Tốjwpq ng cung bíapmc sửuwsv ---- -
Thuậiguz n-Tôjann ng khôjann ng hiểiutp u nhiềhqoh u vềhqoh võxnrs côjann ng Tâudiw y-vu. Nórowz hỏapmc i Tựfwce -Mai:
- Anh sáitye u! Anh thửuwsv đsgdi oáitye n xem ai sẽgxfl thắjzaw ng.
- Hiệktmy n khórowz córowz thểiutp đsgdi oáitye n kếfslw t quảlfwk đsgdi i vềhqoh đsgdi âudiw u. Hai ngưfslw ờfrap i chỉjann họehcs c quyềhqoh n, chưfslw a luyệktmy n khíapmc côjann ng, thàkpgv nh ra khôjann ng pháitye t chưfslw ởxlmf ng đsgdi ưfslw ợvopy c. Thắjzaw ng hay bạktmy i đsgdi ềhqoh u trôjann ng vàkpgv o sứycwp c lựfwce c cảlfwk .
Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng đsgdi áitye nh liềhqoh n bốjwpq n quyềhqoh n nhưfslw bãlejk o táitye p. Vi Chấzxra n lui lạktmy i tráitye nh đsgdi ưfslw ởxlmf c hai quyềhqoh n. Đqwru ếfslw n quyềhqoh n thứycwp ba, bắjzaw t buộbegs c y phảlfwk i dùdcbu ng cưfslw ớwzse c đsgdi ỡudiw . Bốjwpq p mộbegs t tiếfslw ng, quyềhqoh n đsgdi áitye nh trúyhmo ng gốjwpq i. Đqwru au quáitye , y nhảlfwk y lùdcbu i bưfslw ớwzse c nữrxei a tớwzse i méyhmo p đsgdi àkpgv i. Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng đsgdi áitye nh tiếfslw p mộbegs t quyềhqoh n nhưfslw vũxlmf bãlejk o. Thìoykt nh lìoykt nh Vi Chấzxra n trầfvyf m ngưfslw ờfrap i xuốjwpq ng, luồmcvg n qua náitye ch Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng, rồmcvg i quay lạktmy i đsgdi ẩmzzq y mộbegs t cáitye i. Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng ngãlejk lộbegs n xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i.
Cửuwsv tọehcs a vỗzvdh tay hoan hôjann . Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c tuyêmzzq n bốjwpq :
- Theo thểiutp lệktmy , ứycwp ng viêmzzq n Vi Chấzxra n thắjzaw ng trậiguz n đsgdi ầfvyf u.
Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng đsgdi ãlejk lêmzzq n đsgdi àkpgv i. Vi Chấzxra n tiếfslw n đsgdi ếfslw n ôjann m lấzxra y Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng:
- Đqwru ằoykt ng ýrowz ngãlejk córowz đsgdi au lắjzaw m khôjann ng? Xin lỗzvdh i nhéyhmo .
- Khôjann ng đsgdi au cho lắjzaw m. Mìoykt nh chịdfts u phụycwp c đsgdi ấzxra y.
Nórowz i rồmcvg i cưfslw ờfrap i. Cảlfwk hai ứycwp ng viêmzzq n dắjzaw t nhau xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i, phơefnb i phớwzse i nhưfslw cuộbegs c dạktmy o chơefnb i. Nếfslw u khôjann ng xem tậiguz n mắjzaw t, đsgdi ốjwpq ai córowz thểiutp tin rằoykt ng mớwzse i đsgdi âudiw y hai ngưfslw ờfrap i dùdcbu ng hếfslw t sứycwp c lựfwce c đsgdi ấzxra m đsgdi áitye nhau.
Quan kháitye ch kinh ngạktmy c:
- Võxnrs đsgdi ạktmy o Bắjzaw c-biêmzzq n cao thựfwce c. Hai trẻfvyf đsgdi ấzxra u vớwzse i nhau màkpgv nhưfslw anh em tậiguz p dưfslw ợvopy t vậiguz y. Tưfslw ơefnb ng lai chúyhmo ng khôjann ng tầfvyf m thưfslw ờfrap ng.
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c xưfslw ớwzse ng:
- Mờfrap i hai ứycwp ng viêmzzq n Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng, Yêmzzq n Đqwru ạktmy t lêmzzq n đsgdi àkpgv i.
Yêmzzq n Đqwru ạktmy t vọehcs t ngưfslw ờfrap i lêmzzq n đsgdi àkpgv i nhưfslw con éyhmo n. Khi còbegs n lơefnb lửuwsv ng trêmzzq n khôjann ng nórowz đsgdi ãlejk chắjzaw p tay hưfslw ớwzse ng cửuwsv toạktmy váitye i ba váitye i. Thấzxra y võxnrs côjann ng Yêmzzq n Đqwru ạktmy t cao hơefnb n Lưfslw u Tưfslw ờfrap ng, Vi Châudiw n quáitye xa, dâudiw n chúyhmo ng vỗzvdh tay hoan hôjann vang dậiguz y.
Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng khoan thai lêmzzq n đsgdi àkpgv i. Nórowz chắjzaw p tay váitye i bốjwpq n phíapmc a, rồmcvg i đsgdi ứycwp ng thủousu thếfslw . Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c hôjann :
- Xuấzxra t chiêmzzq u.
Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng pháitye t mộbegs t chiêmzzq u Thiêmzzq n-vưfslw ơefnb ng chưfslw ởxlmf ng, màkpgv Lêmzzq Vămcvg n dạktmy y nórowz , hai tay chắjzaw p lạktmy i nhưfslw hàkpgv nh lễzagx :
- Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng đsgdi ệktmy tửuwsv pháitye i Mêmzzq -linh xin tưfslw ơefnb ng kiếfslw n Yêmzzq n huynh.
Yêmzzq n Đqwru ạktmy t khôjann ng nhâudiw n nhưfslw ợvopy ng, nórowz xuấzxra t mộbegs t chiêmzzq u Võxnrs -đsgdi ang chưfslw ởxlmf ng đsgdi áitye nh thẳlejk ng vàkpgv o mặrrdg t Thuậiguz n-Tôjann ng, cửuwsv chỉjann cựfwce c kỳktmy vôjann lễzagx .
Thuậiguz n-Tôjann ng lùdcbu i mộbegs t bưfslw ớwzse c, tay phảlfwk i nórowz khoanh tròbegs n. Tay tráitye i đsgdi áitye nh thẳlejk ng. Đqwru órowz làkpgv chiêmzzq u Loa-thàkpgv nh nguyệktmy t ảlfwk nh củousu a Cửuwsv u-châudiw n chưfslw ởxlmf ng. Hai chưfslw ởxlmf ng chạktmy m nhau đsgdi ếfslw n binh mộbegs t tiếfslw ng. Cảlfwk hai lảlfwk o đsgdi ảlfwk o lui lạktmy i nhìoykt n nhau.
Dưfslw ớwzse i đsgdi àkpgv i Lêmzzq Vămcvg n cau màkpgv y:
- Khórowz quáitye , côjann ng lựfwce c têmzzq n nàkpgv y bỏapmc xa bọehcs n Quáitye ch Quỳktmy , ngang vớwzse i Triệktmy u Tiếfslw t. Khôjann ng biếfslw t Thuậiguz n-Tôjann ng córowz đsgdi ưfslw ơefnb ng nổpofo i khôjann ng?
Đqwru áitye nh đsgdi ếfslw n chiêmzzq u thứycwp mưfslw ờfrap i, thìoykt nh lìoykt nh Thuậiguz n-Tôjann ng lùdcbu i lạktmy i, pháitye t mộbegs t chiêmzzq u trong Côjann i-sơefnb n chưfslw ởxlmf ng pháitye p. Châudiw n từqwru Càkpgv n vịdfts bưfslw ớwzse c sang Tốjwpq n vịdfts . Yêmzzq n Đqwru ạktmy t khôjann ng biếfslw t gìoykt vềhqoh pho quyềhqoh n nàkpgv y, y vung tay đsgdi ỡudiw . Binh mộbegs t tiếfslw ng, mắjzaw t nórowz đsgdi ổpofo lửuwsv a, châudiw n tay bảlfwk i hoảlfwk i nhưfslw ngưfslw ờfrap i đsgdi órowz i, lồmcvg ng ngựfwce c muốjwpq n nổpofo tung ra. Nórowz nhảlfwk y lui liềhqoh n ba bưfslw ớwzse c, trốjwpq mắjzaw t nhìoykt n đsgdi ốjwpq i thủousu .
Thuậiguz n-Tôjann ng tuyệktmy t khôjann ng ngờfrap quyềhqoh n pháitye p Tựfwce -Mai dạktmy y nórowz lạktmy i linh nghiệktmy m đsgdi ếfslw n thếfslw . Nórowz ngâudiw y ngưfslw ờfrap i ra nhìoykt n đsgdi ốjwpq i thủousu .
Tựfwce -Mai vỗzvdh đsgdi ùdcbu i than:
- Trờfrap i ơefnb i! Nếfslw u Thuậiguz n-Tôjann ng đsgdi áitye nh tiếfslw p chiêmzzq u Sơefnb n-trung hoa lạktmy c, châudiw n từqwru Tốjwpq n bưfslw ớwzse c sang Chấzxra n thìoykt têmzzq n Yêmzzq n Đqwru ạktmy t ắjzaw t bay xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i rồmcvg i.
Thuậiguz n-Tôjann ng thuậiguz n tay pháitye t mộbegs t chiêmzzq u trong Côjann i-sơefnb n quyềhqoh n pháitye p córowz kếfslw t quảlfwk . Nórowz đsgdi áitye nh liềhqoh n hai chiêmzzq u, trong khi châudiw n từqwru Ly bưfslw ớwzse c sang Khôjann n vịdfts . Binh, binh. Yêmzzq n Đqwru ạktmy t rung đsgdi ộbegs ng toàkpgv n thâudiw n. Nórowz lùdcbu i liềhqoh n hai bưfslw ớwzse c. Thuậiguz n-Tôjann ng đsgdi áitye nh tiếfslw p ba chiêmzzq u. Yêmzzq n Đqwru ạktmy t lạktmy i lùdcbu i ba bưfslw ớwzse c nữrxei a.
Lêmzzq Vămcvg n than:
- Khổpofo quáitye anh Tôjann ng chưfslw a hiểiutp u hếfslw t Dịdfts ch-lýrowz , nêmzzq n cứycwp chiêmzzq u mộbegs t, chiêmzzq u mộbegs t đsgdi áitye nh ra. Giữrxei a hai chiêmzzq u córowz khoảlfwk ng trốjwpq ng, thàkpgv nh ra chỉjann làkpgv m cho Yêmzzq n Đqwru ạktmy t bốjwpq i rốjwpq i, màkpgv khôjann ng hạktmy đsgdi ưfslw ợvopy c nórowz . Giáitye anh ấzxra y biếfslw t biếfslw n hoáitye chiêmzzq u nọehcs nốjwpq i liềhqoh n chiêmzzq u kia nhưfslw mâudiw y trôjann i, nhưfslw nưfslw ớwzse c chảlfwk y, thìoykt mưfslw ờfrap i têmzzq n Yêmzzq n Đqwru ạktmy t kia cũxlmf ng bỏapmc mạktmy ng rồmcvg i. Cơefnb chừqwru ng nàkpgv y, nórowz phảlfwk n côjann ng đsgdi ếfslw n nơefnb i rồmcvg i.
Đqwru ếfslw n chiêmzzq u thứycwp mưfslw ờfrap i hai, thìoykt nh lìoykt nh Yêmzzq n Đqwru ạktmy t tung ra mộbegs t chưfslw ởxlmf ng. Bìoykt nh mộbegs t tiếfslw ng, Thuậiguz n-Tôjann ng choáitye ng váitye ng bậiguz t lui, châudiw n tay nórowz cảlfwk m thấzxra y vôjann lựfwce c. Nórowz còbegs n đsgdi ang hoảlfwk ng hốjwpq t, Yêmzzq n Đqwru ạktmy t khôjann ng nhâudiw n nhưfslw ợvopy ng, nórowz lạktmy i đsgdi áitye nh liềhqoh n bốjwpq n chiêmzzq u. Thuậiguz n-Tôjann ng vẫlfwk n dùdcbu ng Côjann i-sơefnb n quyềhqoh n đsgdi ỡudiw . Cứycwp sau mỗzvdh i lầfvyf n đsgdi ỡudiw , nórowz cảlfwk m thấzxra y châudiw n khíapmc mấzxra t đsgdi i mộbegs t phầfvyf n.
Tựfwce -Mai hỏapmc i Lêmzzq Vămcvg n:
- Càkpgv chớwzse n. Em córowz biếfslw t Yêmzzq n-Đqwru ạktmy t dùdcbu ng võxnrs côjann ng gìoykt khôjann ng?
Lêmzzq Vămcvg n cau màkpgv y:
- Võxnrs côjann ng Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng. Võxnrs -đsgdi ang thuộbegs c danh môjann n chíapmc nh pháitye i Hoa-hạktmy , tạktmy i sao Yêmzzq n Đqwru ạktmy t lạktmy i biếfslw t võxnrs côjann ng Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng?
Nghe Lêmzzq Vămcvg n nórowz i, Tựfwce -Mai kinh hãlejk i, vìoykt nórowz nhớwzse lạktmy i truyệktmy n cũxlmf :
- Hồmcvg i Bảlfwk o-Hòbegs a, Mỹitye -Linh tớwzse i Thiêmzzq n-trưfslw ờfrap ng. Bốjwpq mìoykt nh giảlfwk ng vềhqoh sựfwce kháitye c biệktmy t củousu a thầfvyf n côjann ng Yêmzzq n-lãlejk ng vớwzse i cáitye c pháitye i kháitye c. Bốjwpq mìoykt nh córowz nórowz i: Thầfvyf n côjann ng Yêmzzq n-Lãlejk ng hơefnb i giốjwpq ng nộbegs i côjann ng pháitye i Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng. Thầfvyf n côjann ng Yêmzzq n-Lãlejk ng chỉjann hoáitye giảlfwk i, cùdcbu ng húyhmo t côjann ng lựfwce c đsgdi ốjwpq i thủousu khi đsgdi ốjwpq i thủousu đsgdi áitye nh mìoykt nh. Còbegs n nộbegs i côjann ng Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng thìoykt khôjann ng thếfslw , nórowz làkpgv m tiêmzzq u táitye n côjann ng lựfwce c đsgdi ốjwpq i thủousu , rồmcvg i truyềhqoh n đsgdi ộbegs c tốjwpq vàkpgv o ngưfslw ờfrap i. Cơefnb chừqwru ng nàkpgv y Thuậiguz n-Tôjann ng nguy đsgdi ếfslw n nơefnb i rồmcvg i.
Yêmzzq n Đqwru ạktmy t dồmcvg n Thuậiguz n-Tôjann ng tớwzse i cuốjwpq i đsgdi àkpgv i bằoykt ng mưfslw ờfrap i chiêmzzq u kháitye c nhau. Đqwru ếfslw n chiêmzzq u thứycwp mưfslw ờfrap i mộbegs t, y dùdcbu ng tấzxra t cảlfwk bìoykt nh sinh côjann ng lựfwce c đsgdi áitye nh mộbegs t chiêmzzq u nhưfslw séyhmo t nổpofo , hy vọehcs ng đsgdi ẩmzzq y đsgdi ốjwpq i thủousu xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i.
Cáitye o chếfslw t ba nămcvg m quay đsgdi ầfvyf u vềhqoh núyhmo i. Con ngưfslw ờfrap i họehcs c võxnrs cũxlmf ng thếfslw , khi gặrrdg p nguy cấzxra p, thưfslw ờfrap ng phảlfwk n ứycwp ng tựfwce nhiêmzzq n. Tựfwce nhiêmzzq n thìoykt chiêmzzq u sốjwpq mìoykt nh xửuwsv dụycwp ng hàkpgv ng ngàkpgv y sẽgxfl xuấzxra t ra. Trong lúyhmo c Thuậiguz n-Tôjann ng gặrrdg p nguy hiểiutp m, tíapmc nh mệktmy nh nhưfslw treo trêmzzq n sợvopy i tórowz c, nórowz pháitye t bừqwru a mộbegs t chiêmzzq u đsgdi ỡudiw . Chiêmzzq u đsgdi órowz làkpgv Loa-thàkpgv nh nguyệktmy t ảlfwk o gốjwpq c thuộbegs c Cửuwsv u-châudiw n. Bìoykt nh! Mộbegs t thâudiw n ngưfslw ờfrap i bay bổpofo ng lêmzzq n cao, rơefnb i xuốjwpq ng giữrxei a đsgdi àkpgv i. Ai cũxlmf ng tưfslw ởxlmf ng ngưfslw ờfrap i đsgdi órowz làkpgv Thuậiguz n-Tôjann ng, khôjann ng ngờfrap làkpgv Yêmzzq n Đqwru ạktmy t.
Thuậiguz n-Tôjann ng vừqwru a đsgdi ịdfts nh đsgdi áitye nh tiếfslw p chiêmzzq u nữrxei a, thìoykt córowz tiếfslw ng chiêmzzq ng báitye o hiệktmy u đsgdi ãlejk đsgdi ưfslw ợvopy c nămcvg m mưfslw ơefnb i hiệktmy p. Hai bêmzzq n hưfslw u chiếfslw n.
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c dơefnb tay nórowz i:
- Đqwru úyhmo ng luậiguz t lệktmy , hai bêmzzq n đsgdi ấzxra u vớwzse i nhau đsgdi ưfslw ợvopy c nămcvg m mưfslw ơefnb i hiệktmy p. Tạktmy m nghỉjann nửuwsv a giờfrap rồmcvg i táitye i đsgdi ấzxra u.
Thuậiguz n-Tôjann ng xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i. Lêmzzq Vămcvg n thoa bórowz p cáitye c bắjzaw p thịdfts t cho nórowz . Trong khi Tựfwce -Mai dặrrdg n:
- Phảlfwk i chúyhmo ýrowz lắjzaw m mớwzse i đsgdi ưfslw ợvopy c. Mìoykt nh córowz hai loạktmy i võxnrs côjann ng khắjzaw c chếfslw vớwzse i Yêmzzq n Đqwru ạktmy t. Khi thấzxra y Yêmzzq n Đqwru ạktmy t dùdcbu ng võxnrs côjann ng Võxnrs -đsgdi ang thìoykt mìoykt nh dùdcbu ng Côjann i-sơefnb n quyềhqoh n pháitye p. Còbegs n khi thấzxra y nórowz dùdcbu ng võxnrs côjann ng Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng thìoykt mìoykt nh dùdcbu ng võxnrs côjann ng Mêmzzq -linh. Bấzxra t cứycwp trưfslw ờfrap ng hợvopy p nàkpgv o, mìoykt nh cũxlmf ng phảlfwk i đsgdi áitye nh nórowz mộbegs t chiêmzzq u. Khi nórowz bịdfts mộbegs t chiêmzzq u khắjzaw c chếfslw , ắjzaw t cămcvg n bảlfwk n bịdfts tuyệktmy t. Bấzxra y giờfrap mìoykt nh phảlfwk i đsgdi áitye nh liêmzzq n tiếfslw p nhưfslw sórowz ng vỗzvdh , nhưfslw núyhmo i lởxlmf , nhưfslw bămcvg ng tan, nhưfslw mâudiw y trôjann i, ắjzaw t nórowz bịdfts hạktmy liềhqoh n.
Nórowz i rồmcvg i nórowz giảlfwk ng chi tiếfslw t cáitye ch biếfslw n từqwru Côjann i-sơefnb n quyềhqoh n pháitye p sang Mêmzzq -linh quyềhqoh n pháitye p. Nórowz giảlfwk ng đsgdi ưfslw ợvopy c mộbegs t lầfvyf n, đsgdi ang đsgdi ịdfts nh giảlfwk ng tiếfslw p vềhqoh phưfslw ơefnb ng pháitye p từqwru biếfslw n từqwru võxnrs côjann ng Mêmzzq -linh sang quyềhqoh n pháitye p Côjann i-sơefnb n, thìoykt chiêmzzq ng báitye o hiệktmy u trậiguz n thứycwp nhìoykt .
Lầfvyf n nàkpgv y đsgdi ãlejk córowz kinh nghiệktmy m, Thuậiguz n-Tôjann ng xuấzxra t chiêmzzq u trưfslw ớwzse c bằoykt ng Côjann i-sơefnb n quyềhqoh n pháitye p. Yêmzzq n Đqwru ạktmy t thấzxra y chiêmzzq u sốjwpq củousu a Thuậiguz n-Tôjann ng hung hiểiutp m lạktmy thưfslw ờfrap ng, lạktmy i khắjzaw c chếfslw vớwzse i võxnrs côjann ng củousu a nórowz . Nórowz kinh hoảlfwk ng lùdcbu i lạktmy i mộbegs t bưfslw ớwzse c tráitye nh đsgdi òbegs n. Thuậiguz n-Tôjann ng khôjann ng nhâudiw n nhưfslw ợvopy ng tiếfslw n lêmzzq n đsgdi áitye nh liềhqoh n ba chiêmzzq u. Yêmzzq n Đqwru ạktmy t đsgdi ỡudiw đsgdi ưfslw ợvopy c hai chiêmzzq u, đsgdi ếfslw n chiêmzzq u thứycwp ba nórowz đsgdi ẩmzzq y ra mộbegs t chiêmzzq u Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng. Bìoykt nh mộbegs t tiếfslw ng, Thuậiguz n-Tôjann ng bậiguz t lui liềhqoh n ba bưfslw ớwzse c. Nórowz cảlfwk m thấzxra y châudiw n khíapmc bịdfts biếfslw n mấzxra t.
Đqwru ãlejk córowz kinh nghiệktmy m, nórowz mưfslw ợvopy n đsgdi àkpgv lui lạktmy i. Trong khi Yêmzzq n Đqwru ạktmy t truy kíapmc ch bằoykt ng hai chiêmzzq u Liêmzzq u-Đqwru ôjann ng. Thuậiguz n-Tôjann ng pháitye t chiêmzzq u Hảlfwk i-triềhqoh u lãlejk ng lãlejk ng. Bìoykt nh mộbegs t tiếfslw ng Yêmzzq n Đqwru ạktmy t cảlfwk m thấzxra y trờfrap i long đsgdi ấzxra tt lởxlmf , tai ùdcbu đsgdi i. Nórowz đsgdi ang kinh hoàkpgv ng thìoykt lớwzse p thứycwp nhìoykt tớwzse i. Bìoykt nh mộbegs t tiếfslw ng, nórowz bậiguz t lui đsgdi ếfslw n méyhmo p đsgdi àkpgv i, thìoykt lớwzse p thứycwp ba đsgdi ãlejk bao trùdcbu m khắjzaw p ngưfslw ờfrap i. Nórowz tung mìoykt nh lêmzzq n cao, châudiw n đsgdi áitye giórowz mộbegs t cáitye i, ngưfslw ờfrap i bay vàkpgv o giữrxei a đsgdi àkpgv i.
Thuậiguz n-Tôjann ng chuyểiutp n mìoykt nh mộbegs t cáitye i, lớwzse p thứycwp tưfslw nhưfslw cáitye i cầfvyf u vồmcvg ng đsgdi áitye nh vềhqoh sau. Yêmzzq n Đqwru ạktmy t kinh hãlejk i, nórowz đsgdi áitye nh ra mộbegs t chiêmzzq u Võxnrs -đsgdi ang. Bộbegs p, cảlfwk hai lảlfwk o đsgdi ảlfwk o lui lạktmy i. Kinh nghiệktmy m, Thuậiguz n-Tôjann ng đsgdi ổpofo i sang Côjann i-sơefnb n quyềhqoh n, nórowz co châudiw n đsgdi áitye vòbegs ng vàkpgv o tháitye i dưfslw ơefnb ng tráitye i Yêmzzq n-Đqwru ạktmy t, trong khi tay đsgdi ẩmzzq y thẳlejk ng vềhqoh trưfslw ớwzse c. Yêmzzq n Đqwru ạktmy t trầfvyf m ngưfslw ờfrap i xuốjwpq ng tráitye nh cưfslw ớwzse c. Hai tay nórowz chụycwp p lấzxra y tay Thuậiguz n-Tôjann ng.
Thuậiguz n-Tôjann ng giậiguz t mạktmy nh mộbegs t cáitye i, ngưfslw ờfrap i Yêmzzq n Đqwru ạktmy t bay bổpofo ng lêmzzq n cao rơefnb i xuốjwpq ng dưfslw ớwzse i đsgdi àkpgv i.
Kháitye n giảlfwk vỗzvdh tay vang dộbegs i hoan hôjann . Nùdcbu ng Dâudiw n-Phúyhmo chờfrap Yêmzzq n Đqwru ạktmy t lêmzzq n đsgdi àkpgv i, y cho hai thiếfslw u niêmzzq n hàkpgv nh lễzagx vớwzse i nhau, rồmcvg i hưfslw ớwzse ng vàkpgv o cửuwsv tọehcs a:
- Tấzxra u vua Bàkpgv . Thưfslw a quýrowz quan kháitye ch, theo thểiutp lệktmy cuộbegs c đsgdi ấzxra u thiếfslw u niêmzzq n Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng thắjzaw ng trậiguz n nhìoykt . Bâudiw y giờfrap tớwzse i trậiguz n chung kếfslw t. Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng đsgdi ấzxra u vớwzse i Vi Chấzxra n. Ai thắjzaw ng sẽgxfl trởxlmf thàkpgv nh ngưfslw ờfrap i thừqwru a kếfslw Lưfslw u lạktmy c hầfvyf u, làkpgv m lạktmy c hầfvyf u Thưfslw ợvopy ng-oai.
Vi Chấzxra n chắjzaw p tay hưfslw ớwzse ng Thuậiguz n-Tôjann ng:
- Lêmzzq huynh võxnrs côjann ng cao cưfslw ờfrap ng. Muôjann n ngàkpgv n lầfvyf n đsgdi ệktmy khôjann ng thểiutp làkpgv đsgdi ốjwpq i thủousu . Đqwru ệktmy xin cung kíapmc nh chịdfts u thua.
Cửuwsv toạktmy n vỗzvdh tay vang dộbegs i.
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c nórowz i lớwzse n:
- Theo thểiutp lệktmy , ứycwp ng viêmzzq n Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng trúyhmo ng cáitye ch làkpgv m lạktmy c hầfvyf u Thưfslw ợvopy ng-oai.
Thuậiguz n-Tôjann ng ôjann m lấzxra y Vi Chấzxra n. Cảlfwk hai cưfslw ờfrap i vớwzse i nhau. Hai thiếfslw u niêmzzq n váitye i nhau rồmcvg i xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i.
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c tiếfslw p:
- Bâudiw y giờfrap tớwzse i bốjwpq n ứycwp ng viêmzzq n Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m, Hoàkpgv ng Tíapmc ch, Tu Kỷvopy , Nùdcbu ng Sơefnb n-Bi tranh tàkpgv i làkpgv m lạktmy c hầfvyf u Phong-châudiw u. Mờfrap i bốjwpq n ứycwp ng viêmzzq n lêmzzq n đsgdi àkpgv i.
Bốjwpq n thiếfslw u niêmzzq n lêmzzq n đsgdi àkpgv i hưfslw ớwzse ng vàkpgv o vua Bàkpgv hàkpgv nh đsgdi ạktmy i lễzagx , rốjwpq i rúyhmo t thămcvg m. Sau khi kiểiutp m thămcvg m, Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c tuyêmzzq n bốjwpq :
- Trậiguz n đsgdi ầfvyf u Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m đsgdi ấzxra u vớwzse i Hoàkpgv ng Tíapmc ch. Trậiguz n thứycwp nhìoykt Tu Kỷvopy đsgdi ấzxra u vớwzse i Nùdcbu ng Sơefnb n-Bi.
Tu Kỷvopy , Nùdcbu ng Sơefnb n-Bi xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i. Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c cho Lãlejk m, Tíapmc ch đsgdi ứycwp ng đsgdi ốjwpq i diệktmy n nhau, rồmcvg i nhắjzaw c lạktmy i thểiutp lệktmy cuộbegs c đsgdi ấzxra u.
Nhớwzse chỉjann dụycwp củousu a vua Bàkpgv , Thiệktmy n-Lãlejk m tựfwce nhủousu :
- Bấzxra t cứycwp trưfslw ờfrap ng hợvopy p nàkpgv o ta cũxlmf ng khôjann ng thểiutp thẳlejk ng tay vớwzse i Hoàkpgv ng Tíapmc ch. Ta cầfvyf n tỏapmc ra lễzagx đsgdi ộbegs , mớwzse i mong thu phụycwp c nhâudiw n tâudiw m vùdcbu ng Bắjzaw c-biêmzzq n nàkpgv y.
Nórowz chắjzaw p tay hàkpgv nh lễzagx :
- Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m, đsgdi ệktmy tửuwsv pháitye i Tảlfwk n-viêmzzq n kíapmc nh chàkpgv o Hoàkpgv ng huynh.
Hoàkpgv ng Tíapmc ch cũxlmf ng chắjzaw p tay thàkpgv nh quyềhqoh n:
- Đqwru ệktmy Hoàkpgv ng Tíapmc ch, đsgdi ệktmy tửuwsv pháitye i Tâudiw y-vu kíapmc nh chàkpgv o Hàkpgv huynh. Mong Hàkpgv huynh nhẹiutp tay cho.
Hoàkpgv ng Tíapmc ch phórowz ng quyềhqoh n đsgdi ếfslw n vùdcbu mộbegs t cáitye i. Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m nhậiguz n ngay ra đsgdi órowz làkpgv chiêmzzq u Long-hổpofo quyềhqoh n, rấzxra t tinh diệktmy u, hung hiểiutp m, nhưfslw ng đsgdi ưfslw ờfrap ng đsgdi ưfslw ờfrap ng chíapmc nh chíapmc nh. Nórowz lùdcbu i lạktmy i mộbegs t bưfslw ớwzse c tráitye nh đsgdi òbegs n, miệktmy ng mỉjann m cưfslw ờfrap i:
- Đqwru ệktmy nhỏapmc hơefnb n Hoàkpgv ng huynh hai tuổpofo i. Vìoykt vậiguz y xin nhưfslw ờfrap ng Hoàkpgv ng huynh mộbegs t chiêmzzq u.
Hoàkpgv ng Tíapmc ch cưfslw ờfrap i lớwzse n:
- Hàkpgv huynh đsgdi ệktmy làkpgv con cháitye u tháitye nh Tảlfwk n córowz kháitye c, hàkpgv nh vi lễzagx đsgdi ộbegs phi thưfslw ờfrap ng.
Đqwru ấzxra u đsgdi ưfslw ợvopy c hai mưfslw ơefnb i chiêmzzq u, Thiệktmy n-Lãlejk m thấzxra y cămcvg n bảlfwk n củousu a Hoàkpgv ng Tíapmc ch rấzxra t vữrxei ng chắjzaw c. Mỗzvdh i chiêmzzq u, côjann ng thủousu , tiếfslw n thoáitye i đsgdi úyhmo ng khuôjann n phéyhmo p, tỏapmc ra đsgdi ưfslw ợvopy c huấzxra n luyệktmy n rấzxra t cẩmzzq n thậiguz n. Nhưfslw ng côjann ng lựfwce c khôjann ng đsgdi ưfslw ợvopy c làkpgv m bao. Nếfslw u nórowz muốjwpq n hạktmy Tíapmc ch, chỉjann cầfvyf n đsgdi áitye nh mưfslw ơefnb i chiêmzzq u Phụycwp c-ngưfslw u thầfvyf n chưfslw ởxlmf ng thìoykt xong ngay. Nhưfslw ng nórowz đsgdi ưfslw ợvopy c Tựfwce -Mai, Lêmzzq Vămcvg n dặrrdg n trưfslw ớwzse c, nêmzzq n cứycwp dùdcbu ng nhữrxei ng chiêmzzq u rấzxra t tầfvyf m thưfslw ờfrap ng, lạktmy i chỉjann vậiguz n córowz nămcvg m thàkpgv nh côjann ng lựfwce c. Vìoykt vậiguz y trậiguz n đsgdi ấzxra u kéyhmo o dàkpgv i.
Kháitye n giảlfwk thuộbegs c giớwzse i võxnrs lâudiw m chỉjann nhìoykt n qua cũxlmf ng biếfslw t sựfwce thựfwce c. Còbegs n dâudiw n chúyhmo ng thìoykt cho rằoykt ng hai ngưfslw ờfrap i ngang sứycwp c.
Hai ngưfslw ờfrap i đsgdi ấzxra u vớwzse i nhau đsgdi ếfslw n chiêmzzq u thứycwp chíapmc n mưfslw ơefnb i, thìoykt trốjwpq ng báitye o hiệktmy u tớwzse i giờfrap nghỉjann . Thiệktmy n-Lãlejk m nhảlfwk y lùdcbu i lạktmy i xáitye mộbegs t xáitye :
- Đqwru a tạktmy Hoàkpgv ng huynh nhẹiutp tay.
- Cảlfwk m ơefnb n Hàkpgv huynh quáitye khen.
Hai ngưfslw ờfrap i dắjzaw t nhau xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i. Kháitye c vớwzse i nhữrxei ng cặrrdg p đsgdi ấzxra u trưfslw ớwzse c. Khi xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i, ai vềhqoh chỗzvdh ngưfslw ờfrap i đsgdi órowz , córowz đsgdi ồmcvg ng môjann n thoa bórowz p cho. Lầfvyf n nàkpgv y hai đsgdi ấzxra u thủousu cùdcbu ng ngồmcvg i chung mộbegs t chỗzvdh , cùdcbu ng uốjwpq ng nưfslw ớwzse c suốjwpq i, bórowz p châudiw n, nắjzaw n tay cho nhau.
Thiệktmy n-Lãlejk m vớwzse i Hoàkpgv ng Tíapmc ch mớwzse i gặrrdg p nhau, màkpgv nhưfslw quen nhau từqwru bao giờfrap . Hai ngưfslw ờfrap i cưfslw ờfrap i nórowz i, bàkpgv n táitye n vềhqoh nhữrxei ng chiêmzzq u đsgdi ãlejk đsgdi ấzxra u vớwzse i nhau. Hoàkpgv ng Tíapmc ch nórowz i:
- Hàkpgv huynh đsgdi ệktmy nàkpgv y. Huynh nghe nórowz i bấzxra t đsgdi ứycwp đsgdi ệktmy tửuwsv Tảlfwk n-viêmzzq n nàkpgv o cũxlmf ng córowz quyềhqoh n dẫlfwk n bạktmy n lêmzzq n Tảlfwk n-lĩrxei nh chơefnb i. Sau trậiguz n đsgdi ấzxra u nàkpgv y, huynh đsgdi ệktmy đsgdi ưfslw a ta lêmzzq n lễzagx tháitye nh Tảlfwk n đsgdi i.
- Gìoykt chứycwp đsgdi iềhqoh u đsgdi órowz thìoykt đsgdi ưfslw ợvopy c. Huynh lêmzzq n đsgdi ấzxra y sẽgxfl thấzxra y mâudiw y đsgdi i dưfslw ớwzse i châudiw n mìoykt nh. Hoa trêmzzq n đsgdi órowz nởxlmf bốjwpq n mùdcbu a. Mùdcbu a nàkpgv y làkpgv mùdcbu a hoa cúyhmo c đsgdi âudiw y. Córowz hoa cúyhmo c vàkpgv ng, córowz hoa cúyhmo c trắjzaw ng, lạktmy i córowz cảlfwk hoa cúyhmo c tíapmc m nữrxei a.
- Còbegs n ngưfslw ợvopy c lạktmy i ta sẽgxfl dẫlfwk n huynh đsgdi i sămcvg n chim cu rừqwru ng rồmcvg i nưfslw ớwzse ng ămcvg n, Cu rừqwru ng nưfslw ớwzse ng ngon lắjzaw m. Hơefnb n hẳlejk n cu dưfslw ớwzse i miềhqoh n xuôjann i.
- Hoàkpgv ng huynh làkpgv chỗzvdh thếfslw nàkpgv o vớwzse i lạktmy c hầfvyf u Hoàkpgv ng Sùdcbu ng-Anh?
- Ta phảlfwk i gọehcs i ngưfslw ờfrap i bằoykt ng chúyhmo họehcs . Vìoykt cáitye c đsgdi ộbegs ng củousu a ngưfslw ờfrap i thiếfslw u nhâudiw n tàkpgv i, ngưfslw ờfrap i khôjann ng muốjwpq n nhưfslw ờfrap ng ngôjann i cho ta, màkpgv xin tuyểiutp n thay thếfslw đsgdi ểiutp córowz nhâudiw n tàkpgv i. Bấzxra t biếfslw t ai thắjzaw ng, ngưfslw ờfrap i cũxlmf ng nhưfslw ờfrap ng ngôjann i ngay, đsgdi ểiutp ngưfslw ờfrap i ngao du sơefnb n thủousu y. Àbpol , nghe nórowz i huynh đsgdi ệktmy làkpgv nghĩrxei a tửuwsv củousu a vua Bàkpgv phảlfwk i khôjann ng?
- Đqwru úyhmo ng vậiguz y. Mạktmy mạktmy nuôjann i đsgdi ệktmy vớwzse i Thuậiguz n-Tôjann ng từqwru hơefnb n hai nămcvg m nay. Còbegs n sinh phụycwp mẫlfwk u quêmzzq ởxlmf trấzxra n Thanh-hoáitye .
- Ưtrjn ớwzse c gìoykt huynh đsgdi ệktmy thắjzaw ng trậiguz n nàkpgv y, vềhqoh làkpgv m lạktmy c hầfvyf u Phong-châudiw u, anh em mìoykt nh tha hồmcvg bàkpgv n truyệktmy n sao cho trang đsgdi ộbegs ng mìoykt nh trởxlmf thàkpgv nh giầfvyf u córowz .
- Vậiguz y chúyhmo ng mìoykt nh cùdcbu ng ưfslw ớwzse c hẹiutp n. Hễzagx ai thắjzaw ng mấzxra y ngưfslw ờfrap i kia phảlfwk i trợvopy giúyhmo p trong việktmy c pháitye t triểiutp n trang ấzxra p.
- Lờfrap i huynh đsgdi ệktmy sao giốjwpq ng ôjann ng Cúyhmo rừqwru ng quáitye . Hôjann m rồmcvg i ôjann ng Cúyhmo rừqwru ng tớwzse i thămcvg m chúyhmo Sùdcbu ng-Anh cũxlmf ng khuyêmzzq n chúyhmo rằoykt ng, bấzxra t cứycwp ai trong bốjwpq n chúyhmo ng ta lêmzzq n làkpgv m lạktmy c hầfvyf u, cũxlmf ng mờfrap i ba ngưfslw ờfrap i còbegs n lạktmy i giúyhmo p sứycwp c. Sáitye ng nay chúyhmo córowz bàkpgv n vớwzse i dưfslw ỡudiw ng phụycwp Tu Kỷvopy , ôjann ng ta lắjzaw c đsgdi ầfvyf u khôjann ng chịdfts u.
- Sao vậiguz y?
Đqwru ếfslw n đsgdi órowz , trốjwpq ng báitye o hiệktmy u trậiguz n đsgdi ấzxra u thứycwp nhìoykt . Hai trẻfvyf dắjzaw t nhau lêmzzq n đsgdi àkpgv i. Trậiguz n đsgdi ấzxra u tiếfslw p tụycwp c. Hoàkpgv ng Tíapmc ch vẫlfwk n dùdcbu ng Long-hổpofo quyềhqoh n củousu a pháitye i Tâudiw y-vu. Thiệktmy n-Lãlejk m dùdcbu ng Tảlfwk n-viêmzzq n quyềhqoh n. Hai ngưfslw ờfrap i vừqwru a đsgdi ấzxra u vừqwru a cưfslw ờfrap i, giốjwpq ng nhưfslw đsgdi ùdcbu a vui. Đqwru ấzxra u đsgdi ếfslw n hiệktmy p thứycwp trămcvg m lẻfvyf mộbegs t, trốjwpq ng báitye o hiệktmy u chấzxra m dứycwp t. Hai trẻfvyf ôjann m choàkpgv ng lấzxra y nhau cưfslw ờfrap i ha hảlfwk .
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c tuyêmzzq n bốjwpq :
- Cảlfwk hai trậiguz n, khôjann ng ai hạktmy đsgdi ưfslw ợvopy c ai. Bâudiw y giờfrap chờfrap cộbegs ng đsgdi iểiutp m.
Tồmcvg n-Phúyhmo c bàkpgv n cùdcbu ng cáitye c giáitye m khảlfwk o, rồmcvg i cộbegs ng đsgdi iểiutp m lạktmy i. Y tuyêmzzq n bốjwpq :
- Vềhqoh võxnrs đsgdi ạktmy o cảlfwk hai bằoykt ng nhau, tháitye i đsgdi ộbegs thanh thảlfwk n, hoàkpgv thuậiguz n nhưfslw anh em trong nhàkpgv . Vềhqoh nộbegs i lựfwce c Thiệktmy n-Lãlejk m sung mãlejk n hơefnb n Hoàkpgv ng Tíapmc ch. Vềhqoh chiêmzzq u sốjwpq ngang nhau. Nhưfslw vậiguz y Thiệktmy n-Lãlejk m thắjzaw ng cuộbegs c.
Hai trẻfvyf quìoykt gốjwpq i hưfslw ớwzse ng vua Bàkpgv hàkpgv nh lễzagx , rồmcvg i lạktmy i hàkpgv nh lễzagx vớwzse i giáitye m khảlfwk o, sau đsgdi órowz dắjzaw t nhau xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i.
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c gọehcs i Tu Kỷvopy vớwzse i Nùdcbu ng Sơefnb n-Bi lêmzzq n đsgdi àkpgv i. Sau khi nhắjzaw c lạktmy i qui luậiguz t cùdcbu ng phưfslw ơefnb ng thứycwp c tuyểiutp n lựfwce a, y hôjann lớwzse n:
- Xuấzxra t chiêmzzq u.
Tu Kỷvopy lùdcbu i mộbegs t bưfslw ớwzse c, ngưfslw ờfrap i y vọehcs t lêmzzq n cao, đsgdi áitye mộbegs t hồmcvg i phong cưfslw ớwzse c vàkpgv o mặrrdg t Sơefnb n-Bi. Sơefnb n-Bi trầfvyf m ngưfslw ờfrap i xuốjwpq ng tráitye nh khỏapmc i, y trảlfwk lạktmy i mộbegs t quyềhqoh n, trúyhmo ng bắjzaw p châudiw n Kỷvopy đsgdi ếfslw n bốjwpq p mộbegs t tiếfslw ng. Kỷvopy loạktmy ng choạktmy ng suýrowz t ngãlejk . Sơefnb n-Bi thuậiguz n thếfslw tung mộbegs t quyềhqoh n vàkpgv o ngựfwce c nórowz .
Thựfwce c ra bảlfwk n lĩrxei nh Tu Kỷvopy cao hơefnb n Sơefnb n-Bi gấzxra p bộbegs i. Chỉjann vìoykt y khinh đsgdi ịdfts ch, lạktmy i muốjwpq n biểiutp u diễzagx n ta đsgdi âudiw y, màkpgv bịdfts trúyhmo ng hai đsgdi òbegs n. Đqwru au quáitye , hoáitye khùdcbu ng, y lùdcbu i lạktmy i tung mộbegs t chưfslw ởxlmf ng vàkpgv o ngựfwce c Sơefnb n-Bi. Thấzxra y chưfslw ởxlmf ng phong áitye c liệktmy t, Sơefnb n-Bi khoanh hai tay trưfslw ớwzse c ngựfwce c đsgdi ỡudiw . Bìoykt nh mộbegs t tiếfslw ng, chưfslw ởxlmf ng trúyhmo ng ngựfwce c. Sơefnb n-Bi bịdfts đsgdi ẩmzzq y lui hai bưfslw ớwzse c. Nórowz nghiếfslw n rămcvg ng lao vàkpgv o ngưfslw ờfrap i đsgdi ốjwpq i thủousu . Sứycwp c lao củousu a nórowz thựfwce c phi thưfslw ờfrap ng. Tu Kỷvopy néyhmo sang bêmzzq n cạktmy nh tráitye nh khỏapmc i, rồmcvg i túyhmo m lấzxra y đsgdi ầfvyf u nórowz giậiguz t mạktmy nh trởxlmf lạktmy i.
Sơefnb n-Bi biếfslw t nguy hiểiutp m, nórowz khôjann ng gỡudiw thếfslw nắjzaw m, màkpgv tốjwpq ng vàkpgv o ngựfwce c đsgdi ốjwpq i thủousu bằoykt ng cảlfwk hai quyềhqoh n. Tu Kỷvopy bịdfts trúyhmo ng đsgdi òbegs n đsgdi ếfslw n binh mộbegs t cáitye i. Nórowz nghiếfslw n rămcvg ng chịdfts u đsgdi òbegs n, tay tráitye i chéyhmo m vàkpgv o cổpofo đsgdi ốjwpq i thủousu . Sơefnb n-Bi kinh hoảlfwk ng nhảlfwk y vọehcs t lêmzzq n, đsgdi ầfvyf u nórowz trúyhmo ng hàkpgv m Tu Kỷvopy , làkpgv m rămcvg ng cắjzaw n vàkpgv o lưfslw ỡudiw i. Tu Kỷvopy đsgdi au thấzxra u tâudiw m can.
Rõxnrs ràkpgv ng võxnrs côjann ng mìoykt nh cao hơefnb n đsgdi ốjwpq i thủousu , nhưfslw ng vìoykt Sơefnb n-Bi đsgdi áitye nh toàkpgv n nhữrxei ng đsgdi òbegs n nhưfslw ngưfslw ờfrap i khôjann ng biếfslw t võxnrs , nêmzzq n Tu-Kỷvopy bịdfts trúyhmo ng liêmzzq n tiếfslw p. Tay vẫlfwk n nắjzaw m tórowz c Sơefnb n-Bi, nórowz giậiguz t mạktmy nh kéyhmo o đsgdi ốjwpq i thủousu lạktmy i gầfvyf n, dùdcbu ng tay tráitye i đsgdi âudiw m vàkpgv o mắjzaw t phảlfwk i đsgdi ốjwpq i thủousu .
Sơefnb n-Bi đsgdi au quáitye rúyhmo lêmzzq n mộbegs t tiếfslw ng, máitye u chảlfwk y đsgdi ầfvyf y mặrrdg t, hai tay nórowz chụycwp p hạktmy bộbegs Tu-Kỷvopy bórowz p mạktmy nh. Tu Kỷvopy théyhmo t lêmzzq n, dùdcbu ng tay tráitye i chọehcs c vàkpgv o mắjzaw t tráitye i, rồmcvg i dùdcbu ng hai tay gỡudiw tay Sơefnb n-Bi ra. Sơefnb n-Bi bịdfts mùdcbu hai mắjzaw t, đsgdi au đsgdi ớwzse n cuồmcvg ng loạktmy n, nórowz cứycwp bórowz p chặrrdg t hạktmy bộbegs Tu-Kỷvopy . Trong khi Tu-Kỷvopy bórowz p cổpofo nórowz . Cảlfwk hai ngãlejk lămcvg n trêmzzq n đsgdi àkpgv i.
Đqwru ếfslw n đsgdi órowz trốjwpq ng báitye o hiệktmy u hếfslw t trậiguz n thứycwp nhấzxra t. Nhưfslw ng hai trẻfvyf cứycwp ôjann m nhau, lămcvg n lộbegs n trêmzzq n đsgdi àkpgv i.
Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c kinh hoảlfwk ng vộbegs i chạktmy y lạktmy i gỡudiw hai ngưfslw ờfrap i ra, thìoykt hai mắjzaw t Tu Kỷvopy trợvopy n trừqwru ng, hơefnb i thởxlmf chỉjann còbegs n thoi thórowz p. Còbegs n Sơefnb n-Bi máitye u me đsgdi ầfvyf y ngưfslw ờfrap i.
Lêmzzq Vămcvg n vọehcs t lêmzzq n đsgdi àkpgv i xem xéyhmo t. Nórowz nórowz i lớwzse n:
- Nùdcbu ng huynh chếfslw t rồmcvg i. Còbegs n Tu huynh bịdfts thưfslw ơefnb ng nặrrdg ng, tuy khôjann ng chếfslw t, nhưfslw ng e từqwru nay khôjann ng còbegs n làkpgv m chồmcvg ng đsgdi ưfslw ợvopy c nữrxei a.
Hai đsgdi ứycwp a trẻfvyf đsgdi ưfslw ợvopy c đsgdi ưfslw a xuốjwpq ng đsgdi àkpgv i. Nùdcbu ng Tồmcvg n-Phúyhmo c tuyêmzzq n bốjwpq :
- Tu-Kỷvopy thắjzaw ng Sơefnb n-Bi. Tuy nhiêmzzq n vìoykt Kỷvopy đsgdi áitye nh tửuwsv thưfslw ơefnb ng Sơefnb n-Bi, nêmzzq n bịdfts loạktmy i. Rúyhmo t cụycwp c Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m thắjzaw ng cuộbegs c, làkpgv m lạktmy c hầfvyf u Phong-châudiw u.
Lễzagx -bộbegs thưfslw ợvopy ng thưfslw lêmzzq n đsgdi àkpgv i, bàkpgv nórowz i vớwzse i Lêmzzq Thuậiguz n-Tôjann ng, Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m:
- Hai cháitye u đsgdi ếfslw n trưfslw ớwzse c vua Bàkpgv hàkpgv nh đsgdi ạktmy i lễzagx .
Hai trẻfvyf lễzagx đsgdi ủousu táitye m lễzagx .
- Hai cháitye u hưfslw ớwzse ng cáitye c vịdfts giáitye m khảlfwk o lễzagx tạktmy .
Hai trẻfvyf hưfslw ớwzse ng bốjwpq n giáitye m khảlfwk o lễzagx ba lễzagx .
- Ngàkpgv y mai hai cháitye u sẽgxfl đsgdi i cùdcbu ng lạktmy c hầfvyf u Hoàkpgv ng Sùdcbu ng-Anh, Lưfslw u Nguyêmzzq n tớwzse i lễzagx Hồmcvg tiêmzzq n côjann cùdcbu ng cáitye c liệktmy t tổpofo pháitye i Tâudiw y-vu, rồmcvg i Thuậiguz n-Tôjann ng theo Lưfslw u lạktmy c hầfvyf u, Thiệktmy n-Lãlejk m theo Hoàkpgv ng lạktmy c hầfvyf u vềhqoh tổpofo đsgdi ưfslw ờfrap ng Thưfslw ợvopy ng-oai, Phong-châudiw u làkpgv m lễzagx cáitye o. Bắjzaw t đsgdi ầfvyf u ngàkpgv y mùdcbu ng mưfslw ờfrap i tháitye ng ba sang nămcvg m, hai cháitye u đsgdi ếfslw n lễzagx đsgdi ềhqoh n thờfrap Quốjwpq c-tổpofo Phụycwp c-Hy, Thầfvyf n-Nôjann ng, Hùdcbu ng-vưfslw ơefnb ng, An-dưfslw ơefnb ng vưfslw ơefnb ng rồmcvg i nhậiguz n chứycwp c.
Hơefnb n tháitye ng sau, sau khi chuẩmzzq n bịdfts đsgdi i sứycwp xing, Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng truyềhqoh n:
- Việktmy c ởxlmf đsgdi âudiw y xong. Nămcvg m em theo ta vớwzse i chịdfts Thanh-Mai lêmzzq n đsgdi ưfslw ờfrap ng đsgdi i sứycwp . Chúyhmo ng ta sang Tốjwpq ng. Hãlejk y nhớwzse rằoykt ng chúyhmo ng ta kếfslw t hiếfslw u vớwzse i họehcs . Vìoykt vậiguz y kểiutp từqwru khi vàkpgv o đsgdi ấzxra t Tốjwpq ng, tuyệktmy t đsgdi ốjwpq i khôjann ng dùdcbu ng võxnrs côjann ng. Chỉjann dùdcbu ng võxnrs côjann ng khi tíapmc nh mệktmy nh bịdfts lâudiw m nguy. Mọehcs i việktmy c đsgdi ểiutp quan quâudiw n Tốjwpq ng chịdfts u tráitye ch nhiệktmy m.
Vưfslw ơefnb ng nhìoykt n Lêmzzq Vămcvg n:
- Riêmzzq ng sưfslw tỷvopy Thanh-Mai vớwzse i chúyhmo mưfslw ờfrap i tha hồmcvg thi hàkpgv nh y đsgdi ạktmy o. Càkpgv ng trịdfts cho nhiềhqoh u ngưfslw ờfrap i càkpgv ng tốjwpq t. Ta gâudiw y cảlfwk m tìoykt nh trêmzzq n đsgdi ưfslw ờfrap ng đsgdi i. Chúyhmo ng ta sẽgxfl sang Ung, rồmcvg i đsgdi i Hổpofo -môjann n, qua Khúyhmo c-giang. Sau đsgdi órowz tớwzse i Trưfslw ờfrap ng-sa sẽgxfl ngừqwru ng lạktmy i cáitye nh đsgdi ồmcvg ng Tưfslw ơefnb ng, qua hồmcvg Đqwru ộbegs ng-đsgdi ìoykt nh thămcvg m đsgdi ộbegs ng Tam-sơefnb n, Quâudiw n-sơefnb n nơefnb i córowz di tíapmc ch Quốjwpq c-tổpofo , Quốjwpq c-mẫlfwk u.
Vưfslw ơefnb ng chỉjann Thiệktmy u-Cựfwce c:
- Hệktmy thốjwpq ng tếfslw táitye c củousu a ta bêmzzq n Tốjwpq ng ra sao? Cháitye u trìoykt nh bàkpgv y hiệktmy n tìoykt nh triềhqoh u Tốjwpq ng đsgdi ểiutp mợvopy vớwzse i cáitye c em biếfslw t, hầfvyf u còbegs n đsgdi ốjwpq i phórowz .
Thiệktmy u-Cựfwce c húyhmo lêmzzq n mộbegs t tiếfslw ng, hai thiếfslw u niêmzzq n từqwru ngoàkpgv i chạktmy y vàkpgv o. Chàkpgv ng ra lệktmy nh:
- Em sai mộbegs t trămcvg m con sórowz i gáitye c quanh tụycwp sảlfwk nh đsgdi ưfslw ờfrap ng. Mộbegs t trămcvg m chim ưfslw ng tuầfvyf n phòbegs ng trêmzzq n trờfrap i. Tuyệktmy t đsgdi ốjwpq i khôjann ng cho bấzxra t cứycwp ai lai vãlejk ng quanh đsgdi âudiw y mộbegs t trămcvg m trưfslw ợvopy ng.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng hàkpgv i lòbegs ng. Vưfslw ơefnb ng khen cháitye u:
- Cáitye c em phảlfwk i chúyhmo ýrowz họehcs c lấzxra y nhữrxei ng tinh tếfslw , cẩmzzq n thậiguz n củousu a anh Thiệktmy u-Cựfwce c trêmzzq n đsgdi ưfslw ờfrap ng đsgdi i Tốjwpq ng.
Thiệktmy u-Cựfwce c đsgdi em mộbegs t cuốjwpq n trụycwp c treo lêmzzq n, rồmcvg i chỉjann vàkpgv o đsgdi ồmcvg hìoykt nh:
- Đqwru âudiw y làkpgv tổpofo chứycwp c triềhqoh u Tốjwpq ng. Cáitye c em phảlfwk i chúyhmo ýrowz thuộbegs c lòbegs ng. Đqwru ầfvyf u tiêmzzq n anh nórowz i vềhqoh nhữrxei ng liêmzzq n hệktmy hìoykt nh thàkpgv nh triềhqoh u Tốjwpq ng đsgdi ãlejk . Trưfslw ớwzse c tiêmzzq n Nhậiguz t-Hồmcvg vốjwpq n ngưfslw ờfrap i Việktmy t lưfslw u lạktmy c sang Tâudiw y-vựfwce c, đsgdi ưfslw ợvopy c giáitye o chủousu Hồmcvg ng-thiếfslw t giáitye o thu làkpgv m đsgdi ồmcvg đsgdi ệktmy , rồmcvg i sai vềhqoh phưfslw ơefnb ng Đqwru ôjann ng truyềhqoh n giáitye o. Lãlejk o nhâudiw n gặrrdg p Lưfslw u Tríapmc -Viễzagx n ngưfslw ờfrap i bộbegs lạktmy c Sa-đsgdi àkpgv , kếfslw t làkpgv m huynh đsgdi ệktmy , lậiguz p ra bang Nhậiguz t-Hồmcvg . Sau đsgdi órowz lãlejk o bỏapmc vềhqoh Đqwru ạktmy i-Việktmy t. Lưfslw u Tríapmc -Viễzagx n nhờfrap bang chúyhmo ng, nổpofo i lêmzzq n làkpgv m vua ởxlmf Đqwru ạktmy i-lưfslw ơefnb ng, xưfslw ng làkpgv m Háitye n Cao-tổpofo (Đqwru inh-Mùdcbu i, 947).
Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m hỏapmc i:
- Em tưfslw ởxlmf ng Háitye n Cao-tổpofo họehcs Lưfslw u têmzzq n Bang chứycwp ?
- Đqwru úyhmo ng thếfslw , đsgdi órowz làkpgv truyệktmy n hơefnb n nghìoykt n nămcvg m trưfslw ớwzse c. Sửuwsv gọehcs i nhàkpgv Háitye n củousu a Lưfslw u Bang làkpgv Tâudiw y-Háitye n. Sau hơefnb n ba trămcvg m nămcvg m Tâudiw y-Háitye n bịdfts Vưfslw ơefnb ng Mãlejk ng cưfslw ớwzse p ngôjann i, rồmcvg i Quang-Vũxlmf khởxlmf i binh trung hưfslw ng cai trịdfts ngoàkpgv i hai trămcvg m nămcvg m nữrxei a, gọehcs i làkpgv nhàkpgv Đqwru ôjann ng-Háitye n. Bâudiw y giờfrap Tríapmc -Viễzagx n họehcs Lưfslw u tuy khôjann ng liêmzzq n quan vớwzse i hai triềhqoh u Háitye n kia, nhưfslw ng vẫlfwk n xưfslw ng làkpgv Háitye n.
Thiệktmy n-Lãlejk m bậiguz t cưfslw ờfrap i:
- Vậiguz y nhàkpgv Háitye n nàkpgv y làkpgv nhàkpgv Háitye n Âbegs »cùdcbu iÂbegs ».
- Cứycwp tam gọehcs i nhưfslw vậiguz y đsgdi i. Tríapmc -Viễzagx n làkpgv m vua íapmc t nămcvg m, truyềhqoh n ngôjann i cho con tứycwp c Háitye n Ẩnfnh n-đsgdi ếfslw . Ẩnfnh n-đsgdi ếfslw làkpgv m vua đsgdi ưfslw ợvopy c ba nămcvg m bịdfts Quáitye ch Ngạktmy n-Uy cưfslw ớwzse p ngôjann i lậiguz p ra nhàkpgv Chu Âbegs «cùdcbu iÂbegs » (Tâudiw n-Hợvopy i, 951). Ngạktmy n-Uy làkpgv m vua bốjwpq n nămcvg m rồmcvg i truyềhqoh n ngôjann i cho con nuôjann i, cũxlmf ng làkpgv cháitye u vợvopy têmzzq n Sàkpgv i-Vinh (Giáitye p-Dầfvyf n, 954). Tứycwp c Chu Thếfslw -Tôjann ng. Chu Thếfslw -Tôjann ng làkpgv m vua sau sáitye u nămcvg m thìoykt chếfslw t, nhưfslw ờfrap ng ngôjann i cho con làkpgv Chu Cung-Đqwru ếfslw . Cung đsgdi ếfslw làkpgv m vua hai nămcvg m, bịdfts sưfslw đsgdi ệktmy củousu a Chu Thếfslw -Tôjann ng têmzzq n Triệktmy u Khuôjann ng-Duẫlfwk n cưfslw ớwzse p ngôjann i lậiguz p ra nhàkpgv Tốjwpq ng (Canh-Thâudiw n, 960) .
Thuậiguz n-Tôjann ng kêmzzq u lêmzzq n:
- Lộbegs n xộbegs n quáitye .
- Khuôjann ng-Duẫlfwk n làkpgv m vua mưfslw ờfrap i bẩmzzq y nămcvg m thìoykt bămcvg ng, truyềhqoh n ngôjann i cho em làkpgv Triệktmy u Khuôjann ng-Nghiãlejk (Bíapmc nh-Týrowz , 976). Sau khi Khuôjann ng-Duẫlfwk n chếfslw t triềhqoh u thầfvyf n tôjann n Khuôjann ng-Duẫlfwk n làkpgv m Tháitye i-tổpofo khảlfwk i-vậiguz n, lậiguz p cựfwce c, anh võxnrs , duệktmy vămcvg n, thầfvyf n đsgdi ứycwp c, tháitye nh côjann ng, chíapmc minh hoàkpgv ng đsgdi ếfslw .
Miếfslw u hiệktmy u làkpgv Tháitye i-tổpofo . Ta gọehcs i làkpgv Tốjwpq ng Tháitye i-tổpofo .
Lêmzzq Vămcvg n cưfslw ờfrap i:
- Khi mìoykt nh tiếfslw p xúyhmo c bớwzse i vua quan nhàkpgv Tốjwpq ng, cứycwp đsgdi em cáitye i têmzzq n dàkpgv i thoòbegs ng mưfslw ờfrap i táitye m chữrxei ra màkpgv nórowz i, ắjzaw t chúyhmo ng khoáitye i chíapmc lắjzaw m.
Thiệktmy u-Cựfwce c gậiguz t đsgdi ầfvyf u cưfslw ờfrap i:
- Khuôjann ng-Nghiãlejk làkpgv m vua đsgdi ưfslw ợvopy c hai mưfslw ơefnb i hai nămcvg m thìoykt bămcvg ng.Truyềhqoh n ngôjann i cho con thứycwp ba làkpgv Triệktmy u Nguyêmzzq n-Hằoykt ng (Mậiguz u-Tuấzxra t, 998). Triềhqoh u thầfvyf n tôjann n Nghiãlejk làkpgv m Tháitye i-tôjann ng thầfvyf n côjann ng, tháitye nh đsgdi ứycwp c, vămcvg n võxnrs hoàkpgv ng đsgdi ếfslw .
Tôjann n Đqwru ảlfwk n gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Hôjann m trưfslw ớwzse c trêmzzq n núyhmo i Chung-chinh sưfslw tỷvopy Thanh-Mai đsgdi ãlejk nórowz i vềhqoh cáitye c con vua Tháitye i-tôjann ng rồmcvg i. Ôqwru ng Triệktmy u Thàkpgv nh têmzzq n thựfwce c Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m, con thứycwp táitye m Tháitye i-tôjann ng tưfslw ớwzse c phong Bàkpgv nh-vưfslw ơefnb ng sau đsgdi ổpofo i thàkpgv nh Kinh-vưfslw ơefnb ng, rồmcvg i Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng. Cuốjwpq i cùdcbu ng Bìoykt nh-Nam vưfslw ơefnb ng. Châudiw n-tôjann ng làkpgv m vua đsgdi ưfslw ợvopy c hai mưfslw ơefnb i lămcvg m nămcvg m thìoykt chếfslw t, nhưfslw ờfrap ng ngôjann i cho con thứycwp sáitye u têmzzq n Trinh (Nhâudiw m-Tuấzxra t, 1022). Ôqwru ng nàkpgv y lấzxra y niêmzzq n hiệktmy u Thiêmzzq n-Tháitye nh. Nhưfslw thếfslw Triệktmy u Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m làkpgv chúyhmo ruộbegs t hoàkpgv ng đsgdi ếfslw Thiêmzzq n-Tháitye nh. Chúyhmo ng ta đsgdi ưfslw ơefnb ng phảlfwk i đsgdi ốjwpq i đsgdi ầfvyf u vớwzse i ôjann ng ta. Vậiguz y anh hãlejk y trìoykt nh bầfvyf y tiểiutp u sửuwsv ôjann ng ta thựfwce c chi tiếfslw t cho chúyhmo ng em nghe.
Thiệktmy u-Cựfwce c gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Ôqwru ng ta làkpgv con thứycwp táitye m vua Tháitye i-tôjann ng, do bàkpgv Vưfslw ơefnb ng Đqwru ứycwp c-phi sinh ra. Tíapmc nh cựfwce c kỳktmy hiếfslw u thảlfwk o. Họehcs c vămcvg n thôjann ng minh quáitye n chúyhmo ng. Họehcs c võxnrs mau hơefnb n bấzxra t cứycwp hoàkpgv ng tửuwsv nàkpgv o. Tíapmc nh tìoykt nh hiếfslw u hòbegs a, hàkpgv nh sựfwce cẩmzzq n trọehcs ng. Vua Tháitye i-tôjann ng yêmzzq u thưfslw ơefnb ng đsgdi ặrrdg c biệktmy t, córowz ýrowz muốjwpq n nhưfslw ờfrap ng ngôjann i cho. Nghiễzagx m nghĩrxei rằoykt ng ai làkpgv m vua cũxlmf ng đsgdi ưfslw ợvopy c. Tốjwpq ng triềhqoh u cầfvyf n phảlfwk i córowz mộbegs t thâudiw n vưfslw ơefnb ng ra ngoàkpgv i cầfvyf m quâudiw n, mởxlmf rộbegs ng biêmzzq n cảlfwk nh, nêmzzq n xin phụycwp hoàkpgv ng truyềhqoh n ngôjann i cho ngưfslw ờfrap i kháitye c.
Thấzxra y cuộbegs c đsgdi ờfrap i Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m hơefnb i giốjwpq ng Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng. Mọehcs i ngưfslw ờfrap i đsgdi ưfslw a mắjzaw t nhìoykt n vưfslw ơefnb ng. Vưfslw ơefnb ng mỉjann m cưfslw ờfrap i.
Thiệktmy u-Cựfwce c tiếfslw p:
- Vua Tháitye i-tôjann ng cho chầfvyf u bêmzzq n cạktmy nh, hầfvyf u giảlfwk ng giảlfwk i việktmy c trong ngoàkpgv i, phéyhmo p trịdfts nưfslw ớwzse c. Theo luậiguz t Tốjwpq ng, cáitye c con trai vua tuổpofo i mưfslw ờfrap i ba, mưfslw ờfrap i bốjwpq n, đsgdi ãlejk đsgdi ưfslw ợvopy c cưfslw ớwzse i vợvopy , phong chứycwp c tưfslw ớwzse c, rồmcvg i cho mởxlmf phủousu đsgdi ệktmy riêmzzq ng. Vua Tháitye i-tôjann ng sủousu ng áitye i Nghiễzagx m, nêmzzq n lưfslw u giữrxei ởxlmf trong cung. Đqwru ếfslw n nămcvg m y hai mưfslw ơefnb i tuổpofo i, màkpgv vẫlfwk n đsgdi ưfslw ợvopy c ởxlmf Hoàkpgv ng-thàkpgv nh, vìoykt vậiguz y hoàkpgv ng thâudiw n, phi tầfvyf n đsgdi ềhqoh u gọehcs i y làkpgv Nhịdfts thậiguz p báitye t tháitye i bảlfwk o. Nhịdfts thậiguz p đsgdi ểiutp chỉjann tuổpofo i hai mưfslw ơefnb i. Báitye t đsgdi ểiutp chỉjann Nghiễzagx m con thứycwp táitye m.
Kim-Thàkpgv nh than:
- Vua Tháitye i-tôjann ng thưfslw ơefnb ng ôjann ng ta, hórowz a ra hạktmy i ôjann ng ta. Giáitye nhưfslw nămcvg m mưfslw ờfrap i ba cho ôjann ng ta mởxlmf phủousu đsgdi ệktmy riêmzzq ng, phong chứycwp c tưfslw ớwzse c rồmcvg i dầfvyf n dầfvyf n thămcvg ng lêmzzq n córowz phảlfwk i nămcvg m hai mưfslw ơefnb i ôjann ng ta córowz đsgdi ịdfts a vịdfts cựfwce c cao khôjann ng?
Thiệktmy u-Cựfwce c gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Kim-Thàkpgv nh bàkpgv n đsgdi úyhmo ng. Vìoykt vậiguz y khi vua Châudiw n-tôjann ng lêmzzq n ngôjann i vua, mớwzse i cho Nghiễzagx m ra ngoàkpgv i, đsgdi ưfslw ợvopy c phong Kiểiutp m-hiệktmy u tháitye i-bảlfwk o, Tảlfwk -vệktmy thưfslw ợvopy ng tưfslw ớwzse ng quâudiw n, Tàkpgv o-quốjwpq c côjann ng.
Hàkpgv Thiệktmy n-Lãlejk m gãlejk i đsgdi ầfvyf u:
- Chứycwp c tưfslw ớwzse c gìoykt màkpgv dàkpgv i quáitye vậiguz y?
- Bảlfwk n triềhqoh u cũxlmf ng nhưfslw Tốjwpq ng, đsgdi ốjwpq i vớwzse i cáitye c quan thìoykt hoặrrdg c chứycwp c vămcvg n hoặrrdg c chứycwp c võxnrs , rồmcvg i thêmzzq m tưfslw ớwzse c vàkpgv o. Đqwru ôjann i khi mớwzse i córowz ngưfslw ờfrap i đsgdi ưfslw ợvopy c giữrxei quyềhqoh n cảlfwk vămcvg n lẫlfwk n võxnrs . Còbegs n đsgdi ốjwpq i vớwzse i vua chưfslw hầfvyf u, hoàkpgv ng-tửuwsv , thưfslw ờfrap ng đsgdi ưfslw ợvopy c phong cảlfwk chứycwp c vămcvg n, võxnrs chứycwp c võxnrs lẫlfwk n tưfslw ớwzse c. Nhưfslw Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m đsgdi ầfvyf u tiêmzzq n đsgdi ưfslw ợvopy c phong chứycwp c vămcvg n Kiểiutp m-hiệktmy u tháitye i bảlfwk o tứycwp c đsgdi ứycwp ng hàkpgv ng thứycwp tưfslw sau Tháitye i-sưfslw , Tháitye i-úyhmo y, Tháitye i-phórowz . Chứycwp c võxnrs thìoykt nhỏapmc xíapmc u Tảlfwk -vệktmy thưfslw ợvopy ng tưfslw ớwzse ng quâudiw n. Còbegs n tưfslw ớwzse c mớwzse i córowz Tàkpgv o-quốjwpq c côjann ng.
Kim-Thàkpgv nh àkpgv lêmzzq n:
- Em biếfslw t ngay màkpgv . Bâudiw y giờfrap vua Tháitye i-tôjann ng bămcvg ng rồmcvg i. Ôqwru ng ta phảlfwk i ra khỏapmc i cung, vớwzse i tưfslw ớwzse c Quốjwpq c-côjann ng chưfslw a đsgdi ưfslw ợvopy c quyềhqoh n mởxlmf phủousu đsgdi ệktmy riêmzzq ng, chẳlejk ng córowz châudiw n tay. Cũxlmf ng tộbegs i.
- Khi vua Châudiw n-tôjann ng cầfvyf m quyềhqoh n, córowz nhữrxei ng vấzxra n đsgdi ềhqoh liêmzzq n quan tớwzse i vua Tháitye i-tôjann ng, ôjann ng ta bỡudiw ngỡudiw , phảlfwk i hỏapmc i Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m, nhờfrap y giúyhmo p đsgdi ỡudiw . Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m tậiguz n tìoykt nh giúyhmo p anh rấzxra t đsgdi ắjzaw c lựfwce c, lạktmy i tỏapmc ra khôjann ng tham vọehcs ng quyềhqoh n bíapmc nh, màkpgv chỉjann muốjwpq n mởxlmf rộbegs ng giang sơefnb n. Vìoykt vậiguz y vua hốjwpq i hậiguz n, nêmzzq n nămcvg m sau mớwzse i phong cho làkpgv m Bìoykt nh-hảlfwk i quâudiw n tiếfslw t đsgdi ộbegs sứycwp , đsgdi ồmcvg ng trung thưfslw môjann n hạktmy bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce , kiểiutp m hiệktmy u tháitye i phórowz , Quảlfwk ng-lămcvg ng quậiguz n vưfslw ơefnb ng.
Thuậiguz n-Tôjann ng hỏapmc i:
- Khi córowz cáitye i chứycwp c Đqwru ồmcvg ng trung thưfslw môjann n hạktmy bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce , ôjann ng ta mớwzse i córowz quyềhqoh n tuyểiutp n môjann n hạktmy vămcvg n võxnrs riêmzzq ng? Đqwru ồmcvg ng-trung thưfslw môjann n hạktmy bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce tứycwp c làkpgv quyềhqoh n ngang Tểiutp tưfslw ớwzse ng. Tểiutp tưfslw ớwzse ng đsgdi ưfslw ơefnb ng nhiêmzzq n tham dựfwce nghịdfts sựfwce triềhqoh u chíapmc nh, đsgdi ểiutp cốjwpq vấzxra n cho ôjann ng anh?
- Đqwru úyhmo ng thếfslw . Ôqwru ng ta nhãlejk lưfslw ợvopy ng, ôjann n nhu, khuấzxra t thâudiw n cầfvyf u hiềhqoh n tàkpgv i. Nhâudiw n tàkpgv i theo vềhqoh rấzxra t đsgdi ôjann ng. Vua Châudiw n-tôjann ng gia thămcvg ng cho Chiêmzzq u-võxnrs , An-đsgdi ứycwp c-quâudiw n tiếfslw t đsgdi ộbegs sứycwp , Vinh-vưfslw ơefnb ng. Rồmcvg i lạktmy i cảlfwk i thămcvg ng Phậiguz n-âudiw m kiêmzzq m thịdfts trung, trấzxra n nhậiguz m vùdcbu ng An-tĩrxei nh, Võxnrs -tíapmc n, gia Kiểiutp m hiệktmy u tháitye i-úyhmo y kiêmzzq m trung thưfslw lệktmy nh. Nhưfslw vậiguz y quan lêmzzq n đsgdi ếfslw n tộbegs t đsgdi ỉjann nh. Nhưfslw ng ôjann ng vẫlfwk n chưfslw a chịdfts u tuyểiutp n vưfslw ơefnb ng phi.
Mọehcs i ngưfslw ờfrap i bậiguz t cưfslw ờfrap i nhìoykt n Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng, vìoykt thấzxra y hàkpgv nh trạktmy ng hai ngưfslw ờfrap i giốjwpq ng nhau.
Thiệktmy u-Cựfwce c tiếfslw p:
- Vìoykt vua Châudiw n-tôjann ng muốjwpq n lậiguz p Lưfslw u-phi làkpgv m Hoàkpgv ng-hậiguz u. Quầfvyf n thầfvyf n, thâudiw n vưfslw ơefnb ng nghịdfts luậiguz n phâudiw n vâudiw n. Vua hỏapmc i ýrowz kiếfslw n Nghiễzagx m. Ôqwru ng lẳlejk ng lặrrdg ng chỉjann tay vàkpgv o ngựfwce c, ýrowz nórowz i: Vua hãlejk y tựfwce quyếfslw t. Vua bèfrap n phong Lưfslw u-phi làkpgv m Hoàkpgv ng-hậiguz u. Lưfslw u-hậiguz u nhớwzse ơefnb n Nghiễzagx m. Lúyhmo c đsgdi ầfvyf u phùdcbu trìoykt cho ôjann ng ta. Sau bàkpgv thấzxra y Nghiễzagx m tinh minh mẫlfwk n cáitye n, sợvopy khórowz lòbegs ng cho việktmy c xen vàkpgv o triềhqoh u chíapmc nh. Bàkpgv gâudiw y ra vụycwp cho mộbegs t phi tầfvyf n giáitye họehcs a rằoykt ng tưfslw thôjann ng vớwzse i Nghiễzagx m. Vua Châudiw n-tôjann ng đsgdi oạktmy t ấzxra n Võxnrs -tíapmc n, giáitye ng làkpgv m Đqwru oan-vưfslw ơefnb ng, giảlfwk i táitye n phủousu đsgdi ệktmy . Ôqwru ng bơefnb vơefnb phảlfwk i đsgdi i ởxlmf nhờfrap phòbegs mãlejk Thạktmy ch Bảlfwk o-Cáitye t.
Kim-Thàkpgv nh than:
- Tộbegs i quáitye .
- Sau, mộbegs t võxnrs lâudiw m cao thủousu , gia kháitye ch củousu a Nghiễzagx m, đsgdi ang đsgdi êmzzq m lẻfvyf n vàkpgv o cung bắjzaw t bọehcs n tháitye i giáitye m, cung nữrxei tra ra manh mốjwpq i, rồmcvg i đsgdi ộbegs t nhậiguz p tẩmzzq m cung vua Châudiw n-tôjann ng tâudiw u hếfslw t mọehcs i sựfwce . Vua hốjwpq i hậiguz n, giếfslw t hơefnb n mưfslw ờfrap i ngưfslw ờfrap i, giảlfwk i oan cho Nghiễzagx m, phong Trấzxra n-hảlfwk i, An-hórowz a-quâudiw n tiếfslw t đsgdi ộbegs sứycwp , Bàkpgv nh-vưfslw ơefnb ng, rồmcvg i Thôjann ng-vưfslw ơefnb ng, Kinh-vưfslw ơefnb ng gia Tháitye i-bảlfwk o.
Tựfwce -Mai than:
- Vua gìoykt màkpgv đsgdi ểiutp u vớwzse i em thếfslw ?
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng hỏapmc i:
- Sao chúyhmo biếfslw t?
- Em mìoykt nh córowz tàkpgv i córowz côjann ng, màkpgv vợvopy bầfvyf y kếfslw hạktmy i em mìoykt nh. Khi kháitye m pháitye ra phảlfwk i truấzxra t phếfslw vợvopy , thămcvg ng chứycwp c tưfslw ớwzse c cho em lớwzse n hơefnb n. Córowz đsgdi âudiw u lạktmy i phong cho chứycwp c tưfslw ớwzse c nhỏapmc xíapmc u. Nhưfslw vậiguz y nhàkpgv vua vẫlfwk n coi nhưfslw em córowz tộbegs i, ra cáitye i đsgdi iềhqoh u thưfslw ơefnb ng hạktmy i, âudiw n xáitye , rồmcvg i ban ơefnb n cho chứycwp c tưfslw ớwzse c mớwzse i. Thếfslw võxnrs lâudiw m cao thủousu ấzxra y têmzzq n gìoykt ?
- Đqwru ôjann ng-Sơefnb n lãlejk o nhâudiw n.
Mọehcs i ngưfslw ờfrap i cùdcbu ng àkpgv lêmzzq n mộbegs t tiếfslw ng.
- Khi Thiêmzzq n-Tháitye nh hoàkpgv ng-đsgdi ếfslw đsgdi ưfslw ợvopy c lậiguz p làkpgv m Tháitye i-tửuwsv . Vua Châudiw n-tôjann ng muốjwpq n hoàkpgv giảlfwk i thùdcbu oáitye n giữrxei a Lưfslw u- hậiguz u vớwzse i Nghiễzagx m, bèfrap n phong cho Nghiễzagx m làkpgv m Tháitye i-phórowz dểiutp dạktmy y Tháitye i-tửuwsv . Trong khi dạktmy y họehcs c, Nghiễzagx m thưfslw ơefnb ng yêmzzq u Tháitye i-tửuwsv cựfwce c kỳktmy . Đqwru ếfslw n nỗzvdh i ămcvg n ngủousu , đsgdi i đsgdi âudiw u chúyhmo cháitye u cũxlmf ng ởxlmf cạktmy nh nhau. Vua Châudiw n-tôjann ng đsgdi au liệktmy t dưfslw ờfrap ng, Lưfslw u-hậiguz u cầfvyf m quyềhqoh n, bọehcs n Khấzxra u Chuẩmzzq n mưfslw u đsgdi em quâudiw n vàkpgv o cung truấzxra t phếfslw Lưfslw u-hậiguz u, đsgdi ưfslw a Tháitye i-tửuwsv làkpgv m Giáitye m-quốjwpq c. Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m đsgdi ậiguz p tan mưfslw u đsgdi órowz . Vìoykt vậiguz y Lưfslw u-hậiguz u kíapmc nh nểiutp Nghiễzagx m vôjann cùdcbu ng. Tháitye i-tửuwsv lêmzzq n ngôjann i tứycwp c Thiêmzzq n-Tháitye nh hoàkpgv ng-đsgdi ếfslw , Lưfslw u-hậiguz u làkpgv m phụycwp chíapmc nh, phong cho Nghiễzagx m làkpgv m: Tháitye i-úyhmo y, thưfslw ợvopy ng thưfslw lệktmy nh kiêmzzq m trung thưfslw lệktmy nh, Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng. Khi tâudiw u khôjann ng phảlfwk i xưfslw ng têmzzq n, tấzxra u chưfslw ơefnb ng khỏapmc i viếfslw t têmzzq n. Mớwzse i đsgdi âudiw y phong Tháitye i-úyhmo y, thưfslw ợvopy ng thưfslw lệktmy nh kiêmzzq m trung thưfslw lệktmy nh, quảlfwk n Khu-mậiguz t việktmy n, Bìoykt nh-Nam vưfslw ơefnb ng. (1)
Ghi chúyhmo
(1) Đqwru oạktmy n nàkpgv y thuậiguz t nguyêmzzq n vămcvg n trong Tốjwpq ng-sửuwsv trang 8705-8706.
Tựfwce -Mai hỏapmc i:
- Hiệktmy n ôjann ng Thiêmzzq n-Tháitye nh nàkpgv y bao nhiêmzzq u tuổpofo i rồmcvg i?
- Ôqwru ng ta sinh nămcvg m Canh-Tuấzxra t (1010) nămcvg m nay làkpgv nămcvg m Đqwru inh-Mãlejk o (1027), ôjann ng ta đsgdi ãlejk mưfslw ờfrap i táitye m tuổpofo i. Nhưfslw vậiguz y lúyhmo c lêmzzq n ngôjann i vua ôjann ng ta mớwzse i córowz mưfslw ờfrap i ba tuổpofo i. Khi vua Châudiw n-tôjann ng sắjzaw p bămcvg ng, di chiếfslw u cho mẹiutp Nguyêmzzq n-Trinh làkpgv Lưfslw u hoàkpgv ng-hậiguz u quyềhqoh n xửuwsv trịdfts việktmy c nưfslw ớwzse c. Chưfslw ơefnb ng trìoykt nh thôjann n tíapmc nh Thổpofo -phồmcvg n, Tâudiw y-hạktmy , Đqwru ạktmy i-lýrowz , Đqwru ạktmy i-Việktmy t bắjzaw t đsgdi ầfvyf u từqwru đsgdi âudiw y.
Tôjann n Đqwru ảlfwk n dơefnb tay lêmzzq n làkpgv m hiệktmy u khâudiw m phụycwp c:
- Bàkpgv nàkpgv y ghêmzzq đsgdi ấzxra y. Đqwru ốjwpq i vớwzse i ta bàkpgv làkpgv kẻfvyf thùdcbu . Còbegs n đsgdi ốjwpq i vớwzse i Tốjwpq ng, bàkpgv làkpgv anh hùdcbu ng. Dễzagx gìoykt córowz đsgdi àkpgv n bàkpgv màkpgv hùdcbu ng tâudiw m nhưfslw thếfslw .
- Đqwru úyhmo ng vậiguz y. Nhâudiw n sĩrxei Tốjwpq ng tuy chỉjann tríapmc ch, nhưfslw ng vẫlfwk n khâudiw m phụycwp c bàkpgv .
Tựfwce -Mai hỏapmc i:
- Em nghe nórowz i Lưfslw u hậiguz u xuấzxra t thâudiw n thuộbegs c gia đsgdi ìoykt nh nghèfrap o khórowz lắjzaw m phảlfwk i khôjann ng?
- Nghèfrap o khórowz còbegs n kháitye , phảlfwk i nórowz i rằoykt ng ty tiệktmy n mớwzse i đsgdi úyhmo ng.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng nhìoykt n Tôjann n Đqwru ảlfwk n, Thuậiguz n-Tôjann ng, Thiệktmy n-Lãlejk m:
- Xuấzxra t thâudiw n nhưfslw thếfslw mớwzse i hiểiutp u dâudiw n tìoykt nh. Ngay Tựfwce -Mai, Lêmzzq Vămcvg n nếfslw u khôjann ng lămcvg n lộbegs n mấzxra y nămcvg m qua, chưfslw a chắjzaw c đsgdi ãlejk córowz trìoykt nh đsgdi ộbegs ngàkpgv y hôjann m nay. Cháitye u trìoykt nh bầfvyf y tiểiutp u sửuwsv Lưfslw u-hậiguz u thựfwce c chi tiếfslw t, bằoykt ng cáitye ch nàkpgv o bàkpgv từqwru mộbegs t côjann gáitye i nghèfrap o hèfrap n, màkpgv leo lêmzzq n tớwzse i tộbegs t đsgdi ỉjann nh quyềhqoh n uy?
- Lưfslw u tháitye i-hậiguz u khôjann ng rõxnrs họehcs gìoykt . Bàkpgv gốjwpq c ngưfslw ờfrap i vùdcbu ng Tháitye i-nguyêmzzq n sau di vềhqoh đsgdi ấzxra t Hoa-dưfslw ơefnb ng thuộbegs c Íbcge ch-châudiw u. Khi tuyểiutp n cung, bàkpgv phảlfwk i khai lýrowz lịdfts ch tổpofo tiêmzzq n. Khôjann ng biếfslw t tổpofo tiêmzzq n làkpgv ai, bàkpgv bịdfts a ra rằoykt ng: Tổpofo têmzzq n Diêmzzq n-Kháitye nh, làkpgv m quan dưfslw ớwzse i triềhqoh u Tấzxra n, Háitye n tớwzse i chứycwp c Hữrxei u kiêmzzq u-vệktmy đsgdi ạktmy i tưfslw ớwzse ng quâudiw n. Phụycwp thâudiw n têmzzq n Thôjann ng, lĩrxei nh chứycwp c Hổpofo -đsgdi ôjann chỉjann huy sứycwp , lĩrxei nh thứycwp sửuwsv Gia-châudiw u. Trong lầfvyf n tùdcbu ng chinh Tháitye i-nguyêmzzq n bịdfts tửuwsv trậiguz n. Bàkpgv làkpgv con gáitye i thứycwp nhìoykt trong nhàkpgv . Trưfslw ớwzse c đsgdi âudiw y, mộbegs t đsgdi êmzzq m thâudiw n mẫlfwk u bàkpgv nằoykt m mơefnb thấzxra y mặrrdg t trămcvg ng rơefnb i vàkpgv o bụycwp ng, sau đsgdi órowz mang thai, sinh ra bàkpgv .
Tựfwce -Mai, Lêmzzq Vămcvg n cùdcbu ng nhìoykt n nhau cưfslw ờfrap i khúyhmo c khíapmc ch. Thiệktmy u-Cựfwce c hỏapmc i:
- Hai em cưfslw ờfrap i gìoykt ?
Tôjann n Đqwru ảlfwk n bàkpgv o chữrxei a cho Mai, Vămcvg n:
- Hai đsgdi ứycwp a nàkpgv y nórowz cưfslw ờfrap i, vìoykt sáitye ng nay bọehcs n em bàkpgv n nhau rằoykt ng ngưfslw ờfrap i Hoa luôjann n huyềhqoh n thoạktmy i thầfvyf n tháitye nh vua, quan, anh hùdcbu ng củousu a họehcs . Vua thìoykt cứycwp phảlfwk i làkpgv rồmcvg ng làkpgv Thanh-y đsgdi ồmcvg ng tửuwsv giáitye ng hạktmy . Võxnrs phảlfwk i Vũxlmf -khúyhmo c tinh quâudiw n, Bạktmy ch-hổpofo tinh quâudiw n. Vămcvg n phảlfwk i sao Tháitye i-bạktmy ch kim tinh, Vămcvg n-khúyhmo c tinh quâudiw n. Cáitye i ôjann ng Tốjwpq ng Tháitye i-tổpofo cũxlmf ng bìoykt nh thưfslw ờfrap ng nhưfslw trămcvg m ngưfslw ờfrap i kháitye c. Thếfslw màkpgv họehcs bịdfts a rằoykt ng ôjann ng ta vàkpgv o đsgdi ềhqoh n, thấzxra y ngựfwce a gỗzvdh , nhảlfwk y lêmzzq n cỡudiw i, lậiguz p tứycwp c thầfvyf n nhậiguz p vàkpgv o, ngưfslw a phi nhưfslw bay. Bâudiw y giờfrap cáitye i bàkpgv Lưfslw u-hậiguz u thốjwpq i tha nàkpgv y đsgdi ưfslw ợvopy c bọehcs n vămcvg n quan bợvopy đsgdi íapmc t, bịdfts a ra rằoykt ng mặrrdg t trămcvg ng rơefnb i vàkpgv o lòbegs ng mẹiutp . Vìoykt vậiguz y hai đsgdi ứycwp a nórowz mớwzse i cưfslw ờfrap i.
- Bàkpgv ta mồmcvg côjann i cảlfwk cha lẫlfwk n mẹiutp trong lúyhmo c còbegs n bếfslw ngửuwsv a. Bấzxra y giờfrap córowz Lưfslw u Cung-Mỹitye ngưfslw ờfrap i đsgdi ấzxra t Thụycwp c bỏapmc tiềhqoh n ra mua làkpgv m tôjann i tớwzse , rồmcvg i đsgdi ưfslw a vềhqoh kinh sưfslw . Nămcvg m mưfslw ờfrap i lămcvg m tuổpofo i, đsgdi ưfslw ợvopy c tuyểiutp n làkpgv m cung nữrxei hầfvyf u hạktmy vua Châudiw n-tôjann ng, bấzxra y giờfrap Châudiw n-tôjann ng còbegs n làkpgv Hoàkpgv i-vưfslw ơefnb ng.
Tôjann n Đqwru ảlfwk n đsgdi ưfslw a mắjzaw t nhìoykt n Tựfwce -Mai, rồmcvg i cưfslw ờfrap i:
- Chắjzaw c chắjzaw n cáitye i ôjann ng Tháitye i-tửuwsv Hằoykt ng bịdfts côjann cung nữrxei khôjann n ngoan chămcvg ng lưfslw ớwzse i bắjzaw t. Nêmzzq n sau mớwzse i thàkpgv nh Hoàkpgv ng-hậiguz u rồmcvg i Tháitye i-hậiguz u.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Đqwru úyhmo ng thếfslw . Triềhqoh u Tốjwpq ng tuyểiutp n phi tầfvyf n cho cáitye c Tháitye i-tửuwsv cũxlmf ng khắjzaw t khe nhưfslw bảlfwk n triềhqoh u. Vìoykt vậiguz y nhữrxei ng côjann gáitye i con quan, tuổpofo i mưfslw ờfrap i ba đsgdi ếfslw n mưfslw ờfrap i lămcvg m bịdfts đsgdi ưfslw a vàkpgv o cung, ngâudiw y ngâudiw y ngôjann chẳlejk ng biếfslw t gìoykt . Vìoykt vậiguz y đsgdi âudiw u córowz làkpgv m cho cáitye c Tháitye i-tửuwsv say mêmzzq ? Bàkpgv Lưfslw u hậiguz u sốjwpq ng mồmcvg côjann i, làkpgv m tôjann i tớwzse từqwru nhỏapmc , córowz thừqwru a thórowz i lưfslw u manh dâudiw n dãlejk màkpgv lọehcs t vàkpgv o cung, bàkpgv ta thiếfslw u gìoykt bùdcbu a phéyhmo p làkpgv m cho ôjann ng Tháitye i-tửuwsv Hằoykt ng mêmzzq mệktmy t.
Thiệktmy n-Lãlejk m nórowz i bâudiw ng quơefnb :
- Khi gặrrdg p đsgdi ưfslw ợvopy c ngưfslw ờfrap i màkpgv mìoykt nh mêmzzq , bấzxra t kểiutp xấzxra u đsgdi ẹiutp p, giàkpgv trẻfvyf , sang hèfrap n, mìoykt nh vẫlfwk n hạktmy nh phúyhmo c hơefnb n đsgdi ốjwpq i vớwzse i ngưfslw ờfrap i kháitye c.
Cảlfwk bọehcs n nămcvg m thiếfslw u niêmzzq n cùdcbu ng cưfslw ờfrap i khìoykt . Tôjann n Đqwru ảlfwk n cau màkpgv y suy nghĩrxei , rồmcvg i hỏapmc i Thiệktmy u-Cựfwce c:
- Anh nghĩrxei gìoykt vềhqoh xuấzxra t thâudiw n củousu a Lưfslw u hậiguz u?
Thiệktmy u-Cựfwce c hỏapmc i ngưfslw ợvopy c lạktmy i:
- Em nghĩrxei sao?
- Em thấzxra y xung quanh Lưfslw u-hậiguz u bao trùdcbu m màkpgv n bíapmc mậiguz t rấzxra t khórowz giảlfwk i thíapmc ch. Mộbegs t làkpgv theo quan chếfslw nhàkpgv Tốjwpq ng khi mộbegs t vịdfts quan đsgdi ưfslw ợvopy c phong tớwzse i tưfslw ớwzse c côjann ng, mộbegs t phi tầfvyf n lêmzzq n tớwzse i bậiguz c quýrowz -phi, Hoàkpgv ng-hậiguz u. Bộbegs Lễzagx sẽgxfl tâudiw u trìoykt nh phong chứycwp c tưfslw ớwzse c cho cha mẹiutp , truy phong tổpofo tiêmzzq n đsgdi ếfslw n tam đsgdi ạktmy i. Anh em, cháitye u gọehcs i bằoykt ng báitye c, chúyhmo , côjann cũxlmf ng đsgdi ưfslw ợvopy c ban chứycwp c quan. Thếfslw màkpgv khi bàkpgv đsgdi ưfslw ợvopy c phong Hoàkpgv ng-hậiguz u, chỉjann đsgdi ưfslw a têmzzq n córowz mộbegs t ngưfslw ờfrap i chủousu cũxlmf làkpgv Lưfslw u Cung-Mỹitye đsgdi ểiutp nhậiguz n âudiw n đsgdi iểiutp n. Rõxnrs ràkpgv ng bàkpgv biếfslw t tổpofo tiêmzzq n, cha mẹiutp làkpgv ai kia màkpgv ? Đqwru ãlejk biếfslw t cha mẹiutp , ắjzaw t biếfslw t rõxnrs mìoykt nh họehcs gìoykt chứycwp ? Hàkpgv cớwzse lấzxra y họehcs củousu a ngưfslw ờfrap i chủousu , màkpgv bàkpgv đsgdi ãlejk làkpgv m nôjann bộbegs c cho y? Tạktmy i sao bàkpgv khôjann ng đsgdi ưfslw a têmzzq n cha mẹiutp , ôjann ng bàkpgv cùdcbu ng họehcs ra?
Mọehcs i ngưfslw ờfrap i đsgdi ềhqoh u côjann ng nhậiguz n lýrowz luậiguz n củousu a Tôjann n Đqwru ảlfwk n đsgdi úyhmo ng. Nórowz tiếfslw p:
- Hai làkpgv : Hiệktmy n bàkpgv lêmzzq n tớwzse i Tháitye i-hậiguz u, uy quyềhqoh n bao la. Kẻfvyf thùdcbu cũxlmf ng lắjzaw m, ngưfslw ờfrap i theo cũxlmf ng nhiềhqoh u. Thếfslw thưfslw ờfrap ng khi kẻfvyf yêmzzq u, ngưfslw ờfrap i ghéyhmo t muốjwpq n suy tôjann n hay côjann ng kíapmc ch đsgdi ềhqoh u nhắjzaw m vàkpgv o gia đsgdi ìoykt nh họehcs hàkpgv ng. Thếfslw màkpgv triềhqoh u Tốjwpq ng vớwzse i hàkpgv ng vạktmy n quan chứycwp c, khôjann ng ai tìoykt m đsgdi ưfslw ợvopy c tôjann ng tíapmc ch bàkpgv . Lýrowz lịdfts ch bàkpgv rấzxra t lờfrap mờfrap . Vậiguz y bàkpgv làkpgv ai?
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Chíapmc nh ta cũxlmf ng thắjzaw c mắjzaw c nhưfslw Đqwru ảlfwk n, màkpgv khôjann ng sao giảlfwk i thíapmc ch đsgdi ưfslw ợvopy c. Kỳktmy nàkpgv y tớwzse i Biệktmy n-kinh ta phảlfwk i dòbegs cho ra. Thôjann i Thiệktmy u-Cựfwce c tiếfslw p.
Thiệktmy u-Cựfwce c tiếfslw p:
- Nhưfslw ng cuộbegs c đsgdi ờfrap i bàkpgv đsgdi âudiw u córowz giảlfwk n dịdfts nhưfslw vậiguz y? Nhũxlmf mẫlfwk u củousu a Tháitye i-tửuwsv Hằoykt ng làkpgv Tháitye i-Quốjwpq c phu nhâudiw n vốjwpq n ngưfslw ờfrap i nghiêmzzq m khắjzaw c. Bàkpgv đsgdi em truyệktmy n Tháitye i-tửuwsv sủousu ng áitye i mộbegs t cung nữrxei xuấzxra t thâudiw n bầfvyf n tiệktmy n tâudiw u vớwzse i vua Tháitye i-tôjann ng. Vìoykt vậiguz y Tháitye i-tửuwsv Hằoykt ng phảlfwk i đsgdi ưfslw a bàkpgv ra ngoàkpgv i hoàkpgv ng thàkpgv nh, gửuwsv i ởxlmf nhàkpgv quảlfwk n gia têmzzq n Trưfslw ơefnb ng Kỳktmy . Khi Tháitye i-tôjann ng bămcvg ng, Tháitye i-tửuwsv Hằoykt ng lêmzzq n ngôjann i vua tứycwp c Châudiw n-tôjann ng. Vua đsgdi em bàkpgv ta vàkpgv o cung phong làkpgv m Mỹitye nữrxei . Vìoykt bàkpgv ta khôjann ng córowz thâudiw n tíapmc ch họehcs hàkpgv ng, cũxlmf ng chẳlejk ng biếfslw t cha họehcs gìoykt , mớwzse i lấzxra y họehcs Lưfslw u củousu a Cung-Mỹitye , coi Lưfslw u Cung-Mỹitye nhưfslw anh ruộbegs t. Hai nămcvg m sau đsgdi ưfslw ợvopy c phong làkpgv m Tu-nghi (2), rồmcvg i leo tớwzse i chứycwp c Phi.
Ghi chúyhmo
(2) Quan chếfslw hậiguz u cung triềhqoh u Tốjwpq ng córowz nhiềhqoh u bậiguz c kháitye c nhau. Hãlejk y kểiutp cáitye c bàkpgv vợvopy củousu a vua. Vua córowz nhiềhqoh u vợvopy quáitye , thàkpgv nh ra phảlfwk i đsgdi ặrrdg t thứycwp bậiguz c đsgdi ểiutp dễzagx cai quảlfwk n. Cao nhấzxra t làkpgv vợvopy chíapmc nh củousu a vua, gọehcs i làkpgv hoàkpgv ng hậiguz u. Kếfslw tiếfslw p đsgdi ếfslw n cáitye c bàkpgv phi: quýrowz -phi, thụycwp c-phi, đsgdi ứycwp c-phi, hiềhqoh n-phi. Cáitye c bàkpgv nghi: đsgdi ạktmy i-nghi, quýrowz -nghi, thụycwp c-nghi, thụycwp c-dung, thuậiguz n-nghi, thuậiguz n-dung, uyểiutp n-nghi, uyểiutp n-dung, chiêmzzq u-nghi, chiêmzzq u-dung, chiêmzzq u-viêmzzq n, tu-nghi, tu-dung, tu-viêmzzq n, sung-nghi, sung-dung, sung-viêmzzq n. Cáitye c bàkpgv tiệktmy p-dưfslw . Cáitye c bàkpgv mỹitye -nhâudiw n. Cáitye c bàkpgv tàkpgv i-nhâudiw n, quýrowz -nhâudiw n. Cáitye c bàkpgv thấzxra p nhấzxra t làkpgv cung nữrxei . Cộbegs ng hai mưfslw ơefnb i bẩmzzq y bậiguz c kháitye c nhau.
Cho nêmzzq n đsgdi ộbegs c giảlfwk khôjann ng lấzxra y làkpgv m lạktmy rằoykt ng làkpgv m vua córowz đsgdi ủousu thứycwp thuốjwpq c bổpofo , thầfvyf y thuốjwpq c giỏapmc i, màkpgv ôjann ng nàkpgv o đsgdi ếfslw n tuổpofo i bốjwpq n mưfslw ơefnb i nếfslw u chưfslw a chếfslw t, thìoykt cũxlmf ng hếfslw t xíapmc quáitye ch! Chịdfts u sao nổpofo i hằoykt ng trămcvg m bàkpgv !
Kim-Thàkpgv nh hỏapmc i:
- Bấzxra y giờfrap vua Châudiw n-tôjann ng córowz Hoàkpgv ng-hậiguz u chưfslw a?
- Rồmcvg i. Khi Châudiw n-tôjann ng lêmzzq n ngôjann i ( Mậiguz u-Tuấzxra t, 998) bắjzaw t buộbegs c phảlfwk i lậiguz p Hoàkpgv ng-hậiguz u họehcs Quáitye ch, do vua Tháitye i-tôjann ng cưfslw ớwzse i cho. Đqwru ếfslw n niêmzzq n hiệktmy u Cảlfwk nh-đsgdi ứycwp c thứycwp tưfslw (Đqwru inh-Mùdcbu i, 1007) Quáitye ch hậiguz u bămcvg ng. Vua muốjwpq n lậiguz p Lưfslw u phi lêmzzq n làkpgv m Hoàkpgv ng-hậiguz u, quầfvyf n thầfvyf n cựfwce c lựfwce c phảlfwk n đsgdi ốjwpq i. Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m khuyêmzzq n vua nêmzzq n tựfwce quyếfslw t. Vua giữrxei nguyêmzzq n ýrowz , lậiguz p Lưfslw u phi làkpgv m Hoàkpgv ng-hậiguz u.
Tựfwce -Mai than:
- Thếfslw làkpgv từqwru mộbegs t côjann gáitye i lọehcs lem, côjann i cúyhmo t, khôjann ng họehcs , khôjann ng quêmzzq , bỗzvdh ng nhiêmzzq n thàkpgv nh mẫlfwk u nghi thiêmzzq n hạktmy . Bàkpgv ta màkpgv cai trịdfts hậiguz u cung, đsgdi ốjwpq ai cựfwce a quậiguz y nổpofo i.
- Bấzxra y giờfrap bàkpgv ta lớwzse n tuổpofo i màkpgv vẫlfwk n chưfslw a con. Mộbegs t vămcvg n quan têmzzq n Đqwru inh Vịdfts xui bàkpgv đsgdi i cầfvyf u tựfwce . Sau khi cầfvyf u tựfwce , bàkpgv mang thai, sinh ra mộbegs t Hoàkpgv ng-nam, tứycwp c Thiêmzzq n-Tháitye nh hoàkpgv ng-đsgdi ếfslw hiệktmy n nay. Hai nămcvg m sau córowz thai, sinh ra mộbegs t Côjann ng-chúyhmo a. Côjann ng chúyhmo a têmzzq n Huệktmy -Nhu.
Lêmzzq Vămcvg n hỏapmc i:
- Côjann ng chúyhmo a Huệktmy -Nhu sau gảlfwk cho ai?
Thiệktmy u-Cựfwce c bậiguz t cưfslw ờfrap i:
- Chưfslw a, vìoykt côjann ta còbegs n nhỏapmc , mớwzse i mưfslw ờfrap i sáitye u tuổpofo i. Em hỏapmc i làkpgv m gìoykt vậiguz y? Bộbegs muốjwpq n làkpgv m Phòbegs -mãlejk chămcvg ng?
- Em nghĩrxei kỳktmy nàkpgv y nhâudiw n đsgdi i sứycwp , anh cảlfwk hỏapmc i côjann Huệktmy -Nhu cho mộbegs t trong bẩmzzq y đsgdi ứycwp a nàkpgv y. Nhưfslw vậiguz y mìoykt nh mấzxra t íapmc t lễzagx cốjwpq ng, màkpgv lợvopy i mộbegs t côjann Côjann ng-chúyhmo a. Biếfslw t đsgdi âudiw u nhờfrap cuộbegs c hôjann n nhâudiw n, khiếfslw n Tốjwpq ng bỏapmc tham vọehcs ng chiếfslw m Việktmy t chămcvg ng.
Thanh-Mai thấzxra y đsgdi ềhqoh nghịdfts củousu a Lêmzzq Vămcvg n córowz lýrowz , nàkpgv ng vuốjwpq t tórowz c nórowz :
- Đqwru ưfslw ợvopy c rồmcvg i, chịdfts sẽgxfl làkpgv m nhưfslw em đsgdi ềhqoh nghịdfts , nhưfslw ng nhữrxei ng ai ởxlmf đsgdi âudiw u ra bẩmzzq y đsgdi ứycwp a?
- Anh Thiệktmy u-Tháitye i, Thiệktmy u-Cựfwce c vớwzse i nămcvg m đsgdi ứycwp a trờfrap i đsgdi áitye nh nàkpgv y córowz phảlfwk i thàkpgv nh bẩmzzq y khôjann ng?
Tựfwce -Mai cốjwpq c lêmzzq n đsgdi ầfvyf u Lêmzzq Vămcvg n:
- Suy nghĩrxei kỹitye rồmcvg i hãlejk y nórowz i nghe. Xui anh cảlfwk hỏapmc i vợvopy cho ôjann ng ỉjann n, e chịdfts Mỹitye -Linh xéyhmo xáitye c chúyhmo ra chấzxra m mắjzaw m tôjann m ămcvg n tưfslw ơefnb i. Hỏapmc i cho Cúyhmo vọehcs ưfslw ? Từqwru nay đsgdi ừqwru ng hòbegs ng ămcvg n búyhmo n riêmzzq u củousu a chịdfts Thanh-Trúyhmo c. Còbegs n hỏapmc i cho Thuậiguz n-Tôjann ng, Thiệktmy n-Lãlejk m thìoykt Kim-Thàkpgv nh, Trưfslw ờfrap ng-Ninh sẽgxfl bằoykt m chúyhmo ra làkpgv m chảlfwk trứycwp ng đsgdi órowz . Rúyhmo t cụycwp c chỉjann còbegs n hai đsgdi ứycwp a mìoykt nh.
Tuy Tựfwce -Mai nórowz i đsgdi ùdcbu a, nhưfslw ng cũxlmf ng làkpgv m cho Thanh-Trúyhmo c, Kim-Thàkpgv nh, Trưfslw ờfrap ng-Ninh ngưfslw ợvopy ng ngậiguz p. Thanh-Mai đsgdi ưfslw a mọehcs i ngưfslw ờfrap i vềhqoh thựfwce c tạktmy i:
- Đqwru ưfslw ợvopy c rồmcvg i, triềhqoh u Tốjwpq ng córowz hàkpgv ng trămcvg m côjann ng chúyhmo a chịdfts sẽgxfl hỏapmc i cho Tựfwce -Mai, Lêmzzq Vămcvg n, mỗzvdh i đsgdi ứycwp a hai ba côjann . Thôjann i Thiệktmy u-Cựfwce c tiếfslw p đsgdi i.
- Lưfslw u hậiguz u tíapmc nh khảlfwk i ngộbegs , nghe nhiềhqoh u, nhớwzse giai. Khi vua Châudiw n-tôjann ng làkpgv m việktmy c, bàkpgv ngồmcvg i hầfvyf u cạktmy nh. Tấzxra u chưfslw ơefnb ng, phong tặrrdg ng việktmy c việktmy c bàkpgv đsgdi ếfslw u nhớwzse từqwru đsgdi ầfvyf u đsgdi ếfslw n cuốjwpq i. Mỗzvdh i sựfwce vua quêmzzq n bàkpgv lạktmy i nhắjzaw c nhởxlmf từqwru ng chi tiếfslw t mộbegs t.
Tôjann n Đqwru ảlfwk n thởxlmf dàkpgv i, tỏapmc vẻfvyf lo lắjzaw ng:
- Lúyhmo c đsgdi ầfvyf u nghe nórowz i Lưfslw u hậiguz u cầfvyf m quyềhqoh n, em tưfslw ởxlmf ng bàkpgv ta cũxlmf ng nhưfslw Lãlejk hậiguz u, Mãlejk hậiguz u đsgdi ờfrap i Háitye n, Võxnrs hậiguz u đsgdi ờfrap i Đqwru ưfslw ờfrap ng. Khôjann ng ngờfrap bàkpgv ta tàkpgv i tríapmc nhưfslw vậiguz y! Hèfrap n gìoykt bàkpgv muốjwpq n chiếfslw m hếfslw t cáitye c nưfslw ớwzse c xung quanh. Mìoykt nh phảlfwk i đsgdi ốjwpq i đsgdi ầfvyf u vớwzse i bàkpgv , thựfwce c khórowz thay.
- Đqwru úyhmo ng vậiguz y. Niêmzzq n hiệktmy u Thiêmzzq n-hy nguyêmzzq n niêmzzq n tháitye ng giêmzzq ng (Tâudiw n-Dậiguz u, 1021) vua Châudiw n-tôjann ng bệktmy nh nặrrdg ng. Mọehcs i tấzxra u chưfslw ơefnb ng, do bàkpgv ngồmcvg i bêmzzq n đsgdi ọehcs c, rồmcvg i vua ban chỉjann sao, bàkpgv phêmzzq nhưfslw vậiguz y. Sau dầfvyf n dầfvyf n bệktmy nh vua nặrrdg ng, bàkpgv tựfwce duyệktmy t phêmzzq . Từqwru đsgdi órowz , trêmzzq n thựfwce c tếfslw bàkpgv đsgdi ãlejk làkpgv m vua rồmcvg i. Lạktmy mộbegs t đsgdi iềhqoh u, nhữrxei ng quyếfslw t đsgdi ịdfts nh, phêmzzq chuẩmzzq n củousu a bàkpgv rấzxra t sáitye ng suốjwpq t, thứycwp lớwzse p, việktmy c sau vớwzse i việktmy c trưfslw ớwzse c nhấzxra t nhấzxra t hợvopy p nhau. Bấzxra y giờfrap bàkpgv mớwzse i nghĩrxei đsgdi ếfslw n thựfwce c sựfwce cầfvyf m quyềhqoh n. Đqwru ầfvyf u tiêmzzq n bàkpgv mưfslw ợvopy n quyềhqoh n vua thămcvg ng chứycwp c tưfslw ớwzse c cho cáitye c quan đsgdi ểiutp họehcs khôjann ng chốjwpq ng bàkpgv . Mùdcbu a Thu tháitye ng bẩmzzq y ngàkpgv y Đqwru inh-Tỵjzaw , tểiutp tưfslw ớwzse ng Khấzxra u Chuẩmzzq n mậiguz t nghịdfts vớwzse i quầfvyf n thầfvyf n, làkpgv m tấzxra u chưfslw ơefnb ng tâudiw u lêmzzq n vua cho Tháitye i-tửuwsv làkpgv m giáitye m quốjwpq c.
- Chếfslw t ôjann ng Khẩmzzq u Chuẩmzzq n rồmcvg i!
Trưfslw ờfrap ng-Ninh buộbegs t miệktmy ng than.
Thiệktmy n-Lãlejk m hỏapmc i:
- Sao Trưfslw ờfrap ng-Ninh biếfslw t?
- Cứycwp suy ra thìoykt biếfslw t. Bàkpgv thay vua cầfvyf m quyềhqoh n đsgdi ãlejk lâudiw u, mọehcs i sựfwce đsgdi ềhqoh u tốjwpq t. Khi quyềhqoh n vàkpgv o tay, đsgdi ờfrap i nàkpgv o bàkpgv chịdfts u buôjann ng ra? Tấzxra u chưfslw ơefnb ng củousu a Khấzxra u Chuẩmzzq n đsgdi ưfslw a lêmzzq n, bàkpgv ta đsgdi ọehcs c xong ắjzaw t nổpofo i giậiguz n, giảlfwk chiếfslw u chỉjann củousu a vua cáitye ch chứycwp c ôjann ng ta liềhqoh n.
- Truyệktmy n khôjann ng dễzagx đsgdi âudiw u. Vìoykt Chuẩmzzq n làkpgv m tểiutp tưfslw ớwzse ng, tưfslw ớwzse c phong tớwzse i Côjann ng, uy quyềhqoh n quáitye n chúyhmo ng. Chuẩmzzq n vôjann tộbegs i dễzagx gìoykt cáitye ch chứycwp c đsgdi ưfslw ợvopy c. Bàkpgv ta tìoykt m cáitye ch lôjann i kéyhmo o quầfvyf n thầfvyf n.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng dơefnb tay ra hiệktmy u cho Thiệktmy u-Cựfwce c:
- Cháitye u trìoykt nh bầfvyf y thàkpgv nh phầfvyf n quan chứycwp c triềhqoh u Tốjwpq ng bấzxra y giờfrap đsgdi ãlejk .
- Vâudiw ng! Uy quyềhqoh n nhấzxra t bấzxra y giờfrap làkpgv Thôjann ng-vưfslw ơefnb ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m tứycwp c Bìoykt nh-Nam vưfslw ơefnb ng Triệktmy u Thàkpgv nh, em vua, lạktmy i làkpgv thầfvyf y dậiguz y Tháitye i-tửuwsv . Trưfslw ớwzse c đsgdi órowz mấzxra y nămcvg m bàkpgv luôjann n luôjann n tâudiw u vua thămcvg ng chứycwp c tưfslw ớwzse c cho Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m, đsgdi ểiutp Nghiễzagx m lo bảlfwk o vệktmy ngôjann i vua cho họehcs c tròbegs . Ôqwru ng nàkpgv y giữrxei binh quyềhqoh n, cùdcbu ng ngựfwce lâudiw m quâudiw n trong tay. Ngưfslw ờfrap i củousu a bàkpgv gồmcvg m Hưfslw ớwzse ng Mẫlfwk n-Trung mớwzse i đsgdi ưfslw ợvopy c phong Tảlfwk bộbegs c-xạktmy , Trung thưfslw thịdfts lang, kiêmzzq m Lễzagx -bộbegs thưfslw ợvopy ng thưfslw , bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce . Đqwru inh Vịdfts làkpgv m bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce . Phùdcbu ng Thừqwru a lĩrxei nh Lạktmy i-bộbegs thưfslw ợvopy ng thưfslw , kiêmzzq m Khu-mậiguz t-việktmy n sứycwp , đsgdi ồmcvg ng bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce . Nhậiguz m Trung-Chíapmc nh, Chu Khởxlmf i làkpgv m Khu-mậiguz t-việktmy n phórowz sứycwp . Lýrowz Đqwru ịdfts ch lĩrxei nh Lạktmy i-bộbegs thịdfts lang, kiêmzzq m Tháitye i-tửuwsv thiếfslw u bảlfwk o bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce . Nhưfslw ng bàkpgv ta córowz bốjwpq n nhâudiw n vậiguz t cựfwce c kỳktmy lợvopy i hạktmy i, ẩmzzq n dưfslw ớwzse i lớwzse p áitye o thịdfts vệktmy . Võxnrs côjann ng bốjwpq n ngưfslw ờfrap i nàkpgv y cao hơefnb n bọehcs n Vũxlmf Nhấzxra t-Trụycwp nhiềhqoh u.
Tựfwce -Mai ngồmcvg i nhổpofo m dậiguz y:
- Ai thếfslw ?
- Khôjann ng rõxnrs têmzzq n tuổpofo i thựfwce c. Têmzzq n giảlfwk mộbegs t ngưfslw ờfrap i làkpgv Tôjann n Đqwru ứycwp c-Khắjzaw c, mộbegs t ngưfslw ờfrap i làkpgv Lêmzzq Lụycwp c-Vũxlmf . Mộbegs t ngưfslw ờfrap i gốjwpq c Châudiw n-lạktmy p têmzzq n Khiếfslw u Tam Bảlfwk n. Mộbegs t ngưfslw ờfrap i gốjwpq c Tháitye i têmzzq n Sửuwsv -vạktmy n Na-vưfslw ợvopy ng.
Thiệktmy u-Cựfwce c ngừqwru ng lạktmy i cho mọehcs i ngưfslw ờfrap i theo dõxnrs i kịdfts p, rồmcvg i tiếfslw p:
- Cũxlmf ng tháitye ng bẩmzzq y, nămcvg m đsgdi órowz , ngàkpgv y Canh-Dầfvyf n, bàkpgv gọehcs i Đqwru inh Vịdfts vàkpgv o, truyềhqoh n chỉjann miệktmy ng cho y bắjzaw t Khấzxra u Chuẩmzzq n cùdcbu ng nhữrxei ng ai kýrowz vàkpgv o tờfrap biểiutp u giam lạktmy i. Mộbegs t mặrrdg t bàkpgv sai ngưfslw ờfrap i bíapmc mậiguz t báitye o cho Khấzxra u Chuẩmzzq n biếfslw t tin đsgdi órowz .
Tựfwce -Mai xuýrowz t xoa:
- Khôjann n. Bàkpgv biếfslw t Chuẩmzzq n khôjann ng tộbegs i khórowz córowz thểiutp hạktmy bệktmy y. Bàkpgv làkpgv m nhưfslw vậiguz y, mộbegs t làkpgv y cúyhmo i đsgdi ầfvyf u rúyhmo t biểiutp u lạktmy i. Hai làkpgv y dùdcbu ng binh quyềhqoh n lậiguz t bàkpgv . Chờfrap cho y chuẩmzzq n bịdfts , bàkpgv tórowz m cổpofo hếfslw t, vớwzse i tộbegs i trạktmy ng ràkpgv nh ràkpgv nh Phảlfwk n nghịdfts ch. Y chạktmy y đsgdi âudiw u cho thoáitye t?
- Đqwru úyhmo ng thếfslw . Chuẩmzzq n sai Nhậiguz p-nộbegs i đsgdi ôjann tri Chu Hoàkpgv i-Chíapmc nh đsgdi em cấzxra m quâudiw n vàkpgv o cung phếfslw Lưfslw u-hậiguz u, đsgdi ưfslw a Chuẩmzzq n làkpgv m phụycwp chíapmc nh Tháitye i-tửuwsv . Hai ngưfslw ờfrap i dưfslw ớwzse i quyềhqoh n Chíapmc nh làkpgv Dưfslw ơefnb ng Sùdcbu ng-Đqwru ảlfwk n, Dưfslw ơefnb ng Hoàkpgv i-Cáitye t đsgdi ếfslw n gặrrdg p Đqwru inh Vịdfts tốjwpq cáitye o mọehcs i sựfwce . Đqwru ang đsgdi êmzzq m Vịdfts dẫlfwk n hai ngưfslw ờfrap i nhậiguz p cung trìoykt nh bầfvyf y vớwzse i hậiguz u. Khu-mậiguz t-việktmy n sứycwp Tàkpgv o Lợvopy i-Dụycwp ng cũxlmf ng đsgdi ưfslw ợvopy c thôjann ng báitye o tin đsgdi órowz . Lợvopy i-Dụycwp ng khảlfwk i vớwzse i Kinh-vưfslw ơefnb ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m. Nghiễzagx m nghe tin, vộbegs i vàkpgv o cung ôjann m cháitye u tứycwp c Tháitye i-tửuwsv đsgdi ểiutp che chởxlmf , rồmcvg i huy đsgdi ộbegs ng binh mãlejk dẹiutp p loạktmy n. Đqwru áitye m cao thủousu củousu a Khấzxra u Chuẩmzzq n bịdfts Tàkpgv o Lợvopy i-Dụycwp ng, Tôjann n Đqwru ứycwp c-Khắjzaw c, Lêmzzq Lụycwp c-Vũxlmf giếfslw t hếfslw t. Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m truyềhqoh n lệktmy nh bắjzaw t hếfslw t phe đsgdi ảlfwk ng Khấzxra u Chuẩmzzq n, làkpgv m biểiutp u tâudiw u lêmzzq n rằoykt ng Chuẩmzzq n mưfslw u thíapmc chúyhmo a.
- Thếfslw thìoykt Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m bấzxra t tríapmc , bịdfts Lưfslw u hậiguz u cho vàkpgv o tròbegs ng.
Kim-Thàkpgv nh bàkpgv n.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng lắjzaw c đsgdi ầfvyf u:
- Trưfslw ờfrap ng hợvopy p đsgdi órowz , nếfslw u chúyhmo ởxlmf vàkpgv o đsgdi ịdfts a vịdfts ôjann ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m chúyhmo cũxlmf ng mắjzaw c mưfslw u trong nhấzxra t thờfrap i. Tạktmy i sao? Khấzxra u Chuẩmzzq n đsgdi em binh vàkpgv o cung khórowz córowz thểiutp tin rằoykt ng y chỉjann truấzxra t phếfslw Lưfslw u hậiguz u. Biếfslw t đsgdi âudiw u y cưfslw ớwzse p ngôjann i vua thìoykt sao? Hơefnb n nữrxei a khi binh nhậiguz p Hoàkpgv ng-thàkpgv nh, nơefnb i vua, cung tầfvyf n, thâudiw n vưfslw ơefnb ng, hoàkpgv ng-tửuwsv ởxlmf , ắjzaw t sẽgxfl córowz cuộbegs c chéyhmo m giếfslw t kinh khủousu ng, làkpgv m sao córowz thểiutp bảlfwk o toàkpgv n tôjann ng tộbegs c nhàkpgv vua? Vảlfwk Chuẩmzzq n làkpgv m việktmy c đsgdi órowz thựfwce c vôjann pháitye p, vôjann thiêmzzq n. Cho nêmzzq n Nghiễzagx m vìoykt sựfwce nghiệktmy p tổpofo tiêmzzq n, vìoykt bảlfwk o hộbegs tôjann n thấzxra t cùdcbu ng thưfslw ơefnb ng cháitye u, thưfslw ơefnb ng họehcs c tròbegs , phảlfwk i hàkpgv nh xửuwsv nhưfslw thếfslw .
- Cậiguz u luậiguz n đsgdi úyhmo ng. Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m khôjann ng mắjzaw c mưfslw u. Sau khi bắjzaw t hếfslw t phe đsgdi ảlfwk ng Khấzxra u Chuẩmzzq n, ôjann ng đsgdi iềhqoh u tra ra manh mốjwpq i. Nhưfslw ng Chuẩmzzq n khôjann ng thểiutp chốjwpq i tộbegs i phảlfwk n nghịdfts ch. Việktmy c nàkpgv y xẩmzzq y ra vàkpgv o niêmzzq n hiệktmy u Thiêmzzq n-hy thứycwp tưfslw (Tâudiw n-Dậiguz u, 1021) mùdcbu a Thu tháitye ng bẩmzzq y ngàkpgv y Đqwru inh-Sửuwsv u. Bọehcs n Chu Hoàkpgv i-Chíapmc nh bịdfts giếfslw t. Tháitye i-tửuwsv tháitye i phórowz Khấzxra u Chuẩmzzq n bịdfts giáitye ng xuốjwpq ng làkpgv m Tháitye i-thưfslw ờfrap ng tựfwce khanh. Hàkpgv n-lâudiw m họehcs c sĩrxei Thịdfts nh-Đqwru ộbegs , Khu-mậiguz t trựfwce c họehcs c sĩrxei Vưfslw ơefnb ng Thựfwce đsgdi ềhqoh u bịdfts bãlejk i chứycwp c. Từqwru đsgdi ấzxra y Lưfslw u-hậiguz u mặrrdg c sứycwp c tung hoàkpgv nh. Nhưfslw ng bàkpgv vẫlfwk n khéyhmo o léyhmo o lấzxra y lòbegs ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m, vìoykt Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m cầfvyf m binh quyềhqoh n trong tay. Mùdcbu a Thu tháitye ng táitye m nămcvg m đsgdi órowz , ngàkpgv y Nhâudiw m-Dầfvyf n, biếfslw m Khấzxra u Chuẩmzzq n làkpgv m Đqwru ạktmy o-châudiw u tưfslw -mãlejk .
Thiệktmy u-Cựfwce c lấzxra y ra mộbegs t sốjwpq thẻfvyf tre khắjzaw c chữrxei , rồmcvg i tiếfslw p:
- Vua đsgdi au yếfslw u liệktmy t dưfslw ờfrap ng. Bàkpgv vẫlfwk n cầfvyf m quyềhqoh n suốjwpq t nămcvg m đsgdi órowz . Nămcvg m sau, cảlfwk i nguyêmzzq n làkpgv Càkpgv n-hưfslw ng ( Nhâudiw m-Tuấzxra t, 1022). Mùdcbu a Xuâudiw n tháitye ng hai ngàkpgv y Giáitye p-Thìoykt n phong cho Đqwru inh Vịdfts làkpgv m Tàkpgv o-quốjwpq c côjann ng. Phùdcbu ng Thừqwru a làkpgv m Ngụycwp y-quốjwpq c côjann ng. Tàkpgv o Lợvopy i-Dụycwp ng làkpgv m Hàkpgv n-quốjwpq c côjann ng.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng thởxlmf dàkpgv i:
- Tiếfslw c thựfwce c! Lưfslw u hậiguz u làkpgv mộbegs t nhâudiw n tàkpgv i nhưfslw vậiguz y, màkpgv lạktmy i sinh làkpgv m ngưfslw ờfrap i Hoa, kìoykt nh chốjwpq ng Đqwru ạktmy i-Việktmy t. Vìoykt bảlfwk o vệktmy tổpofo nghiệktmy p, bấzxra t đsgdi ắjzaw c dĩrxei chúyhmo ng ta phảlfwk i đsgdi ốjwpq i đsgdi ầfvyf u vớwzse i bàkpgv . Bấzxra y giờfrap bàkpgv thựfwce c sựfwce làkpgv m vua rồmcvg i còbegs n gìoykt nữrxei a?
- Nămcvg m đsgdi órowz , mùdcbu a Xuâudiw n tháitye ng hai, ngàkpgv y Mậiguz u-Ngọehcs vua hôjann n mêmzzq , di chiếfslw u truyềhqoh n ngôjann i cho Tháitye i-tửuwsv Trinh, phong Lưfslw u hậiguz u làkpgv m Tháitye i-hậiguz u tạktmy m cầfvyf m quâudiw n quốjwpq c trọehcs ng sựfwce .
Lêmzzq Vămcvg n nhămcvg n mặrrdg t:
- Córowz thựfwce c thếfslw khôjann ng? Em nghĩrxei trong lúyhmo c vua hấzxra p hốjwpq i, đsgdi âudiw u biếfslw t nhữrxei ng ai bêmzzq n cạktmy nh? E rằoykt ng chiếfslw u chỉjann đsgdi órowz do bàkpgv sai ngưfslw ờfrap i viếfslw t, rồmcvg i đsgdi ểiutp vàkpgv o tay vua. Vua phêmzzq làkpgv xong.
Thiệktmy u-Cựfwce c xoa đsgdi ầfvyf u Lêmzzq Vămcvg n:
- Em thôjann ng minh thìoykt thôjann ng minh thựfwce c. Em đsgdi oáitye n đsgdi úyhmo ng. Nhưfslw ng lờfrap i bàkpgv n củousu a em trậiguz t hếfslw t. Vìoykt em khôjann ng biếfslw t luậiguz t lệktmy cung đsgdi ìoykt nh.
- Luậiguz t lệktmy nhưfslw thếfslw nàkpgv o?
- Khi vua ban chiếfslw u vềhqoh vấzxra n đsgdi ềhqoh trọehcs ng đsgdi ạktmy i nhưfslw vậiguz y, sẽgxfl truyềhqoh n quan Lễzagx bộbegs thưfslw ợvopy ng thưfslw hoặrrdg c tảlfwk , hữrxei u bộbegs c xạktmy hoặrrdg c Trung thưfslw lệktmy nh soạktmy n rồmcvg i kiềhqoh m ấzxra n. Vua córowz hai ấzxra n. Mộbegs t đsgdi ểiutp ởxlmf tẩmzzq m cung vua do Hoàkpgv ng-hậiguz u giữrxei . Mộbegs t đsgdi ểiutp ởxlmf Thừqwru a-đsgdi ứycwp c đsgdi iệktmy n do Tểiutp -tưfslw ớwzse ng giữrxei . Khi vua ban chiếfslw u thưfslw ờfrap ng, dùdcbu ng ấzxra n ởxlmf đsgdi âudiw u cũxlmf ng đsgdi ưfslw ợvopy c. Trưfslw ờfrap ng hợvopy p trọehcs ng đsgdi ạktmy i nhưfslw liêmzzq n quan đsgdi ếfslw n Hoàkpgv ng-hậiguz u, phảlfwk i dùdcbu ng ấzxra n ởxlmf đsgdi iệktmy n Thừqwru a-đsgdi ứycwp c. Còbegs n ban chiếfslw u liêmzzq n quan đsgdi ếfslw n Tểiutp -tưfslw ớwzse ng, phảlfwk i dùdcbu ng ấzxra n ởxlmf tẩmzzq m cung.
Chàkpgv ng nhìoykt n Lêmzzq Vămcvg n:
- Lưfslw u hậiguz u khôjann n ngoan, đsgdi âudiw u dạktmy i gìoykt làkpgv m nhưfslw em nghĩrxei . Bàkpgv cho triệktmy u Tảlfwk bộbegs c-xạktmy kiêmzzq m Lễzagx -bộbegs thưfslw ợvopy ng thưfslw Hứycwp a Mẫlfwk n-Trung, cùdcbu ng bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce Đqwru inh Vịdfts , Lạktmy i-bộbegs thưfslw ợvopy ng-thưfslw kiêmzzq m Khu-mậiguz t-việktmy n sứycwp Phùdcbu ng Thừqwru a vàkpgv o nghe vua truyềhqoh n chỉjann . Ba ngưfslw ờfrap i đsgdi órowz làkpgv châudiw n tay bàkpgv , khórowz ai biếfslw t sựfwce thựfwce c ra sao.
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Cậiguz u nghĩrxei rằoykt ng thựfwce c. Tạktmy i sao ? Cứycwp trong lýrowz màkpgv suy. Chiếfslw u chỉjann córowz hai phầfvyf n quan trọehcs ng. Mộbegs t làkpgv nhưfslw ờfrap ng ngôjann i cho tháitye i tửuwsv Trinh. Hai làkpgv cửuwsv bàkpgv cùdcbu ng giảlfwk i quyếfslw t việktmy c nưfslw ớwzse c. Vềhqoh việktmy c thứycwp nhấzxra t, vua Châudiw n-tôjann ng rấzxra t bằoykt ng lòbegs ng Tháitye i-tửuwsv . Việktmy c truyềhqoh n ngôjann i cho Tháitye i-tửuwsv làkpgv lẽgxfl đsgdi ưfslw ơefnb ng nhiêmzzq n. Còbegs n cửuwsv Lưfslw u-hậiguz u cùdcbu ng Vua giảlfwk i quyếfslw t việktmy c nưfslw ớwzse c cũxlmf ng hợvopy p lýrowz . Vìoykt khi Tháitye i-tửuwsv đsgdi ưfslw ợvopy c truyềhqoh n ngôjann i mớwzse i córowz mưfslw ờfrap i ba tuổpofo i. Lịdfts ch đsgdi ạktmy i cáitye c triềhqoh u đsgdi ềhqoh u cho phéyhmo p Tháitye i-hậiguz u buôjann ng rèfrap m thíapmc nh chíapmc nh vớwzse i ấzxra u quâudiw n. Đqwru ốjwpq i vớwzse i Lưfslw u hậiguz u, khi vua Châudiw n-tôjann ng khoẻfvyf mạktmy nh, màkpgv bàkpgv đsgdi ãlejk cùdcbu ng ôjann ng chung lo quốjwpq c sựfwce , thìoykt nay con lêmzzq n ngôjann i vua, bàkpgv đsgdi ưfslw ợvopy c cửuwsv giúyhmo p con khôjann ng córowz gìoykt lạktmy cảlfwk . Thôjann i, Thiệktmy u-Cựfwce c tiếfslw p.
- Luậiguz t lệktmy triềhqoh u Tốjwpq ng cấzxra m khôjann ng cho đsgdi àkpgv n bàkpgv đsgdi ếfslw n nhữrxei ng đsgdi iệktmy n Sùdcbu ng-đsgdi ứycwp c, Sùdcbu ng-chíapmc nh, Thừqwru a-minh. Vìoykt vậiguz y Tháitye i-hậiguz u khôjann ng thểiutp dựfwce cáitye c buổpofo i triềhqoh u. Đqwru inh Vịdfts thỉjann nh Lưfslw u hậiguz u ngựfwce biệktmy t đsgdi iệktmy n đsgdi ểiutp hộbegs i triềhqoh u thầfvyf n.
Trưfslw ờfrap ng-Ninh bậiguz t cưfslw ờfrap i:
- Cáitye i ôjann ng Đqwru inh Vịdfts đsgdi ãlejk córowz côjann ng tôjann n phòbegs bàkpgv , màkpgv khôjann ng hiểiutp u gìoykt vềhqoh bàkpgv . Đqwru ềhqoh nghịdfts đsgdi órowz nhấzxra t đsgdi ịdfts nh bàkpgv khôjann ng chịdfts u.
Thấzxra y cháitye u córowz nhậiguz n xéyhmo t tinh tếfslw , Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng mừqwru ng lắjzaw m. Vưfslw ơefnb ng hỏapmc i:
- Tạktmy i sao cháitye u đsgdi oáitye n ra?
- Luậiguz t triềhqoh u Tốjwpq ng đsgdi âudiw u córowz cho con cáitye i dâudiw n dãlejk làkpgv m Vưfslw ơefnb ng-phi? Dùdcbu córowz làkpgv m Vưfslw ơefnb ng-phi sau cũxlmf ng khôjann ng thểiutp tôjann n phong Hoàkpgv ng-hậiguz u. Đqwru âudiw y vua Châudiw n-tôjann ng vẫlfwk n làkpgv m. Mộbegs t đsgdi iềhqoh u bàkpgv đsgdi ưfslw ợvopy c ưfslw u đsgdi ãlejk i vưfslw ợvopy t luậiguz t. Thếfslw thưfslw ờfrap ng, cổpofo kim ngưfslw ờfrap i hầfvyf u cậiguz n vua lúyhmo c làkpgv m việktmy c, thưfslw ờfrap ng làkpgv phụycwp chíapmc nh đsgdi ạktmy i thầfvyf n, córowz luậiguz t nàkpgv o cho Hoàkpgv ng-hậiguz u ngồmcvg i cạktmy nh giúyhmo p vua giảlfwk i quyếfslw t tấzxra u chưfslw ơefnb ng, cùdcbu ng quyếfslw t đsgdi oáitye n mọehcs i sựfwce ? Thếfslw màkpgv vua Châudiw n-tôjann ng lạktmy i nhờfrap bàkpgv . Hai đsgdi iềhqoh u ra ngoàkpgv i luậiguz t. Đqwru ãlejk córowz hai đsgdi iềhqoh u đsgdi órowz rồmcvg i, bàkpgv ta khôjann ng coi luậiguz t vàkpgv o đsgdi âudiw u nữrxei a. Vìoykt vậiguz y bàkpgv ta sẽgxfl nhấzxra t đsgdi ịdfts nh khôjann ng ngồmcvg i ởxlmf biệktmy t đsgdi iệktmy n.
- Đqwru úyhmo ng vậiguz y! Bàkpgv sai hoạktmy n quan Trưfslw ơefnb ng Cảlfwk nh-Tôjann ng tuyêmzzq n chỉjann vớwzse i triềhqoh u đsgdi ìoykt nh rằoykt ng : Khi tiêmzzq n đsgdi ếfslw còbegs n tạktmy i thếfslw , ngàkpgv y đsgdi êmzzq m ta phụycwp bêmzzq n cạktmy nh. Nay đsgdi ốjwpq i vớwzse i con ta, ta lạktmy i phảlfwk i lùdcbu i vềhqoh biệktmy t đsgdi iệktmy n ưfslw ?. Thếfslw rồmcvg i triềhqoh u thầfvyf n rưfslw ớwzse c bàkpgv cùdcbu ng vua ngựfwce ởxlmf đsgdi iệktmy n Thừqwru a-minh. Vua ngồmcvg i bêmzzq n tráitye i, bàkpgv ngồmcvg i bêmzzq n phảlfwk i. Từqwru đsgdi ấzxra y, bấzxra t cứycwp chỉjann dụycwp gìoykt củousu a vua cũxlmf ng do bàkpgv cảlfwk .
Thiệktmy u-Cựfwce c chỉjann vàkpgv o sơefnb đsgdi ồmcvg tổpofo chứycwp c triềhqoh u Tốjwpq ng:
- Sau khi Thiêmzzq n-Tháitye nh hoàkpgv ng-đsgdi ếfslw lêmzzq n ngôjann i vua. Việktmy c đsgdi ầfvyf u tiêmzzq n, bàkpgv phong chứycwp c tưfslw ớwzse c đsgdi ềhqoh n ơefnb n cho ngưfslw ờfrap i phòbegs táitye . Vua lêmzzq n ngôjann i đsgdi ưfslw ợvopy c táitye m ngàkpgv y tứycwp c ngàkpgv y Bíapmc nh-Dầfvyf n phong cho sưfslw phụycwp cũxlmf ng làkpgv chúyhmo vua tứycwp c Kinh-vưfslw ơefnb ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m đsgdi ưfslw ợvopy c tôjann n làkpgv m Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng, khi tâudiw u khôjann ng phảlfwk i xưfslw ng danh, đsgdi ưfslw ợvopy c đsgdi eo kiếfslw m khi chầfvyf u vua, lĩrxei nh Tháitye i-úyhmo y phụycwp quốjwpq c (3), quảlfwk n Khu-mậiguz t-việktmy n, thốjwpq ng đsgdi ốjwpq c binh mãlejk , quảlfwk n chếfslw nộbegs i ngoạktmy i sựfwce . Đqwru inh-Vịdfts lĩrxei nh Tưfslw -đsgdi ồmcvg kiêmzzq m thịdfts -trung, thưfslw ợvopy ng thưfslw tảlfwk bộbegs c-xạktmy . Phùdcbu ng-Thừqwru a lĩrxei nh Tưfslw -khôjann ng kiêmzzq m thịdfts -trung Khu-mậiguz t-việktmy n sứycwp , thưfslw ợvopy ng thưfslw hữrxei u bộbegs c-xạktmy . Tàkpgv o-lợvopy i-Dụycwp ng lĩrxei nh thưfslw ợvopy ng-thưfslw tảlfwk bộbegs c-xạktmy kiêmzzq m thịdfts trung. Cảlfwk ba ôjann ng Đqwru inh, Phùdcbu ng, Tàkpgv o đsgdi ềhqoh u đsgdi ưfslw ợvopy c phong quốjwpq c côjann ng.
Ghi chúyhmo
(3) Tốjwpq ng sửuwsv quyểiutp n 161 đsgdi ếfslw n quyểiutp n 172 (Trang 3760- 4154) Quan chếfslw nhàkpgv Tốjwpq ng phâudiw n biệktmy t rấzxra t nhiềhqoh u loạktmy i, nếfslw u kểiutp hếfslw t ra, e ngang vớwzse i côjann ng chứycwp c củousu a mộbegs t quốjwpq c gia vămcvg n minh ngàkpgv y nay. Sau đsgdi âudiw y tôjann i xin tórowz m lưfslw ợvopy c:
Nhàkpgv Đqwru ưfslw ờfrap ng mấzxra t nghiệktmy p nămcvg m Đqwru inh-Mãlejk o (907). Trung-quốjwpq c lâudiw m cảlfwk nh rốjwpq i loạktmy n, chia làkpgv m nhiềhqoh u sứycwp quâudiw n thôjann n tíapmc nh nhau. Mỗzvdh i sứycwp quâudiw n lêmzzq n làkpgv m vua đsgdi ưfslw ợvopy c mấzxra y nămcvg m, lạktmy i bịdfts sứycwp quâudiw n kháitye c thôjann n tíapmc nh. Mỗzvdh i sứycwp quâudiw n đsgdi ềhqoh u làkpgv hậiguz u duệktmy củousu a mộbegs t triềhqoh u đsgdi ạktmy i trưfslw ớwzse c, nêmzzq n sửuwsv thêmzzq m chữrxei Âbegs »Hậiguz uÂbegs » vàkpgv o đsgdi ểiutp phâudiw n biệktmy t. Thờfrap i gian nàkpgv y bao gồmcvg m 52 nămcvg m (907-960). Sửuwsv gọehcs i thờfrap i đsgdi ạktmy i nàkpgv y làkpgv Ngũxlmf -quýrowz hay Ngũxlmf -đsgdi ạktmy i.
Tốjwpq ng nốjwpq i tiếfslw p nhàkpgv Hậiguz u Chu, vìoykt vậiguz y lúyhmo c đsgdi ầfvyf u phỏapmc ng theo nhàkpgv Đqwru ưfslw ờfrap ng. Cáitye c đsgdi ờfrap i vua sau, cảlfwk i tiếfslw n dầfvyf n, thàkpgv nh hẳlejk n mộbegs t hệktmy thốjwpq ng. Nhữrxei ng triềhqoh u Nguyêmzzq n, Minh, Thanh tuy córowz thay đsgdi ổpofo i, nhưfslw ng vẫlfwk n giữrxei cămcvg n bảlfwk n củousu a triềhqoh u Tốjwpq ng.
Xin kểiutp nhữrxei ng chứycwp c quan tốjwpq i cao:
1. Tam sưfslw , Tam côjann ng
Đqwru âudiw y làkpgv nhữrxei ng chứycwp c quan cao nhấzxra t. Tam sưfslw gồmcvg m Tháitye i-sưfslw , Tháitye i-phórowz , Tháitye i-bảlfwk o. Tam côjann ng gồmcvg m Tháitye i-úyhmo y, Tưfslw -đsgdi ồmcvg , Tưfslw -khôjann ng. Nhữrxei ng chứycwp c nàkpgv y dùdcbu ng gia phong cho thâudiw n vưfslw ơefnb ng, tểiutp tưfslw ớwzse ng. Nếfslw u khôjann ng kiêmzzq m chứycwp c tưfslw ớwzse c kháitye c, thìoykt chỉjann đsgdi ểiutp làkpgv m cảlfwk nh, chứycwp khôjann ng tham dựfwce chíapmc nh sựfwce . Nhưfslw mộbegs t thâudiw n vưfslw ơefnb ng đsgdi ưfslw ợvopy c phong Tháitye i-bảlfwk o, thìoykt khi triềhqoh u hộbegs i đsgdi ứycwp ng trêmzzq n Tểiutp -tưfslw ớwzse ng, nhưfslw ng khôjann ng nắjzaw m quyềhqoh n gìoykt cảlfwk . Nhưfslw ng nếfslw u mộbegs t vịdfts nàkpgv o đsgdi órowz đsgdi ưfslw ợvopy c phong Tháitye i-bảlfwk o, Đqwru ồmcvg ng-trung thưfslw môjann n hạktmy bìoykt nh chưfslw ơefnb ng sựfwce , tứycwp c tểiutp tưfslw ớwzse ng. Thìoykt vẫlfwk n tham dựfwce chíapmc nh sựfwce vớwzse i nhiệktmy m vụycwp tểiutp thầfvyf n.
Thưfslw ờfrap ng từqwru Tưfslw -đsgdi ồmcvg gia Tháitye i-bảlfwk o, Tháitye i-phórowz gia Tháitye i-úyhmo y. Thờfrap i Đqwru ưfslw ờfrap ng, Tháitye i-úyhmo y dưfslw ớwzse i Tam-sưfslw . Nhưfslw ng vìoykt chứycwp c quan nàkpgv y thốjwpq ng lĩrxei nh quâudiw n đsgdi ộbegs i, nêmzzq n sau trởxlmf thàkpgv nh quan trọehcs ng, đsgdi ặrrdg t trêmzzq n Tháitye i-phórowz .
2. Tểiutp -tưfslw ớwzse ng
Phụycwp táitye thiêmzzq n tửuwsv , thốjwpq ng báitye ch quan, bìoykt nh thứycwp chíapmc nh. Khôjann ng sựfwce gìoykt trong nưfslw ớwzse c màkpgv khôjann ng thốjwpq ng lĩrxei nh. Nămcvg m 1989, mộbegs t sinh viêmzzq n vămcvg n khoa Paris (Sorbonne) trìoykt nh luậiguz n áitye n vềhqoh sửuwsv họehcs c đsgdi ờfrap i Tốjwpq ng, đsgdi ãlejk víapmc chứycwp c tểiutp tưfslw ớwzse ng vớwzse i Premier ministre củousu a đsgdi ệktmy ngũxlmf Cộbegs ng-hòbegs a Pháitye p. Tôjann i báitye c, yêmzzq u cầfvyf u dùdcbu ng nguyêmzzq n chữrxei tểiutp tưfslw ớwzse ng, rồmcvg i chúyhmo giảlfwk i ởxlmf dưfslw ớwzse i. Bởxlmf i thủousu -tưfslw ớwzse ng củousu a Pháitye p khôjann ng córowz quyềhqoh n vềhqoh phủousu Tổpofo ng-thốjwpq ng, Lưfslw ỡudiw ng-việktmy n quốjwpq c hộbegs i, Tốjwpq i-cao Pháitye p-việktmy n, Quốjwpq c-gia tưfslw -vấzxra n việktmy n v.v. Ngưfslw ợvopy c lạktmy i tểiutp tưfslw ớwzse ng đsgdi ờfrap i Tốjwpq ng phụycwp táitye thiêmzzq n tửuwsv cảlfwk nhữrxei ng vấzxra n đsgdi ềhqoh nộbegs i cung. Nhưfslw khi mộbegs t bàkpgv phi chếfslw t, Lưfslw u tháitye i hậiguz u muốjwpq n an táitye ng theo lễzagx nghi cung nữrxei . Tểiutp -tưfslw ớwzse ng Lãlejk -di-Giảlfwk n khôjann ng chịdfts u, yêmzzq u cầfvyf u táitye ng theo nghi lễzagx mộbegs t phi-tầfvyf n.
Chứycwp c Tểiutp -tưfslw ớwzse ng triềhqoh u Tốjwpq ng córowz hai têmzzq n gọehcs i. Khi đsgdi àkpgv m thoạktmy i thìoykt gọehcs i làkpgv Tểiutp -tưfslw ớwzse ng. Còbegs n trong vămcvg n kiệktmy n thìoykt gọehcs i làkpgv Đqwru ồmcvg ng bìoykt nh-chưfslw ơefnb ng sựfwce . Thưfslw ờfrap ng córowz Tảlfwk , Hữrxei u tểiutp -tưfslw ớwzse ng. Ôqwru ng nàkpgv o lĩrxei nh thêmzzq m chứycwp c Chiêmzzq u-vămcvg n quan đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei giáitye m tu quốjwpq c sửuwsv thìoykt ởxlmf trêmzzq n. Ôqwru ng nàkpgv o lĩrxei nh thêmzzq m chứycwp c Tậiguz p-hiềhqoh n việktmy n đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei ởxlmf dưfslw ớwzse i.
Đqwru ặrrdg c biệktmy t thờfrap i Thầfvyf n-Tôjann ng, vìoykt thiếfslw u ngưfslw ờfrap i nêmzzq n đsgdi ặrrdg t ra "Tam tỉjann nh" làkpgv Thịdfts -trung, Trung-thưfslw lệktmy nh vàkpgv Thưfslw ợvopy ng-thưfslw lệktmy nh. Trong tòbegs a Thưfslw ợvopy ng-thưfslw lệktmy nh córowz hai chứycwp c Tảlfwk bộbegs c-xạktmy vàkpgv Hữrxei u bộbegs c-xạktmy , đsgdi ưfslw ợvopy c gọehcs i làkpgv Tểiutp -tưfslw ớwzse ng. Tảlfwk bộbegs c-xạktmy kiêmzzq m Môjann n-hạktmy thịdfts -lang lĩrxei nh nhiệktmy m vụycwp Thịdfts -trung. Hữrxei u bộbegs c-xạktmy kiêmzzq m Trung-thưfslw thịdfts lang lĩrxei nh nhiệktmy m vụycwp Trung-thưfslw lệktmy nh.
3. Xửuwsv tưfslw ớwzse ng
Thâudiw n-vưfslw ơefnb ng, Khu-mậiguz t việktmy n sứycwp , hay Tiếfslw t-đsgdi ộbegs -sứycwp màkpgv kiêmzzq m nhiệktmy m Thịdfts -trung, Trung-thưfslw lệktmy nh, Đqwru ồmcvg ng-bìoykt nh chưfslw ơefnb ng gọehcs i làkpgv xửuwsv tưfslw ớwzse ng. Nhữrxei ng ngưfslw ờfrap i nàkpgv y khôjann ng dựfwce chíapmc nh sựfwce đsgdi ưfslw ơefnb c gọehcs i làkpgv xửuwsv tưfslw ớwzse ng.
4. Tham tri chíapmc nh sựfwce .
Tứycwp c phórowz Tểiutp -tưfslw ớwzse ng
5. Dưfslw ớwzse i nhữrxei ng bậiguz c tểiutp thầfvyf n trêmzzq n, córowz cáitye c cơefnb quan cao cấzxra p sau:
- Khu-mậiguz t việktmy n, tưfslw ơefnb ng đsgdi ưfslw ơefnb ng vớwzse i Hộbegs i-đsgdi ồmcvg ng an ninh quốjwpq c gia ngàkpgv y nay, chỉjann huy trựfwce c tiếfslw p quâudiw n đsgdi ộbegs i, tìoykt nh báitye o, an ninh quốjwpq c nộbegs i, quốjwpq c ngoạktmy i.
- Tuyêmzzq n huy việktmy n, tưfslw ơefnb ng đsgdi ưfslw ơefnb ng vớwzse i ngàkpgv y nay làkpgv bộbegs phủousu Tốjwpq ng-thốjwpq ng, bộbegs Tàkpgv i-cháitye nh.
- Tam-ty sứycwp , Tưfslw ơefnb ng dưfslw ơefnb ng vớwzse i nha tổpofo ng giáitye m đsgdi ốjwpq c thuếfslw vụycwp .
- Hàkpgv n lâudiw m họehcs c sĩrxei việktmy n. Trôjann ng coi việktmy c soạktmy n chếfslw , cáitye o, lệktmy nh. Khi ban lệktmy nh liêmzzq n quan đsgdi ếfslw n việktmy c: Lậiguz p hoàkpgv ng hậiguz u, phong thâudiw n vưfslw ơefnb ng, báitye i Tểiutp - tưfslw ớwzse ng, Khu-mậiguz t-việktmy n sứycwp , Tam côjann ng, Tam thiếfslw u, cùdcbu ng cáitye c chứycwp c từqwru Khai-phủousu nghịdfts đsgdi ồmcvg ng tam tưfslw , Tiếfslw t-đsgdi ộbegs -sứycwp , gia phong, gia Kiểiutp m-hiệktmy u thìoykt gọehcs i làkpgv chếfslw . Còbegs n nhưfslw phong đsgdi ạktmy i thầfvyf n từqwru Đqwru ạktmy i-trung đsgdi ạktmy i-phu, Quan -sáitye t sứycwp trởxlmf lêmzzq n, thìoykt dùdcbu ng chiếfslw u.v.v
- Thịdfts đsgdi ộbegs c, thịdfts giảlfwk ng. Chứycwp c quan giảlfwk ng sáitye ch, đsgdi ọehcs c sáitye ch cho vua.
- Sùdcbu ng-chíapmc nh đsgdi iệktmy n thuyếfslw t thưfslw . Sùdcbu ng-chíapmc nh đsgdi iệktmy n làkpgv nơefnb i vua thiếfslw t đsgdi ạktmy i triềhqoh u. Sùdcbu ng-chíapmc nh đsgdi iệktmy n thuyếfslw t thưfslw phụycwp tráitye ch đsgdi ọehcs c cáitye c tấzxra u chưfslw ơefnb ng, giảlfwk i thíapmc ch kinh nghĩrxei a cổpofo đsgdi iểiutp n liêmzzq n quan đsgdi ếfslw n chíapmc nh sựfwce đsgdi ưfslw ơefnb ng thờfrap i.
- Chưfslw đsgdi iệktmy n họehcs c sĩrxei . Rấzxra t nhiềhqoh u nhưfslw : Quan-vămcvg n đsgdi iệktmy n đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei , Đqwru oan-minh đsgdi iệktmy n đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei v.v.
- Chưfslw cáitye c họehcs c sĩrxei . Rấzxra t nhiềhqoh u nhưfslw Đqwru ôjann ng-cáitye c đsgdi iệktmy n đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei , Long-đsgdi ồmcvg cáitye c đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei , Thiêmzzq n-chưfslw ơefnb ng cáitye c đsgdi ạktmy i họehcs c sĩrxei v.v.
- Chưfslw tu tuyểiutp n trựfwce c cáitye c. Rấzxra t nhiềhqoh u nhưfslw Tậiguz p-anh đsgdi iệktmy n tu tuyểiutp n, Hữrxei u-vămcvg n đsgdi iệktmy n tu tuyểiutp n v.v.
- Đqwru ôjann ng-cung quan. Cáitye c quan trựfwce c thuộbegs c Đqwru ôjann ng-cung tháitye i tửuwsv , giúyhmo p tháitye i tửuwsv tậiguz p chíapmc nh sựfwce . Nhữrxei ng vịdfts quan nàkpgv y thưfslw ờfrap ng làkpgv chứycwp c quan triềhqoh u đsgdi ìoykt nh kiêmzzq m nhiệktmy m. Bởxlmf i vậiguz y khi tháitye i tửuwsv lêmzzq n ngôjann i vua, khôjann ng bịdfts bỡudiw ngỡudiw . Cáitye c chứycwp c nàkpgv y gồmcvg m Tháitye i-tửuwsv tháitye i sưfslw , Tháitye i-tửuwsv tháitye i phórowz , Tháitye i-tửuwsv tháitye i bảlfwk o, Tháitye i-tửuwsv thiếfslw u sưfslw , Tháitye i-tửuwsv thiếfslw u phórowz , Tháitye i-tửuwsv thiếfslw u bảlfwk o v.v.
- Vưfslw ơefnb ng phủousu quan. Cáitye c quan thuộbegs c phủousu thâudiw n vưfslw ơefnb ng.
- Lụycwp c bộbegs gồmcvg m: Lạktmy i-bộbegs , Hộbegs -bộbegs , Binh-bộbegs , Hìoykt nh-bộbegs , Côjann ng-bộbegs .
Tựfwce -Mai cưfslw ờfrap i lớwzse n:
- Chếfslw t tổpofo bàkpgv ôjann ng Đqwru inh Vịdfts rồmcvg i.
Bậiguz t ra câudiw u nórowz i tụycwp c, nórowz biếfslw t rằoykt ng quáitye vôjann phéyhmo p, ởxlmf nơefnb i bàkpgv n quâudiw n quốjwpq c trọehcs ng sựfwce . Nórowz nhìoykt n vua Bàkpgv Bắjzaw c-biêmzzq n nhưfslw tạktmy lỗzvdh i. Vua Bàkpgv biếfslw t ýrowz , cưfslw ờfrap i:
- Phảlfwk i, chỉjann córowz câudiw u đsgdi órowz mớwzse i diễzagx n tảlfwk cáitye i nguy củousu a gãlejk Đqwru inh Vịdfts .
Thuậiguz n-Tôjann ng hỏapmc i:
- Nhưfslw vậiguz y ôjann ng Đqwru inh Vịdfts nhảlfwk y mộbegs t lúyhmo c đsgdi ếfslw n nămcvg m bậiguz c thămcvg ng quan, sao lạktmy i chếfslw t tổpofo bàkpgv ?
Tựfwce -Mai bẹiutp o tai sưfslw đsgdi ệktmy :
- Tôjann ng nhớwzse nhéyhmo ! Bâudiw y giờfrap em đsgdi ãlejk làkpgv Lạktmy c-hầfvyf u Thưfslw ợvopy ng-oai phảlfwk i tiếfslw p xúyhmo c hàkpgv ng ngay vớwzse i biếfslw t bao nhiêmzzq u loạktmy i ngưfslw ờfrap i, khôjann n ngoan córowz , ngu đsgdi ầfvyf n córowz , trung thựfwce c córowz , xảlfwk o quyệktmy t córowz , gian mạktmy nh córowz . Khôjann ng cẩmzzq n thậiguz n, e bịdfts mắjzaw c bẫlfwk y nguy đsgdi ếfslw n tíapmc nh mệktmy nh cũxlmf ng khôjann ng đsgdi áitye ng kểiutp . Nhưfslw ng hỏapmc ng đsgdi ạktmy i kếfslw dâudiw n tộbegs c mớwzse i đsgdi áitye ng sợvopy .
- Tựfwce -Mai nhấzxra n mạktmy nh:
- Vềhqoh việktmy c Đqwru inh Vịdfts đsgdi ưfslw ợvopy c Lưfslw u hậiguz u ban cho từqwru mộbegs t chứycwp c nhỏapmc , bỗzvdh ng chốjwpq c thămcvg ng nhảlfwk y vọehcs t đsgdi ếfslw n bốjwpq n nămcvg m bậiguz c rõxnrs ràkpgv ng bàkpgv khôjann ng hềhqoh córowz chủousu ýrowz tưfslw ởxlmf ng thưfslw ởxlmf ng, màkpgv đsgdi ưfslw a y vàkpgv o chỗzvdh chếfslw t. Y đsgdi ang từqwru mộbegs t chứycwp c Bìoykt nh-chưfslw ơefnb ng sựfwce tứycwp c mộbegs t chứycwp c quan dưfslw ớwzse i quyềhqoh n Khấzxra u Chuẩmzzq n, trôjann ng coi việktmy c đsgdi ọehcs c cáitye c tấzxra u chưfslw ơefnb ng từqwru cáitye c nơefnb i gửuwsv i vềhqoh , rồmcvg i làkpgv m bảlfwk n tórowz m lưfslw ợvopy c đsgdi ưfslw a Khấzxra u đsgdi ểiutp đsgdi ệktmy lêmzzq n vua. Vìoykt đsgdi ưfslw ợvopy c tíapmc n cẩmzzq n trong vụycwp hạktmy bệktmy Khấzxra u, bỗzvdh ng chốjwpq c lêmzzq n đsgdi ếfslw n Tưfslw -đsgdi ồmcvg , mộbegs t chứycwp c lớwzse n nhấzxra t trong ba chứycwp c vụycwp đsgdi ầfvyf u nãlejk o triềhqoh u đsgdi ìoykt nh. Nghiãlejk làkpgv cao hơefnb n Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m. Vôjann tìoykt nh y bịdfts Lưfslw u hậiguz u cho ngồmcvg i lêmzzq n bàkpgv n chôjann ng. Tạktmy i sao? Mộbegs t bịdfts đsgdi ồmcvg ng liêmzzq u ghen ghéyhmo t. Hai làkpgv bấzxra t tàkpgv i, ngồmcvg i vàkpgv o vịdfts tríapmc tểiutp thầfvyf n. Ba làkpgv do phảlfwk n bộbegs i ngưfslw ờfrap i trêmzzq n màkpgv lêmzzq n chứycwp c, màkpgv triềhqoh u Tốjwpq ng toàkpgv n Nho-gia trọehcs ng khíapmc tiếfslw t, nêmzzq n ai cũxlmf ng ghéyhmo t y.
Thuậiguz n-Tôjann ng nhưfslw ngưfslw ờfrap i tỉjann nh ngủousu . Nórowz cảlfwk m đsgdi ộbegs ng:
- Đqwru a tạktmy đsgdi ạktmy i ca. Sau khi thưfslw ởxlmf ng côjann ng, chắjzaw c Lưfslw u hậiguz u tíapmc nh tớwzse i bọehcs n chốjwpq ng bàkpgv , đsgdi ểiutp từqwru nay mầfvyf m mốjwpq ng ấzxra y khôjann ng còbegs n nữrxei a.
Thiệktmy u-Cựfwce c gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Đqwru úyhmo ng thếfslw . Cũxlmf ng vẫlfwk n niêmzzq n hiệktmy u Càkpgv n-hưfslw ng nguyêmzzq n niêmzzq n (Nhâudiw m-Tuấzxra t, 1022) mùdcbu a Xuâudiw n, tháitye ng hai ngàkpgv y Mậiguz u-Thìoykt n, trưfslw ớwzse c đsgdi ãlejk biếfslw m tểiutp tưfslw ớwzse ng Khấzxra u Chuẩmzzq n làkpgv m Đqwru ạktmy o-châudiw u tưfslw -mãlejk , nay biếfslw m nữrxei a, hạktmy xuốjwpq ng còbegs n tưfslw -hộbegs tham quâudiw m Lôjann i-châudiw u. Thưfslw ợvopy ng-thưfslw hộbegs bộbegs thịdfts lang Lýrowz Đqwru ịdfts ch làkpgv m Hằoykt ng-châudiw u Đqwru oàkpgv n-luyệktmy n phórowz sứycwp . Tuyêmzzq n-huy Nam-việktmy n sứycwp Tàkpgv o Vi làkpgv m Tảlfwk -vệktmy đsgdi ạktmy i tưfslw ớwzse ng quâudiw n.
Thuậiguz n-Tôjann ng lắjzaw c đsgdi ầfvyf u:
- Đqwru àkpgv n bàkpgv màkpgv thùdcbu ai thìoykt ngưfslw ờfrap i đsgdi órowz phảlfwk i chếfslw t. Tốjwpq t hơefnb n hếfslw t đsgdi ừqwru ng gâudiw y truyệktmy n vớwzse i đsgdi àkpgv n bàkpgv .
Nórowz i đsgdi ếfslw n đsgdi órowz biếfslw t lỡudiw lờfrap i, nórowz đsgdi ưfslw a mắjzaw t nhìoykt n vua Bàkpgv . Rồmcvg i nórowz i lảlfwk ng:
- Lúyhmo c nãlejk y anh nórowz i bàkpgv đsgdi ưfslw a Đqwru inh Vịdfts lêmzzq n đsgdi ểiutp hạktmy i y. Thếfslw sau nàkpgv y Đqwru inh Vịdfts córowz bịdfts hạktmy i khôjann ng?
- Bịdfts chứycwp . Đqwru inh Vịdfts đsgdi ắjzaw c thếfslw màkpgv làkpgv m lớwzse n, cũxlmf ng khôjann ng tựfwce biếfslw t cáitye i nguy. Y bịdfts quan Ngựfwce -sửuwsv đsgdi àkpgv n hặrrdg c vìoykt phạktmy m nhiềhqoh u tộbegs i: Trong khi tang vua Châudiw n-Tôjann ng, màkpgv y ămcvg n tiêmzzq u xa hoa, tuyểiutp n thêmzzq m mỹitye nữrxei . Nhấzxra t làkpgv y ămcvg n bớwzse t tiềhqoh n xâudiw y lămcvg ng tẩmzzq m vua Châudiw n-tôjann ng. Cho nêmzzq n bịdfts biếfslw m làkpgv m Nhai-châudiw u tưfslw hộbegs tham quâudiw n.
Nhữrxei ng gìoykt Thiệktmy u-Cựfwce c thuyếfslw t trìoykt nh, vua Bàkpgv Bắjzaw c-biêmzzq n đsgdi ềhqoh u thuộbegs c nằoykt m lòbegs ng. Bâudiw y giờfrap bàkpgv mớwzse i lêmzzq n tiếfslw ng:
- Thiệktmy u-Cựfwce c đsgdi ãlejk trìoykt nh bầfvyf y nhữrxei ng bíapmc mậiguz t vềhqoh triềhqoh u Tốjwpq ng. Mụycwp c đsgdi íapmc ch đsgdi ểiutp cho Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng phi cùdcbu ng nămcvg m cháitye u biếfslw t. Bâudiw y giờfrap chúyhmo ng ta sang nhữrxei ng vấzxra n đsgdi ềhqoh thựfwce c tếfslw hơefnb n, bíapmc hiểiutp m hơefnb n: Xung đsgdi ộbegs t trong nộbegs i bộbegs triềhqoh u Tốjwpq ng. Xung đsgdi ộbegs t lớwzse n nhấzxra t, khôjann ng thểiutp cứycwp u vãlejk n làkpgv phe Lưfslw u hậiguz u vớwzse i phe Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m tứycwp c Triệktmy u Thàkpgv nh.
Bàkpgv chỉjann Thiệktmy n-Lãlejk m:
- Con làkpgv m lạktmy c hầfvyf u rồmcvg i. Con thửuwsv luậiguz n xem, sựfwce xung đsgdi ộbegs t ấzxra y córowz nhữrxei ng gìoykt ? Nộbegs i dung ra sao. Nguyêmzzq n do từqwru đsgdi âudiw u?
Thiệktmy n-Lãlejk m kíapmc nh cẩmzzq n đsgdi áitye p:
- Con thấzxra y cuộbegs c xung đsgdi ộbegs t nàkpgv y rấzxra t đsgdi ặrrdg c biệktmy t. Thứycwp nhấzxra t vềhqoh Lưfslw u-hậiguz u. Bàkpgv tuy cầfvyf m quyềhqoh n, lấzxra n quyềhqoh n, nhưfslw ng quyềhqoh n đsgdi órowz củousu a con bàkpgv . Tứycwp c bàkpgv lấzxra n con. Thứycwp nhìoykt Thiêmzzq n-Tháitye nh hoàkpgv ng-đsgdi ếfslw vớwzse i bàkpgv rấzxra t hợvopy p ýrowz nhau. Bàkpgv lạktmy i córowz châudiw n tàkpgv i, nêmzzq n thờfrap i gian qua, làkpgv m cho nưfslw ớwzse c giầfvyf u dâudiw n mạktmy nh. Thứycwp ba, kháitye c vớwzse i Lãlejk -hậiguz u, Mãlejk -hậiguz u thờfrap i Háitye n, Võxnrs hậiguz u đsgdi ờfrap i Đqwru ưfslw ờfrap ng, cầfvyf m quyềhqoh n, dâudiw m đsgdi ãlejk ng, rồmcvg i mưfslw u cưfslw ớwzse p sựfwce nghiệktmy p cho giòbegs ng họehcs mìoykt nh. Ngoạktmy i thíapmc ch lộbegs ng hàkpgv nh, đsgdi ổpofo i niêmzzq n hiệktmy u, đsgdi ổpofo i triềhqoh u đsgdi ạktmy i. Nêmzzq n quầfvyf n thầfvyf n, dâudiw n chúyhmo ng chốjwpq ng đsgdi ốjwpq i. Ngưfslw ợvopy c lạktmy i Lưfslw u-hậiguz u nhấzxra t tâudiw m nhấzxra t chíapmc xâudiw y dựfwce ng cho họehcs Triệktmy u, khôjann ng dâudiw m dãlejk ng, khôjann ng dùdcbu ng ngoạktmy i thíapmc ch. Vìoykt vậiguz y mầfvyf m chốjwpq ng đsgdi ốjwpq i íapmc t. Nămcvg m nay Thiêmzzq n-Tháitye nh hoàkpgv ng-đsgdi ếfslw mưfslw ờfrap i táitye m tuổpofo i, biếfslw t đsgdi âudiw u bàkpgv chẳlejk ng trảlfwk quyềhqoh n cho con? Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m khórowz córowz thểiutp tìoykt m ra khe hởxlmf hạktmy bàkpgv . Nhưfslw ng bàkpgv córowz mộbegs t yếfslw u đsgdi iểiutp m lớwzse n làkpgv dùdcbu ng dưfslw đsgdi ảlfwk ng bang Nhậiguz t-hồmcvg Trung-quốjwpq c làkpgv m châudiw n tay. Trong khi triềhqoh u Tốjwpq ng truy lùdcbu ng bang nàkpgv y rấzxra t gấzxra p.
Mọehcs i ngưfslw ờfrap i gậiguz t đsgdi ầfvyf u khen ngợvopy i Thiệktmy n-Lãlejk m. Nórowz tiếfslw p:
- Còbegs n Nguyêmzzq n-Nghiễzagx m. Ôqwru ng ta córowz nhiềhqoh u ưfslw u đsgdi iểiutp m. Thứycwp nhấzxra t khôjann ng córowz tham vọehcs ng làkpgv m vua. Ôqwru ng ta muốjwpq n trởxlmf thàkpgv nh Trưfslw ơefnb ng Lưfslw ơefnb ng, Nghiêmzzq m Tửuwsv Lămcvg ng. Vua Nhâudiw n-tôjann ng đsgdi ịdfts nh truyềhqoh n ngôjann i cho ôjann ng, màkpgv ôjann ng chốjwpq i. Thứycwp nhìoykt , ôjann ng ta nhấzxra t tâudiw m phùdcbu trìoykt cho cháitye u, cho họehcs c tròbegs . Ôqwru ng vớwzse i Lưfslw u hậiguz u gặrrdg p nhau ởxlmf đsgdi iểiutp m nàkpgv y. Thứycwp ba, ôjann ng ta thu phụycwp c đsgdi ưfslw ợvopy c võxnrs lâudiw m, danh sĩrxei hưfslw ớwzse ng vềhqoh ôjann ng. Lưfslw u hậiguz u cũxlmf ng khôjann ng tìoykt m đsgdi ưfslw ợvopy c khuyếfslw t đsgdi iểiutp m củousu a ôjann ng. Màkpgv dùdcbu ôjann ng córowz khuyếfslw t đsgdi iểiutp m, chảlfwk ai dáitye m đsgdi ụycwp ng vàkpgv o ôjann ng.
Vua Bàkpgv Bắjzaw c-biêmzzq n lạktmy i gậiguz t đsgdi ầfvyf u khen ngợvopy i. Nórowz tiếfslw p:
- Thếfslw thìoykt hai ngưfslw ờfrap i xung đsgdi ộbegs t vớwzse i nhau vìoykt lýrowz do gìoykt ? Khôjann ng thểiutp làkpgv quyềhqoh n hàkpgv nh đsgdi ưfslw ợvopy c. Vìoykt ôjann ng ta muốjwpq n, thìoykt đsgdi ãlejk làkpgv m vua rồmcvg i! Chúyhmo ng ta phảlfwk i tìoykt m cho ra tạktmy i sao córowz truyệktmy n xung đsgdi ộbegs t.
Thiệktmy u-Cựfwce c nórowz i:
- Cuộbegs c xung đsgdi ộbegs t giữrxei a Lưfslw u-hậiguz u vớwzse i Đqwru ịdfts nh-vưfslw ơefnb ng córowz lẽgxfl trong chúyhmo ng ta biếfslw t, chứycwp triềhqoh u Tốjwpq ng chưfslw a chắjzaw c đsgdi ãlejk biếfslw t. Ngay bọehcs n tùdcbu y tùdcbu ng, mớwzse i chỉjann córowz mộbegs t mìoykt nh Minh-Thiêmzzq n biếfslw t màkpgv thôjann i. Hôjann m trưfslw ớwzse c cậiguz u hai sai Bảlfwk o-Hoàkpgv vớwzse i anh Thôjann ng-Mai theo dõxnrs i sứycwp đsgdi oàkpgv n Tốjwpq ng. Sau đsgdi ạktmy i hộbegs i Lộbegs c-hàkpgv , Minh-Thiêmzzq n vớwzse i y kéyhmo o nhau ra chỗzvdh kíapmc n nórowz i truyệktmy n riêmzzq ng. Bảlfwk o-Hoàkpgv nghe đsgdi ưfslw ợvopy c. Nguyêmzzq n vămcvg n nhưfslw sau:
"Minh-Thiêmzzq n:
- Vưfslw ơefnb ng gia ơefnb i! Nếfslw u vưfslw ơefnb ng gia khôjann ng làkpgv m việktmy c đsgdi órowz ngay, đsgdi ểiutp Lưfslw u hậiguz u hạktmy i Lýrowz tháitye i phi rồmcvg i. Sau nàkpgv y hoàkpgv ng thưfslw ợvopy ng kháitye m pháitye ra sựfwce thựfwce c, ắjzaw t tru di tam tộbegs c họehcs Lưfslw u. Màkpgv cũxlmf ng khôjann ng còbegs n kíapmc nh nểiutp vưfslw ơefnb ng gia nữrxei a.
Triệktmy u-Thàkpgv nh:
- Khórowz quáitye . Đqwru ệktmy tửuwsv sợvopy mìoykt nh nórowz i ra, e thiêmzzq n tửuwsv khôjann ng tin, rồmcvg i lộbegs cho bàkpgv biếfslw t. Trưfslw ờfrap ng hợvopy p đsgdi órowz dĩrxei nhiêmzzq n bàkpgv phảlfwk i tổpofo chứycwp c binh biếfslw n trong hoàkpgv ng cung. Tuy đsgdi ệktmy tửuwsv cầfvyf m binh quyềhqoh n thựfwce c, nhưfslw ng bàkpgv ta ra tay bấzxra t thầfvyf n trong cung thìoykt nguy thay. Nhấzxra t làkpgv cạktmy nh bàkpgv córowz bốjwpq n têmzzq n Lêmzzq -lụycwp c-Vũxlmf , Tôjann n-đsgdi ứycwp c-Khắjzaw c, Sửuwsv -vạktmy n Na-vưfslw ợvopy ng, Khiếfslw u-tam-Bảlfwk n thốjwpq ng lĩrxei nh mưfslw ờfrap i trưfslw ởxlmf ng lãlejk o bang Nhậiguz t-hồmcvg . Bảlfwk n lĩrxei nh bốjwpq n lãlejk o thếfslw nàkpgv o, sưfslw phụycwp đsgdi ãlejk biếfslw t. Chẳlejk ng may đsgdi ệktmy tửuwsv bịdfts họehcs a sáitye t thâudiw n cũxlmf ng khôjann ng sao. Nhưfslw ng bàkpgv sẽgxfl hạktmy i thiêmzzq n tửuwsv trưfslw ớwzse c, rồmcvg i lậiguz p mộbegs t ấzxra u quâudiw n lêmzzq n thay. Sau đsgdi órowz Lýrowz phi cũxlmf ng bịdfts hạktmy i.
Minh-Thiêmzzq n:
- Việktmy c nàkpgv y hiệktmy n mớwzse i córowz Lưfslw u hậiguz u, Lýrowz tháitye i phi, Dưfslw ơefnb ng tháitye i phi, vớwzse i vưfslw ơefnb ng gia biếfslw t màkpgv thôjann i. Córowz còbegs n ai biếfslw t nữrxei a khôjann ng??
Triệktmy u-Thàkpgv nh:
- Nhữrxei ng ngưfslw ờfrap i kháitye c bịdfts giếfslw t hếfslw t rồmcvg i. Chíapmc nh vìoykt vậiguz y màkpgv bàkpgv ta phảlfwk i chiềhqoh u đsgdi ãlejk i Dưfslw ơefnb ng tháitye i phi, vớwzse i đsgdi ệktmy tửuwsv . Đqwru ệktmy tửuwsv biếfslw t cáitye i nguy củousu a bàkpgv , nêmzzq n cứycwp đsgdi ểiutp yêmzzq n nhưfslw vậiguz y, khiếfslw n bàkpgv phảlfwk i nghe theo đsgdi ưfslw ờfrap ng lốjwpq i trịdfts quốjwpq c củousu a đsgdi ệktmy tửuwsv . Mặrrdg t kháitye c, đsgdi ệktmy tửuwsv thấzxra y bàkpgv córowz hùdcbu ng tâudiw m, thờfrap i gian qua bàkpgv vớwzse i đsgdi ệktmy tửuwsv làkpgv m cho Tốjwpq ng giầfvyf u mạktmy nh hơefnb n xưfslw a nhiềhqoh u. Vìoykt vậiguz y đsgdi ệktmy tửuwsv muốjwpq n đsgdi ểiutp bàkpgv yêmzzq n.
Minh-Thiêmzzq n:
- Bàkpgv khôjann ng dáitye m trựfwce c tiếfslw p hạktmy i vưfslw ơefnb ng. Nhưfslw ng bàkpgv đsgdi ang tìoykt m cáitye ch gàkpgv i vưfslw ơefnb ng phạktmy m lỗzvdh i nhưfslw Đqwru inh-Vịdfts . Bấzxra y giờfrap bàkpgv mớwzse i giảlfwk nhâudiw n, giảlfwk nghĩrxei a âudiw n xáitye cho vưfslw ơefnb ng. Nhưfslw ng vưfslw ơefnb ng khôjann ng còbegs n uy tíapmc n gìoykt nữrxei a.
Triệktmy u-Thàkpgv nh:
- Đqwru úyhmo ng nhưfslw sưfslw phụycwp luậiguz n. Cáitye i vụycwp bàkpgv bàkpgv n vớwzse i đsgdi ệktmy tửuwsv , rồmcvg i sai đsgdi ệktmy tửuwsv đsgdi i sứycwp Chiêmzzq m tìoykt m hiểiutp u nộbegs i tìoykt nh cáitye c nưfslw ớwzse c Đqwru ạktmy i-lýrowz , Đqwru ạktmy i-Việktmy t, Chiêmzzq m-thàkpgv nh, Lãlejk o-qua, sau sẽgxfl đsgdi em quâudiw n đsgdi áitye nh. Đqwru ệktmy tửuwsv tin thựfwce c ra đsgdi i. Bâudiw y giờfrap mớwzse i biếfslw t rằoykt ng bàkpgv muốjwpq n mưfslw ợvopy n tay võxnrs lâudiw m Giao-chỉjann hạktmy i đsgdi ệktmy tửuwsv . Hoặrrdg c íapmc t ra cũxlmf ng gâudiw y thùdcbu chuốjwpq c oáitye n vớwzse i họehcs . May thay đsgdi ệktmy tửuwsv thoáitye t chếfslw t. Còbegs n vụycwp trórowz t gâudiw y thùdcbu oáitye n bâudiw y giờfrap ta làkpgv m hòbegs a cũxlmf ng dễzagx thôjann i. Đqwru ệktmy tửuwsv đsgdi ịdfts nh kếfslw t thâudiw n vớwzse i võxnrs lâudiw m Việktmy t, rồmcvg i làkpgv m lộbegs hếfslw t nhữrxei ng âudiw m mưfslw u củousu a bàkpgv cho họehcs . Thếfslw làkpgv mìoykt nh đsgdi ưfslw ợvopy c cảlfwk tộbegs c Việktmy t thàkpgv nh bạktmy n hữrxei u, họehcs quay ra chốjwpq ng bàkpgv .
Minh-Thiêmzzq n:
- Cáitye i chìoykt a khórowz a làkpgv Lýrowz -long-Bồmcvg . Nếfslw u kếfslw t thâudiw n vớwzse i y đsgdi ưfslw ợvopy c thìoykt lo gìoykt ?
Triệktmy u-Thàkpgv nh:
- Kếfslw t thâudiw n vớwzse i y khôjann ng khórowz . Vìoykt y làkpgv đsgdi ấzxra ng anh hùdcbu ng đsgdi ờfrap i nay. Y muốjwpq n gìoykt ? Muốjwpq n thốjwpq ng nhấzxra t tộbegs c Việktmy t. Ta giúyhmo p y. Ta lạktmy i truyềhqoh n lệktmy nh biêmzzq n thầfvyf n Nam-phưfslw ơefnb ng chấzxra m dứycwp t gâudiw y hấzxra n vớwzse i y. Tốjwpq ng-Việktmy t kếfslw t thâudiw n. Đqwru ệktmy tửuwsv tin rằoykt ng y vui vẻfvyf ngay.
Minh-Thiêmzzq n gậiguz t đsgdi ầfvyf u:
- Nhưfslw vậiguz y mọehcs i việktmy c xong xuôjann i. Còbegs n đsgdi ốjwpq i vớwzse i Lýrowz tháitye i phi, ta ra đsgdi iềhqoh u kiệktmy n cho Lưfslw u tháitye i hậiguz u rằoykt ng: Nếfslw u bàkpgv hạktmy i Lýrowz tháitye i phi, ta làkpgv m đsgdi ổpofo bểiutp hếfslw t.
- Đqwru ệktmy tửuwsv sẽgxfl làkpgv m theo lờfrap i sưfslw phụycwp . Theo đsgdi ệktmy tửuwsv nghĩrxei , chúyhmo ng ta chỉjann cầfvyf n kếfslw t thâudiw n vớwzse i Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng, thìoykt trịdfts bốjwpq n đsgdi ạktmy i ma đsgdi ầfvyf u cạktmy nh Lưfslw u hậiguz u khôjann ng khórowz . Việktmy c nàkpgv y đsgdi ệktmy tửuwsv đsgdi ãlejk làkpgv m xong mộbegs t nửuwsv a rồmcvg i.
- Ývcmb vưfslw ơefnb ng gia muốjwpq n nórowz i bốjwpq n têmzzq n Tôjann n, Lêmzzq , Sửuwsv , Khiếfslw u cùdcbu ng mưfslw ờfrap i trưfslw ởxlmf ng lãlejk o chuyêmzzq n dùdcbu ng đsgdi ộbegs c chưfslw ởxlmf ng khốjwpq ng chếfslw quầfvyf n thầfvyf n. Nếfslw u bâudiw y giờfrap kếfslw t thâudiw n đsgdi ưfslw ợvopy c vớwzse i Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng, đsgdi ưfslw ơefnb ng nhiêmzzq n ta xin vưfslw ơefnb ng sai Thiệktmy u-Tháitye i Hoa du, giảlfwk i đsgdi ộbegs c cho quầfvyf n thầfvyf n. Bấzxra y giờfrap họehcs khôjann ng theo Lưfslw u hậiguz u nữrxei a, vưfslw ơefnb ng gia sẽgxfl nắjzaw m đsgdi ưfslw ợvopy c hếfslw t chămcvg ng?
- Thưfslw a sưfslw phụycwp khôjann ng hẳlejk n thếfslw . Đqwru ệktmy tửuwsv muốjwpq n nórowz i, chỉjann cầfvyf n mộbegs t trong Thiêmzzq n-trưfslw ờfrap ng ngũxlmf kiệktmy t giúyhmo p ta, dùdcbu ng phảlfwk n Chu-sa đsgdi ộbegs c chưfslw ởxlmf ng, thìoykt bọehcs n bốjwpq n ma đsgdi ầfvyf u, mưfslw ờfrap i trưfslw ởxlmf ng lãlejk o quanh Lưfslw u hậiguz u kinh hồmcvg n táitye ng đsgdi ởxlmf m, thầfvyf n phụycwp c ta.
Minh-Thiêmzzq n nghĩrxei ngợvopy i mộbegs t lúyhmo c, hỏapmc i:
- Theo nhưfslw vưfslw ơefnb ng gia nghĩrxei , hai nghi áitye n Huyềhqoh n-âudiw m đsgdi ộbegs c chưfslw ởxlmf ng cũxlmf ng do Lưfslw u hậiguz u gâudiw y ra ưfslw ?
- Đqwru ệktmy tửuwsv nghi thôjann i, chứycwp chưfslw a chắjzaw c. Vìoykt chưfslw ởxlmf ng Huyềhqoh n-âudiw m tuyệktmy t chủousu ng từqwru hơefnb n nghìoykt n nămcvg m nay, khôjann ng lẽgxfl nay còbegs n córowz ngưfslw ờfrap i biếfslw t xửuwsv dụycwp ng? Cáitye ch đsgdi âudiw u íapmc t lâudiw u, đsgdi ạktmy i huynh củousu a đsgdi ệktmy tửuwsv làkpgv Sởxlmf -vưfslw ơefnb ng, trưfslw ớwzse c khi hoămcvg ng đsgdi ãlejk nórowz i rõxnrs cho đsgdi ệktmy tửuwsv nghe rằoykt ng chíapmc nh Lưfslw u hậiguz u đsgdi ãlejk hạktmy i đsgdi ạktmy i ca, nhịdfts ca, đsgdi ểiutp tam huynh lâudiw n làkpgv m hoàkpgv ng đsgdi ếfslw .
- Bầfvyf n tămcvg ng sợvopy vưfslw ơefnb ng gia bịdfts gian nhâudiw n áitye m hạktmy i, nêmzzq n lúyhmo c nàkpgv o cũxlmf ng theo sáitye t bêmzzq n cạktmy nh hầfvyf u đsgdi ềhqoh phòbegs ng. Bầfvyf n tămcvg ng nàkpgv o córowz thấzxra y vưfslw ơefnb ng gia làkpgv m gìoykt kháitye c lạktmy đsgdi âudiw u, thếfslw màkpgv vưfslw ơefnb ng gia bảlfwk o đsgdi ãlejk kếfslw t thâudiw n đsgdi ưfslw ợvopy c vớwzse i Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng? Sựfwce thựfwce c ra sao?
- Đqwru ệktmy tửuwsv sai Ngôjann Anh giảlfwk mêmzzq gáitye i, rồmcvg i đsgdi ịdfts nh giếfslw t y. Y trốjwpq n sang đsgdi ầfvyf u quâudiw n cho Đqwru ạktmy i-Việktmy t. Tấzxra t nhiêmzzq n Dưfslw -Tĩrxei nh mậiguz t tấzxra u vớwzse i Lưfslw u hậiguz u.
- Việktmy c nàkpgv y córowz thểiutp qua mắjzaw t Dưfslw , nhưfslw ng đsgdi âudiw u qua mắjzaw t đsgdi ưfslw ợvopy c Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng?
- Đqwru úyhmo ng vậiguz y. Đqwru ệktmy tửuwsv chỉjann cầfvyf n qua mắjzaw t Dưfslw màkpgv thôjann i. Còbegs n đsgdi ốjwpq i vớwzse i ngưfslw ờfrap i củousu a Đqwru ạktmy i-Việktmy t, họehcs cho rằoykt ng Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng giảlfwk trúyhmo ng kếfslw đsgdi ệktmy tửuwsv , dùdcbu ng Ngôjann thôjann ng báitye o tin tứycwp c ma cho đsgdi ệktmy tửuwsv . Nhưfslw ng khôjann ng phảlfwk i thếfslw . Sau khi theo Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng, Ngôjann tìoykt m cáitye ch yếfslw t kiếfslw n riêmzzq ng, rồmcvg i trìoykt nh bầfvyf y thựfwce c trạktmy ng đsgdi ệktmy tửuwsv muốjwpq n kếfslw t thâudiw n Tốjwpq ng-Việktmy t. Việktmy c nàkpgv y chỉjann córowz Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng, Ngôjann -Anh, vớwzse i đsgdi ệktmy tửuwsv biếfslw t. Bâudiw y giờfrap thêmzzq m sưfslw phụycwp .
- Mưfslw u kếfslw củousu a vưfslw ơefnb ng cao thựfwce c. Đqwru ếfslw n bầfvyf n tămcvg ng cũxlmf ng khôjann ng nghĩrxei tớwzse i. Àbpol , phảlfwk i rồmcvg i, córowz phảlfwk i việktmy c vưfslw ơefnb ng gia cốjwpq tìoykt nh thúyhmo c cho Nhậiguz t-Hồmcvg lãlejk o nhâudiw n đsgdi òbegs i làkpgv m vua, làkpgv nằoykt m trong mưfslw u đsgdi ồmcvg chung củousu a Tốjwpq ng-Việktmy t khôjann ng?
- Vâudiw ng. Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng nhờfrap đsgdi ệktmy tửuwsv làkpgv m việktmy c đsgdi órowz , đsgdi ểiutp cho Hồmcvg ng-thiếfslw t giáitye o đsgdi òbegs i làkpgv m vua. Võxnrs lâudiw m tộbegs c Việktmy t kinh hãlejk i, họehcs mớwzse i chịdfts u ngồmcvg i lạktmy i vớwzse i nhau, cùdcbu ng diệktmy t chúyhmo ng. Cũxlmf ng chíapmc nh đsgdi ệktmy tửuwsv cung cấzxra p tin tứycwp c mụycwp Hoàkpgv ng-Liêmzzq n, têmzzq n Đqwru ỗzvdh -xíapmc ch-Thậiguz p, Vũxlmf -nhấzxra t-Trụycwp làkpgv m gian tếfslw cho ta; hầfvyf u Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng táitye ch thầfvyf y tròbegs chúyhmo ng ra làkpgv m nhiềhqoh u mảlfwk nh nhỏapmc .
- Vưfslw ơefnb ng gia làkpgv m nhưfslw vậiguz y córowz hơefnb i tàkpgv n nhẫlfwk n vớwzse i Hoàkpgv ng, Đqwru ỗzvdh , Vũxlmf khôjann ng?
- Sưfslw phụycwp ơefnb i! Sưfslw phụycwp làkpgv Bồmcvg -táitye t đsgdi ắjzaw c đsgdi ạktmy o, lòbegs ng dạktmy từqwru bi thìoykt nghĩrxei thếfslw . Theo nhưfslw ýrowz đsgdi ệktmy tửuwsv , ba đsgdi ứycwp a nàkpgv y làkpgv ngưfslw ờfrap i Việktmy t, võxnrs côjann ng lêmzzq n tớwzse i đsgdi ịdfts a vịdfts tốjwpq i cao. Nếfslw u chúyhmo ng đsgdi i chíapmc nh đsgdi ạktmy o, nhấzxra t tâudiw m nhấzxra t tríapmc phùdcbu trợvopy tộbegs c Việktmy t, thìoykt cáitye i tưfslw ớwzse c vưfslw ơefnb ng, tưfslw ớwzse c côjann ng đsgdi âudiw u córowz xa gìoykt ? Thếfslw màkpgv chúyhmo ng nhẫlfwk n tâudiw m báitye n rẻfvyf sưfslw thừqwru a, môjann n hộbegs , dâudiw n tộbegs c, cùdcbu ng tổpofo tiêmzzq n làkpgv m tay sai cho ta. Hỏapmc i rằoykt ng bọehcs n đsgdi órowz córowz nêmzzq n tin chúyhmo ng khôjann ng? Huốjwpq ng hồmcvg bảlfwk n triềhqoh u lấzxra y Nho-đsgdi ạktmy o trịdfts dâudiw n, nếfslw u đsgdi ệktmy tửuwsv dung túyhmo ng chúyhmo ng, e sĩrxei dâudiw n thiêmzzq n hạktmy bấzxra t phụycwp c. Giếfslw t đsgdi i ba têmzzq n lưfslw u manh, gian xảlfwk o, đsgdi ểiutp giữrxei chíapmc nh đsgdi ạktmy o, làkpgv đsgdi iềhqoh u nêmzzq n làkpgv m».
Tấzxra t cảlfwk nhữrxei ng gìoykt Thiệktmy u-Cựfwce c thuyếfslw t trìoykt nh, Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng đsgdi ãlejk đsgdi ưfslw ợvopy c báitye o đsgdi ầfvyf y đsgdi ủousu . Duy đsgdi oạktmy n đsgdi ốjwpq i thoạktmy i cuốjwpq i cùdcbu ng đsgdi áitye ng lẽgxfl Bảlfwk o-Hòbegs a, Thôjann ng-Mai báitye o vớwzse i vưfslw ơefnb ng. Nhưfslw ng vụycwp nàkpgv y nàkpgv y xẩmzzq y ra hôjann m Thuậiguz n-Thiêmzzq n hoàkpgv ng đsgdi ếfslw làkpgv m lễzagx tấzxra n phong Thanh-Mai làkpgv m vưfslw ơefnb ng phi. Vìoykt vậiguz y Bảlfwk o-Hòbegs a sai chim ưfslw ng chuyểiutp n vềhqoh đsgdi ểiutp Thiệktmy u-Cựfwce c báitye o cho vưfslw ơefnb ng.
Vưfslw ơefnb ng trầfvyf m tưfslw , hỏapmc i vua Bàkpgv cùdcbu ng phòbegs mãlejk Thâudiw n-thừqwru a-Quýrowz :
- Anh chịdfts nghĩrxei sao?
Thâudiw n phòbegs mãlejk nórowz i:
- Nộbegs i dung cuộbegs c đsgdi ốjwpq i thoạktmy i rấzxra t quan trọehcs ng. Trong đsgdi órowz ta thấzxra y mấzxra y đsgdi iềhqoh u sau. Mộbegs t làkpgv Lưfslw u hậiguz u córowz bíapmc mậiguz t gìoykt liêmzzq n quan đsgdi ếfslw n Tốjwpq ng đsgdi ếfslw cùdcbu ng Lýrowz phi. Bàkpgv sợvopy bịdfts lộbegs , nêmzzq n muốjwpq n hạktmy i Lýrowz phi. Triệktmy u Thàkpgv nh cũxlmf ng biếfslw t việktmy c đsgdi órowz , vìoykt vậiguz y bàkpgv phảlfwk i thuậiguz n theo Thàkpgv nh trong việktmy c trịdfts nưfslw ớwzse c. Hai làkpgv Lưfslw u hậiguz u hiệktmy n córowz bêmzzq n cạktmy nh bốjwpq n đsgdi ạktmy i cao thủousu Tôjann n Đqwru ứycwp c-Khắjzaw c, Lêmzzq Lụycwp c-Vũxlmf , Khiếfslw u Tam-Bảlfwk n, Sửuwsv -vạktmy n Na-vưfslw ợvopy ng màkpgv bảlfwk n lĩrxei nh hơefnb n Minh-Thiêmzzq n. Ngoàkpgv i ra còbegs n mưfslw ờfrap i trưfslw ởxlmf ng lãlejk o bang Nhậiguz t-hồmcvg . Trong lầfvyf n đsgdi i sứycwp nàkpgv y, ta phảlfwk i tìoykt m cho ra nhữrxei ng bíapmc ẩmzzq n đsgdi órowz . Còbegs n bang Nhậiguz t-hồmcvg Trung-quốjwpq c hiệktmy n tìoykt nh ra sao?, Thiệktmy u-Cựfwce c sẽgxfl trìoykt nh bầfvyf y.
Thiệktmy u-Cựfwce c lấzxra y ra mấzxra y cáitye i thẻfvyf tre, rồmcvg i nórowz i:
- Sau khi Tốjwpq ng Tháitye i-tổpofo bămcvg ng hàkpgv . Tháitye i-tôjann ng lêmzzq n ngôjann i, đsgdi em quâudiw n sang đsgdi áitye nh Đqwru ạktmy i-Việktmy t thấzxra t bạktmy i. Ôqwru ng ta nghĩrxei đsgdi ếfslw n võxnrs lâudiw m Trung-nguyêmzzq n. Trưfslw ớwzse c tiêmzzq n ôjann ng ta cho diệktmy t bang Nhậiguz t-hồmcvg , đsgdi ểiutp nhữrxei ng ai còbegs n nghĩrxei đsgdi ếfslw n triềhqoh u Háitye n, Chu phảlfwk i tuyệktmy t vọehcs ng. Vìoykt bịdfts tậiguz p kíapmc ch bấzxra t ngờfrap , hơefnb n trămcvg m đsgdi ạktmy i cao thủousu trong bang bịdfts chếfslw t hếfslw t. Hai đsgdi ạktmy i cao thủousu còbegs n rấzxra t trẻfvyf giữrxei chứycwp c vụycwp Tảlfwk hộbegs pháitye p, Hữrxei u hộbegs pháitye p trốjwpq n thoáitye t. Từqwru hồmcvg i đsgdi órowz đsgdi ếfslw n giờfrap khôjann ng thấzxra y xuấzxra t hiệktmy n. Gầfvyf n đsgdi âudiw y mộbegs t bang cựfwce c lớwzse n hoạktmy t đsgdi ộbegs ng đsgdi ọehcs c sôjann ng Trưfslw ờfrap ng-giang đsgdi iềhqoh u khiểiutp n bởxlmf i bẩmzzq y ngưfslw ờfrap i xưfslw ng Trưfslw ờfrap ng-giang thấzxra t hùdcbu ng. Nhưfslw ng chúyhmo ng tàkpgv n áitye c quáitye , ngưfslw ờfrap i đsgdi ờfrap i gọehcs i làkpgv Trưfslw ờfrap ng-giang thấzxra t quỷvopy . Bẩmzzq y đsgdi ứycwp a nàkpgv y chia làkpgv m ba nhórowz m. Đqwru ứycwp ng đsgdi ầfvyf u làkpgv Trưfslw ờfrap ng-giang song hùdcbu ng Phưfslw ơefnb ng-Hổpofo , Phưfslw ơefnb ng-Báitye o. Kếfslw tiếfslw p làkpgv Đqwru ộbegs ng-đsgdi ìoykt nh tam ưfslw ng, Tưfslw ơefnb ng-giang nhịdfts tiêmzzq n. Córowz ngưfslw ờfrap i cho rằoykt ng Trưfslw ờfrap ng-giang song hùdcbu ng chíapmc nh làkpgv hai gãlejk tảlfwk , hữrxei u hộbegs pháitye p kia. Trưfslw ờfrap ng-giang thấzxra t quỷvopy tuy làkpgv m đsgdi ạktmy o tặrrdg c, nhưfslw ng hai gãlejk họehcs Phưfslw ơefnb ng lạktmy i làkpgv ngưfslw ờfrap i củousu a Lưfslw u hậiguz u, chíapmc nh bọehcs n bang Trưfslw ờfrap ng-giang cũxlmf ng khôjann ng biếfslw t.
Tựfwce -Mai hỏapmc i:
- Thếfslw màkpgv trưfslw ớwzse c em tưfslw ởxlmf ng chỉjann córowz Hồmcvg Dưfslw ơefnb ng-Báitye vớwzse i Đqwru ỗzvdh Lệktmy -Thanh sốjwpq ng sórowz t.
- Em nêmzzq n nhớwzse rằoykt ng bang Nhậiguz t-hồmcvg lớwzse n vôjann cùdcbu ng. Ba bang trưfslw ởxlmf ng Lưfslw u Tríapmc -Viễzagx n, Quáitye ch Ngạktmy n-Oai, Sàkpgv i Vinh làkpgv m vua liêmzzq n tiếfslw p. Vìoykt vậiguz y bang chúyhmo ng córowz hàkpgv ng ngàkpgv n cao thủousu làkpgv m tưfslw ớwzse ng trấzxra n thủousu khắjzaw p nơefnb i. Nhàkpgv Tốjwpq ng diệktmy t bang Nhậiguz t-hồmcvg , đsgdi áitye m cao thủousu nàkpgv y trốjwpq n đsgdi i ẩmzzq n thâudiw n hếfslw t.
Tôjann n Đqwru ảlfwk n hỏapmc i:
- Thựfwce c lựfwce c bang Nhậiguz t-hồmcvg Trung-quốjwpq c hiệktmy n ra sao?
- Trong trậiguz n Tốjwpq ng tấzxra n côjann ng bang Nhậiguz t-hồmcvg , đsgdi ệktmy tửuwsv thứycwp nhìoykt củousu a bang chủousu cuốjwpq i cùdcbu ng Đqwru ỗzvdh Ngạktmy n-Tiêmzzq u têmzzq n Đqwru ặrrdg ng Đqwru ạktmy i-Bằoykt ng đsgdi i vắjzaw ng, vìoykt vậiguz y y thoáitye t chếfslw t. Y âudiw m thầfvyf m kếfslw t nạktmy p bang chúyhmo ng, táitye i lậiguz p bang. Hiệktmy n thếfslw lựfwce c bang nàkpgv y khôjann ng bằoykt ng Hồmcvg ng-thiếfslw t giáitye o Đqwru ạktmy i-Việktmy t, nhưfslw ng cũxlmf ng lớwzse n hơefnb n pháitye i Thiếfslw u-lâudiw m, Võxnrs -đsgdi ang nhiềhqoh u. Córowz tin nórowz i bang nàkpgv y khốjwpq ng chếfslw Lưfslw u hậiguz u. Vìoykt vậiguz y Lưfslw u hậiguz u phảlfwk i tuâudiw n lệktmy nh họehcs , nhậiguz n cho mưfslw ờfrap i trưfslw ởxlmf ng lãlejk o giảlfwk làkpgv m thịdfts vệktmy trong cung. Cũxlmf ng córowz tin nórowz i Vũxlmf Nhấzxra t-Trụycwp cung cấzxra p thuốjwpq c giảlfwk i cho bàkpgv , vìoykt vậiguz y ngưfslw ợvopy c lạktmy i Đqwru ặrrdg ng Đqwru ạktmy i-Bằoykt ng bịdfts bàkpgv khốjwpq ng chếfslw . Y nhậiguz n sắjzaw c phong, làkpgv m tếfslw táitye c cho bàkpgv . Y gửuwsv i mưfslw ờfrap i trưfslw ởxlmf ng lãlejk o đsgdi ểiutp bàkpgv sai khiếfslw n. Mộbegs t tin kháitye c nórowz i, khôjann ng phảlfwk i vậiguz y, màkpgv gãlejk Tôjann n-đsgdi ứycwp c-Khắjzaw c, Lêmzzq Lụycwp c-Vũxlmf vốjwpq n làkpgv tảlfwk , hữrxei u hộbegs pháitye p Hồmcvg ng-thiếfslw t giáitye o Đqwru ạktmy i-Việktmy t theo bàkpgv . Cho nêmzzq n hai têmzzq n nàkpgv y giúyhmo p bàkpgv giảlfwk i đsgdi ộbegs c vĩrxei nh viễzagx n cho Phưfslw ơefnb ng Hổpofo , Phưfslw ơefnb ng Báitye o, Đqwru ặrrdg ng Đqwru ạktmy i-Bằoykt ng, khiếfslw n chúyhmo ng phảlfwk i tuâudiw n lệktmy nh bàkpgv , nhậiguz n sắjzaw c phong. Sựfwce thựfwce c ra sao, ta khórowz màkpgv biếfslw t đsgdi ưfslw ợvopy c. Kỳktmy nàkpgv y cậiguz u đsgdi i sứycwp , cốjwpq dòbegs cho ra.
Vua Bàkpgv bảlfwk o Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng:
- Sau hôjann m đsgdi ạktmy i hộbegs i Lộbegs c-hàkpgv , Quốjwpq c-sưfslw mờfrap i cáitye c tôjann n sưfslw võxnrs lâudiw m hộbegs i vớwzse i phụycwp hoàkpgv ng. Đqwru ưfslw ờfrap ng lốjwpq i ra sao, cậiguz u bảlfwk o córowz nêmzzq n nórowz i cho cáitye c cháitye u nàkpgv y biếfslw t khôjann ng?
Khai-Quốjwpq c vưfslw ơefnb ng tỉjann nh ngộbegs , bảlfwk o mấzxra y sưfslw đsgdi ệktmy :
- Đqwru úyhmo ng ra vớwzse i tuổpofo i cáitye c em, khôjann ng thểiutp cho biếfslw t nộbegs i dung buổpofo i họehcs p tuyệktmy t mậiguz t nàkpgv y. Nhưfslw ng cáitye c em đsgdi ãlejk tham dựfwce vàkpgv o quốjwpq c sựfwce nhiềhqoh u, côjann ng lao cũxlmf ng khôjann ng nhỏapmc . Bâudiw y giờfrap chúyhmo ng ta lêmzzq n đsgdi ưfslw ờfrap ng đsgdi i sứycwp kếfslw t thâudiw n vớwzse i Tốjwpq ng. Anh muốjwpq n cáitye c em biếfslw t rõxnrs đsgdi ưfslw ờfrap ng lốjwpq i củousu a triềhqoh u đsgdi ìoykt nh cùdcbu ng cáitye c đsgdi ạktmy i tôjann n sưfslw võxnrs lâudiw m.
Thuậ
- Anh sá
- Hiệ
Lư
Cử
- Theo thể
Lư
- Đ
- Khô
Nó
Quan khá
- Võ
Nù
- Mờ
Yê
Lê
- Xuấ
Lê
- Lê
Yê
Thuậ
Dư
- Khó
Đ
Thuậ
Tự
- Trờ
Thuậ
Lê
- Khổ
Đ
Tự
- Cà
Lê
- Võ
Nghe Lê
- Hồ
Yê
Cá
Thuậ
Nù
- Đ
Thuậ
- Phả
Nó
Lầ
Đ
Thuậ
Thuậ
Khá
- Tấ
Vi Chấ
- Lê
Cử
Nù
- Theo thể
Thuậ
Nù
- Bâ
Bố
- Trậ
Tu Kỷ
Nhớ
- Bấ
Nó
- Hà
Hoà
- Đ
Hoà
- Đ
Hoà
- Hà
Đ
Khá
Hai ngư
- Đ
- Cả
Hai ngư
Thiệ
- Hà
- Gì
- Cò
- Hoà
- Ta phả
- Đ
- Ư
- Vậ
- Lờ
- Sao vậ
Đ
Nù
- Cả
Tồ
- Về
Hai trẻ
Nù
- Xuấ
Tu Kỷ
Thự
Sơ
Rõ
Sơ
Đ
Nù
Lê
- Nù
Hai đ
- Tu-Kỷ
Lễ
- Hai chá
Hai trẻ
- Hai chá
Hai trẻ
- Ngà
Hơ
- Việ
Vư
- Riê
Vư
- Hệ
Thiệ
- Em sai mộ
Khai-Quố
- Cá
Thiệ
- Đ
Hà
- Em tư
- Đ
Thiệ
- Vậ
- Cứ
Thuậ
- Lộ
- Khuô
Miế
Lê
- Khi mì
Thiệ
- Khuô
Tô
- Hô
Thiệ
- Ô
Thấ
Thiệ
- Vua Thá
Kim-Thà
- Vua Thá
Thiệ
- Kim-Thà
Hà
- Chứ
- Bả
Kim-Thà
- Em biế
- Khi vua Châ
Thuậ
- Khi có
- Đ
Mọ
Thiệ
- Vì
Kim-Thà
- Tộ
- Sau, mộ
Tự
- Vua gì
Khai-Quố
- Sao chú
- Em mì
- Đ
Mọ
- Khi Thiê
Ghi chú
(1) Đ
Tự
- Hiệ
- Ô
Tô
- Bà
- Đ
Tự
- Em nghe nó
- Nghè
Khai-Quố
- Xuấ
- Lư
Tự
- Hai em cư
Tô
- Hai đ
- Bà
Tô
- Chắ
Khai-Quố
- Đ
Thiệ
- Khi gặ
Cả
- Anh nghĩ
Thiệ
- Em nghĩ
- Em thấ
Mọ
- Hai là
Khai-Quố
- Chí
Thiệ
- Như
Ghi chú
(2) Quan chế
Cho nê
Kim-Thà
- Bấ
- Rồ
Tự
- Thế
- Bấ
Lê
- Cô
Thiệ
- Chư
- Em nghĩ
Thanh-Mai thấ
- Đ
- Anh Thiệ
Tự
- Suy nghĩ
Tuy Tự
- Đ
- Lư
Tô
- Lú
- Đ
- Chế
Trư
Thiệ
- Sao Trư
- Cứ
- Truyệ
Khai-Quố
- Chá
- Vâ
Tự
- Ai thế
- Khô
Thiệ
- Cũ
Tự
- Khô
- Đ
- Thế
Kim-Thà
Khai-Quố
- Trư
- Cậ
Thiệ
- Vua đ
Khai-Quố
- Tiế
- Nă
Lê
- Có
Thiệ
- Em thô
- Luậ
- Khi vua ban chiế
Chà
- Lư
Khai-Quố
- Cậ
- Luậ
Trư
- Cá
Thấ
- Tạ
- Luậ
- Đ
Thiệ
- Sau khi Thiê
Ghi chú
(3) Tố
Nhà
Tố
Xin kể
1. Tam sư
Đ
Thư
2. Tể
Phụ
Chứ
Đ
3. Xử
Thâ
4. Tham tri chí
Tứ
5. Dư
- Khu-mậ
- Tuyê
- Tam-ty sứ
- Hà
- Thị
- Sù
- Chư
- Chư
- Chư
- Đ
- Vư
- Lụ
Tự
- Chế
Bậ
- Phả
Thuậ
- Như
Tự
- Tô
- Tự
- Về
Thuậ
- Đ
Thiệ
- Đ
Thuậ
- Đ
Nó
- Lú
- Bị
Nhữ
- Thiệ
Bà
- Con là
Thiệ
- Con thấ
Mọ
- Cò
Vua Bà
- Thế
Thiệ
- Cuộ
"Minh-Thiê
- Vư
Triệ
- Khó
Minh-Thiê
- Việ
Triệ
- Nhữ
Minh-Thiê
- Bà
Triệ
- Đ
Minh-Thiê
- Cá
Triệ
- Kế
Minh-Thiê
- Như
- Đ
- Ý
- Thư
Minh-Thiê
- Theo như
- Đ
- Bầ
- Đ
- Việ
- Đ
- Mư
- Vâ
- Vư
- Sư
Tấ
Vư
- Anh chị
Thâ
- Nộ
Thiệ
- Sau khi Tố
Tự
- Thế
- Em nê
Tô
- Thự
- Trong trậ
Vua Bà
- Sau hô
Khai-Quố
- Đ
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ.