvam ng tưberh ớetmj c phong Bàrziz nh-vưberh ơrziz ng sau đdutd ổixck i thàrziz nh Kinh-vưberh ơrziz ng, rồdeim i Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng. Cuốdvcy i cùbzje ng Bìfmun nh-Nam vưberh ơrziz ng. Châpogn n-tôlvam ng làrziz m vua đdutd ưberh ợqrta c hai mưberh ơrziz i lănfhk m nănfhk m thìfmun chếjpzj t, nhưberh ờaevr ng ngôlvam i cho con thứddcl sápogn u têrfay n Trinh (Nhâpogn m-Tuấnfhk t, 1022). Ôeyfc ng nàrziz y lấnfhk y niêrfay n hiệvojn u Thiêrfay n-Thápogn nh. Nhưberh thếjpzj Triệvojn u Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m làrziz chúeyfc ruộyiqu t hoàrziz ng đdutd ếjpzj Thiêrfay n-Thápogn nh. Chúeyfc ng ta đdutd ưberh ơrziz ng phảzniq i đdutd ốdvcy i đdutd ầrfay u vớetmj i ôlvam ng ta. Vậpmcc y anh hãjmrp y trìfmun nh bầrfay y tiểdutd u sửdeti ôlvam ng ta thựiaqf c chi tiếjpzj t cho chúeyfc ng em nghe.
Thiệvojn u-Cựiaqf c gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Ôeyfc ng ta làrziz con thứddcl tápogn m vua Thápogn i-tôlvam ng, do bàrziz Vưberh ơrziz ng Đgsqq ứddcl c-phi sinh ra. Tíqaij nh cựiaqf c kỳgmxc hiếjpzj u thảzniq o. Họwcjx c vănfhk n thôlvam ng minh quápogn n chúeyfc ng. Họwcjx c võlgsu mau hơrziz n bấnfhk t cứddcl hoàrziz ng tửdeti nàrziz o. Tíqaij nh tìfmun nh hiếjpzj u hòfmun a, hàrziz nh sựiaqf cẩrglk n trọwcjx ng. Vua Thápogn i-tôlvam ng yêrfay u thưberh ơrziz ng đdutd ặnfhk c biệvojn t, cójwtz ýlhuw muốdvcy n nhưberh ờaevr ng ngôlvam i cho. Nghiễbfxk m nghĩqrta rằetmj ng ai làrziz m vua cũzzqi ng đdutd ưberh ợqrta c. Tốdvcy ng triềxpkd u cầrfay n phảzniq i cójwtz mộyiqu t thâpogn n vưberh ơrziz ng ra ngoàrziz i cầrfay m quâpogn n, mởqaij rộyiqu ng biêrfay n cảzniq nh, nêrfay n xin phụpnph hoàrziz ng truyềxpkd n ngôlvam i cho ngưberh ờaevr i khápogn c.
Thấnfhk y cuộyiqu c đdutd ờaevr i Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m hơrziz i giốdvcy ng Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng. Mọwcjx i ngưberh ờaevr i đdutd ưberh a mắdvcy t nhìfmun n vưberh ơrziz ng. Vưberh ơrziz ng mỉlqrd m cưberh ờaevr i.
Thiệvojn u-Cựiaqf c tiếjpzj p:
- Vua Thápogn i-tôlvam ng cho chầrfay u bêrfay n cạqaij nh, hầrfay u giảzniq ng giảzniq i việvojn c trong ngoàrziz i, phéyddf p trịyddf nưberh ớetmj c. Theo luậpmcc t Tốdvcy ng, cápogn c con trai vua tuổixck i mưberh ờaevr i ba, mưberh ờaevr i bốdvcy n, đdutd ãjmrp đdutd ưberh ợqrta c cưberh ớetmj i vợqrta , phong chứddcl c tưberh ớetmj c, rồdeim i cho mởqaij phủlvam đdutd ệvojn riêrfay ng. Vua Thápogn i-tôlvam ng sủlvam ng ápogn i Nghiễbfxk m, nêrfay n lưberh u giữdvcy ởqaij trong cung. Đgsqq ếjpzj n nănfhk m y hai mưberh ơrziz i tuổixck i, màrziz vẫhhai n đdutd ưberh ợqrta c ởqaij Hoàrziz ng-thàrziz nh, vìfmun vậpmcc y hoàrziz ng thâpogn n, phi tầrfay n đdutd ềxpkd u gọwcjx i y làrziz Nhịyddf thậpmcc p bápogn t thápogn i bảzniq o. Nhịyddf thậpmcc p đdutd ểdutd chỉlqrd tuổixck i hai mưberh ơrziz i. Bápogn t đdutd ểdutd chỉlqrd Nghiễbfxk m con thứddcl tápogn m.
Kim-Thàrziz nh than:
- Vua Thápogn i-tôlvam ng thưberh ơrziz ng ôlvam ng ta, hójwtz a ra hạqaij i ôlvam ng ta. Giápogn nhưberh nănfhk m mưberh ờaevr i ba cho ôlvam ng ta mởqaij phủlvam đdutd ệvojn riêrfay ng, phong chứddcl c tưberh ớetmj c rồdeim i dầrfay n dầrfay n thănfhk ng lêrfay n cójwtz phảzniq i nănfhk m hai mưberh ơrziz i ôlvam ng ta cójwtz đdutd ịyddf a vịyddf cựiaqf c cao khôlvam ng?
Thiệvojn u-Cựiaqf c gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Kim-Thàrziz nh bàrziz n đdutd úeyfc ng. Vìfmun vậpmcc y khi vua Châpogn n-tôlvam ng lêrfay n ngôlvam i vua, mớetmj i cho Nghiễbfxk m ra ngoàrziz i, đdutd ưberh ợqrta c phong Kiểdutd m-hiệvojn u thápogn i-bảzniq o, Tảzniq -vệvojn thưberh ợqrta ng tưberh ớetmj ng quâpogn n, Tàrziz o-quốdvcy c côlvam ng.
Hàrziz Thiệvojn n-Lãjmrp m gãjmrp i đdutd ầrfay u:
- Chứddcl c tưberh ớetmj c gìfmun màrziz dàrziz i quápogn vậpmcc y?
- Bảzniq n triềxpkd u cũzzqi ng nhưberh Tốdvcy ng, đdutd ốdvcy i vớetmj i cápogn c quan thìfmun hoặnfhk c chứddcl c vănfhk n hoặnfhk c chứddcl c võlgsu , rồdeim i thêrfay m tưberh ớetmj c vàrziz o. Đgsqq ôlvam i khi mớetmj i cójwtz ngưberh ờaevr i đdutd ưberh ợqrta c giữdvcy quyềxpkd n cảzniq vănfhk n lẫhhai n võlgsu . Còfmun n đdutd ốdvcy i vớetmj i vua chưberh hầrfay u, hoàrziz ng-tửdeti , thưberh ờaevr ng đdutd ưberh ợqrta c phong cảzniq chứddcl c vănfhk n, võlgsu chứddcl c võlgsu lẫhhai n tưberh ớetmj c. Nhưberh Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m đdutd ầrfay u tiêrfay n đdutd ưberh ợqrta c phong chứddcl c vănfhk n Kiểdutd m-hiệvojn u thápogn i bảzniq o tứddcl c đdutd ứddcl ng hàrziz ng thứddcl tưberh sau Thápogn i-sưberh , Thápogn i-úeyfc y, Thápogn i-phójwtz . Chứddcl c võlgsu thìfmun nhỏrziz xíqaij u Tảzniq -vệvojn thưberh ợqrta ng tưberh ớetmj ng quâpogn n. Còfmun n tưberh ớetmj c mớetmj i cójwtz Tàrziz o-quốdvcy c côlvam ng.
Kim-Thàrziz nh àrziz lêrfay n:
- Em biếjpzj t ngay màrziz . Bâpogn y giờaevr vua Thápogn i-tôlvam ng bănfhk ng rồdeim i. Ôeyfc ng ta phảzniq i ra khỏrziz i cung, vớetmj i tưberh ớetmj c Quốdvcy c-côlvam ng chưberh a đdutd ưberh ợqrta c quyềxpkd n mởqaij phủlvam đdutd ệvojn riêrfay ng, chẳhsul ng cójwtz châpogn n tay. Cũzzqi ng tộyiqu i.
- Khi vua Châpogn n-tôlvam ng cầrfay m quyềxpkd n, cójwtz nhữdvcy ng vấnfhk n đdutd ềxpkd liêrfay n quan tớetmj i vua Thápogn i-tôlvam ng, ôlvam ng ta bỡhbyc ngỡhbyc , phảzniq i hỏrziz i Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m, nhờaevr y giúeyfc p đdutd ỡhbyc . Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m tậpmcc n tìfmun nh giúeyfc p anh rấnfhk t đdutd ắdvcy c lựiaqf c, lạqaij i tỏrziz ra khôlvam ng tham vọwcjx ng quyềxpkd n bíqaij nh, màrziz chỉlqrd muốdvcy n mởqaij rộyiqu ng giang sơrziz n. Vìfmun vậpmcc y vua hốdvcy i hậpmcc n, nêrfay n nănfhk m sau mớetmj i phong cho làrziz m Bìfmun nh-hảzniq i quâpogn n tiếjpzj t đdutd ộyiqu sứddcl , đdutd ồdeim ng trung thưberh môlvam n hạqaij bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf , kiểdutd m hiệvojn u thápogn i phójwtz , Quảzniq ng-lănfhk ng quậpmcc n vưberh ơrziz ng.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng hỏrziz i:
- Khi cójwtz cápogn i chứddcl c Đgsqq ồdeim ng trung thưberh môlvam n hạqaij bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf , ôlvam ng ta mớetmj i cójwtz quyềxpkd n tuyểdutd n môlvam n hạqaij vănfhk n võlgsu riêrfay ng? Đgsqq ồdeim ng-trung thưberh môlvam n hạqaij bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf tứddcl c làrziz quyềxpkd n ngang Tểdutd tưberh ớetmj ng. Tểdutd tưberh ớetmj ng đdutd ưberh ơrziz ng nhiêrfay n tham dựiaqf nghịyddf sựiaqf triềxpkd u chíqaij nh, đdutd ểdutd cốdvcy vấnfhk n cho ôlvam ng anh?
- Đgsqq úeyfc ng thếjpzj . Ôeyfc ng ta nhãjmrp lưberh ợqrta ng, ôlvam n nhu, khuấnfhk t thâpogn n cầrfay u hiềxpkd n tàrziz i. Nhâpogn n tàrziz i theo vềxpkd rấnfhk t đdutd ôlvam ng. Vua Châpogn n-tôlvam ng gia thănfhk ng cho Chiêrfay u-võlgsu , An-đdutd ứddcl c-quâpogn n tiếjpzj t đdutd ộyiqu sứddcl , Vinh-vưberh ơrziz ng. Rồdeim i lạqaij i cảzniq i thănfhk ng Phậpmcc n-âpogn m kiêrfay m thịyddf trung, trấnfhk n nhậpmcc m vùbzje ng An-tĩqrta nh, Võlgsu -tíqaij n, gia Kiểdutd m hiệvojn u thápogn i-úeyfc y kiêrfay m trung thưberh lệvojn nh. Nhưberh vậpmcc y quan lêrfay n đdutd ếjpzj n tộyiqu t đdutd ỉlqrd nh. Nhưberh ng ôlvam ng vẫhhai n chưberh a chịyddf u tuyểdutd n vưberh ơrziz ng phi.
Mọwcjx i ngưberh ờaevr i bậpmcc t cưberh ờaevr i nhìfmun n Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng, vìfmun thấnfhk y hàrziz nh trạqaij ng hai ngưberh ờaevr i giốdvcy ng nhau.
Thiệvojn u-Cựiaqf c tiếjpzj p:
- Vìfmun vua Châpogn n-tôlvam ng muốdvcy n lậpmcc p Lưberh u-phi làrziz m Hoàrziz ng-hậpmcc u. Quầrfay n thầrfay n, thâpogn n vưberh ơrziz ng nghịyddf luậpmcc n phâpogn n vâpogn n. Vua hỏrziz i ýlhuw kiếjpzj n Nghiễbfxk m. Ôeyfc ng lẳhsul ng lặnfhk ng chỉlqrd tay vàrziz o ngựiaqf c, ýlhuw nójwtz i: Vua hãjmrp y tựiaqf quyếjpzj t. Vua bègsqq n phong Lưberh u-phi làrziz m Hoàrziz ng-hậpmcc u. Lưberh u-hậpmcc u nhớetmj ơrziz n Nghiễbfxk m. Lúeyfc c đdutd ầrfay u phùbzje trìfmun cho ôlvam ng ta. Sau bàrziz thấnfhk y Nghiễbfxk m tinh minh mẫhhai n cápogn n, sợqrta khójwtz lòfmun ng cho việvojn c xen vàrziz o triềxpkd u chíqaij nh. Bàrziz gâpogn y ra vụpnph cho mộyiqu t phi tầrfay n giápogn họwcjx a rằetmj ng tưberh thôlvam ng vớetmj i Nghiễbfxk m. Vua Châpogn n-tôlvam ng đdutd oạqaij t ấnfhk n Võlgsu -tíqaij n, giápogn ng làrziz m Đgsqq oan-vưberh ơrziz ng, giảzniq i tápogn n phủlvam đdutd ệvojn . Ôeyfc ng bơrziz vơrziz phảzniq i đdutd i ởqaij nhờaevr phòfmun mãjmrp Thạqaij ch Bảzniq o-Cápogn t.
Kim-Thàrziz nh than:
- Tộyiqu i quápogn .
- Sau, mộyiqu t võlgsu lâpogn m cao thủlvam , gia khápogn ch củlvam a Nghiễbfxk m, đdutd ang đdutd êrfay m lẻgnxd n vàrziz o cung bắdvcy t bọwcjx n thápogn i giápogn m, cung nữdvcy tra ra manh mốdvcy i, rồdeim i đdutd ộyiqu t nhậpmcc p tẩrglk m cung vua Châpogn n-tôlvam ng tâpogn u hếjpzj t mọwcjx i sựiaqf . Vua hốdvcy i hậpmcc n, giếjpzj t hơrziz n mưberh ờaevr i ngưberh ờaevr i, giảzniq i oan cho Nghiễbfxk m, phong Trấnfhk n-hảzniq i, An-hójwtz a-quâpogn n tiếjpzj t đdutd ộyiqu sứddcl , Bàrziz nh-vưberh ơrziz ng, rồdeim i Thôlvam ng-vưberh ơrziz ng, Kinh-vưberh ơrziz ng gia Thápogn i-bảzniq o.
Tựiaqf -Mai than:
- Vua gìfmun màrziz đdutd ểdutd u vớetmj i em thếjpzj ?
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng hỏrziz i:
- Sao chúeyfc biếjpzj t?
- Em mìfmun nh cójwtz tàrziz i cójwtz côlvam ng, màrziz vợqrta bầrfay y kếjpzj hạqaij i em mìfmun nh. Khi khápogn m phápogn ra phảzniq i truấnfhk t phếjpzj vợqrta , thănfhk ng chứddcl c tưberh ớetmj c cho em lớetmj n hơrziz n. Cójwtz đdutd âpogn u lạqaij i phong cho chứddcl c tưberh ớetmj c nhỏrziz xíqaij u. Nhưberh vậpmcc y nhàrziz vua vẫhhai n coi nhưberh em cójwtz tộyiqu i, ra cápogn i đdutd iềxpkd u thưberh ơrziz ng hạqaij i, âpogn n xápogn , rồdeim i ban ơrziz n cho chứddcl c tưberh ớetmj c mớetmj i. Thếjpzj võlgsu lâpogn m cao thủlvam ấnfhk y têrfay n gìfmun ?
- Đgsqq ôlvam ng-Sơrziz n lãjmrp o nhâpogn n.
Mọwcjx i ngưberh ờaevr i cùbzje ng àrziz lêrfay n mộyiqu t tiếjpzj ng.
- Khi Thiêrfay n-Thápogn nh hoàrziz ng-đdutd ếjpzj đdutd ưberh ợqrta c lậpmcc p làrziz m Thápogn i-tửdeti . Vua Châpogn n-tôlvam ng muốdvcy n hoàrziz giảzniq i thùbzje oápogn n giữdvcy a Lưberh u- hậpmcc u vớetmj i Nghiễbfxk m, bègsqq n phong cho Nghiễbfxk m làrziz m Thápogn i-phójwtz dểdutd dạqaij y Thápogn i-tửdeti . Trong khi dạqaij y họwcjx c, Nghiễbfxk m thưberh ơrziz ng yêrfay u Thápogn i-tửdeti cựiaqf c kỳgmxc . Đgsqq ếjpzj n nỗyddf i ănfhk n ngủlvam , đdutd i đdutd âpogn u chúeyfc chápogn u cũzzqi ng ởqaij cạqaij nh nhau. Vua Châpogn n-tôlvam ng đdutd au liệvojn t dưberh ờaevr ng, Lưberh u-hậpmcc u cầrfay m quyềxpkd n, bọwcjx n Khấnfhk u Chuẩrglk n mưberh u đdutd em quâpogn n vàrziz o cung truấnfhk t phếjpzj Lưberh u-hậpmcc u, đdutd ưberh a Thápogn i-tửdeti làrziz m Giápogn m-quốdvcy c. Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m đdutd ậpmcc p tan mưberh u đdutd ójwtz . Vìfmun vậpmcc y Lưberh u-hậpmcc u kíqaij nh nểdutd Nghiễbfxk m vôlvam cùbzje ng. Thápogn i-tửdeti lêrfay n ngôlvam i tứddcl c Thiêrfay n-Thápogn nh hoàrziz ng-đdutd ếjpzj , Lưberh u-hậpmcc u làrziz m phụpnph chíqaij nh, phong cho Nghiễbfxk m làrziz m: Thápogn i-úeyfc y, thưberh ợqrta ng thưberh lệvojn nh kiêrfay m trung thưberh lệvojn nh, Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng. Khi tâpogn u khôlvam ng phảzniq i xưberh ng têrfay n, tấnfhk u chưberh ơrziz ng khỏrziz i viếjpzj t têrfay n. Mớetmj i đdutd âpogn y phong Thápogn i-úeyfc y, thưberh ợqrta ng thưberh lệvojn nh kiêrfay m trung thưberh lệvojn nh, quảzniq n Khu-mậpmcc t việvojn n, Bìfmun nh-Nam vưberh ơrziz ng. (1)
Ghi chúeyfc
(1) Đgsqq oạqaij n nàrziz y thuậpmcc t nguyêrfay n vănfhk n trong Tốdvcy ng-sửdeti trang 8705-8706.
Tựiaqf -Mai hỏrziz i:
- Hiệvojn n ôlvam ng Thiêrfay n-Thápogn nh nàrziz y bao nhiêrfay u tuổixck i rồdeim i?
- Ôeyfc ng ta sinh nănfhk m Canh-Tuấnfhk t (1010) nănfhk m nay làrziz nănfhk m Đgsqq inh-Mãjmrp o (1027), ôlvam ng ta đdutd ãjmrp mưberh ờaevr i tápogn m tuổixck i. Nhưberh vậpmcc y lúeyfc c lêrfay n ngôlvam i vua ôlvam ng ta mớetmj i cójwtz mưberh ờaevr i ba tuổixck i. Khi vua Châpogn n-tôlvam ng sắdvcy p bănfhk ng, di chiếjpzj u cho mẹbbrg Nguyêrfay n-Trinh làrziz Lưberh u hoàrziz ng-hậpmcc u quyềxpkd n xửdeti trịyddf việvojn c nưberh ớetmj c. Chưberh ơrziz ng trìfmun nh thôlvam n tíqaij nh Thổixck -phồdeim n, Tâpogn y-hạqaij , Đgsqq ạqaij i-lýlhuw , Đgsqq ạqaij i-Việvojn t bắdvcy t đdutd ầrfay u từpqic đdutd âpogn y.
Tôlvam n Đgsqq ảzniq n dơrziz tay lêrfay n làrziz m hiệvojn u khâpogn m phụpnph c:
- Bàrziz nàrziz y ghêrfay đdutd ấnfhk y. Đgsqq ốdvcy i vớetmj i ta bàrziz làrziz kẻgnxd thùbzje . Còfmun n đdutd ốdvcy i vớetmj i Tốdvcy ng, bàrziz làrziz anh hùbzje ng. Dễbfxk gìfmun cójwtz đdutd àrziz n bàrziz màrziz hùbzje ng tâpogn m nhưberh thếjpzj .
- Đgsqq úeyfc ng vậpmcc y. Nhâpogn n sĩqrta Tốdvcy ng tuy chỉlqrd tríqaij ch, nhưberh ng vẫhhai n khâpogn m phụpnph c bàrziz .
Tựiaqf -Mai hỏrziz i:
- Em nghe nójwtz i Lưberh u hậpmcc u xuấnfhk t thâpogn n thuộyiqu c gia đdutd ìfmun nh nghègsqq o khójwtz lắdvcy m phảzniq i khôlvam ng?
- Nghègsqq o khójwtz còfmun n khápogn , phảzniq i nójwtz i rằetmj ng ty tiệvojn n mớetmj i đdutd úeyfc ng.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng nhìfmun n Tôlvam n Đgsqq ảzniq n, Thuậpmcc n-Tôlvam ng, Thiệvojn n-Lãjmrp m:
- Xuấnfhk t thâpogn n nhưberh thếjpzj mớetmj i hiểdutd u dâpogn n tìfmun nh. Ngay Tựiaqf -Mai, Lêrfay Vănfhk n nếjpzj u khôlvam ng lănfhk n lộyiqu n mấnfhk y nănfhk m qua, chưberh a chắdvcy c đdutd ãjmrp cójwtz trìfmun nh đdutd ộyiqu ngàrziz y hôlvam m nay. Chápogn u trìfmun nh bầrfay y tiểdutd u sửdeti Lưberh u-hậpmcc u thựiaqf c chi tiếjpzj t, bằetmj ng cápogn ch nàrziz o bàrziz từpqic mộyiqu t côlvam gápogn i nghègsqq o hègsqq n, màrziz leo lêrfay n tớetmj i tộyiqu t đdutd ỉlqrd nh quyềxpkd n uy?
- Lưberh u thápogn i-hậpmcc u khôlvam ng rõlgsu họwcjx gìfmun . Bàrziz gốdvcy c ngưberh ờaevr i vùbzje ng Thápogn i-nguyêrfay n sau di vềxpkd đdutd ấnfhk t Hoa-dưberh ơrziz ng thuộyiqu c Ívpfm ch-châpogn u. Khi tuyểdutd n cung, bàrziz phảzniq i khai lýlhuw lịyddf ch tổixck tiêrfay n. Khôlvam ng biếjpzj t tổixck tiêrfay n làrziz ai, bàrziz bịyddf a ra rằetmj ng: Tổixck têrfay n Diêrfay n-Khápogn nh, làrziz m quan dưberh ớetmj i triềxpkd u Tấnfhk n, Hápogn n tớetmj i chứddcl c Hữdvcy u kiêrfay u-vệvojn đdutd ạqaij i tưberh ớetmj ng quâpogn n. Phụpnph thâpogn n têrfay n Thôlvam ng, lĩqrta nh chứddcl c Hổixck -đdutd ôlvam chỉlqrd huy sứddcl , lĩqrta nh thứddcl sửdeti Gia-châpogn u. Trong lầrfay n tùbzje ng chinh Thápogn i-nguyêrfay n bịyddf tửdeti trậpmcc n. Bàrziz làrziz con gápogn i thứddcl nhìfmun trong nhàrziz . Trưberh ớetmj c đdutd âpogn y, mộyiqu t đdutd êrfay m thâpogn n mẫhhai u bàrziz nằetmj m mơrziz thấnfhk y mặnfhk t trănfhk ng rơrziz i vàrziz o bụpnph ng, sau đdutd ójwtz mang thai, sinh ra bàrziz .
Tựiaqf -Mai, Lêrfay Vănfhk n cùbzje ng nhìfmun n nhau cưberh ờaevr i khúeyfc c khíqaij ch. Thiệvojn u-Cựiaqf c hỏrziz i:
- Hai em cưberh ờaevr i gìfmun ?
Tôlvam n Đgsqq ảzniq n bàrziz o chữdvcy a cho Mai, Vănfhk n:
- Hai đdutd ứddcl a nàrziz y nójwtz cưberh ờaevr i, vìfmun sápogn ng nay bọwcjx n em bàrziz n nhau rằetmj ng ngưberh ờaevr i Hoa luôlvam n huyềxpkd n thoạqaij i thầrfay n thápogn nh vua, quan, anh hùbzje ng củlvam a họwcjx . Vua thìfmun cứddcl phảzniq i làrziz rồdeim ng làrziz Thanh-y đdutd ồdeim ng tửdeti giápogn ng hạqaij . Võlgsu phảzniq i Vũzzqi -khúeyfc c tinh quâpogn n, Bạqaij ch-hổixck tinh quâpogn n. Vănfhk n phảzniq i sao Thápogn i-bạqaij ch kim tinh, Vănfhk n-khúeyfc c tinh quâpogn n. Cápogn i ôlvam ng Tốdvcy ng Thápogn i-tổixck cũzzqi ng bìfmun nh thưberh ờaevr ng nhưberh trănfhk m ngưberh ờaevr i khápogn c. Thếjpzj màrziz họwcjx bịyddf a rằetmj ng ôlvam ng ta vàrziz o đdutd ềxpkd n, thấnfhk y ngựiaqf a gỗyddf , nhảzniq y lêrfay n cỡhbyc i, lậpmcc p tứddcl c thầrfay n nhậpmcc p vàrziz o, ngưberh a phi nhưberh bay. Bâpogn y giờaevr cápogn i bàrziz Lưberh u-hậpmcc u thốdvcy i tha nàrziz y đdutd ưberh ợqrta c bọwcjx n vănfhk n quan bợqrta đdutd íqaij t, bịyddf a ra rằetmj ng mặnfhk t trănfhk ng rơrziz i vàrziz o lòfmun ng mẹbbrg . Vìfmun vậpmcc y hai đdutd ứddcl a nójwtz mớetmj i cưberh ờaevr i.
- Bàrziz ta mồdeim côlvam i cảzniq cha lẫhhai n mẹbbrg trong lúeyfc c còfmun n bếjpzj ngửdeti a. Bấnfhk y giờaevr cójwtz Lưberh u Cung-Mỹqrta ngưberh ờaevr i đdutd ấnfhk t Thụpnph c bỏrziz tiềxpkd n ra mua làrziz m tôlvam i tớetmj , rồdeim i đdutd ưberh a vềxpkd kinh sưberh . Nănfhk m mưberh ờaevr i lănfhk m tuổixck i, đdutd ưberh ợqrta c tuyểdutd n làrziz m cung nữdvcy hầrfay u hạqaij vua Châpogn n-tôlvam ng, bấnfhk y giờaevr Châpogn n-tôlvam ng còfmun n làrziz Hoàrziz i-vưberh ơrziz ng.
Tôlvam n Đgsqq ảzniq n đdutd ưberh a mắdvcy t nhìfmun n Tựiaqf -Mai, rồdeim i cưberh ờaevr i:
- Chắdvcy c chắdvcy n cápogn i ôlvam ng Thápogn i-tửdeti Hằetmj ng bịyddf côlvam cung nữdvcy khôlvam n ngoan chănfhk ng lưberh ớetmj i bắdvcy t. Nêrfay n sau mớetmj i thàrziz nh Hoàrziz ng-hậpmcc u rồdeim i Thápogn i-hậpmcc u.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Đgsqq úeyfc ng thếjpzj . Triềxpkd u Tốdvcy ng tuyểdutd n phi tầrfay n cho cápogn c Thápogn i-tửdeti cũzzqi ng khắdvcy t khe nhưberh bảzniq n triềxpkd u. Vìfmun vậpmcc y nhữdvcy ng côlvam gápogn i con quan, tuổixck i mưberh ờaevr i ba đdutd ếjpzj n mưberh ờaevr i lănfhk m bịyddf đdutd ưberh a vàrziz o cung, ngâpogn y ngâpogn y ngôlvam chẳhsul ng biếjpzj t gìfmun . Vìfmun vậpmcc y đdutd âpogn u cójwtz làrziz m cho cápogn c Thápogn i-tửdeti say mêrfay ? Bàrziz Lưberh u hậpmcc u sốdvcy ng mồdeim côlvam i, làrziz m tôlvam i tớetmj từpqic nhỏrziz , cójwtz thừpqic a thójwtz i lưberh u manh dâpogn n dãjmrp màrziz lọwcjx t vàrziz o cung, bàrziz ta thiếjpzj u gìfmun bùbzje a phéyddf p làrziz m cho ôlvam ng Thápogn i-tửdeti Hằetmj ng mêrfay mệvojn t.
Thiệvojn n-Lãjmrp m nójwtz i bâpogn ng quơrziz :
- Khi gặnfhk p đdutd ưberh ợqrta c ngưberh ờaevr i màrziz mìfmun nh mêrfay , bấnfhk t kểdutd xấnfhk u đdutd ẹbbrg p, giàrziz trẻgnxd , sang hègsqq n, mìfmun nh vẫhhai n hạqaij nh phúeyfc c hơrziz n đdutd ốdvcy i vớetmj i ngưberh ờaevr i khápogn c.
Cảzniq bọwcjx n nănfhk m thiếjpzj u niêrfay n cùbzje ng cưberh ờaevr i khìfmun . Tôlvam n Đgsqq ảzniq n cau màrziz y suy nghĩqrta , rồdeim i hỏrziz i Thiệvojn u-Cựiaqf c:
- Anh nghĩqrta gìfmun vềxpkd xuấnfhk t thâpogn n củlvam a Lưberh u hậpmcc u?
Thiệvojn u-Cựiaqf c hỏrziz i ngưberh ợqrta c lạqaij i:
- Em nghĩqrta sao?
- Em thấnfhk y xung quanh Lưberh u-hậpmcc u bao trùbzje m màrziz n bíqaij mậpmcc t rấnfhk t khójwtz giảzniq i thíqaij ch. Mộyiqu t làrziz theo quan chếjpzj nhàrziz Tốdvcy ng khi mộyiqu t vịyddf quan đdutd ưberh ợqrta c phong tớetmj i tưberh ớetmj c côlvam ng, mộyiqu t phi tầrfay n lêrfay n tớetmj i bậpmcc c quýlhuw -phi, Hoàrziz ng-hậpmcc u. Bộyiqu Lễbfxk sẽtzyo tâpogn u trìfmun nh phong chứddcl c tưberh ớetmj c cho cha mẹbbrg , truy phong tổixck tiêrfay n đdutd ếjpzj n tam đdutd ạqaij i. Anh em, chápogn u gọwcjx i bằetmj ng bápogn c, chúeyfc , côlvam cũzzqi ng đdutd ưberh ợqrta c ban chứddcl c quan. Thếjpzj màrziz khi bàrziz đdutd ưberh ợqrta c phong Hoàrziz ng-hậpmcc u, chỉlqrd đdutd ưberh a têrfay n cójwtz mộyiqu t ngưberh ờaevr i chủlvam cũzzqi làrziz Lưberh u Cung-Mỹqrta đdutd ểdutd nhậpmcc n âpogn n đdutd iểdutd n. Rõlgsu ràrziz ng bàrziz biếjpzj t tổixck tiêrfay n, cha mẹbbrg làrziz ai kia màrziz ? Đgsqq ãjmrp biếjpzj t cha mẹbbrg , ắdvcy t biếjpzj t rõlgsu mìfmun nh họwcjx gìfmun chứddcl ? Hàrziz cớetmj lấnfhk y họwcjx củlvam a ngưberh ờaevr i chủlvam , màrziz bàrziz đdutd ãjmrp làrziz m nôlvam bộyiqu c cho y? Tạqaij i sao bàrziz khôlvam ng đdutd ưberh a têrfay n cha mẹbbrg , ôlvam ng bàrziz cùbzje ng họwcjx ra?
Mọwcjx i ngưberh ờaevr i đdutd ềxpkd u côlvam ng nhậpmcc n lýlhuw luậpmcc n củlvam a Tôlvam n Đgsqq ảzniq n đdutd úeyfc ng. Nójwtz tiếjpzj p:
- Hai làrziz : Hiệvojn n bàrziz lêrfay n tớetmj i Thápogn i-hậpmcc u, uy quyềxpkd n bao la. Kẻgnxd thùbzje cũzzqi ng lắdvcy m, ngưberh ờaevr i theo cũzzqi ng nhiềxpkd u. Thếjpzj thưberh ờaevr ng khi kẻgnxd yêrfay u, ngưberh ờaevr i ghéyddf t muốdvcy n suy tôlvam n hay côlvam ng kíqaij ch đdutd ềxpkd u nhắdvcy m vàrziz o gia đdutd ìfmun nh họwcjx hàrziz ng. Thếjpzj màrziz triềxpkd u Tốdvcy ng vớetmj i hàrziz ng vạqaij n quan chứddcl c, khôlvam ng ai tìfmun m đdutd ưberh ợqrta c tôlvam ng tíqaij ch bàrziz . Lýlhuw lịyddf ch bàrziz rấnfhk t lờaevr mờaevr . Vậpmcc y bàrziz làrziz ai?
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Chíqaij nh ta cũzzqi ng thắdvcy c mắdvcy c nhưberh Đgsqq ảzniq n, màrziz khôlvam ng sao giảzniq i thíqaij ch đdutd ưberh ợqrta c. Kỳgmxc nàrziz y tớetmj i Biệvojn n-kinh ta phảzniq i dòfmun cho ra. Thôlvam i Thiệvojn u-Cựiaqf c tiếjpzj p.
Thiệvojn u-Cựiaqf c tiếjpzj p:
- Nhưberh ng cuộyiqu c đdutd ờaevr i bàrziz đdutd âpogn u cójwtz giảzniq n dịyddf nhưberh vậpmcc y? Nhũzzqi mẫhhai u củlvam a Thápogn i-tửdeti Hằetmj ng làrziz Thápogn i-Quốdvcy c phu nhâpogn n vốdvcy n ngưberh ờaevr i nghiêrfay m khắdvcy c. Bàrziz đdutd em truyệvojn n Thápogn i-tửdeti sủlvam ng ápogn i mộyiqu t cung nữdvcy xuấnfhk t thâpogn n bầrfay n tiệvojn n tâpogn u vớetmj i vua Thápogn i-tôlvam ng. Vìfmun vậpmcc y Thápogn i-tửdeti Hằetmj ng phảzniq i đdutd ưberh a bàrziz ra ngoàrziz i hoàrziz ng thàrziz nh, gửdeti i ởqaij nhàrziz quảzniq n gia têrfay n Trưberh ơrziz ng Kỳgmxc . Khi Thápogn i-tôlvam ng bănfhk ng, Thápogn i-tửdeti Hằetmj ng lêrfay n ngôlvam i vua tứddcl c Châpogn n-tôlvam ng. Vua đdutd em bàrziz ta vàrziz o cung phong làrziz m Mỹqrta nữdvcy . Vìfmun bàrziz ta khôlvam ng cójwtz thâpogn n tíqaij ch họwcjx hàrziz ng, cũzzqi ng chẳhsul ng biếjpzj t cha họwcjx gìfmun , mớetmj i lấnfhk y họwcjx Lưberh u củlvam a Cung-Mỹqrta , coi Lưberh u Cung-Mỹqrta nhưberh anh ruộyiqu t. Hai nănfhk m sau đdutd ưberh ợqrta c phong làrziz m Tu-nghi (2), rồdeim i leo tớetmj i chứddcl c Phi.
Ghi chúeyfc
(2) Quan chếjpzj hậpmcc u cung triềxpkd u Tốdvcy ng cójwtz nhiềxpkd u bậpmcc c khápogn c nhau. Hãjmrp y kểdutd cápogn c bàrziz vợqrta củlvam a vua. Vua cójwtz nhiềxpkd u vợqrta quápogn , thàrziz nh ra phảzniq i đdutd ặnfhk t thứddcl bậpmcc c đdutd ểdutd dễbfxk cai quảzniq n. Cao nhấnfhk t làrziz vợqrta chíqaij nh củlvam a vua, gọwcjx i làrziz hoàrziz ng hậpmcc u. Kếjpzj tiếjpzj p đdutd ếjpzj n cápogn c bàrziz phi: quýlhuw -phi, thụpnph c-phi, đdutd ứddcl c-phi, hiềxpkd n-phi. Cápogn c bàrziz nghi: đdutd ạqaij i-nghi, quýlhuw -nghi, thụpnph c-nghi, thụpnph c-dung, thuậpmcc n-nghi, thuậpmcc n-dung, uyểdutd n-nghi, uyểdutd n-dung, chiêrfay u-nghi, chiêrfay u-dung, chiêrfay u-viêrfay n, tu-nghi, tu-dung, tu-viêrfay n, sung-nghi, sung-dung, sung-viêrfay n. Cápogn c bàrziz tiệvojn p-dưberh . Cápogn c bàrziz mỹqrta -nhâpogn n. Cápogn c bàrziz tàrziz i-nhâpogn n, quýlhuw -nhâpogn n. Cápogn c bàrziz thấnfhk p nhấnfhk t làrziz cung nữdvcy . Cộyiqu ng hai mưberh ơrziz i bẩrglk y bậpmcc c khápogn c nhau.
Cho nêrfay n đdutd ộyiqu c giảzniq khôlvam ng lấnfhk y làrziz m lạqaij rằetmj ng làrziz m vua cójwtz đdutd ủlvam thứddcl thuốdvcy c bổixck , thầrfay y thuốdvcy c giỏrziz i, màrziz ôlvam ng nàrziz o đdutd ếjpzj n tuổixck i bốdvcy n mưberh ơrziz i nếjpzj u chưberh a chếjpzj t, thìfmun cũzzqi ng hếjpzj t xíqaij quápogn ch! Chịyddf u sao nổixck i hằetmj ng trănfhk m bàrziz !
Kim-Thàrziz nh hỏrziz i:
- Bấnfhk y giờaevr vua Châpogn n-tôlvam ng cójwtz Hoàrziz ng-hậpmcc u chưberh a?
- Rồdeim i. Khi Châpogn n-tôlvam ng lêrfay n ngôlvam i ( Mậpmcc u-Tuấnfhk t, 998) bắdvcy t buộyiqu c phảzniq i lậpmcc p Hoàrziz ng-hậpmcc u họwcjx Quápogn ch, do vua Thápogn i-tôlvam ng cưberh ớetmj i cho. Đgsqq ếjpzj n niêrfay n hiệvojn u Cảzniq nh-đdutd ứddcl c thứddcl tưberh (Đgsqq inh-Mùbzje i, 1007) Quápogn ch hậpmcc u bănfhk ng. Vua muốdvcy n lậpmcc p Lưberh u phi lêrfay n làrziz m Hoàrziz ng-hậpmcc u, quầrfay n thầrfay n cựiaqf c lựiaqf c phảzniq n đdutd ốdvcy i. Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m khuyêrfay n vua nêrfay n tựiaqf quyếjpzj t. Vua giữdvcy nguyêrfay n ýlhuw , lậpmcc p Lưberh u phi làrziz m Hoàrziz ng-hậpmcc u.
Tựiaqf -Mai than:
- Thếjpzj làrziz từpqic mộyiqu t côlvam gápogn i lọwcjx lem, côlvam i cúeyfc t, khôlvam ng họwcjx , khôlvam ng quêrfay , bỗyddf ng nhiêrfay n thàrziz nh mẫhhai u nghi thiêrfay n hạqaij . Bàrziz ta màrziz cai trịyddf hậpmcc u cung, đdutd ốdvcy ai cựiaqf a quậpmcc y nổixck i.
- Bấnfhk y giờaevr bàrziz ta lớetmj n tuổixck i màrziz vẫhhai n chưberh a con. Mộyiqu t vănfhk n quan têrfay n Đgsqq inh Vịyddf xui bàrziz đdutd i cầrfay u tựiaqf . Sau khi cầrfay u tựiaqf , bàrziz mang thai, sinh ra mộyiqu t Hoàrziz ng-nam, tứddcl c Thiêrfay n-Thápogn nh hoàrziz ng-đdutd ếjpzj hiệvojn n nay. Hai nănfhk m sau cójwtz thai, sinh ra mộyiqu t Côlvam ng-chúeyfc a. Côlvam ng chúeyfc a têrfay n Huệvojn -Nhu.
Lêrfay Vănfhk n hỏrziz i:
- Côlvam ng chúeyfc a Huệvojn -Nhu sau gảzniq cho ai?
Thiệvojn u-Cựiaqf c bậpmcc t cưberh ờaevr i:
- Chưberh a, vìfmun côlvam ta còfmun n nhỏrziz , mớetmj i mưberh ờaevr i sápogn u tuổixck i. Em hỏrziz i làrziz m gìfmun vậpmcc y? Bộyiqu muốdvcy n làrziz m Phòfmun -mãjmrp chănfhk ng?
- Em nghĩqrta kỳgmxc nàrziz y nhâpogn n đdutd i sứddcl , anh cảzniq hỏrziz i côlvam Huệvojn -Nhu cho mộyiqu t trong bẩrglk y đdutd ứddcl a nàrziz y. Nhưberh vậpmcc y mìfmun nh mấnfhk t íqaij t lễbfxk cốdvcy ng, màrziz lợqrta i mộyiqu t côlvam Côlvam ng-chúeyfc a. Biếjpzj t đdutd âpogn u nhờaevr cuộyiqu c hôlvam n nhâpogn n, khiếjpzj n Tốdvcy ng bỏrziz tham vọwcjx ng chiếjpzj m Việvojn t chănfhk ng.
Thanh-Mai thấnfhk y đdutd ềxpkd nghịyddf củlvam a Lêrfay Vănfhk n cójwtz lýlhuw , nàrziz ng vuốdvcy t tójwtz c nójwtz :
- Đgsqq ưberh ợqrta c rồdeim i, chịyddf sẽtzyo làrziz m nhưberh em đdutd ềxpkd nghịyddf , nhưberh ng nhữdvcy ng ai ởqaij đdutd âpogn u ra bẩrglk y đdutd ứddcl a?
- Anh Thiệvojn u-Thápogn i, Thiệvojn u-Cựiaqf c vớetmj i nănfhk m đdutd ứddcl a trờaevr i đdutd ápogn nh nàrziz y cójwtz phảzniq i thàrziz nh bẩrglk y khôlvam ng?
Tựiaqf -Mai cốdvcy c lêrfay n đdutd ầrfay u Lêrfay Vănfhk n:
- Suy nghĩqrta kỹqrta rồdeim i hãjmrp y nójwtz i nghe. Xui anh cảzniq hỏrziz i vợqrta cho ôlvam ng ỉlqrd n, e chịyddf Mỹqrta -Linh xéyddf xápogn c chúeyfc ra chấnfhk m mắdvcy m tôlvam m ănfhk n tưberh ơrziz i. Hỏrziz i cho Cúeyfc vọwcjx ưberh ? Từpqic nay đdutd ừpqic ng hòfmun ng ănfhk n búeyfc n riêrfay u củlvam a chịyddf Thanh-Trúeyfc c. Còfmun n hỏrziz i cho Thuậpmcc n-Tôlvam ng, Thiệvojn n-Lãjmrp m thìfmun Kim-Thàrziz nh, Trưberh ờaevr ng-Ninh sẽtzyo bằetmj m chúeyfc ra làrziz m chảzniq trứddcl ng đdutd ójwtz . Rúeyfc t cụpnph c chỉlqrd còfmun n hai đdutd ứddcl a mìfmun nh.
Tuy Tựiaqf -Mai nójwtz i đdutd ùbzje a, nhưberh ng cũzzqi ng làrziz m cho Thanh-Trúeyfc c, Kim-Thàrziz nh, Trưberh ờaevr ng-Ninh ngưberh ợqrta ng ngậpmcc p. Thanh-Mai đdutd ưberh a mọwcjx i ngưberh ờaevr i vềxpkd thựiaqf c tạqaij i:
- Đgsqq ưberh ợqrta c rồdeim i, triềxpkd u Tốdvcy ng cójwtz hàrziz ng trănfhk m côlvam ng chúeyfc a chịyddf sẽtzyo hỏrziz i cho Tựiaqf -Mai, Lêrfay Vănfhk n, mỗyddf i đdutd ứddcl a hai ba côlvam . Thôlvam i Thiệvojn u-Cựiaqf c tiếjpzj p đdutd i.
- Lưberh u hậpmcc u tíqaij nh khảzniq i ngộyiqu , nghe nhiềxpkd u, nhớetmj giai. Khi vua Châpogn n-tôlvam ng làrziz m việvojn c, bàrziz ngồdeim i hầrfay u cạqaij nh. Tấnfhk u chưberh ơrziz ng, phong tặnfhk ng việvojn c việvojn c bàrziz đdutd ếjpzj u nhớetmj từpqic đdutd ầrfay u đdutd ếjpzj n cuốdvcy i. Mỗyddf i sựiaqf vua quêrfay n bàrziz lạqaij i nhắdvcy c nhởqaij từpqic ng chi tiếjpzj t mộyiqu t.
Tôlvam n Đgsqq ảzniq n thởqaij dàrziz i, tỏrziz vẻgnxd lo lắdvcy ng:
- Lúeyfc c đdutd ầrfay u nghe nójwtz i Lưberh u hậpmcc u cầrfay m quyềxpkd n, em tưberh ởqaij ng bàrziz ta cũzzqi ng nhưberh Lãjmrp hậpmcc u, Mãjmrp hậpmcc u đdutd ờaevr i Hápogn n, Võlgsu hậpmcc u đdutd ờaevr i Đgsqq ưberh ờaevr ng. Khôlvam ng ngờaevr bàrziz ta tàrziz i tríqaij nhưberh vậpmcc y! Hègsqq n gìfmun bàrziz muốdvcy n chiếjpzj m hếjpzj t cápogn c nưberh ớetmj c xung quanh. Mìfmun nh phảzniq i đdutd ốdvcy i đdutd ầrfay u vớetmj i bàrziz , thựiaqf c khójwtz thay.
- Đgsqq úeyfc ng vậpmcc y. Niêrfay n hiệvojn u Thiêrfay n-hy nguyêrfay n niêrfay n thápogn ng giêrfay ng (Tâpogn n-Dậpmcc u, 1021) vua Châpogn n-tôlvam ng bệvojn nh nặnfhk ng. Mọwcjx i tấnfhk u chưberh ơrziz ng, do bàrziz ngồdeim i bêrfay n đdutd ọwcjx c, rồdeim i vua ban chỉlqrd sao, bàrziz phêrfay nhưberh vậpmcc y. Sau dầrfay n dầrfay n bệvojn nh vua nặnfhk ng, bàrziz tựiaqf duyệvojn t phêrfay . Từpqic đdutd ójwtz , trêrfay n thựiaqf c tếjpzj bàrziz đdutd ãjmrp làrziz m vua rồdeim i. Lạqaij mộyiqu t đdutd iềxpkd u, nhữdvcy ng quyếjpzj t đdutd ịyddf nh, phêrfay chuẩrglk n củlvam a bàrziz rấnfhk t sápogn ng suốdvcy t, thứddcl lớetmj p, việvojn c sau vớetmj i việvojn c trưberh ớetmj c nhấnfhk t nhấnfhk t hợqrta p nhau. Bấnfhk y giờaevr bàrziz mớetmj i nghĩqrta đdutd ếjpzj n thựiaqf c sựiaqf cầrfay m quyềxpkd n. Đgsqq ầrfay u tiêrfay n bàrziz mưberh ợqrta n quyềxpkd n vua thănfhk ng chứddcl c tưberh ớetmj c cho cápogn c quan đdutd ểdutd họwcjx khôlvam ng chốdvcy ng bàrziz . Mùbzje a Thu thápogn ng bẩrglk y ngàrziz y Đgsqq inh-Tỵrziz , tểdutd tưberh ớetmj ng Khấnfhk u Chuẩrglk n mậpmcc t nghịyddf vớetmj i quầrfay n thầrfay n, làrziz m tấnfhk u chưberh ơrziz ng tâpogn u lêrfay n vua cho Thápogn i-tửdeti làrziz m giápogn m quốdvcy c.
- Chếjpzj t ôlvam ng Khẩrglk u Chuẩrglk n rồdeim i!
Trưberh ờaevr ng-Ninh buộyiqu t miệvojn ng than.
Thiệvojn n-Lãjmrp m hỏrziz i:
- Sao Trưberh ờaevr ng-Ninh biếjpzj t?
- Cứddcl suy ra thìfmun biếjpzj t. Bàrziz thay vua cầrfay m quyềxpkd n đdutd ãjmrp lâpogn u, mọwcjx i sựiaqf đdutd ềxpkd u tốdvcy t. Khi quyềxpkd n vàrziz o tay, đdutd ờaevr i nàrziz o bàrziz chịyddf u buôlvam ng ra? Tấnfhk u chưberh ơrziz ng củlvam a Khấnfhk u Chuẩrglk n đdutd ưberh a lêrfay n, bàrziz ta đdutd ọwcjx c xong ắdvcy t nổixck i giậpmcc n, giảzniq chiếjpzj u chỉlqrd củlvam a vua cápogn ch chứddcl c ôlvam ng ta liềxpkd n.
- Truyệvojn n khôlvam ng dễbfxk đdutd âpogn u. Vìfmun Chuẩrglk n làrziz m tểdutd tưberh ớetmj ng, tưberh ớetmj c phong tớetmj i Côlvam ng, uy quyềxpkd n quápogn n chúeyfc ng. Chuẩrglk n vôlvam tộyiqu i dễbfxk gìfmun cápogn ch chứddcl c đdutd ưberh ợqrta c. Bàrziz ta tìfmun m cápogn ch lôlvam i kéyddf o quầrfay n thầrfay n.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng dơrziz tay ra hiệvojn u cho Thiệvojn u-Cựiaqf c:
- Chápogn u trìfmun nh bầrfay y thàrziz nh phầrfay n quan chứddcl c triềxpkd u Tốdvcy ng bấnfhk y giờaevr đdutd ãjmrp .
- Vâpogn ng! Uy quyềxpkd n nhấnfhk t bấnfhk y giờaevr làrziz Thôlvam ng-vưberh ơrziz ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m tứddcl c Bìfmun nh-Nam vưberh ơrziz ng Triệvojn u Thàrziz nh, em vua, lạqaij i làrziz thầrfay y dậpmcc y Thápogn i-tửdeti . Trưberh ớetmj c đdutd ójwtz mấnfhk y nănfhk m bàrziz luôlvam n luôlvam n tâpogn u vua thănfhk ng chứddcl c tưberh ớetmj c cho Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m, đdutd ểdutd Nghiễbfxk m lo bảzniq o vệvojn ngôlvam i vua cho họwcjx c tròfmun . Ôeyfc ng nàrziz y giữdvcy binh quyềxpkd n, cùbzje ng ngựiaqf lâpogn m quâpogn n trong tay. Ngưberh ờaevr i củlvam a bàrziz gồdeim m Hưberh ớetmj ng Mẫhhai n-Trung mớetmj i đdutd ưberh ợqrta c phong Tảzniq bộyiqu c-xạqaij , Trung thưberh thịyddf lang, kiêrfay m Lễbfxk -bộyiqu thưberh ợqrta ng thưberh , bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf . Đgsqq inh Vịyddf làrziz m bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf . Phùbzje ng Thừpqic a lĩqrta nh Lạqaij i-bộyiqu thưberh ợqrta ng thưberh , kiêrfay m Khu-mậpmcc t-việvojn n sứddcl , đdutd ồdeim ng bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf . Nhậpmcc m Trung-Chíqaij nh, Chu Khởqaij i làrziz m Khu-mậpmcc t-việvojn n phójwtz sứddcl . Lýlhuw Đgsqq ịyddf ch lĩqrta nh Lạqaij i-bộyiqu thịyddf lang, kiêrfay m Thápogn i-tửdeti thiếjpzj u bảzniq o bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf . Nhưberh ng bàrziz ta cójwtz bốdvcy n nhâpogn n vậpmcc t cựiaqf c kỳgmxc lợqrta i hạqaij i, ẩrglk n dưberh ớetmj i lớetmj p ápogn o thịyddf vệvojn . Võlgsu côlvam ng bốdvcy n ngưberh ờaevr i nàrziz y cao hơrziz n bọwcjx n Vũzzqi Nhấnfhk t-Trụpnph nhiềxpkd u.
Tựiaqf -Mai ngồdeim i nhổixck m dậpmcc y:
- Ai thếjpzj ?
- Khôlvam ng rõlgsu têrfay n tuổixck i thựiaqf c. Têrfay n giảzniq mộyiqu t ngưberh ờaevr i làrziz Tôlvam n Đgsqq ứddcl c-Khắdvcy c, mộyiqu t ngưberh ờaevr i làrziz Lêrfay Lụpnph c-Vũzzqi . Mộyiqu t ngưberh ờaevr i gốdvcy c Châpogn n-lạqaij p têrfay n Khiếjpzj u Tam Bảzniq n. Mộyiqu t ngưberh ờaevr i gốdvcy c Thápogn i têrfay n Sửdeti -vạqaij n Na-vưberh ợqrta ng.
Thiệvojn u-Cựiaqf c ngừpqic ng lạqaij i cho mọwcjx i ngưberh ờaevr i theo dõlgsu i kịyddf p, rồdeim i tiếjpzj p:
- Cũzzqi ng thápogn ng bẩrglk y, nănfhk m đdutd ójwtz , ngàrziz y Canh-Dầrfay n, bàrziz gọwcjx i Đgsqq inh Vịyddf vàrziz o, truyềxpkd n chỉlqrd miệvojn ng cho y bắdvcy t Khấnfhk u Chuẩrglk n cùbzje ng nhữdvcy ng ai kýlhuw vàrziz o tờaevr biểdutd u giam lạqaij i. Mộyiqu t mặnfhk t bàrziz sai ngưberh ờaevr i bíqaij mậpmcc t bápogn o cho Khấnfhk u Chuẩrglk n biếjpzj t tin đdutd ójwtz .
Tựiaqf -Mai xuýlhuw t xoa:
- Khôlvam n. Bàrziz biếjpzj t Chuẩrglk n khôlvam ng tộyiqu i khójwtz cójwtz thểdutd hạqaij bệvojn y. Bàrziz làrziz m nhưberh vậpmcc y, mộyiqu t làrziz y cúeyfc i đdutd ầrfay u rúeyfc t biểdutd u lạqaij i. Hai làrziz y dùbzje ng binh quyềxpkd n lậpmcc t bàrziz . Chờaevr cho y chuẩrglk n bịyddf , bàrziz tójwtz m cổixck hếjpzj t, vớetmj i tộyiqu i trạqaij ng ràrziz nh ràrziz nh Phảzniq n nghịyddf ch. Y chạqaij y đdutd âpogn u cho thoápogn t?
- Đgsqq úeyfc ng thếjpzj . Chuẩrglk n sai Nhậpmcc p-nộyiqu i đdutd ôlvam tri Chu Hoàrziz i-Chíqaij nh đdutd em cấnfhk m quâpogn n vàrziz o cung phếjpzj Lưberh u-hậpmcc u, đdutd ưberh a Chuẩrglk n làrziz m phụpnph chíqaij nh Thápogn i-tửdeti . Hai ngưberh ờaevr i dưberh ớetmj i quyềxpkd n Chíqaij nh làrziz Dưberh ơrziz ng Sùbzje ng-Đgsqq ảzniq n, Dưberh ơrziz ng Hoàrziz i-Cápogn t đdutd ếjpzj n gặnfhk p Đgsqq inh Vịyddf tốdvcy cápogn o mọwcjx i sựiaqf . Đgsqq ang đdutd êrfay m Vịyddf dẫhhai n hai ngưberh ờaevr i nhậpmcc p cung trìfmun nh bầrfay y vớetmj i hậpmcc u. Khu-mậpmcc t-việvojn n sứddcl Tàrziz o Lợqrta i-Dụpnph ng cũzzqi ng đdutd ưberh ợqrta c thôlvam ng bápogn o tin đdutd ójwtz . Lợqrta i-Dụpnph ng khảzniq i vớetmj i Kinh-vưberh ơrziz ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m. Nghiễbfxk m nghe tin, vộyiqu i vàrziz o cung ôlvam m chápogn u tứddcl c Thápogn i-tửdeti đdutd ểdutd che chởqaij , rồdeim i huy đdutd ộyiqu ng binh mãjmrp dẹbbrg p loạqaij n. Đgsqq ápogn m cao thủlvam củlvam a Khấnfhk u Chuẩrglk n bịyddf Tàrziz o Lợqrta i-Dụpnph ng, Tôlvam n Đgsqq ứddcl c-Khắdvcy c, Lêrfay Lụpnph c-Vũzzqi giếjpzj t hếjpzj t. Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m truyềxpkd n lệvojn nh bắdvcy t hếjpzj t phe đdutd ảzniq ng Khấnfhk u Chuẩrglk n, làrziz m biểdutd u tâpogn u lêrfay n rằetmj ng Chuẩrglk n mưberh u thíqaij chúeyfc a.
- Thếjpzj thìfmun Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m bấnfhk t tríqaij , bịyddf Lưberh u hậpmcc u cho vàrziz o tròfmun ng.
Kim-Thàrziz nh bàrziz n.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng lắdvcy c đdutd ầrfay u:
- Trưberh ờaevr ng hợqrta p đdutd ójwtz , nếjpzj u chúeyfc ởqaij vàrziz o đdutd ịyddf a vịyddf ôlvam ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m chúeyfc cũzzqi ng mắdvcy c mưberh u trong nhấnfhk t thờaevr i. Tạqaij i sao? Khấnfhk u Chuẩrglk n đdutd em binh vàrziz o cung khójwtz cójwtz thểdutd tin rằetmj ng y chỉlqrd truấnfhk t phếjpzj Lưberh u hậpmcc u. Biếjpzj t đdutd âpogn u y cưberh ớetmj p ngôlvam i vua thìfmun sao? Hơrziz n nữdvcy a khi binh nhậpmcc p Hoàrziz ng-thàrziz nh, nơrziz i vua, cung tầrfay n, thâpogn n vưberh ơrziz ng, hoàrziz ng-tửdeti ởqaij , ắdvcy t sẽtzyo cójwtz cuộyiqu c chéyddf m giếjpzj t kinh khủlvam ng, làrziz m sao cójwtz thểdutd bảzniq o toàrziz n tôlvam ng tộyiqu c nhàrziz vua? Vảzniq Chuẩrglk n làrziz m việvojn c đdutd ójwtz thựiaqf c vôlvam phápogn p, vôlvam thiêrfay n. Cho nêrfay n Nghiễbfxk m vìfmun sựiaqf nghiệvojn p tổixck tiêrfay n, vìfmun bảzniq o hộyiqu tôlvam n thấnfhk t cùbzje ng thưberh ơrziz ng chápogn u, thưberh ơrziz ng họwcjx c tròfmun , phảzniq i hàrziz nh xửdeti nhưberh thếjpzj .
- Cậpmcc u luậpmcc n đdutd úeyfc ng. Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m khôlvam ng mắdvcy c mưberh u. Sau khi bắdvcy t hếjpzj t phe đdutd ảzniq ng Khấnfhk u Chuẩrglk n, ôlvam ng đdutd iềxpkd u tra ra manh mốdvcy i. Nhưberh ng Chuẩrglk n khôlvam ng thểdutd chốdvcy i tộyiqu i phảzniq n nghịyddf ch. Việvojn c nàrziz y xẩrglk y ra vàrziz o niêrfay n hiệvojn u Thiêrfay n-hy thứddcl tưberh (Tâpogn n-Dậpmcc u, 1021) mùbzje a Thu thápogn ng bẩrglk y ngàrziz y Đgsqq inh-Sửdeti u. Bọwcjx n Chu Hoàrziz i-Chíqaij nh bịyddf giếjpzj t. Thápogn i-tửdeti thápogn i phójwtz Khấnfhk u Chuẩrglk n bịyddf giápogn ng xuốdvcy ng làrziz m Thápogn i-thưberh ờaevr ng tựiaqf khanh. Hàrziz n-lâpogn m họwcjx c sĩqrta Thịyddf nh-Đgsqq ộyiqu , Khu-mậpmcc t trựiaqf c họwcjx c sĩqrta Vưberh ơrziz ng Thựiaqf đdutd ềxpkd u bịyddf bãjmrp i chứddcl c. Từpqic đdutd ấnfhk y Lưberh u-hậpmcc u mặnfhk c sứddcl c tung hoàrziz nh. Nhưberh ng bàrziz vẫhhai n khéyddf o léyddf o lấnfhk y lòfmun ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m, vìfmun Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m cầrfay m binh quyềxpkd n trong tay. Mùbzje a Thu thápogn ng tápogn m nănfhk m đdutd ójwtz , ngàrziz y Nhâpogn m-Dầrfay n, biếjpzj m Khấnfhk u Chuẩrglk n làrziz m Đgsqq ạqaij o-châpogn u tưberh -mãjmrp .
Thiệvojn u-Cựiaqf c lấnfhk y ra mộyiqu t sốdvcy thẻgnxd tre khắdvcy c chữdvcy , rồdeim i tiếjpzj p:
- Vua đdutd au yếjpzj u liệvojn t dưberh ờaevr ng. Bàrziz vẫhhai n cầrfay m quyềxpkd n suốdvcy t nănfhk m đdutd ójwtz . Nănfhk m sau, cảzniq i nguyêrfay n làrziz Càrziz n-hưberh ng ( Nhâpogn m-Tuấnfhk t, 1022). Mùbzje a Xuâpogn n thápogn ng hai ngàrziz y Giápogn p-Thìfmun n phong cho Đgsqq inh Vịyddf làrziz m Tàrziz o-quốdvcy c côlvam ng. Phùbzje ng Thừpqic a làrziz m Ngụpnph y-quốdvcy c côlvam ng. Tàrziz o Lợqrta i-Dụpnph ng làrziz m Hàrziz n-quốdvcy c côlvam ng.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng thởqaij dàrziz i:
- Tiếjpzj c thựiaqf c! Lưberh u hậpmcc u làrziz mộyiqu t nhâpogn n tàrziz i nhưberh vậpmcc y, màrziz lạqaij i sinh làrziz m ngưberh ờaevr i Hoa, kìfmun nh chốdvcy ng Đgsqq ạqaij i-Việvojn t. Vìfmun bảzniq o vệvojn tổixck nghiệvojn p, bấnfhk t đdutd ắdvcy c dĩqrta chúeyfc ng ta phảzniq i đdutd ốdvcy i đdutd ầrfay u vớetmj i bàrziz . Bấnfhk y giờaevr bàrziz thựiaqf c sựiaqf làrziz m vua rồdeim i còfmun n gìfmun nữdvcy a?
- Nănfhk m đdutd ójwtz , mùbzje a Xuâpogn n thápogn ng hai, ngàrziz y Mậpmcc u-Ngọwcjx vua hôlvam n mêrfay , di chiếjpzj u truyềxpkd n ngôlvam i cho Thápogn i-tửdeti Trinh, phong Lưberh u hậpmcc u làrziz m Thápogn i-hậpmcc u tạqaij m cầrfay m quâpogn n quốdvcy c trọwcjx ng sựiaqf .
Lêrfay Vănfhk n nhănfhk n mặnfhk t:
- Cójwtz thựiaqf c thếjpzj khôlvam ng? Em nghĩqrta trong lúeyfc c vua hấnfhk p hốdvcy i, đdutd âpogn u biếjpzj t nhữdvcy ng ai bêrfay n cạqaij nh? E rằetmj ng chiếjpzj u chỉlqrd đdutd ójwtz do bàrziz sai ngưberh ờaevr i viếjpzj t, rồdeim i đdutd ểdutd vàrziz o tay vua. Vua phêrfay làrziz xong.
Thiệvojn u-Cựiaqf c xoa đdutd ầrfay u Lêrfay Vănfhk n:
- Em thôlvam ng minh thìfmun thôlvam ng minh thựiaqf c. Em đdutd oápogn n đdutd úeyfc ng. Nhưberh ng lờaevr i bàrziz n củlvam a em trậpmcc t hếjpzj t. Vìfmun em khôlvam ng biếjpzj t luậpmcc t lệvojn cung đdutd ìfmun nh.
- Luậpmcc t lệvojn nhưberh thếjpzj nàrziz o?
- Khi vua ban chiếjpzj u vềxpkd vấnfhk n đdutd ềxpkd trọwcjx ng đdutd ạqaij i nhưberh vậpmcc y, sẽtzyo truyềxpkd n quan Lễbfxk bộyiqu thưberh ợqrta ng thưberh hoặnfhk c tảzniq , hữdvcy u bộyiqu c xạqaij hoặnfhk c Trung thưberh lệvojn nh soạqaij n rồdeim i kiềxpkd m ấnfhk n. Vua cójwtz hai ấnfhk n. Mộyiqu t đdutd ểdutd ởqaij tẩrglk m cung vua do Hoàrziz ng-hậpmcc u giữdvcy . Mộyiqu t đdutd ểdutd ởqaij Thừpqic a-đdutd ứddcl c đdutd iệvojn n do Tểdutd -tưberh ớetmj ng giữdvcy . Khi vua ban chiếjpzj u thưberh ờaevr ng, dùbzje ng ấnfhk n ởqaij đdutd âpogn u cũzzqi ng đdutd ưberh ợqrta c. Trưberh ờaevr ng hợqrta p trọwcjx ng đdutd ạqaij i nhưberh liêrfay n quan đdutd ếjpzj n Hoàrziz ng-hậpmcc u, phảzniq i dùbzje ng ấnfhk n ởqaij đdutd iệvojn n Thừpqic a-đdutd ứddcl c. Còfmun n ban chiếjpzj u liêrfay n quan đdutd ếjpzj n Tểdutd -tưberh ớetmj ng, phảzniq i dùbzje ng ấnfhk n ởqaij tẩrglk m cung.
Chàrziz ng nhìfmun n Lêrfay Vănfhk n:
- Lưberh u hậpmcc u khôlvam n ngoan, đdutd âpogn u dạqaij i gìfmun làrziz m nhưberh em nghĩqrta . Bàrziz cho triệvojn u Tảzniq bộyiqu c-xạqaij kiêrfay m Lễbfxk -bộyiqu thưberh ợqrta ng thưberh Hứddcl a Mẫhhai n-Trung, cùbzje ng bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf Đgsqq inh Vịyddf , Lạqaij i-bộyiqu thưberh ợqrta ng-thưberh kiêrfay m Khu-mậpmcc t-việvojn n sứddcl Phùbzje ng Thừpqic a vàrziz o nghe vua truyềxpkd n chỉlqrd . Ba ngưberh ờaevr i đdutd ójwtz làrziz châpogn n tay bàrziz , khójwtz ai biếjpzj t sựiaqf thựiaqf c ra sao.
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Cậpmcc u nghĩqrta rằetmj ng thựiaqf c. Tạqaij i sao ? Cứddcl trong lýlhuw màrziz suy. Chiếjpzj u chỉlqrd cójwtz hai phầrfay n quan trọwcjx ng. Mộyiqu t làrziz nhưberh ờaevr ng ngôlvam i cho thápogn i tửdeti Trinh. Hai làrziz cửdeti bàrziz cùbzje ng giảzniq i quyếjpzj t việvojn c nưberh ớetmj c. Vềxpkd việvojn c thứddcl nhấnfhk t, vua Châpogn n-tôlvam ng rấnfhk t bằetmj ng lòfmun ng Thápogn i-tửdeti . Việvojn c truyềxpkd n ngôlvam i cho Thápogn i-tửdeti làrziz lẽtzyo đdutd ưberh ơrziz ng nhiêrfay n. Còfmun n cửdeti Lưberh u-hậpmcc u cùbzje ng Vua giảzniq i quyếjpzj t việvojn c nưberh ớetmj c cũzzqi ng hợqrta p lýlhuw . Vìfmun khi Thápogn i-tửdeti đdutd ưberh ợqrta c truyềxpkd n ngôlvam i mớetmj i cójwtz mưberh ờaevr i ba tuổixck i. Lịyddf ch đdutd ạqaij i cápogn c triềxpkd u đdutd ềxpkd u cho phéyddf p Thápogn i-hậpmcc u buôlvam ng règsqq m thíqaij nh chíqaij nh vớetmj i ấnfhk u quâpogn n. Đgsqq ốdvcy i vớetmj i Lưberh u hậpmcc u, khi vua Châpogn n-tôlvam ng khoẻgnxd mạqaij nh, màrziz bàrziz đdutd ãjmrp cùbzje ng ôlvam ng chung lo quốdvcy c sựiaqf , thìfmun nay con lêrfay n ngôlvam i vua, bàrziz đdutd ưberh ợqrta c cửdeti giúeyfc p con khôlvam ng cójwtz gìfmun lạqaij cảzniq . Thôlvam i, Thiệvojn u-Cựiaqf c tiếjpzj p.
- Luậpmcc t lệvojn triềxpkd u Tốdvcy ng cấnfhk m khôlvam ng cho đdutd àrziz n bàrziz đdutd ếjpzj n nhữdvcy ng đdutd iệvojn n Sùbzje ng-đdutd ứddcl c, Sùbzje ng-chíqaij nh, Thừpqic a-minh. Vìfmun vậpmcc y Thápogn i-hậpmcc u khôlvam ng thểdutd dựiaqf cápogn c buổixck i triềxpkd u. Đgsqq inh Vịyddf thỉlqrd nh Lưberh u hậpmcc u ngựiaqf biệvojn t đdutd iệvojn n đdutd ểdutd hộyiqu i triềxpkd u thầrfay n.
Trưberh ờaevr ng-Ninh bậpmcc t cưberh ờaevr i:
- Cápogn i ôlvam ng Đgsqq inh Vịyddf đdutd ãjmrp cójwtz côlvam ng tôlvam n phòfmun bàrziz , màrziz khôlvam ng hiểdutd u gìfmun vềxpkd bàrziz . Đgsqq ềxpkd nghịyddf đdutd ójwtz nhấnfhk t đdutd ịyddf nh bàrziz khôlvam ng chịyddf u.
Thấnfhk y chápogn u cójwtz nhậpmcc n xéyddf t tinh tếjpzj , Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng mừpqic ng lắdvcy m. Vưberh ơrziz ng hỏrziz i:
- Tạqaij i sao chápogn u đdutd oápogn n ra?
- Luậpmcc t triềxpkd u Tốdvcy ng đdutd âpogn u cójwtz cho con cápogn i dâpogn n dãjmrp làrziz m Vưberh ơrziz ng-phi? Dùbzje cójwtz làrziz m Vưberh ơrziz ng-phi sau cũzzqi ng khôlvam ng thểdutd tôlvam n phong Hoàrziz ng-hậpmcc u. Đgsqq âpogn y vua Châpogn n-tôlvam ng vẫhhai n làrziz m. Mộyiqu t đdutd iềxpkd u bàrziz đdutd ưberh ợqrta c ưberh u đdutd ãjmrp i vưberh ợqrta t luậpmcc t. Thếjpzj thưberh ờaevr ng, cổixck kim ngưberh ờaevr i hầrfay u cậpmcc n vua lúeyfc c làrziz m việvojn c, thưberh ờaevr ng làrziz phụpnph chíqaij nh đdutd ạqaij i thầrfay n, cójwtz luậpmcc t nàrziz o cho Hoàrziz ng-hậpmcc u ngồdeim i cạqaij nh giúeyfc p vua giảzniq i quyếjpzj t tấnfhk u chưberh ơrziz ng, cùbzje ng quyếjpzj t đdutd oápogn n mọwcjx i sựiaqf ? Thếjpzj màrziz vua Châpogn n-tôlvam ng lạqaij i nhờaevr bàrziz . Hai đdutd iềxpkd u ra ngoàrziz i luậpmcc t. Đgsqq ãjmrp cójwtz hai đdutd iềxpkd u đdutd ójwtz rồdeim i, bàrziz ta khôlvam ng coi luậpmcc t vàrziz o đdutd âpogn u nữdvcy a. Vìfmun vậpmcc y bàrziz ta sẽtzyo nhấnfhk t đdutd ịyddf nh khôlvam ng ngồdeim i ởqaij biệvojn t đdutd iệvojn n.
- Đgsqq úeyfc ng vậpmcc y! Bàrziz sai hoạqaij n quan Trưberh ơrziz ng Cảzniq nh-Tôlvam ng tuyêrfay n chỉlqrd vớetmj i triềxpkd u đdutd ìfmun nh rằetmj ng : Khi tiêrfay n đdutd ếjpzj còfmun n tạqaij i thếjpzj , ngàrziz y đdutd êrfay m ta phụpnph bêrfay n cạqaij nh. Nay đdutd ốdvcy i vớetmj i con ta, ta lạqaij i phảzniq i lùbzje i vềxpkd biệvojn t đdutd iệvojn n ưberh ?. Thếjpzj rồdeim i triềxpkd u thầrfay n rưberh ớetmj c bàrziz cùbzje ng vua ngựiaqf ởqaij đdutd iệvojn n Thừpqic a-minh. Vua ngồdeim i bêrfay n trápogn i, bàrziz ngồdeim i bêrfay n phảzniq i. Từpqic đdutd ấnfhk y, bấnfhk t cứddcl chỉlqrd dụpnph gìfmun củlvam a vua cũzzqi ng do bàrziz cảzniq .
Thiệvojn u-Cựiaqf c chỉlqrd vàrziz o sơrziz đdutd ồdeim tổixck chứddcl c triềxpkd u Tốdvcy ng:
- Sau khi Thiêrfay n-Thápogn nh hoàrziz ng-đdutd ếjpzj lêrfay n ngôlvam i vua. Việvojn c đdutd ầrfay u tiêrfay n, bàrziz phong chứddcl c tưberh ớetmj c đdutd ềxpkd n ơrziz n cho ngưberh ờaevr i phòfmun tápogn . Vua lêrfay n ngôlvam i đdutd ưberh ợqrta c tápogn m ngàrziz y tứddcl c ngàrziz y Bíqaij nh-Dầrfay n phong cho sưberh phụpnph cũzzqi ng làrziz chúeyfc vua tứddcl c Kinh-vưberh ơrziz ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m đdutd ưberh ợqrta c tôlvam n làrziz m Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng, khi tâpogn u khôlvam ng phảzniq i xưberh ng danh, đdutd ưberh ợqrta c đdutd eo kiếjpzj m khi chầrfay u vua, lĩqrta nh Thápogn i-úeyfc y phụpnph quốdvcy c (3), quảzniq n Khu-mậpmcc t-việvojn n, thốdvcy ng đdutd ốdvcy c binh mãjmrp , quảzniq n chếjpzj nộyiqu i ngoạqaij i sựiaqf . Đgsqq inh-Vịyddf lĩqrta nh Tưberh -đdutd ồdeim kiêrfay m thịyddf -trung, thưberh ợqrta ng thưberh tảzniq bộyiqu c-xạqaij . Phùbzje ng-Thừpqic a lĩqrta nh Tưberh -khôlvam ng kiêrfay m thịyddf -trung Khu-mậpmcc t-việvojn n sứddcl , thưberh ợqrta ng thưberh hữdvcy u bộyiqu c-xạqaij . Tàrziz o-lợqrta i-Dụpnph ng lĩqrta nh thưberh ợqrta ng-thưberh tảzniq bộyiqu c-xạqaij kiêrfay m thịyddf trung. Cảzniq ba ôlvam ng Đgsqq inh, Phùbzje ng, Tàrziz o đdutd ềxpkd u đdutd ưberh ợqrta c phong quốdvcy c côlvam ng.
Ghi chúeyfc
(3) Tốdvcy ng sửdeti quyểdutd n 161 đdutd ếjpzj n quyểdutd n 172 (Trang 3760- 4154) Quan chếjpzj nhàrziz Tốdvcy ng phâpogn n biệvojn t rấnfhk t nhiềxpkd u loạqaij i, nếjpzj u kểdutd hếjpzj t ra, e ngang vớetmj i côlvam ng chứddcl c củlvam a mộyiqu t quốdvcy c gia vănfhk n minh ngàrziz y nay. Sau đdutd âpogn y tôlvam i xin tójwtz m lưberh ợqrta c:
Nhàrziz Đgsqq ưberh ờaevr ng mấnfhk t nghiệvojn p nănfhk m Đgsqq inh-Mãjmrp o (907). Trung-quốdvcy c lâpogn m cảzniq nh rốdvcy i loạqaij n, chia làrziz m nhiềxpkd u sứddcl quâpogn n thôlvam n tíqaij nh nhau. Mỗyddf i sứddcl quâpogn n lêrfay n làrziz m vua đdutd ưberh ợqrta c mấnfhk y nănfhk m, lạqaij i bịyddf sứddcl quâpogn n khápogn c thôlvam n tíqaij nh. Mỗyddf i sứddcl quâpogn n đdutd ềxpkd u làrziz hậpmcc u duệvojn củlvam a mộyiqu t triềxpkd u đdutd ạqaij i trưberh ớetmj c, nêrfay n sửdeti thêrfay m chữdvcy Âbioj »Hậpmcc uÂbioj » vàrziz o đdutd ểdutd phâpogn n biệvojn t. Thờaevr i gian nàrziz y bao gồdeim m 52 nănfhk m (907-960). Sửdeti gọwcjx i thờaevr i đdutd ạqaij i nàrziz y làrziz Ngũzzqi -quýlhuw hay Ngũzzqi -đdutd ạqaij i.
Tốdvcy ng nốdvcy i tiếjpzj p nhàrziz Hậpmcc u Chu, vìfmun vậpmcc y lúeyfc c đdutd ầrfay u phỏrziz ng theo nhàrziz Đgsqq ưberh ờaevr ng. Cápogn c đdutd ờaevr i vua sau, cảzniq i tiếjpzj n dầrfay n, thàrziz nh hẳhsul n mộyiqu t hệvojn thốdvcy ng. Nhữdvcy ng triềxpkd u Nguyêrfay n, Minh, Thanh tuy cójwtz thay đdutd ổixck i, nhưberh ng vẫhhai n giữdvcy cănfhk n bảzniq n củlvam a triềxpkd u Tốdvcy ng.
Xin kểdutd nhữdvcy ng chứddcl c quan tốdvcy i cao:
1. Tam sưberh , Tam côlvam ng
Đgsqq âpogn y làrziz nhữdvcy ng chứddcl c quan cao nhấnfhk t. Tam sưberh gồdeim m Thápogn i-sưberh , Thápogn i-phójwtz , Thápogn i-bảzniq o. Tam côlvam ng gồdeim m Thápogn i-úeyfc y, Tưberh -đdutd ồdeim , Tưberh -khôlvam ng. Nhữdvcy ng chứddcl c nàrziz y dùbzje ng gia phong cho thâpogn n vưberh ơrziz ng, tểdutd tưberh ớetmj ng. Nếjpzj u khôlvam ng kiêrfay m chứddcl c tưberh ớetmj c khápogn c, thìfmun chỉlqrd đdutd ểdutd làrziz m cảzniq nh, chứddcl khôlvam ng tham dựiaqf chíqaij nh sựiaqf . Nhưberh mộyiqu t thâpogn n vưberh ơrziz ng đdutd ưberh ợqrta c phong Thápogn i-bảzniq o, thìfmun khi triềxpkd u hộyiqu i đdutd ứddcl ng trêrfay n Tểdutd -tưberh ớetmj ng, nhưberh ng khôlvam ng nắdvcy m quyềxpkd n gìfmun cảzniq . Nhưberh ng nếjpzj u mộyiqu t vịyddf nàrziz o đdutd ójwtz đdutd ưberh ợqrta c phong Thápogn i-bảzniq o, Đgsqq ồdeim ng-trung thưberh môlvam n hạqaij bìfmun nh chưberh ơrziz ng sựiaqf , tứddcl c tểdutd tưberh ớetmj ng. Thìfmun vẫhhai n tham dựiaqf chíqaij nh sựiaqf vớetmj i nhiệvojn m vụpnph tểdutd thầrfay n.
Thưberh ờaevr ng từpqic Tưberh -đdutd ồdeim gia Thápogn i-bảzniq o, Thápogn i-phójwtz gia Thápogn i-úeyfc y. Thờaevr i Đgsqq ưberh ờaevr ng, Thápogn i-úeyfc y dưberh ớetmj i Tam-sưberh . Nhưberh ng vìfmun chứddcl c quan nàrziz y thốdvcy ng lĩqrta nh quâpogn n đdutd ộyiqu i, nêrfay n sau trởqaij thàrziz nh quan trọwcjx ng, đdutd ặnfhk t trêrfay n Thápogn i-phójwtz .
2. Tểdutd -tưberh ớetmj ng
Phụpnph tápogn thiêrfay n tửdeti , thốdvcy ng bápogn ch quan, bìfmun nh thứddcl chíqaij nh. Khôlvam ng sựiaqf gìfmun trong nưberh ớetmj c màrziz khôlvam ng thốdvcy ng lĩqrta nh. Nănfhk m 1989, mộyiqu t sinh viêrfay n vănfhk n khoa Paris (Sorbonne) trìfmun nh luậpmcc n ápogn n vềxpkd sửdeti họwcjx c đdutd ờaevr i Tốdvcy ng, đdutd ãjmrp víqaij chứddcl c tểdutd tưberh ớetmj ng vớetmj i Premier ministre củlvam a đdutd ệvojn ngũzzqi Cộyiqu ng-hòfmun a Phápogn p. Tôlvam i bápogn c, yêrfay u cầrfay u dùbzje ng nguyêrfay n chữdvcy tểdutd tưberh ớetmj ng, rồdeim i chúeyfc giảzniq i ởqaij dưberh ớetmj i. Bởqaij i thủlvam -tưberh ớetmj ng củlvam a Phápogn p khôlvam ng cójwtz quyềxpkd n vềxpkd phủlvam Tổixck ng-thốdvcy ng, Lưberh ỡhbyc ng-việvojn n quốdvcy c hộyiqu i, Tốdvcy i-cao Phápogn p-việvojn n, Quốdvcy c-gia tưberh -vấnfhk n việvojn n v.v. Ngưberh ợqrta c lạqaij i tểdutd tưberh ớetmj ng đdutd ờaevr i Tốdvcy ng phụpnph tápogn thiêrfay n tửdeti cảzniq nhữdvcy ng vấnfhk n đdutd ềxpkd nộyiqu i cung. Nhưberh khi mộyiqu t bàrziz phi chếjpzj t, Lưberh u thápogn i hậpmcc u muốdvcy n an tápogn ng theo lễbfxk nghi cung nữdvcy . Tểdutd -tưberh ớetmj ng Lãjmrp -di-Giảzniq n khôlvam ng chịyddf u, yêrfay u cầrfay u tápogn ng theo nghi lễbfxk mộyiqu t phi-tầrfay n.
Chứddcl c Tểdutd -tưberh ớetmj ng triềxpkd u Tốdvcy ng cójwtz hai têrfay n gọwcjx i. Khi đdutd àrziz m thoạqaij i thìfmun gọwcjx i làrziz Tểdutd -tưberh ớetmj ng. Còfmun n trong vănfhk n kiệvojn n thìfmun gọwcjx i làrziz Đgsqq ồdeim ng bìfmun nh-chưberh ơrziz ng sựiaqf . Thưberh ờaevr ng cójwtz Tảzniq , Hữdvcy u tểdutd -tưberh ớetmj ng. Ôeyfc ng nàrziz o lĩqrta nh thêrfay m chứddcl c Chiêrfay u-vănfhk n quan đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta giápogn m tu quốdvcy c sửdeti thìfmun ởqaij trêrfay n. Ôeyfc ng nàrziz o lĩqrta nh thêrfay m chứddcl c Tậpmcc p-hiềxpkd n việvojn n đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta ởqaij dưberh ớetmj i.
Đgsqq ặnfhk c biệvojn t thờaevr i Thầrfay n-Tôlvam ng, vìfmun thiếjpzj u ngưberh ờaevr i nêrfay n đdutd ặnfhk t ra "Tam tỉlqrd nh" làrziz Thịyddf -trung, Trung-thưberh lệvojn nh vàrziz Thưberh ợqrta ng-thưberh lệvojn nh. Trong tòfmun a Thưberh ợqrta ng-thưberh lệvojn nh cójwtz hai chứddcl c Tảzniq bộyiqu c-xạqaij vàrziz Hữdvcy u bộyiqu c-xạqaij , đdutd ưberh ợqrta c gọwcjx i làrziz Tểdutd -tưberh ớetmj ng. Tảzniq bộyiqu c-xạqaij kiêrfay m Môlvam n-hạqaij thịyddf -lang lĩqrta nh nhiệvojn m vụpnph Thịyddf -trung. Hữdvcy u bộyiqu c-xạqaij kiêrfay m Trung-thưberh thịyddf lang lĩqrta nh nhiệvojn m vụpnph Trung-thưberh lệvojn nh.
3. Xửdeti tưberh ớetmj ng
Thâpogn n-vưberh ơrziz ng, Khu-mậpmcc t việvojn n sứddcl , hay Tiếjpzj t-đdutd ộyiqu -sứddcl màrziz kiêrfay m nhiệvojn m Thịyddf -trung, Trung-thưberh lệvojn nh, Đgsqq ồdeim ng-bìfmun nh chưberh ơrziz ng gọwcjx i làrziz xửdeti tưberh ớetmj ng. Nhữdvcy ng ngưberh ờaevr i nàrziz y khôlvam ng dựiaqf chíqaij nh sựiaqf đdutd ưberh ơrziz c gọwcjx i làrziz xửdeti tưberh ớetmj ng.
4. Tham tri chíqaij nh sựiaqf .
Tứddcl c phójwtz Tểdutd -tưberh ớetmj ng
5. Dưberh ớetmj i nhữdvcy ng bậpmcc c tểdutd thầrfay n trêrfay n, cójwtz cápogn c cơrziz quan cao cấnfhk p sau:
- Khu-mậpmcc t việvojn n, tưberh ơrziz ng đdutd ưberh ơrziz ng vớetmj i Hộyiqu i-đdutd ồdeim ng an ninh quốdvcy c gia ngàrziz y nay, chỉlqrd huy trựiaqf c tiếjpzj p quâpogn n đdutd ộyiqu i, tìfmun nh bápogn o, an ninh quốdvcy c nộyiqu i, quốdvcy c ngoạqaij i.
- Tuyêrfay n huy việvojn n, tưberh ơrziz ng đdutd ưberh ơrziz ng vớetmj i ngàrziz y nay làrziz bộyiqu phủlvam Tốdvcy ng-thốdvcy ng, bộyiqu Tàrziz i-chápogn nh.
- Tam-ty sứddcl , Tưberh ơrziz ng dưberh ơrziz ng vớetmj i nha tổixck ng giápogn m đdutd ốdvcy c thuếjpzj vụpnph .
- Hàrziz n lâpogn m họwcjx c sĩqrta việvojn n. Trôlvam ng coi việvojn c soạqaij n chếjpzj , cápogn o, lệvojn nh. Khi ban lệvojn nh liêrfay n quan đdutd ếjpzj n việvojn c: Lậpmcc p hoàrziz ng hậpmcc u, phong thâpogn n vưberh ơrziz ng, bápogn i Tểdutd - tưberh ớetmj ng, Khu-mậpmcc t-việvojn n sứddcl , Tam côlvam ng, Tam thiếjpzj u, cùbzje ng cápogn c chứddcl c từpqic Khai-phủlvam nghịyddf đdutd ồdeim ng tam tưberh , Tiếjpzj t-đdutd ộyiqu -sứddcl , gia phong, gia Kiểdutd m-hiệvojn u thìfmun gọwcjx i làrziz chếjpzj . Còfmun n nhưberh phong đdutd ạqaij i thầrfay n từpqic Đgsqq ạqaij i-trung đdutd ạqaij i-phu, Quan -sápogn t sứddcl trởqaij lêrfay n, thìfmun dùbzje ng chiếjpzj u.v.v
- Thịyddf đdutd ộyiqu c, thịyddf giảzniq ng. Chứddcl c quan giảzniq ng sápogn ch, đdutd ọwcjx c sápogn ch cho vua.
- Sùbzje ng-chíqaij nh đdutd iệvojn n thuyếjpzj t thưberh . Sùbzje ng-chíqaij nh đdutd iệvojn n làrziz nơrziz i vua thiếjpzj t đdutd ạqaij i triềxpkd u. Sùbzje ng-chíqaij nh đdutd iệvojn n thuyếjpzj t thưberh phụpnph trápogn ch đdutd ọwcjx c cápogn c tấnfhk u chưberh ơrziz ng, giảzniq i thíqaij ch kinh nghĩqrta a cổixck đdutd iểdutd n liêrfay n quan đdutd ếjpzj n chíqaij nh sựiaqf đdutd ưberh ơrziz ng thờaevr i.
- Chưberh đdutd iệvojn n họwcjx c sĩqrta . Rấnfhk t nhiềxpkd u nhưberh : Quan-vănfhk n đdutd iệvojn n đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta , Đgsqq oan-minh đdutd iệvojn n đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta v.v.
- Chưberh cápogn c họwcjx c sĩqrta . Rấnfhk t nhiềxpkd u nhưberh Đgsqq ôlvam ng-cápogn c đdutd iệvojn n đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta , Long-đdutd ồdeim cápogn c đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta , Thiêrfay n-chưberh ơrziz ng cápogn c đdutd ạqaij i họwcjx c sĩqrta v.v.
- Chưberh tu tuyểdutd n trựiaqf c cápogn c. Rấnfhk t nhiềxpkd u nhưberh Tậpmcc p-anh đdutd iệvojn n tu tuyểdutd n, Hữdvcy u-vănfhk n đdutd iệvojn n tu tuyểdutd n v.v.
- Đgsqq ôlvam ng-cung quan. Cápogn c quan trựiaqf c thuộyiqu c Đgsqq ôlvam ng-cung thápogn i tửdeti , giúeyfc p thápogn i tửdeti tậpmcc p chíqaij nh sựiaqf . Nhữdvcy ng vịyddf quan nàrziz y thưberh ờaevr ng làrziz chứddcl c quan triềxpkd u đdutd ìfmun nh kiêrfay m nhiệvojn m. Bởqaij i vậpmcc y khi thápogn i tửdeti lêrfay n ngôlvam i vua, khôlvam ng bịyddf bỡhbyc ngỡhbyc . Cápogn c chứddcl c nàrziz y gồdeim m Thápogn i-tửdeti thápogn i sưberh , Thápogn i-tửdeti thápogn i phójwtz , Thápogn i-tửdeti thápogn i bảzniq o, Thápogn i-tửdeti thiếjpzj u sưberh , Thápogn i-tửdeti thiếjpzj u phójwtz , Thápogn i-tửdeti thiếjpzj u bảzniq o v.v.
- Vưberh ơrziz ng phủlvam quan. Cápogn c quan thuộyiqu c phủlvam thâpogn n vưberh ơrziz ng.
- Lụpnph c bộyiqu gồdeim m: Lạqaij i-bộyiqu , Hộyiqu -bộyiqu , Binh-bộyiqu , Hìfmun nh-bộyiqu , Côlvam ng-bộyiqu .
Tựiaqf -Mai cưberh ờaevr i lớetmj n:
- Chếjpzj t tổixck bàrziz ôlvam ng Đgsqq inh Vịyddf rồdeim i.
Bậpmcc t ra câpogn u nójwtz i tụpnph c, nójwtz biếjpzj t rằetmj ng quápogn vôlvam phéyddf p, ởqaij nơrziz i bàrziz n quâpogn n quốdvcy c trọwcjx ng sựiaqf . Nójwtz nhìfmun n vua Bàrziz Bắdvcy c-biêrfay n nhưberh tạqaij lỗyddf i. Vua Bàrziz biếjpzj t ýlhuw , cưberh ờaevr i:
- Phảzniq i, chỉlqrd cójwtz câpogn u đdutd ójwtz mớetmj i diễbfxk n tảzniq cápogn i nguy củlvam a gãjmrp Đgsqq inh Vịyddf .
Thuậpmcc n-Tôlvam ng hỏrziz i:
- Nhưberh vậpmcc y ôlvam ng Đgsqq inh Vịyddf nhảzniq y mộyiqu t lúeyfc c đdutd ếjpzj n nănfhk m bậpmcc c thănfhk ng quan, sao lạqaij i chếjpzj t tổixck bàrziz ?
Tựiaqf -Mai bẹbbrg o tai sưberh đdutd ệvojn :
- Tôlvam ng nhớetmj nhéyddf ! Bâpogn y giờaevr em đdutd ãjmrp làrziz Lạqaij c-hầrfay u Thưberh ợqrta ng-oai phảzniq i tiếjpzj p xúeyfc c hàrziz ng ngay vớetmj i biếjpzj t bao nhiêrfay u loạqaij i ngưberh ờaevr i, khôlvam n ngoan cójwtz , ngu đdutd ầrfay n cójwtz , trung thựiaqf c cójwtz , xảzniq o quyệvojn t cójwtz , gian mạqaij nh cójwtz . Khôlvam ng cẩrglk n thậpmcc n, e bịyddf mắdvcy c bẫhhai y nguy đdutd ếjpzj n tíqaij nh mệvojn nh cũzzqi ng khôlvam ng đdutd ápogn ng kểdutd . Nhưberh ng hỏrziz ng đdutd ạqaij i kếjpzj dâpogn n tộyiqu c mớetmj i đdutd ápogn ng sợqrta .
- Tựiaqf -Mai nhấnfhk n mạqaij nh:
- Vềxpkd việvojn c Đgsqq inh Vịyddf đdutd ưberh ợqrta c Lưberh u hậpmcc u ban cho từpqic mộyiqu t chứddcl c nhỏrziz , bỗyddf ng chốdvcy c thănfhk ng nhảzniq y vọwcjx t đdutd ếjpzj n bốdvcy n nănfhk m bậpmcc c rõlgsu ràrziz ng bàrziz khôlvam ng hềxpkd cójwtz chủlvam ýlhuw tưberh ởqaij ng thưberh ởqaij ng, màrziz đdutd ưberh a y vàrziz o chỗyddf chếjpzj t. Y đdutd ang từpqic mộyiqu t chứddcl c Bìfmun nh-chưberh ơrziz ng sựiaqf tứddcl c mộyiqu t chứddcl c quan dưberh ớetmj i quyềxpkd n Khấnfhk u Chuẩrglk n, trôlvam ng coi việvojn c đdutd ọwcjx c cápogn c tấnfhk u chưberh ơrziz ng từpqic cápogn c nơrziz i gửdeti i vềxpkd , rồdeim i làrziz m bảzniq n tójwtz m lưberh ợqrta c đdutd ưberh a Khấnfhk u đdutd ểdutd đdutd ệvojn lêrfay n vua. Vìfmun đdutd ưberh ợqrta c tíqaij n cẩrglk n trong vụpnph hạqaij bệvojn Khấnfhk u, bỗyddf ng chốdvcy c lêrfay n đdutd ếjpzj n Tưberh -đdutd ồdeim , mộyiqu t chứddcl c lớetmj n nhấnfhk t trong ba chứddcl c vụpnph đdutd ầrfay u nãjmrp o triềxpkd u đdutd ìfmun nh. Nghiãjmrp làrziz cao hơrziz n Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m. Vôlvam tìfmun nh y bịyddf Lưberh u hậpmcc u cho ngồdeim i lêrfay n bàrziz n chôlvam ng. Tạqaij i sao? Mộyiqu t bịyddf đdutd ồdeim ng liêrfay u ghen ghéyddf t. Hai làrziz bấnfhk t tàrziz i, ngồdeim i vàrziz o vịyddf tríqaij tểdutd thầrfay n. Ba làrziz do phảzniq n bộyiqu i ngưberh ờaevr i trêrfay n màrziz lêrfay n chứddcl c, màrziz triềxpkd u Tốdvcy ng toàrziz n Nho-gia trọwcjx ng khíqaij tiếjpzj t, nêrfay n ai cũzzqi ng ghéyddf t y.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng nhưberh ngưberh ờaevr i tỉlqrd nh ngủlvam . Nójwtz cảzniq m đdutd ộyiqu ng:
- Đgsqq a tạqaij đdutd ạqaij i ca. Sau khi thưberh ởqaij ng côlvam ng, chắdvcy c Lưberh u hậpmcc u tíqaij nh tớetmj i bọwcjx n chốdvcy ng bàrziz , đdutd ểdutd từpqic nay mầrfay m mốdvcy ng ấnfhk y khôlvam ng còfmun n nữdvcy a.
Thiệvojn u-Cựiaqf c gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Đgsqq úeyfc ng thếjpzj . Cũzzqi ng vẫhhai n niêrfay n hiệvojn u Càrziz n-hưberh ng nguyêrfay n niêrfay n (Nhâpogn m-Tuấnfhk t, 1022) mùbzje a Xuâpogn n, thápogn ng hai ngàrziz y Mậpmcc u-Thìfmun n, trưberh ớetmj c đdutd ãjmrp biếjpzj m tểdutd tưberh ớetmj ng Khấnfhk u Chuẩrglk n làrziz m Đgsqq ạqaij o-châpogn u tưberh -mãjmrp , nay biếjpzj m nữdvcy a, hạqaij xuốdvcy ng còfmun n tưberh -hộyiqu tham quâpogn m Lôlvam i-châpogn u. Thưberh ợqrta ng-thưberh hộyiqu bộyiqu thịyddf lang Lýlhuw Đgsqq ịyddf ch làrziz m Hằetmj ng-châpogn u Đgsqq oàrziz n-luyệvojn n phójwtz sứddcl . Tuyêrfay n-huy Nam-việvojn n sứddcl Tàrziz o Vi làrziz m Tảzniq -vệvojn đdutd ạqaij i tưberh ớetmj ng quâpogn n.
Thuậpmcc n-Tôlvam ng lắdvcy c đdutd ầrfay u:
- Đgsqq àrziz n bàrziz màrziz thùbzje ai thìfmun ngưberh ờaevr i đdutd ójwtz phảzniq i chếjpzj t. Tốdvcy t hơrziz n hếjpzj t đdutd ừpqic ng gâpogn y truyệvojn n vớetmj i đdutd àrziz n bàrziz .
Nójwtz i đdutd ếjpzj n đdutd ójwtz biếjpzj t lỡhbyc lờaevr i, nójwtz đdutd ưberh a mắdvcy t nhìfmun n vua Bàrziz . Rồdeim i nójwtz i lảzniq ng:
- Lúeyfc c nãjmrp y anh nójwtz i bàrziz đdutd ưberh a Đgsqq inh Vịyddf lêrfay n đdutd ểdutd hạqaij i y. Thếjpzj sau nàrziz y Đgsqq inh Vịyddf cójwtz bịyddf hạqaij i khôlvam ng?
- Bịyddf chứddcl . Đgsqq inh Vịyddf đdutd ắdvcy c thếjpzj màrziz làrziz m lớetmj n, cũzzqi ng khôlvam ng tựiaqf biếjpzj t cápogn i nguy. Y bịyddf quan Ngựiaqf -sửdeti đdutd àrziz n hặnfhk c vìfmun phạqaij m nhiềxpkd u tộyiqu i: Trong khi tang vua Châpogn n-Tôlvam ng, màrziz y ănfhk n tiêrfay u xa hoa, tuyểdutd n thêrfay m mỹqrta nữdvcy . Nhấnfhk t làrziz y ănfhk n bớetmj t tiềxpkd n xâpogn y lănfhk ng tẩrglk m vua Châpogn n-tôlvam ng. Cho nêrfay n bịyddf biếjpzj m làrziz m Nhai-châpogn u tưberh hộyiqu tham quâpogn n.
Nhữdvcy ng gìfmun Thiệvojn u-Cựiaqf c thuyếjpzj t trìfmun nh, vua Bàrziz Bắdvcy c-biêrfay n đdutd ềxpkd u thuộyiqu c nằetmj m lòfmun ng. Bâpogn y giờaevr bàrziz mớetmj i lêrfay n tiếjpzj ng:
- Thiệvojn u-Cựiaqf c đdutd ãjmrp trìfmun nh bầrfay y nhữdvcy ng bíqaij mậpmcc t vềxpkd triềxpkd u Tốdvcy ng. Mụpnph c đdutd íqaij ch đdutd ểdutd cho Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng phi cùbzje ng nănfhk m chápogn u biếjpzj t. Bâpogn y giờaevr chúeyfc ng ta sang nhữdvcy ng vấnfhk n đdutd ềxpkd thựiaqf c tếjpzj hơrziz n, bíqaij hiểdutd m hơrziz n: Xung đdutd ộyiqu t trong nộyiqu i bộyiqu triềxpkd u Tốdvcy ng. Xung đdutd ộyiqu t lớetmj n nhấnfhk t, khôlvam ng thểdutd cứddcl u vãjmrp n làrziz phe Lưberh u hậpmcc u vớetmj i phe Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m tứddcl c Triệvojn u Thàrziz nh.
Bàrziz chỉlqrd Thiệvojn n-Lãjmrp m:
- Con làrziz m lạqaij c hầrfay u rồdeim i. Con thửdeti luậpmcc n xem, sựiaqf xung đdutd ộyiqu t ấnfhk y cójwtz nhữdvcy ng gìfmun ? Nộyiqu i dung ra sao. Nguyêrfay n do từpqic đdutd âpogn u?
Thiệvojn n-Lãjmrp m kíqaij nh cẩrglk n đdutd ápogn p:
- Con thấnfhk y cuộyiqu c xung đdutd ộyiqu t nàrziz y rấnfhk t đdutd ặnfhk c biệvojn t. Thứddcl nhấnfhk t vềxpkd Lưberh u-hậpmcc u. Bàrziz tuy cầrfay m quyềxpkd n, lấnfhk n quyềxpkd n, nhưberh ng quyềxpkd n đdutd ójwtz củlvam a con bàrziz . Tứddcl c bàrziz lấnfhk n con. Thứddcl nhìfmun Thiêrfay n-Thápogn nh hoàrziz ng-đdutd ếjpzj vớetmj i bàrziz rấnfhk t hợqrta p ýlhuw nhau. Bàrziz lạqaij i cójwtz châpogn n tàrziz i, nêrfay n thờaevr i gian qua, làrziz m cho nưberh ớetmj c giầrfay u dâpogn n mạqaij nh. Thứddcl ba, khápogn c vớetmj i Lãjmrp -hậpmcc u, Mãjmrp -hậpmcc u thờaevr i Hápogn n, Võlgsu hậpmcc u đdutd ờaevr i Đgsqq ưberh ờaevr ng, cầrfay m quyềxpkd n, dâpogn m đdutd ãjmrp ng, rồdeim i mưberh u cưberh ớetmj p sựiaqf nghiệvojn p cho giòfmun ng họwcjx mìfmun nh. Ngoạqaij i thíqaij ch lộyiqu ng hàrziz nh, đdutd ổixck i niêrfay n hiệvojn u, đdutd ổixck i triềxpkd u đdutd ạqaij i. Nêrfay n quầrfay n thầrfay n, dâpogn n chúeyfc ng chốdvcy ng đdutd ốdvcy i. Ngưberh ợqrta c lạqaij i Lưberh u-hậpmcc u nhấnfhk t tâpogn m nhấnfhk t chíqaij xâpogn y dựiaqf ng cho họwcjx Triệvojn u, khôlvam ng dâpogn m dãjmrp ng, khôlvam ng dùbzje ng ngoạqaij i thíqaij ch. Vìfmun vậpmcc y mầrfay m chốdvcy ng đdutd ốdvcy i íqaij t. Nănfhk m nay Thiêrfay n-Thápogn nh hoàrziz ng-đdutd ếjpzj mưberh ờaevr i tápogn m tuổixck i, biếjpzj t đdutd âpogn u bàrziz chẳhsul ng trảzniq quyềxpkd n cho con? Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m khójwtz cójwtz thểdutd tìfmun m ra khe hởqaij hạqaij bàrziz . Nhưberh ng bàrziz cójwtz mộyiqu t yếjpzj u đdutd iểdutd m lớetmj n làrziz dùbzje ng dưberh đdutd ảzniq ng bang Nhậpmcc t-hồdeim Trung-quốdvcy c làrziz m châpogn n tay. Trong khi triềxpkd u Tốdvcy ng truy lùbzje ng bang nàrziz y rấnfhk t gấnfhk p.
Mọwcjx i ngưberh ờaevr i gậpmcc t đdutd ầrfay u khen ngợqrta i Thiệvojn n-Lãjmrp m. Nójwtz tiếjpzj p:
- Còfmun n Nguyêrfay n-Nghiễbfxk m. Ôeyfc ng ta cójwtz nhiềxpkd u ưberh u đdutd iểdutd m. Thứddcl nhấnfhk t khôlvam ng cójwtz tham vọwcjx ng làrziz m vua. Ôeyfc ng ta muốdvcy n trởqaij thàrziz nh Trưberh ơrziz ng Lưberh ơrziz ng, Nghiêrfay m Tửdeti Lănfhk ng. Vua Nhâpogn n-tôlvam ng đdutd ịyddf nh truyềxpkd n ngôlvam i cho ôlvam ng, màrziz ôlvam ng chốdvcy i. Thứddcl nhìfmun , ôlvam ng ta nhấnfhk t tâpogn m phùbzje trìfmun cho chápogn u, cho họwcjx c tròfmun . Ôeyfc ng vớetmj i Lưberh u hậpmcc u gặnfhk p nhau ởqaij đdutd iểdutd m nàrziz y. Thứddcl ba, ôlvam ng ta thu phụpnph c đdutd ưberh ợqrta c võlgsu lâpogn m, danh sĩqrta hưberh ớetmj ng vềxpkd ôlvam ng. Lưberh u hậpmcc u cũzzqi ng khôlvam ng tìfmun m đdutd ưberh ợqrta c khuyếjpzj t đdutd iểdutd m củlvam a ôlvam ng. Màrziz dùbzje ôlvam ng cójwtz khuyếjpzj t đdutd iểdutd m, chảzniq ai dápogn m đdutd ụpnph ng vàrziz o ôlvam ng.
Vua Bàrziz Bắdvcy c-biêrfay n lạqaij i gậpmcc t đdutd ầrfay u khen ngợqrta i. Nójwtz tiếjpzj p:
- Thếjpzj thìfmun hai ngưberh ờaevr i xung đdutd ộyiqu t vớetmj i nhau vìfmun lýlhuw do gìfmun ? Khôlvam ng thểdutd làrziz quyềxpkd n hàrziz nh đdutd ưberh ợqrta c. Vìfmun ôlvam ng ta muốdvcy n, thìfmun đdutd ãjmrp làrziz m vua rồdeim i! Chúeyfc ng ta phảzniq i tìfmun m cho ra tạqaij i sao cójwtz truyệvojn n xung đdutd ộyiqu t.
Thiệvojn u-Cựiaqf c nójwtz i:
- Cuộyiqu c xung đdutd ộyiqu t giữdvcy a Lưberh u-hậpmcc u vớetmj i Đgsqq ịyddf nh-vưberh ơrziz ng cójwtz lẽtzyo trong chúeyfc ng ta biếjpzj t, chứddcl triềxpkd u Tốdvcy ng chưberh a chắdvcy c đdutd ãjmrp biếjpzj t. Ngay bọwcjx n tùbzje y tùbzje ng, mớetmj i chỉlqrd cójwtz mộyiqu t mìfmun nh Minh-Thiêrfay n biếjpzj t màrziz thôlvam i. Hôlvam m trưberh ớetmj c cậpmcc u hai sai Bảzniq o-Hoàrziz vớetmj i anh Thôlvam ng-Mai theo dõlgsu i sứddcl đdutd oàrziz n Tốdvcy ng. Sau đdutd ạqaij i hộyiqu i Lộyiqu c-hàrziz , Minh-Thiêrfay n vớetmj i y kéyddf o nhau ra chỗyddf kíqaij n nójwtz i truyệvojn n riêrfay ng. Bảzniq o-Hoàrziz nghe đdutd ưberh ợqrta c. Nguyêrfay n vănfhk n nhưberh sau:
"Minh-Thiêrfay n:
- Vưberh ơrziz ng gia ơrziz i! Nếjpzj u vưberh ơrziz ng gia khôlvam ng làrziz m việvojn c đdutd ójwtz ngay, đdutd ểdutd Lưberh u hậpmcc u hạqaij i Lýlhuw thápogn i phi rồdeim i. Sau nàrziz y hoàrziz ng thưberh ợqrta ng khápogn m phápogn ra sựiaqf thựiaqf c, ắdvcy t tru di tam tộyiqu c họwcjx Lưberh u. Màrziz cũzzqi ng khôlvam ng còfmun n kíqaij nh nểdutd vưberh ơrziz ng gia nữdvcy a.
Triệvojn u-Thàrziz nh:
- Khójwtz quápogn . Đgsqq ệvojn tửdeti sợqrta mìfmun nh nójwtz i ra, e thiêrfay n tửdeti khôlvam ng tin, rồdeim i lộyiqu cho bàrziz biếjpzj t. Trưberh ờaevr ng hợqrta p đdutd ójwtz dĩqrta nhiêrfay n bàrziz phảzniq i tổixck chứddcl c binh biếjpzj n trong hoàrziz ng cung. Tuy đdutd ệvojn tửdeti cầrfay m binh quyềxpkd n thựiaqf c, nhưberh ng bàrziz ta ra tay bấnfhk t thầrfay n trong cung thìfmun nguy thay. Nhấnfhk t làrziz cạqaij nh bàrziz cójwtz bốdvcy n têrfay n Lêrfay -lụpnph c-Vũzzqi , Tôlvam n-đdutd ứddcl c-Khắdvcy c, Sửdeti -vạqaij n Na-vưberh ợqrta ng, Khiếjpzj u-tam-Bảzniq n thốdvcy ng lĩqrta nh mưberh ờaevr i trưberh ởqaij ng lãjmrp o bang Nhậpmcc t-hồdeim . Bảzniq n lĩqrta nh bốdvcy n lãjmrp o thếjpzj nàrziz o, sưberh phụpnph đdutd ãjmrp biếjpzj t. Chẳhsul ng may đdutd ệvojn tửdeti bịyddf họwcjx a sápogn t thâpogn n cũzzqi ng khôlvam ng sao. Nhưberh ng bàrziz sẽtzyo hạqaij i thiêrfay n tửdeti trưberh ớetmj c, rồdeim i lậpmcc p mộyiqu t ấnfhk u quâpogn n lêrfay n thay. Sau đdutd ójwtz Lýlhuw phi cũzzqi ng bịyddf hạqaij i.
Minh-Thiêrfay n:
- Việvojn c nàrziz y hiệvojn n mớetmj i cójwtz Lưberh u hậpmcc u, Lýlhuw thápogn i phi, Dưberh ơrziz ng thápogn i phi, vớetmj i vưberh ơrziz ng gia biếjpzj t màrziz thôlvam i. Cójwtz còfmun n ai biếjpzj t nữdvcy a khôlvam ng??
Triệvojn u-Thàrziz nh:
- Nhữdvcy ng ngưberh ờaevr i khápogn c bịyddf giếjpzj t hếjpzj t rồdeim i. Chíqaij nh vìfmun vậpmcc y màrziz bàrziz ta phảzniq i chiềxpkd u đdutd ãjmrp i Dưberh ơrziz ng thápogn i phi, vớetmj i đdutd ệvojn tửdeti . Đgsqq ệvojn tửdeti biếjpzj t cápogn i nguy củlvam a bàrziz , nêrfay n cứddcl đdutd ểdutd yêrfay n nhưberh vậpmcc y, khiếjpzj n bàrziz phảzniq i nghe theo đdutd ưberh ờaevr ng lốdvcy i trịyddf quốdvcy c củlvam a đdutd ệvojn tửdeti . Mặnfhk t khápogn c, đdutd ệvojn tửdeti thấnfhk y bàrziz cójwtz hùbzje ng tâpogn m, thờaevr i gian qua bàrziz vớetmj i đdutd ệvojn tửdeti làrziz m cho Tốdvcy ng giầrfay u mạqaij nh hơrziz n xưberh a nhiềxpkd u. Vìfmun vậpmcc y đdutd ệvojn tửdeti muốdvcy n đdutd ểdutd bàrziz yêrfay n.
Minh-Thiêrfay n:
- Bàrziz khôlvam ng dápogn m trựiaqf c tiếjpzj p hạqaij i vưberh ơrziz ng. Nhưberh ng bàrziz đdutd ang tìfmun m cápogn ch gàrziz i vưberh ơrziz ng phạqaij m lỗyddf i nhưberh Đgsqq inh-Vịyddf . Bấnfhk y giờaevr bàrziz mớetmj i giảzniq nhâpogn n, giảzniq nghĩqrta a âpogn n xápogn cho vưberh ơrziz ng. Nhưberh ng vưberh ơrziz ng khôlvam ng còfmun n uy tíqaij n gìfmun nữdvcy a.
Triệvojn u-Thàrziz nh:
- Đgsqq úeyfc ng nhưberh sưberh phụpnph luậpmcc n. Cápogn i vụpnph bàrziz bàrziz n vớetmj i đdutd ệvojn tửdeti , rồdeim i sai đdutd ệvojn tửdeti đdutd i sứddcl Chiêrfay m tìfmun m hiểdutd u nộyiqu i tìfmun nh cápogn c nưberh ớetmj c Đgsqq ạqaij i-lýlhuw , Đgsqq ạqaij i-Việvojn t, Chiêrfay m-thàrziz nh, Lãjmrp o-qua, sau sẽtzyo đdutd em quâpogn n đdutd ápogn nh. Đgsqq ệvojn tửdeti tin thựiaqf c ra đdutd i. Bâpogn y giờaevr mớetmj i biếjpzj t rằetmj ng bàrziz muốdvcy n mưberh ợqrta n tay võlgsu lâpogn m Giao-chỉlqrd hạqaij i đdutd ệvojn tửdeti . Hoặnfhk c íqaij t ra cũzzqi ng gâpogn y thùbzje chuốdvcy c oápogn n vớetmj i họwcjx . May thay đdutd ệvojn tửdeti thoápogn t chếjpzj t. Còfmun n vụpnph trójwtz t gâpogn y thùbzje oápogn n bâpogn y giờaevr ta làrziz m hòfmun a cũzzqi ng dễbfxk thôlvam i. Đgsqq ệvojn tửdeti đdutd ịyddf nh kếjpzj t thâpogn n vớetmj i võlgsu lâpogn m Việvojn t, rồdeim i làrziz m lộyiqu hếjpzj t nhữdvcy ng âpogn m mưberh u củlvam a bàrziz cho họwcjx . Thếjpzj làrziz mìfmun nh đdutd ưberh ợqrta c cảzniq tộyiqu c Việvojn t thàrziz nh bạqaij n hữdvcy u, họwcjx quay ra chốdvcy ng bàrziz .
Minh-Thiêrfay n:
- Cápogn i chìfmun a khójwtz a làrziz Lýlhuw -long-Bồdeim . Nếjpzj u kếjpzj t thâpogn n vớetmj i y đdutd ưberh ợqrta c thìfmun lo gìfmun ?
Triệvojn u-Thàrziz nh:
- Kếjpzj t thâpogn n vớetmj i y khôlvam ng khójwtz . Vìfmun y làrziz đdutd ấnfhk ng anh hùbzje ng đdutd ờaevr i nay. Y muốdvcy n gìfmun ? Muốdvcy n thốdvcy ng nhấnfhk t tộyiqu c Việvojn t. Ta giúeyfc p y. Ta lạqaij i truyềxpkd n lệvojn nh biêrfay n thầrfay n Nam-phưberh ơrziz ng chấnfhk m dứddcl t gâpogn y hấnfhk n vớetmj i y. Tốdvcy ng-Việvojn t kếjpzj t thâpogn n. Đgsqq ệvojn tửdeti tin rằetmj ng y vui vẻgnxd ngay.
Minh-Thiêrfay n gậpmcc t đdutd ầrfay u:
- Nhưberh vậpmcc y mọwcjx i việvojn c xong xuôlvam i. Còfmun n đdutd ốdvcy i vớetmj i Lýlhuw thápogn i phi, ta ra đdutd iềxpkd u kiệvojn n cho Lưberh u thápogn i hậpmcc u rằetmj ng: Nếjpzj u bàrziz hạqaij i Lýlhuw thápogn i phi, ta làrziz m đdutd ổixck bểdutd hếjpzj t.
- Đgsqq ệvojn tửdeti sẽtzyo làrziz m theo lờaevr i sưberh phụpnph . Theo đdutd ệvojn tửdeti nghĩqrta , chúeyfc ng ta chỉlqrd cầrfay n kếjpzj t thâpogn n vớetmj i Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng, thìfmun trịyddf bốdvcy n đdutd ạqaij i ma đdutd ầrfay u cạqaij nh Lưberh u hậpmcc u khôlvam ng khójwtz . Việvojn c nàrziz y đdutd ệvojn tửdeti đdutd ãjmrp làrziz m xong mộyiqu t nửdeti a rồdeim i.
- Ýjwtz vưberh ơrziz ng gia muốdvcy n nójwtz i bốdvcy n têrfay n Tôlvam n, Lêrfay , Sửdeti , Khiếjpzj u cùbzje ng mưberh ờaevr i trưberh ởqaij ng lãjmrp o chuyêrfay n dùbzje ng đdutd ộyiqu c chưberh ởqaij ng khốdvcy ng chếjpzj quầrfay n thầrfay n. Nếjpzj u bâpogn y giờaevr kếjpzj t thâpogn n đdutd ưberh ợqrta c vớetmj i Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng, đdutd ưberh ơrziz ng nhiêrfay n ta xin vưberh ơrziz ng sai Thiệvojn u-Thápogn i Hoa du, giảzniq i đdutd ộyiqu c cho quầrfay n thầrfay n. Bấnfhk y giờaevr họwcjx khôlvam ng theo Lưberh u hậpmcc u nữdvcy a, vưberh ơrziz ng gia sẽtzyo nắdvcy m đdutd ưberh ợqrta c hếjpzj t chănfhk ng?
- Thưberh a sưberh phụpnph khôlvam ng hẳhsul n thếjpzj . Đgsqq ệvojn tửdeti muốdvcy n nójwtz i, chỉlqrd cầrfay n mộyiqu t trong Thiêrfay n-trưberh ờaevr ng ngũzzqi kiệvojn t giúeyfc p ta, dùbzje ng phảzniq n Chu-sa đdutd ộyiqu c chưberh ởqaij ng, thìfmun bọwcjx n bốdvcy n ma đdutd ầrfay u, mưberh ờaevr i trưberh ởqaij ng lãjmrp o quanh Lưberh u hậpmcc u kinh hồdeim n tápogn ng đdutd ởqaij m, thầrfay n phụpnph c ta.
Minh-Thiêrfay n nghĩqrta ngợqrta i mộyiqu t lúeyfc c, hỏrziz i:
- Theo nhưberh vưberh ơrziz ng gia nghĩqrta , hai nghi ápogn n Huyềxpkd n-âpogn m đdutd ộyiqu c chưberh ởqaij ng cũzzqi ng do Lưberh u hậpmcc u gâpogn y ra ưberh ?
- Đgsqq ệvojn tửdeti nghi thôlvam i, chứddcl chưberh a chắdvcy c. Vìfmun chưberh ởqaij ng Huyềxpkd n-âpogn m tuyệvojn t chủlvam ng từpqic hơrziz n nghìfmun n nănfhk m nay, khôlvam ng lẽtzyo nay còfmun n cójwtz ngưberh ờaevr i biếjpzj t xửdeti dụpnph ng? Cápogn ch đdutd âpogn u íqaij t lâpogn u, đdutd ạqaij i huynh củlvam a đdutd ệvojn tửdeti làrziz Sởqaij -vưberh ơrziz ng, trưberh ớetmj c khi hoănfhk ng đdutd ãjmrp nójwtz i rõlgsu cho đdutd ệvojn tửdeti nghe rằetmj ng chíqaij nh Lưberh u hậpmcc u đdutd ãjmrp hạqaij i đdutd ạqaij i ca, nhịyddf ca, đdutd ểdutd tam huynh lâpogn n làrziz m hoàrziz ng đdutd ếjpzj .
- Bầrfay n tănfhk ng sợqrta vưberh ơrziz ng gia bịyddf gian nhâpogn n ápogn m hạqaij i, nêrfay n lúeyfc c nàrziz o cũzzqi ng theo sápogn t bêrfay n cạqaij nh hầrfay u đdutd ềxpkd phòfmun ng. Bầrfay n tănfhk ng nàrziz o cójwtz thấnfhk y vưberh ơrziz ng gia làrziz m gìfmun khápogn c lạqaij đdutd âpogn u, thếjpzj màrziz vưberh ơrziz ng gia bảzniq o đdutd ãjmrp kếjpzj t thâpogn n đdutd ưberh ợqrta c vớetmj i Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng? Sựiaqf thựiaqf c ra sao?
- Đgsqq ệvojn tửdeti sai Ngôlvam Anh giảzniq mêrfay gápogn i, rồdeim i đdutd ịyddf nh giếjpzj t y. Y trốdvcy n sang đdutd ầrfay u quâpogn n cho Đgsqq ạqaij i-Việvojn t. Tấnfhk t nhiêrfay n Dưberh -Tĩqrta nh mậpmcc t tấnfhk u vớetmj i Lưberh u hậpmcc u.
- Việvojn c nàrziz y cójwtz thểdutd qua mắdvcy t Dưberh , nhưberh ng đdutd âpogn u qua mắdvcy t đdutd ưberh ợqrta c Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng?
- Đgsqq úeyfc ng vậpmcc y. Đgsqq ệvojn tửdeti chỉlqrd cầrfay n qua mắdvcy t Dưberh màrziz thôlvam i. Còfmun n đdutd ốdvcy i vớetmj i ngưberh ờaevr i củlvam a Đgsqq ạqaij i-Việvojn t, họwcjx cho rằetmj ng Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng giảzniq trúeyfc ng kếjpzj đdutd ệvojn tửdeti , dùbzje ng Ngôlvam thôlvam ng bápogn o tin tứddcl c ma cho đdutd ệvojn tửdeti . Nhưberh ng khôlvam ng phảzniq i thếjpzj . Sau khi theo Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng, Ngôlvam tìfmun m cápogn ch yếjpzj t kiếjpzj n riêrfay ng, rồdeim i trìfmun nh bầrfay y thựiaqf c trạqaij ng đdutd ệvojn tửdeti muốdvcy n kếjpzj t thâpogn n Tốdvcy ng-Việvojn t. Việvojn c nàrziz y chỉlqrd cójwtz Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng, Ngôlvam -Anh, vớetmj i đdutd ệvojn tửdeti biếjpzj t. Bâpogn y giờaevr thêrfay m sưberh phụpnph .
- Mưberh u kếjpzj củlvam a vưberh ơrziz ng cao thựiaqf c. Đgsqq ếjpzj n bầrfay n tănfhk ng cũzzqi ng khôlvam ng nghĩqrta tớetmj i. Àfiid , phảzniq i rồdeim i, cójwtz phảzniq i việvojn c vưberh ơrziz ng gia cốdvcy tìfmun nh thúeyfc c cho Nhậpmcc t-Hồdeim lãjmrp o nhâpogn n đdutd òfmun i làrziz m vua, làrziz nằetmj m trong mưberh u đdutd ồdeim chung củlvam a Tốdvcy ng-Việvojn t khôlvam ng?
- Vâpogn ng. Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng nhờaevr đdutd ệvojn tửdeti làrziz m việvojn c đdutd ójwtz , đdutd ểdutd cho Hồdeim ng-thiếjpzj t giápogn o đdutd òfmun i làrziz m vua. Võlgsu lâpogn m tộyiqu c Việvojn t kinh hãjmrp i, họwcjx mớetmj i chịyddf u ngồdeim i lạqaij i vớetmj i nhau, cùbzje ng diệvojn t chúeyfc ng. Cũzzqi ng chíqaij nh đdutd ệvojn tửdeti cung cấnfhk p tin tứddcl c mụpnph Hoàrziz ng-Liêrfay n, têrfay n Đgsqq ỗyddf -xíqaij ch-Thậpmcc p, Vũzzqi -nhấnfhk t-Trụpnph làrziz m gian tếjpzj cho ta; hầrfay u Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng tápogn ch thầrfay y tròfmun chúeyfc ng ra làrziz m nhiềxpkd u mảzniq nh nhỏrziz .
- Vưberh ơrziz ng gia làrziz m nhưberh vậpmcc y cójwtz hơrziz i tàrziz n nhẫhhai n vớetmj i Hoàrziz ng, Đgsqq ỗyddf , Vũzzqi khôlvam ng?
- Sưberh phụpnph ơrziz i! Sưberh phụpnph làrziz Bồdeim -tápogn t đdutd ắdvcy c đdutd ạqaij o, lòfmun ng dạqaij từpqic bi thìfmun nghĩqrta thếjpzj . Theo nhưberh ýlhuw đdutd ệvojn tửdeti , ba đdutd ứddcl a nàrziz y làrziz ngưberh ờaevr i Việvojn t, võlgsu côlvam ng lêrfay n tớetmj i đdutd ịyddf a vịyddf tốdvcy i cao. Nếjpzj u chúeyfc ng đdutd i chíqaij nh đdutd ạqaij o, nhấnfhk t tâpogn m nhấnfhk t tríqaij phùbzje trợqrta tộyiqu c Việvojn t, thìfmun cápogn i tưberh ớetmj c vưberh ơrziz ng, tưberh ớetmj c côlvam ng đdutd âpogn u cójwtz xa gìfmun ? Thếjpzj màrziz chúeyfc ng nhẫhhai n tâpogn m bápogn n rẻgnxd sưberh thừpqic a, môlvam n hộyiqu , dâpogn n tộyiqu c, cùbzje ng tổixck tiêrfay n làrziz m tay sai cho ta. Hỏrziz i rằetmj ng bọwcjx n đdutd ójwtz cójwtz nêrfay n tin chúeyfc ng khôlvam ng? Huốdvcy ng hồdeim bảzniq n triềxpkd u lấnfhk y Nho-đdutd ạqaij o trịyddf dâpogn n, nếjpzj u đdutd ệvojn tửdeti dung túeyfc ng chúeyfc ng, e sĩqrta dâpogn n thiêrfay n hạqaij bấnfhk t phụpnph c. Giếjpzj t đdutd i ba têrfay n lưberh u manh, gian xảzniq o, đdutd ểdutd giữdvcy chíqaij nh đdutd ạqaij o, làrziz đdutd iềxpkd u nêrfay n làrziz m».
Tấnfhk t cảzniq nhữdvcy ng gìfmun Thiệvojn u-Cựiaqf c thuyếjpzj t trìfmun nh, Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng đdutd ãjmrp đdutd ưberh ợqrta c bápogn o đdutd ầrfay y đdutd ủlvam . Duy đdutd oạqaij n đdutd ốdvcy i thoạqaij i cuốdvcy i cùbzje ng đdutd ápogn ng lẽtzyo Bảzniq o-Hòfmun a, Thôlvam ng-Mai bápogn o vớetmj i vưberh ơrziz ng. Nhưberh ng vụpnph nàrziz y nàrziz y xẩrglk y ra hôlvam m Thuậpmcc n-Thiêrfay n hoàrziz ng đdutd ếjpzj làrziz m lễbfxk tấnfhk n phong Thanh-Mai làrziz m vưberh ơrziz ng phi. Vìfmun vậpmcc y Bảzniq o-Hòfmun a sai chim ưberh ng chuyểdutd n vềxpkd đdutd ểdutd Thiệvojn u-Cựiaqf c bápogn o cho vưberh ơrziz ng.
Vưberh ơrziz ng trầrfay m tưberh , hỏrziz i vua Bàrziz cùbzje ng phòfmun mãjmrp Thâpogn n-thừpqic a-Quýlhuw :
- Anh chịyddf nghĩqrta sao?
Thâpogn n phòfmun mãjmrp nójwtz i:
- Nộyiqu i dung cuộyiqu c đdutd ốdvcy i thoạqaij i rấnfhk t quan trọwcjx ng. Trong đdutd ójwtz ta thấnfhk y mấnfhk y đdutd iềxpkd u sau. Mộyiqu t làrziz Lưberh u hậpmcc u cójwtz bíqaij mậpmcc t gìfmun liêrfay n quan đdutd ếjpzj n Tốdvcy ng đdutd ếjpzj cùbzje ng Lýlhuw phi. Bàrziz sợqrta bịyddf lộyiqu , nêrfay n muốdvcy n hạqaij i Lýlhuw phi. Triệvojn u Thàrziz nh cũzzqi ng biếjpzj t việvojn c đdutd ójwtz , vìfmun vậpmcc y bàrziz phảzniq i thuậpmcc n theo Thàrziz nh trong việvojn c trịyddf nưberh ớetmj c. Hai làrziz Lưberh u hậpmcc u hiệvojn n cójwtz bêrfay n cạqaij nh bốdvcy n đdutd ạqaij i cao thủlvam Tôlvam n Đgsqq ứddcl c-Khắdvcy c, Lêrfay Lụpnph c-Vũzzqi , Khiếjpzj u Tam-Bảzniq n, Sửdeti -vạqaij n Na-vưberh ợqrta ng màrziz bảzniq n lĩqrta nh hơrziz n Minh-Thiêrfay n. Ngoàrziz i ra còfmun n mưberh ờaevr i trưberh ởqaij ng lãjmrp o bang Nhậpmcc t-hồdeim . Trong lầrfay n đdutd i sứddcl nàrziz y, ta phảzniq i tìfmun m cho ra nhữdvcy ng bíqaij ẩrglk n đdutd ójwtz . Còfmun n bang Nhậpmcc t-hồdeim Trung-quốdvcy c hiệvojn n tìfmun nh ra sao?, Thiệvojn u-Cựiaqf c sẽtzyo trìfmun nh bầrfay y.
Thiệvojn u-Cựiaqf c lấnfhk y ra mấnfhk y cápogn i thẻgnxd tre, rồdeim i nójwtz i:
- Sau khi Tốdvcy ng Thápogn i-tổixck bănfhk ng hàrziz . Thápogn i-tôlvam ng lêrfay n ngôlvam i, đdutd em quâpogn n sang đdutd ápogn nh Đgsqq ạqaij i-Việvojn t thấnfhk t bạqaij i. Ôeyfc ng ta nghĩqrta đdutd ếjpzj n võlgsu lâpogn m Trung-nguyêrfay n. Trưberh ớetmj c tiêrfay n ôlvam ng ta cho diệvojn t bang Nhậpmcc t-hồdeim , đdutd ểdutd nhữdvcy ng ai còfmun n nghĩqrta đdutd ếjpzj n triềxpkd u Hápogn n, Chu phảzniq i tuyệvojn t vọwcjx ng. Vìfmun bịyddf tậpmcc p kíqaij ch bấnfhk t ngờaevr , hơrziz n trănfhk m đdutd ạqaij i cao thủlvam trong bang bịyddf chếjpzj t hếjpzj t. Hai đdutd ạqaij i cao thủlvam còfmun n rấnfhk t trẻgnxd giữdvcy chứddcl c vụpnph Tảzniq hộyiqu phápogn p, Hữdvcy u hộyiqu phápogn p trốdvcy n thoápogn t. Từpqic hồdeim i đdutd ójwtz đdutd ếjpzj n giờaevr khôlvam ng thấnfhk y xuấnfhk t hiệvojn n. Gầrfay n đdutd âpogn y mộyiqu t bang cựiaqf c lớetmj n hoạqaij t đdutd ộyiqu ng đdutd ọwcjx c sôlvam ng Trưberh ờaevr ng-giang đdutd iềxpkd u khiểdutd n bởqaij i bẩrglk y ngưberh ờaevr i xưberh ng Trưberh ờaevr ng-giang thấnfhk t hùbzje ng. Nhưberh ng chúeyfc ng tàrziz n ápogn c quápogn , ngưberh ờaevr i đdutd ờaevr i gọwcjx i làrziz Trưberh ờaevr ng-giang thấnfhk t quỷixck . Bẩrglk y đdutd ứddcl a nàrziz y chia làrziz m ba nhójwtz m. Đgsqq ứddcl ng đdutd ầrfay u làrziz Trưberh ờaevr ng-giang song hùbzje ng Phưberh ơrziz ng-Hổixck , Phưberh ơrziz ng-Bápogn o. Kếjpzj tiếjpzj p làrziz Đgsqq ộyiqu ng-đdutd ìfmun nh tam ưberh ng, Tưberh ơrziz ng-giang nhịyddf tiêrfay n. Cójwtz ngưberh ờaevr i cho rằetmj ng Trưberh ờaevr ng-giang song hùbzje ng chíqaij nh làrziz hai gãjmrp tảzniq , hữdvcy u hộyiqu phápogn p kia. Trưberh ờaevr ng-giang thấnfhk t quỷixck tuy làrziz m đdutd ạqaij o tặnfhk c, nhưberh ng hai gãjmrp họwcjx Phưberh ơrziz ng lạqaij i làrziz ngưberh ờaevr i củlvam a Lưberh u hậpmcc u, chíqaij nh bọwcjx n bang Trưberh ờaevr ng-giang cũzzqi ng khôlvam ng biếjpzj t.
Tựiaqf -Mai hỏrziz i:
- Thếjpzj màrziz trưberh ớetmj c em tưberh ởqaij ng chỉlqrd cójwtz Hồdeim Dưberh ơrziz ng-Bápogn vớetmj i Đgsqq ỗyddf Lệvojn -Thanh sốdvcy ng sójwtz t.
- Em nêrfay n nhớetmj rằetmj ng bang Nhậpmcc t-hồdeim lớetmj n vôlvam cùbzje ng. Ba bang trưberh ởqaij ng Lưberh u Tríqaij -Viễbfxk n, Quápogn ch Ngạqaij n-Oai, Sàrziz i Vinh làrziz m vua liêrfay n tiếjpzj p. Vìfmun vậpmcc y bang chúeyfc ng cójwtz hàrziz ng ngàrziz n cao thủlvam làrziz m tưberh ớetmj ng trấnfhk n thủlvam khắdvcy p nơrziz i. Nhàrziz Tốdvcy ng diệvojn t bang Nhậpmcc t-hồdeim , đdutd ápogn m cao thủlvam nàrziz y trốdvcy n đdutd i ẩrglk n thâpogn n hếjpzj t.
Tôlvam n Đgsqq ảzniq n hỏrziz i:
- Thựiaqf c lựiaqf c bang Nhậpmcc t-hồdeim Trung-quốdvcy c hiệvojn n ra sao?
- Trong trậpmcc n Tốdvcy ng tấnfhk n côlvam ng bang Nhậpmcc t-hồdeim , đdutd ệvojn tửdeti thứddcl nhìfmun củlvam a bang chủlvam cuốdvcy i cùbzje ng Đgsqq ỗyddf Ngạqaij n-Tiêrfay u têrfay n Đgsqq ặnfhk ng Đgsqq ạqaij i-Bằetmj ng đdutd i vắdvcy ng, vìfmun vậpmcc y y thoápogn t chếjpzj t. Y âpogn m thầrfay m kếjpzj t nạqaij p bang chúeyfc ng, tápogn i lậpmcc p bang. Hiệvojn n thếjpzj lựiaqf c bang nàrziz y khôlvam ng bằetmj ng Hồdeim ng-thiếjpzj t giápogn o Đgsqq ạqaij i-Việvojn t, nhưberh ng cũzzqi ng lớetmj n hơrziz n phápogn i Thiếjpzj u-lâpogn m, Võlgsu -đdutd ang nhiềxpkd u. Cójwtz tin nójwtz i bang nàrziz y khốdvcy ng chếjpzj Lưberh u hậpmcc u. Vìfmun vậpmcc y Lưberh u hậpmcc u phảzniq i tuâpogn n lệvojn nh họwcjx , nhậpmcc n cho mưberh ờaevr i trưberh ởqaij ng lãjmrp o giảzniq làrziz m thịyddf vệvojn trong cung. Cũzzqi ng cójwtz tin nójwtz i Vũzzqi Nhấnfhk t-Trụpnph cung cấnfhk p thuốdvcy c giảzniq i cho bàrziz , vìfmun vậpmcc y ngưberh ợqrta c lạqaij i Đgsqq ặnfhk ng Đgsqq ạqaij i-Bằetmj ng bịyddf bàrziz khốdvcy ng chếjpzj . Y nhậpmcc n sắdvcy c phong, làrziz m tếjpzj tápogn c cho bàrziz . Y gửdeti i mưberh ờaevr i trưberh ởqaij ng lãjmrp o đdutd ểdutd bàrziz sai khiếjpzj n. Mộyiqu t tin khápogn c nójwtz i, khôlvam ng phảzniq i vậpmcc y, màrziz gãjmrp Tôlvam n-đdutd ứddcl c-Khắdvcy c, Lêrfay Lụpnph c-Vũzzqi vốdvcy n làrziz tảzniq , hữdvcy u hộyiqu phápogn p Hồdeim ng-thiếjpzj t giápogn o Đgsqq ạqaij i-Việvojn t theo bàrziz . Cho nêrfay n hai têrfay n nàrziz y giúeyfc p bàrziz giảzniq i đdutd ộyiqu c vĩqrta nh viễbfxk n cho Phưberh ơrziz ng Hổixck , Phưberh ơrziz ng Bápogn o, Đgsqq ặnfhk ng Đgsqq ạqaij i-Bằetmj ng, khiếjpzj n chúeyfc ng phảzniq i tuâpogn n lệvojn nh bàrziz , nhậpmcc n sắdvcy c phong. Sựiaqf thựiaqf c ra sao, ta khójwtz màrziz biếjpzj t đdutd ưberh ợqrta c. Kỳgmxc nàrziz y cậpmcc u đdutd i sứddcl , cốdvcy dòfmun cho ra.
Vua Bàrziz bảzniq o Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng:
- Sau hôlvam m đdutd ạqaij i hộyiqu i Lộyiqu c-hàrziz , Quốdvcy c-sưberh mờaevr i cápogn c tôlvam n sưberh võlgsu lâpogn m hộyiqu i vớetmj i phụpnph hoàrziz ng. Đgsqq ưberh ờaevr ng lốdvcy i ra sao, cậpmcc u bảzniq o cójwtz nêrfay n nójwtz i cho cápogn c chápogn u nàrziz y biếjpzj t khôlvam ng?
Khai-Quốdvcy c vưberh ơrziz ng tỉlqrd nh ngộyiqu , bảzniq o mấnfhk y sưberh đdutd ệvojn :
- Đgsqq úeyfc ng ra vớetmj i tuổixck i cápogn c em, khôlvam ng thểdutd cho biếjpzj t nộyiqu i dung buổixck i họwcjx p tuyệvojn t mậpmcc t nàrziz y. Nhưberh ng cápogn c em đdutd ãjmrp tham dựiaqf vàrziz o quốdvcy c sựiaqf nhiềxpkd u, côlvam ng lao cũzzqi ng khôlvam ng nhỏrziz . Bâpogn y giờaevr chúeyfc ng ta lêrfay n đdutd ưberh ờaevr ng đdutd i sứddcl kếjpzj t thâpogn n vớetmj i Tốdvcy ng. Anh muốdvcy n cápogn c em biếjpzj t rõlgsu đdutd ưberh ờaevr ng lốdvcy i củlvam a triềxpkd u đdutd ìfmun nh cùbzje ng cápogn c đdutd ạqaij i tôlvam n sưberh võlgsu lâpogn m.
Thuậ
- Anh sá
- Hiệ
Lư
Cử
- Theo thể
Lư
- Đ
- Khô
Nó
Quan khá
- Võ
Nù
- Mờ
Yê
Lê
- Xuấ
Lê
- Lê
Yê
Thuậ
Dư
- Khó
Đ
Thuậ
Tự
- Trờ
Thuậ
Lê
- Khổ
Đ
Tự
- Cà
Lê
- Võ
Nghe Lê
- Hồ
Yê
Cá
Thuậ
Nù
- Đ
Thuậ
- Phả
Nó
Lầ
Đ
Thuậ
Thuậ
Khá
- Tấ
Vi Chấ
- Lê
Cử
Nù
- Theo thể
Thuậ
Nù
- Bâ
Bố
- Trậ
Tu Kỷ
Nhớ
- Bấ
Nó
- Hà
Hoà
- Đ
Hoà
- Đ
Hoà
- Hà
Đ
Khá
Hai ngư
- Đ
- Cả
Hai ngư
Thiệ
- Hà
- Gì
- Cò
- Hoà
- Ta phả
- Đ
- Ư
- Vậ
- Lờ
- Sao vậ
Đ
Nù
- Cả
Tồ
- Về
Hai trẻ
Nù
- Xuấ
Tu Kỷ
Thự
Sơ
Rõ
Sơ
Đ
Nù
Lê
- Nù
Hai đ
- Tu-Kỷ
Lễ
- Hai chá
Hai trẻ
- Hai chá
Hai trẻ
- Ngà
Hơ
- Việ
Vư
- Riê
Vư
- Hệ
Thiệ
- Em sai mộ
Khai-Quố
- Cá
Thiệ
- Đ
Hà
- Em tư
- Đ
Thiệ
- Vậ
- Cứ
Thuậ
- Lộ
- Khuô
Miế
Lê
- Khi mì
Thiệ
- Khuô
Tô
- Hô
Thiệ
- Ô
Thấ
Thiệ
- Vua Thá
Kim-Thà
- Vua Thá
Thiệ
- Kim-Thà
Hà
- Chứ
- Bả
Kim-Thà
- Em biế
- Khi vua Châ
Thuậ
- Khi có
- Đ
Mọ
Thiệ
- Vì
Kim-Thà
- Tộ
- Sau, mộ
Tự
- Vua gì
Khai-Quố
- Sao chú
- Em mì
- Đ
Mọ
- Khi Thiê
Ghi chú
(1) Đ
Tự
- Hiệ
- Ô
Tô
- Bà
- Đ
Tự
- Em nghe nó
- Nghè
Khai-Quố
- Xuấ
- Lư
Tự
- Hai em cư
Tô
- Hai đ
- Bà
Tô
- Chắ
Khai-Quố
- Đ
Thiệ
- Khi gặ
Cả
- Anh nghĩ
Thiệ
- Em nghĩ
- Em thấ
Mọ
- Hai là
Khai-Quố
- Chí
Thiệ
- Như
Ghi chú
(2) Quan chế
Cho nê
Kim-Thà
- Bấ
- Rồ
Tự
- Thế
- Bấ
Lê
- Cô
Thiệ
- Chư
- Em nghĩ
Thanh-Mai thấ
- Đ
- Anh Thiệ
Tự
- Suy nghĩ
Tuy Tự
- Đ
- Lư
Tô
- Lú
- Đ
- Chế
Trư
Thiệ
- Sao Trư
- Cứ
- Truyệ
Khai-Quố
- Chá
- Vâ
Tự
- Ai thế
- Khô
Thiệ
- Cũ
Tự
- Khô
- Đ
- Thế
Kim-Thà
Khai-Quố
- Trư
- Cậ
Thiệ
- Vua đ
Khai-Quố
- Tiế
- Nă
Lê
- Có
Thiệ
- Em thô
- Luậ
- Khi vua ban chiế
Chà
- Lư
Khai-Quố
- Cậ
- Luậ
Trư
- Cá
Thấ
- Tạ
- Luậ
- Đ
Thiệ
- Sau khi Thiê
Ghi chú
(3) Tố
Nhà
Tố
Xin kể
1. Tam sư
Đ
Thư
2. Tể
Phụ
Chứ
Đ
3. Xử
Thâ
4. Tham tri chí
Tứ
5. Dư
- Khu-mậ
- Tuyê
- Tam-ty sứ
- Hà
- Thị
- Sù
- Chư
- Chư
- Chư
- Đ
- Vư
- Lụ
Tự
- Chế
Bậ
- Phả
Thuậ
- Như
Tự
- Tô
- Tự
- Về
Thuậ
- Đ
Thiệ
- Đ
Thuậ
- Đ
Nó
- Lú
- Bị
Nhữ
- Thiệ
Bà
- Con là
Thiệ
- Con thấ
Mọ
- Cò
Vua Bà
- Thế
Thiệ
- Cuộ
"Minh-Thiê
- Vư
Triệ
- Khó
Minh-Thiê
- Việ
Triệ
- Nhữ
Minh-Thiê
- Bà
Triệ
- Đ
Minh-Thiê
- Cá
Triệ
- Kế
Minh-Thiê
- Như
- Đ
- Ý
- Thư
Minh-Thiê
- Theo như
- Đ
- Bầ
- Đ
- Việ
- Đ
- Mư
- Vâ
- Vư
- Sư
Tấ
Vư
- Anh chị
Thâ
- Nộ
Thiệ
- Sau khi Tố
Tự
- Thế
- Em nê
Tô
- Thự
- Trong trậ
Vua Bà
- Sau hô
Khai-Quố
- Đ
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ.